I FZ 287/17

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2017-11-30

Skład orzekający: Maria Dożynkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo odrzucił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi, gdy pełnomocnik z urzędu złożył pismo, które mogło być interpretowane jako wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien był rozważyć możliwość interpretacji pisma pełnomocnika z urzędu jako wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych, zwłaszcza w kontekście trudności w kontakcie ze stroną i jej pełnomocnikiem przebywającymi w zakładach penitencjarnych. Zastosowanie takiej interpretacji pozwoliłoby na dochodzenie praw przez skarżącą i nie zaprzepaściłoby wyniku postanowienia o przyznaniu pomocy prawnej z urzędu. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi, ponieważ pełnomocnik z urzędu nie uzupełnił braków formalnych zażalenia w wyznaczonym terminie, tj. nie nadesłał odpisu zażalenia. Pełnomocnik skarżącej w złożonym zażaleniu argumentował, że złożone przez niego pismo z 5 maja 2017 r. należało odczytać jako prawidłowo wniesione zażalenie lub jako wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych. Strona i jej małżonek działający jako pełnomocnik przebywali w zakładach penitencjarnych, co utrudniało kontakt.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Sędzia NSA Maria Dożynkiewicz, , , po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 maja 2017 r. sygn. akt I SA/Gd 1179/16 odrzucające zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi W. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 13 lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku do ponownego rozpoznania. Postanowieniem z 24 maja 2017 r., sygn. akt I SA/Gd 1179/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił zażalenie W. S. (zwanej w dalszej części uzasadnienia również "skarżącą") na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 13 grudnia 2016 r., którym odrzucono skargę strony. Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że przyczyną, która legła u podstaw odrzucenia zażalenia było to, że M. S. (małżonek skarżącej działający w jej imieniu), mimo wystosowanego wezwania, nie usunął w zakreślonym terminie wskazanych w zarządzeniu z 13 stycznia 2017 r. braków formalnych, tj. nie nadesłał odpisu sporządzonego w imieniu skarżącej zażalenia. W złożonym na powyższe postanowienie zażaleniu wyznaczona z urzędu pełnomocnik skarżącej - r.pr. K. S. - wywodziła, że wydane postanowienie nie uwzględniało wszystkich okoliczności sprawy. Pomijało bowiem treść złożonego przez wyznaczonego z urzędu pełnomocnika strony pisma z 5 maja 2017 r., które należało odczytać jako prawidłowo wniesione zażalenie, ewentualnie jako wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych poprzednio złożonego zażalenia wraz ze złożeniem zażalenia nieobciążonego brakami formalnymi. W oparciu o powyższą argumentację wniesiono o uchylenie w całości powyższego postanowienia oraz zasądzenie wynagrodzenia za podjęte z urzędu czynności. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy zaznaczyć, że każde pismo procesowe winno zawierać odpisy dla doręczenia ich stronom. Wynika to z art. 47 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej –"p.p.s.a."). Zażalenie powinno czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma procesowego (art. 194 § 3 p.p.s.a), a zatem należy również i do niego dołączyć jego odpisy dla stron. Brak dołączenia odpisu, jako brak formalny, podlega uzupełnieniu. Stąd też zasadnie i prawidłowo Sąd pierwszej instancji postąpił, wzywając pełnomocnika strony skarżącej o nadesłania odpisu zażalenia i informując go jednocześnie o konsekwencjach grożących uchybieniu wezwaniu. Niewypełnienie polecenia Sądu skutkowało odrzuceniem zażalenia. Na tle okoliczności niniejszej sprawy, wskazujących na bardzo ograniczone możliwości kontaktu zarówno ze stroną, jak i wyznaczonym przez nią pełnomocnikiem, Sąd I instancji powinien był rozważyć, czy nie było uzasadnione odczytanie treści złożonego przez wyznaczonego z urzędu pełnomocnika skarżącej - r.pr. K. S. - pisma z 5 maja 2017 r. - nie jako uzupełnienie argumentacji zażalenia, lecz jako wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych złożonego przez M.S. zażalenia. Nie można bowiem pomijać tego, że skarżąca, jak i jej małżonek - działający w charakterze pełnomocnika - przybywali w zakładach penitencjarnych. Faktem notoryjnym jest, że obieg korespondencji oraz kontakt z osobami przybywającymi w tego rodzaju zakładach jest mocno ograniczony. A zatem tylko takie odczytanie treści pisma z 5 maja 2017 r. umożliwiłoby z jednej strony dochodzenie przez skarżącą jej praw przed sądem, a po drugie, nie zaprzepaszczałoby wyniku wydanego przez Sąd I instancji postanowienia w przedmiocie prawa pomocy, mocą którego przyznano stronie skarżącej profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Odnosząc się do wniosku pełnomocnika skarżącej o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do rozpoznania przedmiotowego wniosku. Zgodnie z art. 254 § 1 p.p.s.a., wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej składa się do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło