I SA/Gl 1337/16

Starszy referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2011 r. w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie doradcy podatkowego. Zwrócił uwagę na swoje problemy zdrowotne i oświadczył, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, utrzymując się z emerytury wynoszącej – po odliczeniu potrąceń dokonywanych w związku ze zobowiązaniami alimentacyjnymi – 440 zł oraz kwoty 400 zł otrzymywanej tytułem najmu części nieruchomości. Według wniosku skarżący posiada dom o powierzchni 100 m2 "do kapitalnego remontu" oraz działkę gruntu o powierzchni 1095 m2, a jego zobowiązania i stałe wydatki wynoszą 600 zł. Do wniosku dołączono kserokopie: dokumentacji medycznej, notatki, jaką miał sporządzić najemca nieruchomości skarżącego dnia 8 czerwca 2015 r. na temat zalania znajdującego się tam lokalu użytkowego, pisma skarżącego skierowanego do organu podatkowego, informującego, iż dnia 1 marca 2016 r. została zawarta nowa umowa najmu lokalu, oraz potwierdzenia wypłaty emerytury. Pismem doręczonym dnia 20 grudnia 2016 r. referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia w terminie 7 dni danych zwartych we wniosku poprzez nadesłanie: dokumentów wskazujących wysokość wszelkich dochodów uzyskiwanych przez skarżącego i przez osoby pozostające z nim w gospodarstwie domowym, w szczególności kopii ostatniej decyzji o waloryzacji emerytury skarżącego, a także kopii umów najmu i dowodów uzyskania należności z tego tytułu (pokwitowań, przekazów pocztowych itp.), a nadto zaświadczeń o wysokości wynagrodzeń, honorariów i innych należności oraz świadczeń z okresu ostatnich sześciu miesięcy lub kopii decyzji, którymi te świadczenia przyznano albo zwaloryzowano, kopii zeznań podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych złożonych przez lub w imieniu skarżącego oraz innych osób pozostających z nim w gospodarstwie domowym za rok 2015, wyciągów z wszelkich rachunków bankowych posiadanych przez skarżącego przez osoby pozostające z nim w gospodarstwie domowym, obrazujących ich stan oraz wszystkie operacje dokonane w ich ramach w ciągu ostatnich trzech miesięcy, a także dokumentów dotyczących lokat (wskazano numer rachunku bankowego wymieniony w wezwaniach wystosowanych do skarżącego w innych sprawach i zastrzeżono, że w przypadku, gdyby rachunki te były zajęte, należy przedstawić potwierdzające ten fakt zaświadczenie wystawione przez bank, informujące o wysokości zajęć i sposobie ich spłaty w okresie ostatnich trzech miesięcy, w tym o środkach, którymi posiadacz rachunku może dysponować, a w razie ich likwidacji po 2013 r. – stosowne zaświadczenie wystawione przez bank lub kopię umowy z bankiem o zamknięciu rachunku), dokumentu, z którego będzie wynikał tytuł prawny do nieruchomości stanowiącej miejsce zamieszkania skarżącego, np. odpisów z ksiąg wieczystych, umów najmu itp., oświadczenia informującego o aktualnym sposobie wykorzystania z drugiej nieruchomości skarżącego w wraz ze stosowną dokumentacją, np. kopiami umów najmu, sprzedaży tej nieruchomości itp., dokumentów potwierdzających rozwiązanie umów najmu ww. nieruchomości z poprzednimi najemcami, których dane ustalono w innych sprawach skarżącego, dokumentacji, z której wynika wysokość obowiązku alimentacyjnego ciążącego na skarżącym, a także wysokość kwot uiszczonych z tego tytułu w okresie ostatnich trzech miesięcy oraz ewentualnych zaległości w tym zakresie, np. kopii stosownego wyroku, ugody, pokwitowań, dowodów wpłaty alimentów, wezwań do ich zapłaty itp. oraz kopii faktur lub rachunków obrazujących aktualną wysokość wydatków związanych z utrzymaniem gospodarstwa domowego oraz dokumentów potwierdzających zapłatę tych należności lub wysokość ewentualnych zaległości w tym zakresie. Wnioskodawca – poza niektórymi dokumentami dołączonymi już do wniosku – przedłożył kserokopie: rocznego obliczenia podatku przez organ rentowy, korespondencji dotyczącej problemów z dostawą energii elektrycznej do nieruchomości wynajmowanej przez skarżącego, w tym pisma organu nadzoru budowlanego z dnia 11 stycznia 2016 r. z prośbą o podjęcie interwencji przez przedsiębiorstwo energetyczne, wyciągu z rachunku bankowego skarżącego za wrzesień ubiegłego roku (ujemne saldo końcowe na rachunku wyniosło 44 zł), dyspozycji zamknięcia rachunku z dnia 6 maja 2016 r. oraz informacji o stanie egzekucji. Skarżący uiścił w niniejszej sprawie tytułem wpisu od skargi kwotę 100 zł. Kwoty w takiej samej wysokości wpłacił jednocześnie w trzech innych sprawach, w których również złożył wnioski o ustanowienie doradcy podatkowego, rozpoznawane na dzisiejszym posiedzeniu. Skarżący wnosił o przyznanie prawa pomocy także w innych sprawach. W szczególności w sprawach o sygn. akt I SA/Gl 1296/15 i I SA/Gl 1297/15 przyznano mu prawo pomocy w zakresie całkowitym, po czym w związku z informacją organu, iż jego oświadczenia mogły być nieprawdziwe, gdyż pomijały wpływy uzyskiwane tytułem najmu, jakie znacznie przekraczały jego emeryturę, podjęto czynności celem cofnięcia prawa pomocy, zakończone z uwagi na uprawomocnienie się orzeczeń kończących postępowanie w tamtych sprawach. Z kolei postanowieniem z dnia 22 grudnia 2016 r. odmówiono mu prawa pomocy w sprawie I SA/Gl 1140/16. Mając na względzie powyższe, zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 tego Prawa obejmującym m.in. ustanowienie doradcy podatkowego lub innego profesjonalnego pełnomocnika – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna zatem tę okoliczność udowodnić, przedstawiając – z własnej inicjatywy lub na wezwanie – stosowną dokumentację źródłową. Minimum staranności, jaką powinna się ona wykazać, sprowadza się do dokładnego wykonania wezwania referendarza sądowego. Tymczasem skarżący wykonał takie wezwanie w sposób wybiórczy, przesyłając takie same dokumenty jak w innych przywołanych wyżej jego sprawach, które obrazują jego sytuację w sposób fragmentaryczny, eksponując jedynie jego problemy zdrowotne i majątkowe, mające przemawiać na rzecz uwzględnienia jego wniosku. W konsekwencji aktualne pozostają wątpliwości, jakie podniesione wobec tego materiału dowodowego w tamtych sprawach, bądź odmawiając mu przyznania prawa pomocy, bądź podejmując czynności mające na celu cofnięcie tego prawa. Dotyczą one przede wszystkim dochodów gospodarstwa domowego skarżącego, który uchylił się od wykonania wezwania do nadesłania umów najmu oraz dokumentów wskazujących kwoty uzyskiwane z tego tytułu, chociaż przyznał, iż nieruchomość wynajmuje mimo pewnych trudności technicznych poprzedzających zresztą zawarcie ostatniej umowy w tym zakresie. Wynika to też z załączonego do wniosku pisma z dnia 10 sierpnia 2016 r., informującego organ podatkowy o tym fakcie. Skarżący nie wykonał także wezwania w części odnoszącej się do wydatków jego gospodarstwa domowego, co całkowicie uniemożliwia zestawienie tych wydatków z dochodami i wyciągnięcie na tej podstawie wniosku co do jego możliwości płatniczych. W tym kontekście przypomnieć wypada, że wnioskodawca w tej i w trzech innych sprawach skierowanych na dzisiejsze posiedzenie uiścił tytułem wpisów kwoty stanowiące łącznie niemal równowartość jego emerytury. Uzasadnia to pytanie postawione w uzasadnieniu postanowienia z dnia 22 grudnia 2016 r., sygn. akt I SA/Gl 1140/16 o to, jak w takim stanie rzeczy zbilansował on swój budżet domowy, skoro w świetle wniosku pozostały dochód z najmu (400 zł) ma być niższy od jego wydatków (600 zł). Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.