III SA/Kr 1234/16
WyrokWSA w Krakowie2016-12-15
Skład orzekający: Janusz Bociąga, Halina Jakubiec, Barbara Pasternak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rodzinie zastępczej, która otrzymuje świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania dziecka na podstawie przepisów ustawy o pomocy społecznej, przysługuje dodatek wychowawczy wprowadzony ustawą o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, jeśli dziecko zostało umieszczone w rodzinie zastępczej po wejściu w życie ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że rodzinie zastępczej, która otrzymuje świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania dziecka, przysługuje dodatek wychowawczy, nawet jeśli świadczenie to jest przyznawane na podstawie przepisów ustawy o pomocy społecznej, a dziecko zostało umieszczone w rodzinie zastępczej po wejściu w życie ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Kluczowe jest samo pobieranie świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka, a nie sposób jego wyliczenia. Błędna interpretacja przepisów przez organy stanowiła naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.Stan faktyczny
Rodzina zastępcza K. i R. R. złożyła wniosek o przyznanie dodatku wychowawczego na małoletniego K. N., umieszczonego w ich rodzinie zawodowej. Organy administracji odmówiły przyznania świadczenia, uznając, że przysługuje ono tylko rodzinom otrzymującym pomoc na podstawie art. 80 ust. 1 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, a nie tym, które korzystają z przepisów ustawy o pomocy społecznej. Skarżący zarzucili naruszenie zasady prawdy obiektywnej i nieuwzględnienie ich słusznego interesu. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Bociąga Sędziowie WSA Halina Jakubiec WSA Barbara Pasternak (spr.) Protokolant specjalista Monika Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi K. R. i R. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku wychowawczego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji
Decyzją z dnia 29 czerwca 2016 r. , [...], na podstawie art. 49 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2016 r., póz. 195), art. 80 ust. 1 i 1a, art. 87 ust. 1, 1a, 1b, art. 88 ust. 1 i 2 , art. 225 ust. 5 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. u. z 2016 r., póz. 575) oraz art. 138 § 2 kpa Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie (działającego na podstawie upoważnienia Starosty), z dnia [...] 2016 r., [...], o odmowie przyznania dodatku wychowawczego w wysokości 500 zł miesięcznie dla małoletniego K. N. ur. [...] 2016 r., umieszczonego w rodzinie zastępczej zawodowej w osobach K. i R. R.
Decyzja powyższa zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniu 18 kwietnia 2016 r. rodzina zastępcza – K. i R. R., złożyła wniosek o przyznanie dodatku w wysokości świadczenia wychowawczego określonego w przepisach o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, na dziecko: K. N. Ww. rodzina zastępcza została ustanowiona na mocy postanowienia Sądu z dnia 7 listopada 2014 r. Sygn. akt [...] i otrzymuje zgodnie z decyzją nr [...] z dnia [...] 2012r. świadczenia na zasadach określonych w ustawie z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej.
Organ l instancji wskazał, że zgodnie z art. 226 ust 5 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, rodzina zastępcza K. i R. R. złożyła wniosek o wypłatę świadczeń dla rodzin zastępczych na dotychczasowych zasadach tj. ustawy o pomocy społecznej.
Dodał, że zgodnie z wykładnią literalną przepisu art. 80 ustawy o wspieraniu rodziny świadczenie w postaci dodatku wychowawczego zależne jest od otrzymywania świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka o jakim mowa w ust 1 tego artykułu. Nadto na co wskazuje także wykładnia funkcjonalna i systemowa przysługuje gdy rodzina korzysta ze świadczeń na gruncie ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Ustawodawca bowiem wyraźnie zastrzegł iż jest to świadczenie przysługujące do świadczenia otrzymywanego na mocy art. 80 ust 1 cyt. ustawy. Wskazać przy tym należy, iż świadczenie w postaci dodatku wychowawczego zostało przez ustawodawcę wyraźnie zastrzeżone jako świadczenie przysługujące do świadczenia podstawowego jakim jest świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania dziecka w rodzinie zastępczej odrębnie niż świadczenia na przykład w postaci dodatku z tytułu niepełnosprawności które jest świadczeniem samoistnym, które może przysługiwać w niektórych sytuacjach rodzinie zastępczej która wybrała na mocy art. 226 ust. 5 ustawy otrzymywanie świadczeń na gruncie ustawy o pomocy społecznej.
Mając na uwadze powyższe podał organ, że organ administracji nie może orzekać w przedmiocie złożonego wniosku na innych podstawach niż obowiązujący przepis prawa - w przedmiotowej sprawie art. 80 ust 1 a ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej ani przyjmować wytycznych wskazywanych przez inne organy państwowe. Naruszałoby to bowiem zasadę praworządności wyrażoną w art. 6 kpa, zgodnie z która podstawę materialnoprawną decyzji administracyjnej stanowić może tylko ustawa bądź przepisy wykonawcze wydane na podstawie i w ramach wyraźnego upoważnienia zawartego w ustawie. Wydawane bez upoważnienia ustawowego instrukcje czy wytyczne nie stanowią bowiem powszechnie obowiązującego prawa (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 25 maja 1999 r. IV SA 827/97). Mając na uwadze powyższe Dyrektor Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie (działający na podstawie upoważnienia Starosty), decyzją z dnia [...] 2016 r., [...], na podstawie art. 80 ust. 1 i 1 a , art. 87 ust. 1 i 1 a, ust. 1c, art. 88 ust. 1 i 2, art. 226 ust. 5 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej art. 6, 104, 107 kpa odmówił przyznania dodatku wychowawczego w wysokości 500 zł miesięcznie dla małoletniego K. N. ur. [...] 2016 r. umieszczonego w rodzinie zastępczej zawodowej w osobach K. i R. R.
Na powyższe rozstrzygnięcie K. R. oraz R. R. złożyli odwołanie, zarzucając naruszenie zasady prawdy obiektywnej określonej w art. 7 kpa poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz nieuwzględnienie interesu społecznego, a w szczególności słusznego interesu obywatela.
W wyniku rozpatrzenia odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze opisaną na wstępie decyzją utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Organ odwoławczy podał, co następuje:
W dniu 18 kwietnia 2016 r. rodzina zastępcza w osobach pp. K. i R. R. złożyła wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego określonego w przepisach o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, na K. N. Rodzina zastępcza została ustanowiona na mocy postanowienia Sądu z dnia 7 listopada 2014 r. Sygn. Akt [...] i otrzymuje zgodnie z decyzją [...] z dnia [...] 2012 r. świadczenia na zasadach określonych w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej.
Zgodnie z art. 226 ust 5 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej rodzina R. złożyła wniosek o wypłatę świadczeń dla rodzin zastępczych na dotychczasowych zasadach tj. w oparciu o przepisy ustawy o pomocy społecznej. Zgodnie natomiast z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, rodzinie zastępczej oraz prowadzącemu rodzinny dom dziecka, na każde umieszczone dziecko, przysługuje świadczenie na pokrycie kosztów jego utrzymania, nie niższe niż kwota: 660 zł miesięcznie – w przypadku dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej spokrewnionej; 1000 zł miesięcznie - w przypadku dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej zawodowej, rodzinie zastępczej niezawodowej lub rodzinnym domu dziecka.
Natomiast przepis art. 80 ust. 1a dodany ustawą z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (Dz. U. 2016 r., poz. 195) stanowi, iż rodzinie zastępczej oraz prowadzącemu rodzinny dom dziecka do świadczenia, o którym mowa w ust. 1, na każde umieszczone dziecko w wieku do ukończenia 18 roku życia przysługuje dodatek w wysokości świadczenia wychowawczego określonego w przepisach o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, zwanej dalej "dodatkiem wychowawczym".
K. i R. R. ubiegają się o przyznanie im świadczenia wychowawczego określonego dalej w ustawie "dodatkiem wychowawczym", jednakże w niniejszym przypadku świadczenie to nie przysługuje. Z akt sprawy wynika bowiem, iż otrzymują oni świadczenie na pokrycie kosztów pobytu dziecka przebywającego w rodzinie zastępczej w oparciu o przepisy ustawy z dnia z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej. Cytowany wyżej przepis art. 80 ust. 1a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci jednoznacznie stanowi, iż świadczenie wychowawcze przysługuje wyłącznie rodzinom, które otrzymują pomoc na podstawie art. 80 ust 1 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.
Zgodnie z literalną wykładnią powołanego przepisu świadczenie w postaci dodatku wychowawczego zależne jest od otrzymywania świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka, o jakim mowa w art. 80 ust 1 ustawy o wspieraniu rodziny i nadto, na co wskazuje także wykładnia funkcjonalna i systemowa przysługuje gdy rodzina korzysta ze świadczeń na gruncie ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Ustawodawca bowiem wyraźnie zastrzegł, iż jest to świadczenie przysługujące do świadczenia otrzymywanego na mocy art. 80 ust 1 cyt. ustawy.
Kolegium wskazało, że organ administracji nie może orzekać w przedmiocie złożonego wniosku na innych podstawach niż obowiązujący przepis prawa - w przedmiotowej sprawie art. 80 ust. 1a ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, bowiem doprowadziłoby to do wydania decyzji sprzecznej z przepisem prawa co w konsekwencji mogłoby skutkować koniecznością stwierdzenia nieważności takiej decyzji. Jak bowiem słusznie zauważył organ l instancji, zgodnie z art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa.
Na powyższą decyzję K. R. i R. R. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie zasady prawdy obiektywnej określonej w art. 7 kpa polegającym na niedokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy oraz nieuwzględnieniu interesu społecznego, a w szczególności słusznego interesu obywatela. W związku z powyższym wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu l instancji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt.1 lit. c) p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 kpa, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.), jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa.
Kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie z przywołanymi wyżej zasadami, należało uznać, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stan prawny, na podstawie którego organy orzekały w kontrolowanym postępowaniu przedstawia się następująco:
Z dniem 1 kwietnia 2016 r., na podstawie art. 46 ust. 1 pkt. 1) ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (Dz.U. 2016.195), w ustawie z dnia 11 lutego 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz.U. 2016.575), wprowadzono zmianę polegającą na dodaniu w art. 80, regulującym świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej, ustępu 1a, zgodnie z którym: "Rodzinie zastępczej oraz prowadzącemu rodzinny dom dziecka do świadczenia, o którym mowa w ust. 1, na każde umieszczone dziecko w wieku do ukończenia 18 roku życia przysługuje dodatek w wysokości świadczenia wychowawczego określonego w przepisach o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, zwany dalej "dodatkiem wychowawczym". Z kolei zgodnie z ust. 1art. 80 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, rodzinie zastępczej oraz prowadzącemu rodzinny dom dziecka, na każde umieszczone dziecko, przysługuje świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania, nie niższe niż: 1) 660 zł miesięcznie w przypadku dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej spokrewnionej, 2) 1000 zł miesięcznie w przypadku dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej zawodowej, rodzinie zastępczej niezawodowej lub rodzinnym domu dziecka.
Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej weszła w życie z dniem 1 stycznia 2011 r. Zastąpiła ona dotychczas obowiązujące przepisy dotyczące (m. in.) rodzin zastępczych, zamieszczone w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy art. 226 ust. 5, 6 i 7 "nowej" ustawy stanowią, że sprawy o świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka lub osoby przebywającej w rodzinie zastępczej, do których prawo powstało przed dniem wejścia w życie ustawy, podlegają rozpatrzeniu na zasadach i w trybie określonych w przepisach dotychczasowych, jeżeli osoba otrzymująca świadczenie złoży stosowny wniosek w terminie 1 miesiąca od dnia wejścia w życie ustawy (ust. 5 i 6). W związku z tym na starostę został nałożony obowiązek poinformowania rodzin zastępczych o możliwości złożenia takiego wniosku, który to obowiązek powinien był zostać wykonany w terminie 14 dni od dnia wejścia w życie ustawy (ust.7).
Odnosząc powyższą regulację do stanu faktycznego sprawy wskazać należy, co następuje:
Małoletni K. N. został umieszczony w rodzinie zastępczej skarżących postanowieniem Sądu Rejowego Wydział III Rodziny i Nieletnich z dnia 9 grudnia 2011 r. sygn. akt [...]. W związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2012 r. ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, skarżący złożyli do Starosty wniosek, o którym mowa w art. 226 ust. 6 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej - k. 2 akt adm. Sąd Rejonowy Wydział III Rodzinny i Nieletnich postanowieniem z dnia 7 listopada 2014 r., sygn. akt [...] (k. 18 akt adm.) w pkt. l uchylił w całości postanowienie tego Sądu z dnia 9 grudnia 2011 r. sygn. akt [...] o umieszczeniu małoletniego K. N. w rodzinie zastępczej skarżących i w pkt. II zarządził umieszczenie tego małoletniego w zawodowej rodzinie zastępczej skarżących.
Złożenie wniosku o którym mowa w art. 226 ust. 6 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej powoduje taki skutek, że dotychczasowe przepisy znajdują zastosowanie tylko do sytuacji, gdy prawo do danych świadczeń powstało przed dniem 1 stycznia 2012 r. a zatem tylko, gdy do umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej doszło przed ta data. Wynika to ze sformułowania art. 226 ust. 5 ustawy. Wniosek, o którym mowa w art. 226 ust. 6 dotyczy tylko świadczeń, do których prawo powstało przed wejściem w życie nowej ustawy.
Jednakże, gdy do umieszczenia dziecka w rodzinie zastępczej doszło po dniu 1 stycznia 2012 r., wówczas w zakresie świadczeń na pokrycie kosztów utrzymania dziecka zastosowanie znajdują nowe przepisy.
W stanie faktycznym kontrolowanej sprawy nie może ulegać wątpliwości, że podstawę prawną pobytu małoletniego K. N. w rodzinie zastępczej stanowi postanowienie Sądu Rejonowego Wydział III Rodzinny i Nieletnich z dnia 7 listopada 2014 r. a więc rozstrzygnięcie wydane w dacie po wejściu w życie ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Także to postanowienie, prawomocne od dnia 29 listopada 2014 r. stanowi podstawę do ubiegania się przez rodzinę zastępczą skarżących o świadczenia związane z pobytem małoletniego w tej rodzinie. Rodzina ma zatem również prawo do tych świadczeń, które nie były przewidziane przez ustawę o pomocy społecznej.
Rozpatrując wniosek skarżących o przyznanie dodatku wychowawczego, wprowadzonego jako odpowiednik świadczenia wychowawczego z ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci organy nie wzięły pod uwagę wszystkich okoliczności faktycznych i nie rozważyły stanu faktycznego w świetle obowiązującej regulacji prawnej, dokonały także zupełnie błędnej i pobieżnej interpretacji przepisu art. 226 ust. 5 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Takie procedowanie stanowi naruszenie przepisów art. 7 kpa, który obliguje organy do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywatela. Naruszony został także przepis art. 80 kpa, który nakazuje wzięcie pod uwagę całokształtu materiału dowodowego przy ocenie, czy dana okoliczność mająca istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia, została udowodniona.
Przede wszystkim pominęły organy zupełnie treść prawomocnego postanowienia [...] i nie rozważyły w istocie które z orzeczeń Sądu Rodzinnego stanowi aktualnie podstawę przebywania małoletniego w rodzinie zastępczej skarżących. Nie rozważyły też organy skutków uchylenia przez Sąd postanowienia z dnia 9 grudnia 2011 r. o umieszczeniu małoletniego w rodzinie zastępczej. Okoliczność, że małoletni przebywa w rodzinie zastępczej nieprzerwanie od 2011 r., jest okolicznością faktyczną, natomiast istotne jest, które z orzeczeń Sądu Rodzinnego, w szczególności z jakiej daty, stanowi aktualnie podstawę pobytu małoletniego w rodzinie skarżących. W takim stanie prawnym i faktycznym nie rozważyły także organy mocy wiążącej decyzji Starosty z dnia [...] 2012 r., nr [...], w szczególności, czy wywołuje ona skutki wobec uchylenia przez Sąd postanowienia z dnia 9 grudnia 2011 r. o umieszczeniu małoletniego w rodzinie zastępczej i wydaniu w dniu [...] 2014 r. nowego postanowienia. Nie rozważyły organy, czy wniosek skarżących z dnia 10 stycznia 2012 r. złożony na podstawie art. 226 ust. 5 i 6 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej może wywierać skutki prawne w sytuacji uchylenia przez Sąd postanowienia z dnia 9 grudnia 2011 r. o umieszczeniu małoletniego w rodzinie zastępczej może wywierać jakiekolwiek skutki prawne w sytuacji, w której podstawą pobytu małoletniego w rodzinie zastępczej jest postanowienie wydane w dniu 7 listopada 2014 r., na gruncie ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Organy także błędnie odczytały i zinterpretowały treść art. 226 ust. 5 tej ustawy. Regulacja w zawarta w tym przepisie nie dotyczy żadnych świadczeń związanych z utrzymaniem dziecka w rodzinie zastępczej i opłatami za taki pobyt z wprowadzonych po dniu 1 stycznia 2012 r., tj. po wejściu w życie ustawy. Nie dotyczy więc także nowego rodzaju świadczenia w postaci dodatku wychowawczego, wprowadzonego z dniem 1 kwietnia 2016 r. Przepis ten wskazuje wyłącznie na możliwość rozpatrywania spraw o świadczenia enumeratywnie w tym przepisie wymienione na zasadach dotychczasowych i musi on być interpretowany ściśle. Z pewnością nie można go uznać za podstawę wyłączenia prawa do świadczenia, o którym mowa w art. 80 ust. 1a. Z argumentacją organu nie można się zgodzić, ponieważ jej nieprawidłowość wynika już z samego brzmienia art. 226 ust. 5 ustawy. Wniosek złożony przez skarżących na podstawie tego przepisu nie dotyczył i nie mógł dotyczyć jakichkolwiek przyszłych, bliżej nieokreślonych świadczeń wprowadzonych przez ustawodawcę. Akceptując stanowisko organu należałoby uznać, że skarżący składając wniosek na podstawie art. 226 ust. 5 ustawy, "zrzekli się" prawa do wszelkich przyszłych świadczeń jakie ewentualnie ustawodawca wprowadzi po dniu 1 stycznia 2012 r. na rzecz dzieci korzystających z systemu pieczy zastępczej, co jest wnioskiem nie do przyjęcia.
Rozważenia wymaga także treść art. 80 ust. 1 i argumentacja organu dotycząca powiązania tego przepisu z dodanym z dniem 1 kwietnia 2016 r. ust. 1a, wprowadzającym nowy rodzaj świadczenia w postaci dodatku wychowawczego. Z argumentacją tą nie można się zgodzić z argumentacją organu, że świadczenie to dotyczy wyłącznie osób pobierających świadczenia z art. 80 ust. 1. Przepis art. 80 ust. 1 ustawy określa w istocie jedynie dolną granicę świadczenia przyznawanego na pokrycie kosztów utrzymania dziecka w rodzinie zastępczej ustanowionej po dniu 1 stycznia 2012 r. Natomiast ust. 1a stanowi: "Rodzinie zastępczej oraz prowadzącemu rodzinny dom dziecka do świadczenia, o którym mowa w ust. 1 przysługuje dodatek...". Niesporne w sprawie jest, że skarżący pełnią funkcję rodziny zastępczej, oraz że pobierają świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania dziecka. Zdaniem Sądu ta właśnie okoliczność - tj. fakt pobierania świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka w rodzinie zastępczej, winna decydować o istnieniu prawa do pobierania nowego świadczenia w postaci dodatku wychowawczego. Nieistotne jest więc w jaki sposób (na "starych" czy na nowych zasadach) wyliczona jest wysokość świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka. Stanowisko przeciwne prowadziłoby bowiem do niczym nie uzasadnionego różnicowania dzieci pozostających w rodzinach zastępczych, co pozostawałoby w sprzeczności z wyrażoną w art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą równości, oraz wynikającym z art. 72 Konstytucji RP prawem dziecka pozbawionego opieki rodzicielskiej do opieki i pomocy władz publicznych.
Rozpatrując ponownie wniosek skarżących, organy ocenią cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w szczególności rozważą skutki orzeczenia Sądu Rejonowego Wydziału III Rodzinnego i Nieletnich z dnia 7 listopada 2014 r. w odniesieniu do decyzji Starosty z dnia [...] 2012 r. W każdym wypadku, dokonując interpretacji przepisów art. 226 ust. 5 i art. 80 ust. 1 i 1 a ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej wezmą pod uwagę stanowisko Sądu wyrażone wyżej.
Wobec naruszenia wskazanych wyżej przepisów postępowania, oraz naruszenia przepisów art. 80 ust. 1 i 1a i art. 226 ust. 5 i 6 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej przez błędną ich interpretację, na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. a) i lit. c) ppsa orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło