II GZ 213/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Cezary Pryca po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia O. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 stycznia 2017 r., sygn. akt V SA/Wa 2499/16 w zakresie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi O. P. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 26 stycznia 2017 r., sygn. akt V SA/Wa 2499/16 odrzucił zażalenie O. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2016 r., sygn. akt V SA/Wa 2499/16 w sprawie ze skargi O. P. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Z uzasadnienia postanowienia Sądu I instancji wynika, że za podstawę rozstrzygnięcia przyjął on następujące ustalenia. Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2016 r. o sygn. akt V SA/Wa 2499/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpatrzeniu sprzeciwu z dnia [...] listopada 2016 r., utrzymał w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia [...] października 2016 r. o sygn. akt V SA/Wa 2499/16 odmawiające przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym. Odpis postanowienia, bez pouczenia o prawie jego zaskarżenia oraz z informacją, że jest ono ostateczne, skutecznie doręczono skarżącej w dniu [...] grudnia 2016 r. Pismem z dnia [...] stycznia 2017 r. skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie Sądu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 26 stycznia 2017 r. odrzucił zażalenie, uznając, że było ono niedopuszczalne. W motywach uzasadnienia Sąd I instancji wskazał, że w nowym stanie prawnym obowiązującym od 15 sierpnia 2016 r. do postanowień Sądu wydanych po rozpoznaniu sprzeciwu na postanowienie referendarza sądowego stosuje się przepisy o zażaleniu. Tym samym od wydanego przez ten Sąd postanowienia na podstawie art. 260 p.p.s.a. nie służy środek zaskarżenia do sądu wyższej instancji. Sąd I instancji podniósł, że skarżącej nie przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 20 grudnia 2016 r. utrzymujące w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia [...] października 2016 r. odmawiające skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Tym samym zażalenie nadane w dniu 3 stycznia 2017 r. jako niedopuszczalne, podlegało odrzuceniu. O. P. zażaleniem zaskarżyła powyższe postanowienie Sądu I instancji i wniosła o jego uchylenie oraz odstąpienie od żądania wniesienia wpisowego w związku z toczącym się postępowaniem przed NSA w przedmiocie przyznania prawa pomocy i m.in. zwolnienia z kosztów sądowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest niezasadne. Zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. dalej p.p.s.a.) według stanu prawnego na dzień 15 sierpnia 2015 r. sąd rozpoznając sprzeciw od zarządzenia lub postanowień referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy, wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie zmienia lub utrzymuje w mocy. W tych sprawach Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2). Z powyższych regulacji wynika, że postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy jest traktowane przez ustawodawcę jako orzeczenie wydane w pierwszej instancji. Sprzeciw wniesiony od postanowienia referendarza sądowego jest więc środkiem odwoławczym. Z kolei, wojewódzki sąd administracyjny, który rozpoznaje sprzeciw z zakresu prawa pomocy działa jako sąd drugiej instancji. Oznacza to, że postanowienie tego sądu o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia referendarza sądowego jest ostateczne i nie przysługuje od niego zażalenie. Wobec powyższego, zaskarżenie postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego utrzymującego w mocy postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy w całości lub w części będzie skutkowało odrzuceniem zażalenia z uwagi na niedopuszczalność tego środka zaskarżenia. Z wymienionych wyżej względów, Naczelny Sąd Administracyjny uznał zaskarżone postanowienie Sądu za prawidłowe i na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie.