II SA/Wa 1225/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędziowie WSA Stanisław Marek Pietras, Maria Werpachowska (sprawozdawca), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi P. O. na postanowienie Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania dyscyplinarnego oddala skargę. Odwoławcza Komisja Dyscyplinarna przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej postanowieniem z dnia [...] maja 2016 r. sygn. akt [...], działając na podstawie art. 438 pkt 1 Kodeksu postępowania karnego, dalej k.p.k. w związku z art. 124n ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, po rozpatrzeniu zażalenia P. O. utrzymała w mocy postanowienie Komisji Dyscyplinarnej przy [...] Komendancie Wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] lutego 2016 r. sygn. akt [...] w sprawie odmowy wszczęcia postępowania dyscyplinarnego z uwagi na przedawnienie odpowiedzialności dyscyplinarnej. W uzasadnieniu orzeczenia Odwoławcza Komisja Dyscyplinarna przy Komendancie Głównym PSP wskazała, co następuje: Rzecznik Dyscyplinarny przy [...] Komendancie Wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej w [...] wnioskiem z dnia [...] maja 2015 roku wystąpił o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego przeciwko P. O. pełniącemu służbę w Komendzie Miejskiej PSP w [...]. Obwinił go o to, że swoim postępowaniem w dniu [...] maja 2014 r. naruszył rotę ślubowania, poprzez odmowę wykonania polecenia służbowego i zawnioskował o ukaranie strażaka karą dyscyplinarną wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe. Przewodniczący Komisji Dyscyplinarnej przy [...] Komendancie Wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej w [...] postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. odmówił wszczęcia postępowania dyscyplinarnego z uwagi na okoliczność przedawnienia odpowiedzialności dyscyplinarnej strażaka. W dniu [...] września 2015 r. P. O. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. W uzasadnieniu wskazał, że postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego nie wyjaśnia całego zajścia, narusza jego dobre imię sugerując, że swoim postępowaniem w dniu [...] maja 2014 r. naruszył rotę ślubowania poprzez odmowę wykonania polecenia służbowego, a także iż utracił zaufanie przełożonych. Stwierdził, że zarzuty, które przedstawił dowódca Jednostki Ratowniczo - Gaśniczej nr [...] do komisji dyscyplinarnej były nieprawdziwe. Odwoławcza Komisja Dyscyplinarna przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej postanowieniem z dnia [...] listopada 2015 r. uchyliła skarżone postanowienie i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania ze względu na fakt, że wydano je z naruszeniem art. 339 § 3 pkt 1 k.p.k. Komisja Dyscyplinarna przy [...] Komendancie Wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej w [...] postanowiła odmówić wszczęcia postępowania dyscyplinarnego z uwagi na okoliczność przedawnienia odpowiedzialności dyscyplinarnej strażaka P. O.. Od powyższego postanowienia obwiniony wniósł, w dniu [...] marca 2016 r., do Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej zażalenie. Zdaniem skarżącego, krzywdzącą dla niego jest odmowa wszczęcia postępowania dyscyplinarnego ze względów formalnych (przedawnienie karalności) bez uprzedniego zbadania, czy popełnił on przewinienie dyscyplinarne. Według twierdzenia obwinionego, umorzenie postępowania z przyczyn formalnych narusza jego prawa, a prowadzone wobec niego czynności skutkowały zwolnieniem go ze służby. Wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez orzeczenie, że zarzucane wykroczenie dyscyplinarne nie miało miejsca. Odwoławcza Komisja Dyscyplinarna przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej zważyła, co następuje: Zgodnie z art. 119 ust. 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, odpowiedzialność dyscyplinarna strażaka ustaje, jeżeli od czasu popełnienia przewinienia dyscyplinarnego upłynął rok. Rzecznik dyscyplinarny obwinił P. O. o popełnienie w dniu [...] maja 2014 r. przewinienia dyscyplinarnego, natomiast z wnioskiem o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego wystąpił w dniu [...] maja 2015 roku. Zważyć należy, że na podstawie art. 124b ust. 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej, postępowanie dyscyplinarne uznaje się za wszczęte w momencie wyznaczenia terminu rozprawy i zawiadomienia o nim rzecznika dyscyplinarnego. Z przedłożonych akt sprawy wynika, iż w terminie roku od zarzucanego obwinionemu czynu, nie wszczęto postępowania dyscyplinarnego - przewodniczący Komisji I instancji nie wydał zarządzenia o wyznaczeniu terminu rozprawy i składu orzekającego do dnia [...] maja 2015 r. W związku z tym, nastąpiło przedawnienie karalności, a w takiej sytuacji, na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza. Tak więc, postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego z uwagi na przedawnienie odpowiedzialności dyscyplinarnej, należy uznać za słuszne a skarżone orzeczenie Komisji I instancji za zgodne z prawem. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P. O. wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię oraz przepisów postępowania art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. w zw. z art. 119 ust. 1 i 124n ustawy o Państwowej Straży Pożarnej. W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że niezrozumiała jest sytuacja, gdy pomimo złożenia wniosku przez Komendanta Jednostki Ratowniczo - Gaśniczej nr [...] w [...] Rzecznik Dyscyplinarny przy [...] Komendancie Wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej dopiero w dniu [...] maja 2015 r., a więc prawie po roku czasu bez dziesięciu dni wystąpił o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego oraz wydania z naruszeniem prawa przez Przewodniczącego Komisji Dyscyplinarnej przy [...] Komendancie Wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej dopiero w dniu [...] września 2015 r. postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego z uwagi na przedawnienie. Zdaniem skarżącego było to świadome działanie przełożonych mające na celu doprowadzenie do przedawnienia co uniemożliwiło merytoryczne rozpoznanie sprawy i ustalenie czy postawiony zarzut naruszenia roty ślubowania jest zasadny. Stwierdził, że ma świadomość, iż instytucja przedawnienia, określona w art. 119 ust. 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej czyni nie tylko niemożliwym jakiekolwiek orzekanie o popełnieniu czy też niepopełnieniu zarzuconego czynu dyscyplinarnego, ale także uniemożliwia prowadzenie jakiegokolwiek postępowania w tym przedmiocie. Jest to negatywna przesłanka uniemożliwiająca procedowanie w danej sprawie. Uważa, że żądanie skargi oparte o art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi znajduje usprawiedliwione podstawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację prawną jak w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracyjnej publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej P.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawa. Skarga badana z uwzględnieniem powyższych regulacji, nie zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli sądowej było postanowienie Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej przy Komendancie Głównym Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] maja 2016 r. utrzymujące w mocy postanowienie Komisji Dyscyplinarnej przy [...] Komendancie Wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] lutego 2016 r. odmawiające wszczęcia postępowania dyscyplinarnego z uwagi na przedawnienie odpowiedzialności dyscyplinarnej skarżącego. Odwoławcza Komisja Dyscyplinarna przy Komendancie Głównym PSP trafnie zastosowała wobec obwinionego P. O. art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k., w związku z art. 119 ust. 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej. Zgodnie z powołanym art. 119 ust. 1 odpowiedzialność dyscyplinarna strażaka ustaje, jeżeli od czasu popełnienia przewinienia dyscyplinarnego upłynął rok; jeżeli w tym okresie wszczęto postępowanie dyscyplinarne, odpowiedzialność dyscyplinarna ustaje z upływem 2 lat od popełnienia czynu (przedawnienie odpowiedzialności dyscyplinarnej). Rzecznik dyscyplinarny obwinił skarżącego o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego w dniu [...] maja 2014 r., zaś z wnioskiem o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego wystąpił dopiero [...] maja 2015 r. Postępowanie dyscyplinarne uważa się za wszczęte z chwilą wyznaczenie terminu rozprawy i zawiadomieniu o nim rzecznika dyscyplinarnego i obwinionego – art. 124b powołanej ustawy. Z akt sprawy wynika, że do dnia [...] maja 2015 r. nie wszczęto postępowania, bowiem do tej daty nie został wyznaczony przez Przewodniczącego Komisji Dyscyplinarnej przy [...] Komendancie Wojewódzkim w [...] termin rozprawy i nie zawiadomiono stron postępowania. Tym samym zastosowanie w sprawie miał przepis art. 119 ust. 1 powołanej ustawy – odpowiedzialność dyscyplinarna strażaka ustała. Przedawnienie zarzucanego obwinionemu czynu dyscyplinarnego jest tu oczywiste i nie podlega żadnej dyskusji, zaś organ miał wprost obowiązek zastosować niniejszą instytucję prawa. Instytucja przedawnienia, określona w art. 119 ust. 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej czyni nie tylko niemożliwym jakiekolwiek orzekanie o popełnieniu czy też niepopełnieniu przez obwinionego zarzucanego czynu dyscyplinarnego, ale także uniemożliwia prowadzenie jakiegokolwiek postępowania w tym przedmiocie. Jest to negatywna przesłanka uniemożliwiająca procedowanie w danej sprawie. Zważyć tu należy, iż przepisy Kodeksu Postępowania Karnego do postępowania dyscyplinarnego w Państwowej Straży Pożarnej stosuje się odpowiednio na podstawie art. 124n ustawy o Państwowej Straży Pożarnej. Zgodnie zaś z art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. nie wszczyna się postępowania a wszczęte umarza, kiedy nastąpiło przedawnienie karalności. Stąd postanowienie Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej i utrzymane nim w mocy postanowienie Komisji Dyscyplinarnej przy [...] Komendancie Wojewódzkim w [...] odpowiadają prawu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 3 i art. 132 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.