I OZ 1963/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 października 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 813/16 o odrzuceniu skargi T. M. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie. Postanowieniem z dnia 14 października 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 813/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę T. M. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] maja 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zarządzeniem z dnia 19 lipca 2016 r. skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie dwóch odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Ponadto zarządzeniem z dnia 21 lipca 2016 r. wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł. Wezwania zawierały pouczenia o skutkach nieuzupełnienia braków formalnych skargi i niezłożenia opłaty w terminie. Powyższe wezwania wróciły z adnotacją "Zwrot nie podjęto w terminie". Pomimo upływu zakreślonego terminu, skarżąca nie uzupełniła braków formalnych skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucając skargę wskazał, że przesyłka zawierająca wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi oraz wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi pomimo dwukrotnego, prawidłowego awizowania nie została odebrana przez skarżącą. W związku z powyższym Sąd uznał przesyłkę za skutecznie doręczoną w dniu 23 sierpnia 2016 r., a termin do dokonania czynności upłynął z dniem 30 sierpnia 2016 r. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła T. M., zarzucając naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), dalej powoływanej jako "P.p.s.a." w zw. z art. 73 § 1-4 P.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi, pomimo niedoręczenia zarządzenia zawierającego wezwanie do uzupełnienia braków skargi. W uzasadnieniu wnosząca zażalenie wskazała, że informacja znajdująca się na kopercie zawierającej wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi jest niezgodna z prawdą, bowiem w skrzynce oddawczej nie zostało umieszczone żadne awizo. W związku z powyższym w dniu 27 października 2016 r. złożyła reklamację na poczcie. Skarżąca podkreśliła, że zgodnie z art. 92 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo pocztowe, prawo wniesienia reklamacji przysługuje nadawcy, a adresatowi tylko wtedy gdy nadawca zrzeknie się na jego rzecz prawa dochodzenia roszczeń albo gdy przesyłka zostanie doręczona. Wobec tego wniosła o zrzeczenie się na jej rzecz prawa dochodzenia roszczeń przeciwko doręczycielowi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Kwestię doręczania pism sądowych w postępowaniu administracyjnym regulują przepisy rozdziału 4 działu III ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 73 § 1 P.p.s.a., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (art. 73 § 2 P.p.s.a.). W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości podjęcia odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (art. 73 § 3 P.p.s.a.). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 (art. 73 § 4 P.p.s.a.). Ze znajdującej się w aktach sprawy koperty, zawierającej wezwania do usunięcia braków formalnych skargi wynika, że przesyłka została wysłana na podany przez skarżącą adres do korespondencji. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru wskazano, że z powodu nieobecności adresata przesyłkę pozostawiono w placówce pocztowej, o czym umieszczono zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej. Przesyłka została powtórnie awizowana w dniu 17 sierpnia 2016 r., a następnie – w dniu 25 sierpnia 2016 r. – zwrócono ją nadawcy z adnotacją "Zwrot. Nie podjęto w terminie". Tak wypełnione zwrotne potwierdzenie odbioru pozwalała na przyjęcie, że termin do dokonania czynności objętej ww. wezwaniem, upływał w dniu 30 sierpnia 2016 r. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w świetle okoliczności podnoszonych przez skarżącą w zażaleniu, Sąd I instancji powinien jednakże zbadać kwestię prawidłowości doręczenia spornej przesyłki. Z art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2016 r., poz. 1113 ze zm.) wynika, że w przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania usługi pocztowej, prawo wniesienia reklamacji przysługuje – co do zasady – nadawcy. Adresat może reklamację złożyć tylko wówczas, gdy nadawca zrzeknie się na jego rzecz prawa dochodzenia roszczeń albo gdy przesyłka pocztowa lub kwota pieniężna określona w przekazie pocztowym zostanie doręczona adresatowi. W rozpoznawanej sprawie skarżąca wniosła bezpośrednio w placówce Poczty Polskiej reklamację w związku z niedoręczeniem przesyłki, a także wniosła o zrzeczenie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na jej rzecz prawa dochodzenia roszczeń z tytułu nienależytego wykonania usługi pocztowej. Sąd I instancji powinien zatem tę okoliczność wyjaśnić, składając u operatora pocztowego reklamację. Strona nie miała bowiem możliwości podważenia skuteczności doręczenia przesyłki. Podniesienie tej okoliczności w zażaleniu powinno skutkować wyjaśnieniem kwestii doręczenia wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi. W tych okolicznościach, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, odrzucenie skargi było przedwczesne. Z powyższych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.