VI SA/Wa 1537/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant ref. staż. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie nakazu rejestracji i ustalenia opłaty za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych oddala skargę Minister Infrastruktury i Budownictwa (zwany dalej Ministrem/organem) decyzją z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania J. D. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą [...] (zwaną dalej stroną/skarżącą) utrzymał w mocy decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa (zwanego dalej organem I instancji ) z dnia [...] lutego 2016 r , nr [...] odmawiającą uchylenia decyzji Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. Nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r., nakazującej rejestrację 74 używanych odbiorników telewizyjnych oraz ustalającej opłatę oraz decyzji Ministra Administracji i Cyfryzacji Nr [...] z dnia [...] marca 2014 r., utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji. Skarżąca złożyła do organu I instancji podanie o wznowienie postępowania, w sprawie zakończonej decyzjami Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. Nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r., oraz Ministra Administracji i Cyfryzacji Nr [...] z dnia [...] marca 2014 r. Wnosiła o uchylenie powyższych decyzji oraz na podstawie art. 152 § 1 k.p.a. wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji z dnia 20 grudnia 2013 r. Organ zawiadomił skarżącą o wszczęciu postępowania administracyjnego a postanowieniem Nr [...] o odmówił wstrzymania wykonania przedmiotowej decyzji. Organ stwierdził, że w aktach sprawy znajduje się potwierdzona za zgodność z oryginałem Karta doręczeń przesyłek poleconych z dnia 28 marca 2014 r., która potwierdza, iż przedmiotowa decyzja została odebrana dnia 28 marca 2014 r. przez K. O. Zdaniem, organu nie znajduje uzasadnienia zarzut dotyczący braku doręczenia decyzji organu II instancji. Powołując się na orzecznictwo sądu stwierdził, że w pełni podziela pogląd wyrażony w np. w wyroku WSA w Warszawie z dnia 30 listopada 2015 r., IV SA/Wa 2274/15, z którego wynika, iż cyt. "[...] znajdujący się w aktach administracyjnych sprawy duplikat zwrotnego potwierdzenia odbioru stanowi dokument urzędowy. [...] Wskazany został numer przesyłki, jak również określony został rodzaj pisma (decyzja), który zawierała przesyłka. Duplikat zawiera podpis kontrolera wskazanego z imienia i nazwiska, jak również podpis doręczającego, a także został opatrzony pieczęcią Urzędu Pocztowego [...]. Brak przesłanek do uznania, że dokument ten nie stanowi dowodu potwierdzenia odbioru w dniu 14 października 2014 r. przedmiotowej przesyłki [...]. Stwierdził, że w sytuacji sporządzenia duplikatu zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki dokument ten podpisuje osoba w imieniu podmiotu wystawiającego duplikat na podstawie posiadanych dokumentów potwierdzających dokonanie doręczenia przesyłki.". Wskazał, że właściwy Naczelnik Urzędu Pocztowego, wystawił właściwy dokument - duplikat potwierdzenia odbioru, z którego jednoznacznie wynika, że przesyłka została doręczona na oznaczony w niej adres. Podniósł, że wnosząca podanie nie wskazała jakichkolwiek danych, które mogłyby chociażby w niewielkim stopniu uprawdopodabniać, że zawarte w duplikacie potwierdzenia odbioru informacje są niezgodne z prawdą. Wskazał, że osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, pisma w postępowaniu administracyjnym należy doręczać tak jak każdej innej osobie fizycznej, zgodnie z dyspozycją art. 42 § 1 - § 3 k.p.a., a w związku z doręczeniem w takim trybie zastosowanie znajdują także art. 43 i 44 § 1 - § 4 k.p.a. Jego zdaniem przez osobę upoważnioną do odbioru przesyłek, należy rozumieć każdą osobę, która ze względu na wykonywaną funkcję, została regulaminowo czy tylko zwyczajowo uprawniona przez osobę fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą do odbierania korespondencji przychodzącej do siedziby firmy przez tę osobę prowadzonej. Wskazał, że skutki uchybień pracowników obciążają adresata. Podniósł, że korespondencja kierowana do strony wysyłana była na prawidłowy adres wskazany w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej jako adres do doręczeń. Był to jednocześnie adres głównego miejsca wykonywania działalności gospodarczej przez stronę. Podkreślił, że korespondencja nie zawierała błędów w danych osobowych, czy adresowych strony. Wskazał, że prawidłowo wskazano imię i nazwisko strony postępowania, jak i jej adres zamieszkania. Podano właściwy kod pocztowy, nazwę ulicy i numer posesji. Jego zdaniem, nie było potrzeby oznaczać w adresie nazwy "[...]", skoro jest to nazwa własna północnej części miejscowości "[...]" a "[...]" przynależy do "[...]". Jego zdaniem organ I instancji powołał się na właściwy akt prawny, który w dniu przeprowadzenia kontroli stanowił podstawę jego działań kontrolnych. Regulacje rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 7 lipca 2007 r. nie odnoszą się do wydawania decyzji przez Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. Odnosząc się do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów ustawy o opłatach abonamentowych, wskazał, iż pełnomocnik strony w podaniu o wznowienie postępowania nie nawiązał w żaden sposób do określonych prawem przyczyn uchylenia decyzji, w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego. Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego wskazanych w skardze , co miało wpływ na wynik sprawy. Wskazała, że bez własnej winy nie wzięła udziału w postępowaniu w drugiej instancji, czym naruszono zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym. Z zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym wynika obowiązek organu ustalenia z urzędu stron danego postępowania, powiadomienia stron o wszczęciu postępowania, a także doręczenia wszystkim podmiotom będącym stronami wydanych w sprawie rozstrzygnięć. Jej zdaniem doręczenie zastępcze , na które powołuje się organ nie było prawidłowe i skuteczne, bowiem nie zostały spełnione przesłanki szczegółowo opisane w skardze. Podniosła, że zgodnie z zapisami normy art. 40 k.p.a. pisma doręcza się stronie a stroną od początku niniejszego postępowania jest skarżąca – J. D. Organ II instancji doręczając decyzję z dnia [...] marca 2014 r. rzekomo K. O. złamał zasady przepisane w k.p.a. dotyczące doręczeń. Wskazuje, że K. O. nie była ani przedstawicielem ustawowym skarżącej, ani jej pełnomocnikiem upoważnionym do odbioru korespondencji. Wskazuje, że w niniejszej sprawie nie istniał obowiązek rejestracji odbiorników telewizyjnych z uwagi na treść normy art 5 ust 2 pkt 3) ustawy o opłatach abonamentowych. Jej zdaniem przepis wskazuje, iż obowiązkowi rejestracji nie podlegają odbiorniki przeznaczone przez przedsiębiorcę wyłącznie do sprzedaży lub przekazania osobom trzecim do używania na podstawie umów, jeżeli czynności te należą do przedmiotu działalności gospodarczej danego przedsiębiorcy. Podnosi, że prowadzi działalność podobną do hotelarskiej, w której oferuje pomieszczenia do krótkotrwałego zakwaterowania. W ramach tej działalności, na podstawie umowy z osobami trzecimi, tj. klientami, przekazywane są im odbiorniki telewizyjne do używania. Takie czynności bezwzględnie należą do przedmiotu działalności podobnej do hotelarskiej, którą wykonuje skarżąca. Jej zdaniem osoby przeprowadzające kontrolę, świadomie zignorowały fakt, iż osoba od której wymagały złożenia oświadczenia jest osobą nie posiadającą stosownej wiedzy do złożenia oświadczenia w danej kwestii a nadto wymogły podpisanie protokołu w oparciu o niezweryfikowany stan faktyczny. Podkreśla, że organ w uzasadnieniu decyzji, która nie weszła do obrotu prawnego oparł się na oświadczeniu recepcjonistki, bowiem żadna kontrola nie miała miejsca z powodu "pokoi zajętych przez gości". Jej zdaniem za niedopuszczalne należy uznać oparcie kontroli tylko na oświadczeniu osoby trzeciej, bez sprawdzenia rzeczywistej ilości odbiorników i okoliczności czy te odbiorniki są w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór. Nawet również w przypadku uznania domniemania zawartego w przepisie ustawy, za niedopuszczalne należy uznać domniemanie, że posiadane odbiorniki są w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór w ilości wskazanej przez osobę trzecią nie dysponującą wiedzą, ani nie upoważnioną do składania oświadczeń woli w tym zakresie. Podnosi, że kontrolerki zostały uprzedzone o fakcie, iż pracownice z recepcji nie są upoważnione do uczestnictwa w jakichkolwiek kontrolach w tym do podpisywania dokumentów, udostępniania informacji oraz, że właściciel nie będzie obecny w najbliższym czasie, a tylko on dysponuje stosowną wiedzą dotyczącą przedmiotowego zagadnienia. Stan taki jest zgodny z stanem faktycznym co potwierdzić może zakres obowiązków, który w danym okresie na stanowisku obowiązywał oraz umowa zlecenie z pracownicą. Mimo przekazania kontrolerom informacji o braku uprawnień do uczestnictwa w kontroli i braku wiedzy w temacie przedmiotu kontroli, a także poinformowaniu o zakresie obowiązków pracownicy, przystąpiono do sporządzania protokołu na podstawie oświadczeń wiedzy. Wskazała, że pracownica K. B. złożyła oświadczenie, w którym odwołała swoje oświadczenie wiedzy. Uczyniła to w pierwszym, terminie w jakim było to możliwe, bowiem umowa w oparciu o którą pracownica świadczyła usługi została rozwiązana. Zakwestionowała okres używania odbiorników telewizyjnych, bowiem skoro odbiorniki nie są w użytkowaniu, a zgodnie z art. 2 p 1. ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych opłatę pobiera się jedynie za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych należałoby przeprowadzić analizę rzeczywistego użycia w oparciu o okres, w którym rzeczywiście był używany odbiornik w momencie skorzystania przez klienta z oferty pokoju wyposażonego w telewizor, bowiem jedynie w takim przypadku można mówić o rzeczywistym używaniu, za które należy się opłata abonamentowa. Wskazała brak stosownej reprezentacji, bowiem zgodnie z art. 97 k.c. "osobę czynną w lokalu przedsiębiorstwa przeznaczonym do obsługiwania publiczności poczytuje się w razie wątpliwości za umocowaną do dokonywania czynności prawnych, które zazwyczaj bywają dokonywane z osobami korzystającymi z usług tego przedsiębiorstwa". Jej zdaniem nie można uznać, iż kontrolerzy byli w momencie dokonywania kontroli osobami z którym osoba czynna w rozumieniu art 97 k.c. może dokonać czynności prawnych, które zazwyczaj bywają dokonywane z osobami korzystającymi z usług tego przedsiębiorstwa. Podniosła, że regulacja z art 97 k.c, stanowi regulację wyjątkową na tle przepisów o przedstawicielstwie i nie jest możliwa wykładnia rozszerzająca oraz nie ma przesłanek ani natury aksjologicznej, ani pragmatycznej, by dodatkowo za pomocą różnych metod wykładni rozszerzać zakres stosowania art. 97 k.c. wbrew jego literalnemu brzemieniu. W związku z powyższym wnosiła uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania oraz rozpoznanie sprawy pod nieobecność skarżącej. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest decyzja organu z [...] maja 2016 r. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] lutego 2016 r. odmawiającą uchylenia decyzji Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. Nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r., nakazującej rejestrację 74 używanych odbiorników telewizyjnych oraz ustalającej opłatę oraz decyzji Ministra Administracji i Cyfryzacji Nr [...] z dnia [...] marca 2014 r., utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, w świetle kryteriów opisanych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej p.p.s.a.), Sąd nie dopatrzył się w działaniu organów rozstrzygających w niniejszej sprawie nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca. Zgodnie z art. 145 § 1 k.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli: dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe; decyzja wydana została w wyniku przestępstwa; decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27; strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu; wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję; decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu; zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2); decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Skarżąca upatruje przesłanek uchylenia decyzji Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. Nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. nakazującej rejestrację 74 używanych odbiorników telewizyjnych oraz ustalającej opłatę za używanie 74 niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych w kwocie 41 403,00 zł oraz decyzji Ministra Administracji i Cyfryzacji Nr [...] z dnia [...] marca 2014 r., znak sprawy: [...] utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji, w tym, iż strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.). Skarżąca twierdzi, iż decyzja organu II instancji nr 190/2014 z dnia 24 marca 2014 r. nie weszła do obrotu prawnego, gdyż nie została stronie nigdy doręczona, czym została naruszona norma zawarta w art. 109 § 1 k.p.a. Ma o tym świadczyć brak zwrotnego potwierdzenia odbioru przez nią decyzji organu II instancji w aktach sprawy. Sąd stwierdził, że w aktach sprawy znajduje się duplikat zwrotnego potwierdzenia odbioru przedmiotowej decyzji organu II instancji, wystawiony przez Naczelnika Urzędu Pocztowego we W. – K. Z. Z przedmiotowego dokumentu wynika, iż decyzja organu II instancji Nr [...] z dnia [...] marca 2014 r. została odebrana dnia 28 marca 2014 r, przez K. O. - pracownika recepcji. Należy także wskazać, iż w aktach sprawy znajduje się także potwierdzona za zgodność z oryginałem Karta doręczeń przesyłek poleconych z dnia 28 marca 2014 r., która potwierdza, iż przedmiotowa decyzja została odebrana dnia 28 marca 2014 r. przez K. O. Tym samym zdaniem Sądu nie znajduje uzasadnienia powyższy zarzut dotyczący braku doręczenia decyzji organu Il instancji. W orzecznictwie sądów administracyjnych, przywołanym przez organ np. wyroku WSA w Warszawie z dnia 30 listopada 2015 r., IV SA/Wa 2274/15, wskazuje się, iż znajdujący się w aktach administracyjnych sprawy duplikat zwrotnego potwierdzenia odbioru stanowi dokument urzędowy: Duplikat zawiera podpis kontrolera wskazanego, z imienia i nazwiska, jak również podpis doręczającego, który został opatrzony pieczęcią Urzędu Pocztowego. Brak przesłanek do uznania, że dokument ten nie stanowi dowodu potwierdzenia odbioru przesyłki. Zauważenia wymaga, że w sytuacji sporządzenia duplikatu zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki dokument ten podpisuje osoba w imieniu podmiotu wystawiającego duplikat na podstawie posiadanych dokumentów potwierdzających dokonanie doręczenia przesyłki. W niniejszej sprawie właściwy Naczelnik Urzędu Pocztowego wystawił duplikat potwierdzenia odbioru, z którego jednoznacznie wynika, że przesyłka została doręczona na oznaczony w niej adres. Wnosząca podanie nie wskazała jakichkolwiek danych, które mogłyby uprawdopodabniać, że zawarte w duplikacie potwierdzenia odbioru informacje są niezgodne z prawdą. W tym stanie rzeczy nie można podzielić argumentów skarżącej, że nie zapewniono jej czynnego udziału w postępowaniu dotyczącym niezarejstrowania 74 odbiorników telewizyjnych zarówno przez organem pierwszej instancji, tj. Dyrektorem Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej jak i w postępowaniu przez organem drugiej instancji, tj. Ministrem Administracji i Cyfryzacji. Podczas kontroli w dniu 21 sierpnia 2013 r. osoba uczestnicząca w kontroli - pracownik skarżącej (recepcjonistka) została poinformowana o przepisach wynikających z ustawy o opłatach abonamentowych oraz o treści art. 10 § 1 k.p.a. o prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, co potwierdziła własnoręcznym podpisem na protokole. Zdaniem Sądu organ prawidłowo zaadresował pismo zawierające decyzje oraz zgodnie z procedurą administracyjną, wobec niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 k.p.a. wykorzystał możliwość wskazaną w art. 44 k.p.a., co potwierdza dwukrotne awizo znajdujące się w aktach sprawy. Strona niezgadzająca się z decyzja organu I instancji podjęła aktywne działania w kierunku zniesienia negatywnych dla siebie skutków i skutecznie złożyła w dniu 2 stycznia 2014 r. (data nadania w placówce operatora wyznaczonego) odwołanie od decyzji organu I instancji. Decyzja organu II instancji została prawidłowo doręczona skarżącej 28 marca 2014 r. co zostało potwierdzone duplikatem zwrotnego potwierdzenia odbioru i zawierała pouczenie o prawie do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, z którego to prawa strona nie skorzystała. Kontrola jak i korespondencja skoncentrowały się w lokalu w którym prowadzona jest główna działalność skarżącej, pisma kierowane były tylko na adres wskazany do doręczeń (Dom Wczasowy "VIS") przy czym jak wskazują podpisy osób na protokole kontroli i zwrotnych potwierdzeniach odbioru osoby podpisujące były pracownikami recepcji zatrudnionymi przez skarżącą w należącym do niej domu wczasowym. Organ prawidłowo twierdzi, że obowiązkiem strony jest opracowanie skutecznego systemu przepływu wpływającej korespondencji i dopiero wtedy można podjąć działania wykazujące pewne trudności obiektywne. Organ prawidłowo powołując się na orzecznictwo sądowe wskazał, że nie spełniają warunku "braku winy" nieprawidłowości organizacyjne jednostki lub zaniedbania jej pracowników (por. wyrok ŃSA w Warszawie z dnia 20 września 2001 r., IV SA 1340/99, LEX nr 54141). W ocenie Sądu jak wynika z akt sprawy pisma były podwójnie awizowane a po zbadaniu poprawności dokonania doręczenia przez operatora wyznaczonego, organ l instancji, działając w oparciu o art. 44 § 4 k.p.a. słusznie uznał ją za doręczoną z upływem 14 dni od dnia dokonania I awizo co jest adekwatne do poglądu wyrażonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2007 r., VI SA/Wa 1991/07, to czy strona skorzysta z przysługującego jej prawa pozostawia się wyłącznie jej uznaniu. Jest to bowiem prawo strony do wypowiedzenia się w sprawie, a nie jej obowiązek. W ocenie Sądu organ I instancji słusznie powołał się w podstawie prawnej swojej decyzji oraz w jej uzasadnieniu na treść przepisów rozporządzenia Ministra Transportu dnia 7 lipca 2005 r. w sprawie określenia jednostek operatora publicznego przeprowadzających kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych i uiszczania opłat abonamentowych za ich używanie, wzoru upoważnienia do wykonywania czynności kontrolnych oraz zasad i trybu wydawania tych upoważnień gdyż to na podstawie tego rozporządzenia przeprowadzona została w dniu 21 sierpnia 2013 r. kontrola wykonania obowiązku rejestracji (odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, podczas której ustalono stan faktyczny, którego dotyczy decyzja organu l instancji z dnia [...] grudnia 2013 r. W ocenie Sądu organ wydając decyzję z dnia [...] lutego 2016 r. oraz decyzję z [...] maja 2016 r. rozpatrzył wszystkie wskazane przez skarżącą okoliczności, które zgodnie z ww. przepisami mogły mieć wpływ na rozstrzygniecie decyzji wydanych na postawie art. 151. Wobec nieuznania, że w przedmiotowej sprawie zaistniała wskazana przez skarżącą przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., organ zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.. zasadnie poprzestał na decyzji odmawiającej uchylenia decyzji dotychczasowych, nie przeprowadzając postępowania merytorycznego co do istoty sprawy. Zdaniem Sądu należy jednocześnie uznać, iż organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organy administracji - rozstrzygając sprawę - oparły się na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny. Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach, organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. Z przytoczonych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.