I SA/Bk 790/16

WyrokWSA w Białymstoku2016-12-28

Skład orzekający: Andrzej Melezini, Małgorzata Anna Dziemianowicz, Paweł Janusz Lewkowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opinia rzeczoznawcy wydana po terminie, dotycząca jednego z kontrahentów skarżącej, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że opinia rzeczoznawcy wydana po terminie i dotycząca tylko jednego z kontrahentów skarżącej nie spełnia przesłanek z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Opinia ta nie stanowiła nowego dowodu istniejącego w dniu wydania pierwotnej decyzji i nieznanego organowi, a postępowanie wobec innego podatnika nie było zagadnieniem wstępnym uzasadniającym zawieszenie postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o wznowienie postępowania podatkowego dotyczącego rozliczenia VAT za okres od stycznia do kwietnia i od sierpnia do grudnia 2010 r., powołując się na nowe okoliczności faktyczne i dowody w postaci opinii rzeczoznawcy. Organ odmówił uchylenia decyzji ostatecznej, uznając, że przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej nie zostały spełnione. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym niezastosowanie art. 233 § 1 pkt 2, art. 201 § 1 pkt 2 oraz art. 187 § 1.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini, Sędziowie sędzia SO del. do WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz, sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi G. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie rozliczenia podatku od towarów i usług za okres od stycznia do kwietnia i od sierpnia do grudnia 2010 r. oddala skargę. Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, Sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm. oraz art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest więc eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści. Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd rozpoznając sprawę bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień, to czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie zaskarżonej decyzji następuje bowiem – m.in. wówczas, gdy sąd stwierdzi, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź gdy dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W sprawie będącej przedmiotem niniejszego postępowania sytuacja taka niewątpliwie nie zachodzi. Dnia [...] stycznia 2016 roku Skarżąca złożyła wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] stycznia 2014 r. o nr [...] w przedmiocie rozliczenia podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe od stycznia do kwietnia i od sierpnia do grudnia 2010 r. Uzasadniając wniosek o wznowienie postępowania Skarżąca wskazała, że w sprawie wystąpiły przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 615 ze zm. – dalej jako O.p.). W ocenie Skarżącej wystąpiły istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi podatkowemu, który ją wydawał. Zdaniem Skarżącej nową okolicznością faktyczną jest fakt, że możliwości przerobowe firmy K. s.c. K. Import – export nie umożliwiały wyprodukowania kożuchów w takiej ilości, jaka wynikała z przyjętego przez organ obrotu pomiędzy tą firmą a Skarżącą. Potwierdzeniem tego jest złożona do wniosku opinia rzeczoznawcy z Polskiej Izby P. z dnia [...] lipca 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Bi. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 r. wznowił postępowanie, a decyzją z dnia [...] marca 2016 r. odmówił uchylenia decyzji ostatecznej, podając w uzasadnieniu, że nie zaistniały, zdaniem organu, przesłanki wynikające z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Skarżąca, nie godząc się z ustaleniem organu złożyła odwołanie od decyzji odmownej. Po ponownym rozpoznaniu sprawy organ, decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Dnia [...] lipca 2016 r. G. K. wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. W skardze, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzuciła organowi: 1) naruszenie art. 233 § 1 pkt 2 O.p. poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji, gdy istniały podstawy do uchylenia decyzji organu I-szej instancji; 2) naruszenie art. 201 § 1 pkt 2 O.p. poprzez jego niezastosowanie skutkujące odmową zawieszenia postępowania, do czasu rozstrzygnięcia postępowania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w N. w przedmiocie podatku od towarów i usług oraz podatku dochodowego za lata 2007 – 2010, toczącego się w stosunku do S. K. i D. K., wspólników spółki cywilnej K. s.c.; 3) naruszenie art. 187 § 1 O.p. poprzez jego niezastosowanie skutkujące nieprzeprowadzeniem postępowania dowodowego w zakresie wniosków złożonych na etapie postępowania przed organem I-szej instancji. W uzasadnieniu skargi Skarżąca ponownie powołała się na istnienie przesłanki wynikającej z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako nieuzasadnionej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga, jako nieuzasadniona podlega oddaleniu. Istotą sporu w rozpoznawanej sprawie jest prawidłowość zastosowania i interpretacji normy prawnej zawartej w art. 240 § pkt 5 O.p. jako przesłanki wznowienia postępowania i ewentualnego uchylenia decyzji ostatecznej. Nadmienić należy, że decyzja ta (pierwotna) była już przedmiotem rozpoznawania zarówno przez tutejszy sąd (sygn. akt I SA/Bk 88/14), jak i Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 17 grudnia 2015 r. (sygn. akt I FSK 1146/14) oddalił skargę kasacyjną Pani G. K. Zgodnie z brzmieniem art. 240 § 1 pkt 5 O.p. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub inne dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który decyzję wydał. Nie ulega wątpliwości, że aby przepis ten mógł mieć zastosowanie w sprawie rozpoznawanej, muszą być łącznie spełnione trzy przesłanki. Po pierwsze, dowody ujawnione lub okoliczności faktyczne muszą być nowe. Po drugie musiały one istnieć w dniu wydawania decyzji pierwotnej (merytorycznej) i po trzecie nie mogły być w tamtym czasie (wstecznie) znane organowi podatkowemu, który wydawał decyzję pierwotną. Pamiętać także należy, na co słusznie wskazał organ w odpowiedzi na skargę, że okoliczności i dowody badane w ramach wznowienia postępowania powinny dotyczyć przedmiotu sprawy, a co za tym idzie nie każda okoliczność i nie każdy dowód będzie miał dla sprawy znaczenie. Analizując akta podatkowe sprawy należy jednak dojąć do wniosków odmiennych niż Skarżąca wywodzi w złożonej do tutejszego Sądu skardze. Otóż, zdaniem Sądu, w sprawie nie zaszły przesłanki wymienione w art. 240 § 1 pkt 5 O.p., gdyż dołączona do wniosku opinia rzeczoznawcy nie spełnia kryteriów określonych w tym przepisie. Należy zaznaczyć, że opinia na którą powołuje się Skarżąca wydana została [...] lipca 2014 r., a zatem już po wydaniu zarówno decyzji merytorycznych, jak i wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego w tej sprawie. Co prawda opinia dotyczy okresu lat 2008 – luty 2011 lecz dotyczy tylko jednego z kontrahentów Skarżącej. Natomiast w decyzjach pierwotnych organy podatkowe zakwestionowały prawidłowość rozliczeń sprzedaży oraz wysokość kwoty podatku należnego. Wobec nierzetelności prowadzonej przez Skarżącą ewidencji, wartość sprzedaży została określona w oparciu o zapisy w notesach, a podstawa opodatkowania została oszacowana w oparciu o art. 23 § 4 O.p. Zasadność takich działań organów potwierdził tutejszy Sąd w powoływanym powyżej wyroku, w którym stwierdził, że "ustalenie przychodu w drodze oszacowania zawiera już w swej istocie ryzyko, że przychód ten nie będzie dokładnie taki sam jak przychód rzeczywisty. Ryzyko to obciąża jednak podatnika, który z przyczyn od niego zależnych prowadzi ewidencję w sposób nierzetelny – nie ujmował wszystkich zdarzeń gospodarczych podlegających opodatkowaniu". Firma, której dotyczy opinia rzeczoznawcy była natomiast tylko jednym z kontrahentów Skarżącej w tamtym okresie. Ponadto opinia ta nie istniała w dniu wydawania decyzji, a zatem nie może stanowić nowego, istniejącego w tamtym okresie dowodu w sprawie. Pamiętać także należy, że opinia również może być obarczona pewnymi rozbieżnościami, szczególnie w sytuacji, gdy jest wydawana kilka lat po okresie którego dotyczy. Istotnym jest także, że organy nie kwestionowały podatku naliczonego wskazanego przez Skarżącą. Postępowanie wznowieniowe jest postępowaniem nadzwyczajnym, a co za tym idzie i przesłanki możliwości jego wznowienia muszą być ściśle spełnione, co w niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, nie nastąpiło. Niezasadny jest zatem zarzut niezastosowania art. 233 § 1 pkt 2 O.p. Nieuzasadniony jest także zarzut niezastosowania przez organ art. 201 § 1 pkt 2 O.p. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu organ podatkowy jest zobowiązany do zawieszenia postępowania, jeżeli rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji uzależnione jest od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zakończenie postępowania w stosunku do jednego z kontrahentów Skarżącej nie może być uznane za zagadnienie wstępne, od którego rozstrzygnięcia zależeć ma wynik postępowania wznowieniowego jako postępowania nadzwyczajnego. Słusznie bowiem wskazuje organ, iż zagadnienie wstępne dotyczy rozstrzygnięcia treści merytorycznej, bez którego dana sprawa nie mogłaby się zakończyć. Postępowanie kontrolne innego podatnika nie ma natomiast wpływu na stwierdzoną i rozstrzygniętą prawomocnym orzeczeniem sprawę nierzetelności ksiąg podatkowych Skarżącej. Ze względu na powyższe za niezasadny należy także uznać zarzut naruszenia art. 187 § 1 O.p. Jak już stwierdzono, postępowanie prowadzone przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w N. wobec jednego z kontrahentów Skarżącej nie miało wpływu na spełnienie przesłanek wynikających z art. 240 § 1 pkt 5 O.p., a zatem dopuszczanie dowodów z akt tego postępowania oraz wystąpienie do organu w N. należy uznać za zbędne. Ze względu na powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło