VIII SA/Wa 817/16
WyrokWSA w Warszawie2016-12-16
Skład orzekający: Cezary Kosterna, Renata Nawrot, Iwona Owsińska - Gwiazda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wierzyciel może podnosić zarzuty dotyczące sposobu prowadzenia umorzonego postępowania egzekucyjnego w skardze na postanowienie o obciążeniu go kosztami tego postępowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzuty dotyczące sposobu prowadzenia umorzonego postępowania egzekucyjnego nie mogą być podnoszone w skardze na postanowienie o obciążeniu wierzyciela kosztami tego postępowania. Rozstrzygnięcie o kosztach ma charakter odrębny od postępowania egzekucyjnego i nie stanowi środka do wzruszania rozstrzygnięć zapadłych w tym postępowaniu. Wierzyciel pokrywa koszty egzekucyjne, jeżeli nie mogą być one ściągnięte od zobowiązanego, co miało miejsce w tej sprawie.Stan faktyczny
Zakład Ubezpieczeń Społecznych (wierzyciel) wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o obciążeniu wierzyciela kosztami umorzonego postępowania egzekucyjnego. Wierzyciel zarzucał naruszenie przepisów dotyczących prowadzenia egzekucji, w tym brak podejmowania prób egzekucji z innego majątku dłużnika oraz prowadzenie egzekucji w sposób niecelowy i niegospodarny. Sąd uznał skargę za bezzasadną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Kosterna (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Renata Nawrot Sędzia WSA Iwona Owsińska - Gwiazda po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 16 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego oddala skargę.
Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej także jako: "Sąd") postanowieniem z [...]lipca 2016 r. nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w [...] (dalej także jako "Dyrektor IS" lub "organ odwoławczy") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2016 r. poz. 23 ze zm., dalej: k.p.a.) i art. 64c § 1, § 4 i § 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r. poz. 1619 ze zm., dalej jako: u.p.e.a.) utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...]Urzędu Skarbowego
w [...] (dalej: "Naczelnik US" lub "organ egzekucyjny") z [...]grudnia 2015 r. nr [...]w sprawie obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego.
Z akt sprawy wynika, że Naczelnika US prowadził postępowanie egzekucyjne
w stosunku do [...]Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "zobowiązany"),
na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] (dalej: "wierzyciel").
Postanowieniem z [...] czerwca 2014 r. organ egzekucyjny na podstawie art. 59
§ 2 u.p.e.a. umorzył prowadzone postępowanie egzekucyjne. W uzasadnieniu postanowienia organ stwierdził, że w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego podejmował czynności egzekucyjne i stosował środki egzekucyjne, które nie doprowadziły do wyegzekwowania należności. Postanowienie to zostało zaskarżone. Dyrektor IS postanowieniem z [...] grudnia 2014 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Naczelnik US postanowieniem z dnia [...] grudnia 2015 r. na podstawie art. 64 c § 1, § 4 i § 7 u.p.e.a. obciążył wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego
w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu postanowienia organ egzekucyjny stwierdził, że koszty egzekucyjne powstały wskutek zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego
i nie zostały pokryte z powodu nieuzyskania w toku egzekucji odpowiednich środków pieniężnych.
Na postanowienie organu egzekucyjnego wierzyciel wniósł zażalenie do Dyrektora IS.
Wskazanym na wstępie postanowieniem Dyrektor IS utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika US.
Na postanowienie organu odwoławczego wierzyciel wniósł skargę
do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie prawa materialnego przez nie uwzględnienie
w trakcie rozpatrywania sprawy norm z art. 29 § 2 pkt 2 oraz art. 7 u.p.e.a., które doprowadziło do wydania błędnego postanowienia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono także naruszenie zasad postępowania administracyjnego tj. art. 7 k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie sprawy bez jej wnikliwego wyjaśnienia. W uzasadnieniu skargi podnoszono, że organ egzekucyjny prowadził postępowanie egzekucyjne przez długi okres czasu. Wskazano, że zobowiązany posiadał jeszcze majątek, z którego można było prowadzić innego rodzaju egzekucję organ jednak takiej próby nie podejmował. Organ o fakcie bezcelowego prowadzenia egzekucji w takiej formie był informowany przez bank przez cztery lata. Dyrektor IS wydając swoje rozstrzygnięcie w ogóle nie odniósł się do działań Naczelnika US w świetle art. 29 § 2 pkt 2 oraz art. 7 u.p.e.a.,
a swoją oceną oparł wyłącznie na treści art. 64 i 64c u.p.e.a. Podkreślił,
że w postanowieniu Dyrektora IS nie podjął się również głębszej analizy zagadnienia dlaczego Naczelnik US nie próbował prowadzić innych form egzekucji. Wskazał,
że egzekucja powinna być prowadzona z poszanowaniem m. in. zasad: celowości
i niezbędności oraz gospodarnego prowadzenia egzekucji powszechnie uznawanych w ramach doktryny i judyktury, a Naczelnik US w sposób oczywisty uwłacza tym zasadom. Ponadto działania Naczelnika US noszą znamiona czynności prowadzonych nie w celu uzyskania należności od dłużnika na rzecz wierzyciela, ale w celu powstania i następnie uzyskania dla siebie kosztów egzekucyjnych.
Organ w odpowiedzi na skargę zarzuty w niej podniesione uznał za bezzasadne i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia do Sądu było postanowienie
w przedmiocie obciążenia wierzyciela kosztami umorzonego postępowania egzekucyjnego. W skardze podniesiono zarzuty w zakresie prawidłowości prowadzenia postępowania egzekucyjnego – podejmowanie przez organ czynności które
z oczywistych względów nie mogły doprowadzić do wyegzekwowania obowiązku objętego tytułami egzekucyjnymi, brak podejmowania prób egzekucji z innego majątku dłużnika.
Na podstawie art. 54 § 2 u.p.e.a. wierzyciel niebędący jednocześnie organem egzekucyjnym może wnieść skargę na przewlekłość postępowania egzekucyjnego.
W drodze tego środka zaskarżenia, w niniejszej sprawie wierzyciel mógł zaskarżyć prowadzenie egzekucji ograniczającej się jedynie do podejmowania tych samych czynności egzekucyjnych, które w sposób oczywisty nie mogły doprowadzić do wyegzekwowania obowiązku objętego egzekucją administracyjną.
Skoro jednak w niniejszej sprawie doszło do umorzenia postępowania egzekucyjnego, to na obecnym etapie postępowania nie może podnosić zarzutów przeciwko sposobowi prowadzenia egzekucji i przedwczesnemu jej zakończeniu. Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest postanowienie rozstrzygające
o obowiązku poniesienia przez wierzyciela kosztów postępowania egzekucyjnego. Rozstrzygnięcie to jest konsekwencją zakończenia egzekucji w sposób niepozwalający na pokrycie kosztów egzekucyjnych z kwot uzyskanych w toku egzekucji. Zatem ma ono charakter odrębny od właściwego postępowania egzekucyjnego i nie może stanowić środka do wzruszania rozstrzygnięć zapadłych w tym postępowaniu.
Zgodnie z treścią art. 64c § 4 u.p.e.a. wierzyciel pokrywa koszty egzekucyjne, jeżeli nie mogą być one ściągnięte od zobowiązanego, zastrzeżeniem § 4b oraz art. 64e § 4a. Zastrzeżenia wskazywane w tym przepisie nie miały zastosowania w niniejszej sprawie. Wydanie, w niniejszej sprawie postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego było spowodowane stwierdzeniem, że w wyniku egzekucji nie uzyska się kwot przewyższających wydatki egzekucyjne. W wyniku prowadzonej egzekucji organ nie uzyskał kwot pozwalających na pokrycie kosztów egzekucyjnych, zatem zgodnie z treścią art. 64c § 4 u.p.e.a. miał obowiązek obciążyć nimi wierzyciela.
Mając na uwadze powyższe, po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej: p.p.s.a.), Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a zarzuty skargi okazały się niezasadne. Tym samym, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę orzekając, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło