II SA/Kr 1778/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) Sędziowie : WSA Krystyna Daniel WSA Paweł Darmoń Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi P.M. na decyzję Wojewody [....] z dnia 23 października 2014 r. nr [....] w przedmiocie sprzeciwu wobec zamiaru wykonania robót budowlanych skargę oddala Decyzją nr [...] z dnia 5 września 2014 r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego oraz art. 104 K.p.a., Prezydent Miasta wniósł sprzeciw wobec zamiaru wykonania przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków przy ul. W. w K. na działce nr [...] obr. [...], jedn. ew. P. w K.. Organ podał, że zgłoszenie w przedmiotowej sprawie wpłynęło 28 sierpnia 2014 r. do Urzędu Miasta. W uzasadnieniu decyzji o sprzeciwie organ I instancji wskazał, że zgłoszona budowa przydomowej oczyszczalni ścieków narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W ustawowym terminie P. M. wniósł odwołanie, w którym odwołujący się nie zgadza się ze stanowiskiem Prezydenta Miasta zawartym w decyzji o sprzeciwie i wnosi o powtórne rozpatrzenie zgłoszenia budowy przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków. Decyzją z dnia 23 października 2014 r. znak: [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta z dnia 5 września 2014 r. znak: [...]. Badając przedmiotową sprawę organ odwoławczy stwierdził, że inwestor P. M. zgłosił zamiar budowy przydomowej oczyszczalni ścieków przy ul. W. w K., działka nr [...] na terenie objętym ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wprowadzonego uchwałą Nr LXIII/898/12 Rady Miasta Krakowa z 19 grudnia 2012 r., w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "Tyniec – Osiedle" (Dz. Urzęd. Woj. Małopol. z 2013 r., poz. 238). Plan obowiązuje od 8 lutego 2013 r. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego stanowi podstawę planowania przestrzennego w gminie, określa przeznaczenie, warunki zagospodarowania i zabudowy terenu. Ustanawia przepisy powszechnie obowiązujące na danym terenie, będące podstawą wydawania decyzji administracyjnych (nie może naruszać ustaleń studium, które wyraża politykę przestrzenną gminy). W § 12 ust. 2 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego napisano, że: "Ustala się następujące zasady budowy, rozbudowy i przebudowy systemu odprowadzania i oczyszczania ścieków sanitarnych: 1) w zakresie odprowadzania ścieków obowiązuje system kanalizacji rozdzielczej z siecią kanałów sanitarnych i opadowych, 2) docelowo obowiązuje odprowadzanie ścieków sanitarnych za pomocą układu lokalnego kanalizacji miasta Krakowa do oczyszczalni ścieków "Tyniec" oznaczonej symbolem K (...)". Działka inwestycyjna, na czas zgłoszenia robót budowlanych, znajduje się w terenie nieskanalizowanym jednak zostanie objęta systemem kanalizacji sanitarnej, zgodnie z zapisami w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego poprzez projektowany w ulicy W. kanał sanitarny. Zatem, biorąc pod uwagę powyższe informacje istnieje, po wybudowaniu sieci, możliwość przyłączenia budynku jednorodzinnego do sieci. Dla terenów nieskanalizowanych, zgodnie z § 12 ust. 2 pkt 14 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązuje uporządkowanie gospodarki ściekowej poprzez: "b) wymóg szczelnych zbiorników przeznaczonych do gromadzenia ścieków oraz zapewnienie możliwości dojazdu do nich samochodu asenizacyjnego". W rozporządzeniu Nr 4/2014 Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia 16 stycznia 2014 r. w sprawie warunków korzystania z wód regionu wodnego Górnej Wisły (Dz. Urzęd. Woj. Małopol. z 2014 r., poz. 317), w § 17 postanowiono: "Wprowadza się ograniczenia w korzystaniu z wód, polegające na zakazie: 1) wprowadzania do ziemi ścieków przemysłowych zawierających substancje priorytetowe lub substancje szczególnie szkodliwe dla środowiska wodnego; 2) wprowadzania do ziemi ścieków, z wyłączeniem wód opadowych i roztopowych, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. c ustawy Prawo wodne: a) na obszarze występowania głównego użytkowego poziomu wodonośnego wieku triasowego; b) na obszarze aglomeracji o których mowa w art. 43 ustawy Prawo wodne", tj. na obszarze, na którym zlokalizowana jest planowana inwestycja. W art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r., poz. 145 z późn. zm.) napisano, że aglomeracje o równoważnej liczbie mieszkańców powyżej 2000 powinny być wyposażone w systemy kanalizacji zbiorczej dla ścieków komunalnych, zgodnie z ustaleniami krajowego programu oczyszczania ścieków komunalnych (na terenie inwestycyjnym docelowo obowiązuje odprowadzanie ścieków sanitarnych za pomocą układu lokalnego kanalizacji miasta [...] do oczyszczalni ścieków "Tyniec"). W rozumieniu art. 9 ust. 1 pkt 14 Prawa wodnego ściekami są wody zużyte, w szczególności na cele bytowe lub gospodarcze. Zgodnie z definicją wynikającą z art. 9 ust. 1 pkt 15 Prawa wodnego ściekami bytowymi są ścieki z budynków mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego oraz użyteczności publicznej powstające w wyniku ludzkiego metabolizmu lub funkcjonowania gospodarstw domowych. Ścieki bytowo-gospodarcze powstają z wód wykorzystywanych w gospodarstwach domowych - do utrzymywania higieny osobistej, spłukiwania urządzeń sanitarnych, przygotowywania posiłków itp. Biologiczne oczyszczanie ścieków bytowo-gospodarczych odbywa się na drodze procesów biochemicznych, które mają na celu zmniejszenie ilości związków azotu, fosforu i zawiesin. Wyjaśniono, że w wyniku zastosowania przydomowej oczyszczalni ścieków nie następuje całkowita redukcja zanieczyszczeń. Po oczyszczeniu ścieków w przydomowej oczyszczalni ścieków otrzymujemy wodę, która nadal jest ściekiem i jest wprowadzana na działce inwestycyjnej drenażem rozsączającym do gruntu, który to grunt jest wykorzystywany do ostatecznego oczyszczenia ścieków. Art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2013 r., poz. 1399 z późn. zm.) stanowi, że właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez: (...) 2) przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych łub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych. Zatem sposób odprowadzania ścieków bytowych z budynków mieszkalnych należy każdorazowo określić w oparciu o warunki miejscowe, biorąc pod uwagę planowane inwestycje, jak również obowiązujące na terenie inwestycyjnym przepisy prawa. Biorąc powyższe pod uwagę organ odwoławczy utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy i stwierdził, że zgłoszona inwestycja narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jak również zapisy rozporządzenia nr 4/2014 Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia 16 stycznia 2014 r. w sprawie warunków korzystania z wód regionu wodnego Górnej Wisły. Zgodnie z art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub inne przepisy, a zatem sprzeciw jest słuszny i odpowiada prawu. W dniu 28 listopada 2014 r. P. M. wniósł za pośrednictwem Wojewody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, skargę na decyzję Wojewody z dnia 23 października 2014 r. znak: [...]. Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1) naruszenie przepisu prawa materialnego art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 z późn. zm.) polegające na wniesieniu sprzeciwu wobec zamierzenia budowy przydomowej oczyszczalni ścieków, pomimo braku w treści zapisów planu miejscowego oraz innych przepisów zakazu lokalizacji takiej oczyszczalni, na działce przy ul. W. w K.; 2) naruszenie przepisu postępowania art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., polegające na jego niewłaściwym zastosowaniu w sytuacji istnienia podstaw do uchylenia zaskarżonej odwołaniem Skarżącego decyzji organu I instancji; 3) naruszenie przepisów art. 7,77 oraz 80 i 107 § 3 K.p.a. poprzez brak należytej oceny materiału dowodowego i brak wyjaśnienia sprawy, w szczególności w zakresie kwestii związanych z rodzajem planowanej przydomowej oczyszczalni ścieków i jej rzeczywistego wpływu na środowisko. W uzasadnieniu skargi zawał polemikę ze stanowiskiem organu. Wobec powyższego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Ponadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie w pełni podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", uprawniony a zarazem zobowiązany jest do zbadania, czy w sprawie objętej skargą organy administracji naruszyły przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania, a tym samym czy skarga jest zasadna, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Sąd administracyjny ocenia jedynie legalność działania administracji. W ocenie Sądu rozpoznając sprawę organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji dokonał prawidłowego zastosowania obowiązujących przepisów prawa. Istota sporu pomiędzy stronami dotyczy wykładni obowiązującego na tym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego zgłoszeniu wymaga budowa indywidualnej przydomowej oczyszczalni ścieków o wydajności do 7,50 m3 na dobę. Dokonanie takiego zgłoszenia jest wystarczającym dla realizacji ww. inwestycji, jeżeli właściwy organ nie wniesienie w terminie 30 dni sprzeciwu. Zgodnie z art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 z późn. zm.), właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszona budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub narusza inne przepisy. Obszar działki nr [...] obr. [...] w K. przy ul. W. w K. objęty jest uchwałą Rady Miasta Krakowa z dnia 19 grudnia 2012 r. Nr LXIII/898/12 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "Tyniec-Osiedle" (Dz. Urzęd. Woj. Małopol. z 2013 r., poz. 238), zwaną dalej "planem miejscowym". W tej sprawie organ I instancji wniósł sprzeciw, a organ odwoławczy uznał wniesienie tego sprzeciwu za zasadne. § 12 planu miejscowego obejmuje ustalenia wiążące obowiązujące na terenie całego planu miejscowego w zakresie dotyczącym zasad wyposażenia w infrastrukturę techniczną. Uszczegółowienie tych zasad zawiera § 12 ust. 2 planu miejscowego, zgodnie z którym ustalone zostały zasady budowy, rozbudowy i przebudowy systemu odprowadzania i oczyszczania ścieków sanitarnych. Zasady te można podzielić na trzy grupy: a) do pierwszej z nich należą zasady budowy, rozbudowy i przebudowy systemu odprowadzania i oczyszczania ścieków sanitarnych dla obszaru z istniejącym systemem kanalizacji rozdzielnej z siecią kanałów sanitarnych (i opadowych) – w szczególności § 12 ust. 2 pkt 1, 3, 4, 5, 11 planu miejscowego; b) drugą grupę obejmują zasady budowy, rozbudowy i przebudowy systemu odprowadzania i oczyszczania ścieków sanitarnych dla obszaru nie objętego systemem miejskiej kanalizacji sanitarnej, dla którego taki system nie jest planowany - § 12 ust. 2 pkt 13 planu miejscowego, zgodnie z którym na obszarze nie objętym miejskim systemem kanalizacji sanitarnej: 1) preferuje się przydomowe oczyszczalnie ścieków jako indywidualne systemy oczyszczania ścieków, pod warunkiem spełnienia wymogów przepisów odrębnych; 2) dopuszcza się stosowanie zbiorników bezodpływowych do gromadzenia ścieków, za wyjątkiem terenów narażonych na powodzie; zbiorniki i wywóz ścieków muszą spełniać warunki określone przepisami odrębnymi; c) trzecią grupę obejmują zasady budowy, rozbudowy i przebudowy systemu odprowadzania i oczyszczania ścieków sanitarnych dla obszaru nie objętego istniejącym systemem miejskiej kanalizacji sanitarnej, ale przewidzianego do realizacji w planie miejscowym - § 12 ust. 2 pkt 14 planu miejscowego, zgodnie z którym na obszarze nie objętym ale planowanym miejskim systemem kanalizacji sanitarnej obowiązuje uporządkowanie gospodarki ściekowej poprzez: 1) zakaz zrzutów nieoczyszczonych ścieków do wód powierzchniowych lub do ziemi i zahamowanie degradacji środowiska gruntowo - wodnego, 2) wymóg szczelnych zbiorników przeznaczonych do gromadzenia ścieków oraz zapewnienie możliwości dojazdu do nich samochodu asenizacyjnego. Z akt sprawy wynika, że planowana sieć kanalizacyjna w planie miejscowym w ciągu drogi o symbolu KDD (ul. W.) kończy się na wysokości działki nr [...], a tym samym w zasięgu tej sieci (oznaczonej w planie miejscowym symbolem ks 300) znajduje się działka nr [...] (akta administracyjne sprawy, karty nr 36 i 37). Taki planowany zasięg sieci kanalizacyjnej jest zgodny z § 12 ust. 2 pkt 4 planu miejscowego, zgodnie z którym nie tylko tereny zabudowane, ale także tereny przeznaczone do zabudowy objęte niniejszym planem mają zostać uzbrojone w miejskie sieci kanalizacji sanitarnej, a istniejące kanały sanitarne stosownie do potrzeb mają być rozbudowywane i przebudowywane. Część działki nr [...] jest objęta obszarem MN4, a więc jest to obszar przeznaczony pod zabudowę, natomiast pozostała część działki nr [...], na której inwestor zamierzał wybudować indywidualną przydomową oczyszczalnię ścieków znajduje się w obszarze R2 – tereny rolnicze (akta administracyjne sprawy, karta nr 11). Zgodnie z § 34 ust. 1 pkt 2 planu miejscowego jako uzupełniające przeznaczenie obszaru R2 przyjmuje się realizację podziemnych i nadziemnych urządzeń i sieci infrastruktury technicznej, jeżeli nie ma możliwości ich realizacji poza terenem R2. Tym samym dla terenu MN4 i dla terenu R2 istnieje możliwość realizacji urządzeń sanitarnych, ale tylko wtedy i tylko takich, jakie są zgodne z planem miejscowym, a w tym z powołanym § 12 tego planu. Tym samym skoro działka nr 24 znajduje się w obszarze projektowanej sieci kanalizacyjnej, to zastosowanie ma § 12 ust. 2 pkt 14 tego planu, zgodnie z którym obowiązująca uporządkowana gospodarka ściekowa polegająca na: 1) zakazie zrzutów nieoczyszczonych ścieków do wód powierzchniowych lub do ziemi i zahamowanie degradacji środowiska gruntowo - wodnego, 2) wymogu realizacji szczelnych zbiorników przeznaczonych do gromadzenia ścieków oraz zapewnienie możliwości dojazdu do nich samochodu asenizacyjnego. Planowana przez inwestora inwestycja w postaci indywidualnej oczyszczalni ścieków nie spełnia wymogu szczelnego zbiornika przeznaczonego do gromadzenia ścieków. Trafnie organy zastosowały więc art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego. Ustosunkowując się do zarzutów skargi należy stwierdzić, że nie są one zasadne. Nie jest zasadny zarzut błędnego zastosowania prawa materialnego, a w tym art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego polegającego na niezasadnym wniesieniu sprzeciwu wobec zamierzenia budowy przydomowej oczyszczalni ścieków. Wbrew stanowisku skarżącego przytoczony plan miejscowy szczegółowo reguluje zasady gospodarki sanitarnej (odprowadzania ścieków) i w obszarze działki nr [...] istnieje zakaz lokalizowania innych urządzeń poza szczelnymi zbiornikami gromadzenia ścieków. Sąd przy tym nie ocenia, czy takie zapisy planu miejscowego są słuszne lub trafne i czy nie należałoby w planie miejscowym rozszerzyć możliwość lokalizowania przydomowych oczyszczalni ścieków na obszar nie objęty jeszcze istniejącą kanalizacją (a tylko planowaną). Organy w tej sprawie miały obowiązek przestrzegania obowiązującego prawa, a w tym także przepisów planu miejscowego. Tym samym nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji. Przepis ten został trafnie przez organ odwoławczy zastosowany. Nie jest zasadny także zarzut naruszenia art. 7, art. 77 oraz 80 i 107 § 3 K.p.a. poprzez brak należytej oceny materiału dowodowego i brak wyjaśnienia sprawy, w szczególności w zakresie kwestii związanych z rodzajem planowanej przydomowej oczyszczalni ścieków i jej rzeczywistego wpływu na środowisko. W tej sprawie nie było niczym uzasadnionym badanie wpływu na środowisko przydomowej oczyszczalni ścieków i szczelnego zbiornika gromadzenia ścieków. Skoro plan miejscowy wyraźnie określił, na jakich zasadach mogą być lokalizowane oczyszczalnie ścieków, a na jakich szczelne zbiorniki gromadzenia ścieków, to prowadzenie postępowania w zakresie wskazanym przez skarżącego w istocie prowadziłoby do podważania zapisów planu miejscowego lub uznania, że zapisy te nie są obowiązujące. Nie może doprowadzić do uchylenia wydanych decyzji powoływanie się na art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu porządku i czystości w gminach. Powołany przepis wskazuje, że należy wyposażać nieruchomości w zbiorniki bezodpływowe lub przydomowe oczyszczalnie ścieków w przypadku, gdy nie dokonano wybudowania sieci kanalizacyjnej. Przedstawiony powyżej plan miejscowy sprecyzował, w jakich przypadkach można budować przydomowe oczyszczalnie ścieków, a w jakich zbiorniki bezodpływowe. Nie było więc w tej sprawie żadnego naruszenia art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu porządku i czystości w gminach. Nie jest zasadnym powoływanie się na orzecznictwo sądowe przez skarżącego, ponieważ orzeczenia te zapadały w przypadkach, gdy plany miejscowe nie regulowały precyzyjnie zasad prowadzenia gospodarki ściekami. W tej sprawie plan miejscowy nie pozostawił wątpliwości co do tego, jakie zasady takiej gospodarki obowiązują w obszarach istniejącej sieci kanalizacyjnej, projektowanej sieci kanalizacyjne oraz nieistniejącej i nieprojektowanej w planie miejscowym sieci kanalizacyjnej. Zakaz budowy określonych urządzeń gromadzenia ścieków może być wyrażony albo poprzez wyraźne zakazanie danych urządzeń, albo poprzez wyraźne dopuszczenie określonych urządzeń bez możliwości realizacji innych. Sąd nie uznał za mające istotniejsze znaczenie pismo Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji S.A. w K. z 24 stycznia 2014 r. (akta administracyjne sprawy, karta nr 19), zgodnie z którym przedsiębiorstwo to nie ma w planie wieloletnim budowy miejskiej sieci kanalizacji sanitarnej na tym terenie. Zgodnie z przytoczonym § 12 ust. 2 pkt 4 planu miejscowego, plan ten nakazuje wybudowanie sieci kanalizacyjnej dla obszarów przeznaczonych pod zabudowę. Okoliczności związane z tym, jakie ma plany inwestycyjne przedsiębiorstwo kanalizacyjne nie mogą prowadzić do zmiany treści lub wykładni planu miejscowego. Nie została poprzez wydane decyzje naruszona dyrektywa Rady nr 91/271/EWG w sprawie oczyszczania ścieków komunalnych, która nie nakazuje, aby w takich jak ta sprawach jedyną możliwością odprowadzania ścieków była budowa przydomowej oczyszczalni ścieków. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że w tej sprawie organy administracji ani nie naruszyły obowiązujących przepisów prawa materialnego, ani też nie naruszyły przepisów postępowania Tym samym skarga, stosownie do art. 151 P.p.s.a. – podlega oddaleniu.