II SAB/Po 109/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Danuta Rzyminiak – Owczarczak po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 lutego 2017 r. sprawy ze skargi Joanny na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Wójta Gminy do rozpoznania wniosku skarżącej z dnia listopada 2016r. w terminie 14 (czternastu) dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku, II. stwierdza, że Wójt Gminy dopuścił się bezczynności, III. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, IV. zasądza od Wójta Gminy na rzecz skarżącej kwotę 137zł (sto trzydzieści siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Skarżąca Joanna skargą z dnia 12.2016r. wniosła o stwierdzenie bezczynności Wójta Gminy w zakresie rozpatrzenia wniosku skarżącej udostępnienia informacji publicznej, zobowiązanie Wójta do udzielenia żądanej informacji, nadto do zasądzenia kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skargi podano, że wnioskiem z dnia 11.2016r. skarżąca wystąpiła do Wójta Gminy o udostępnienie informacji publicznej w postaci kopii umów dotyczących obsługi prawnej Urzędu Gminy zawartych od dnia 01.2015r. do chwili obecnej. Do dnia złożenia skargi Wójt Gminy nie udzielił odpowiedzi oraz nie przesłał żądanych dokumentów, nie wydał decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, czym naruszył ustawowy termin wskazany w ustawie o dostępie do informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę organ wyjaśnił, że opóżnienie powstało w konsekwencji braku pracownika zajmującego się takimi sprawami, co spowodowało jego przeoczenie, wniosek wymagał dużego nakładu pracy. Nadto Wójt podniósł że skarżąca i jej pełnomocnik mają to samo nazwisko i adres co może wskazywać że wniosek pełnomocnik składa w swoim własnym imieniu. Organ wniósł o nie stwierdzanie bezczynności z rażącym naruszeniem prawa i nie zasądzanie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów procesu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga okazała się zasadna. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm., zwanej w dalszej części również: "P.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność. W takich przypadkach kontroli poddany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ administracji, względnie inny podmiot zobowiązany do określonego działania, miał obowiązek podjąć działanie w danej formie w określonym przez prawo terminie. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają znaczenia powody, przez które akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również czy bezczynność spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. W dalszej kolejności wyjaśnić należy, że skarga do sądu administracyjnego na bezczynność podmiotu obowiązanego do udostępnienia informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, ponieważ zgodnie z art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się jedynie do decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej oraz decyzji o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., a zatem K.p.a. nie ma zastosowania do pozostałych czynności podejmowanych w trybie ustawy, które mają charakter czynności materialno-technicznych z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Wprawdzie art. 52 § 3 P.p.s.a. stanowi, że warunkiem dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., jest wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, jednak bezczynność nie wchodzi w zakres pojęcia "akty lub czynności", a skoro ustawa nie przewiduje żadnych dodatkowych środków prawnych przeciwko czynnościom podejmowanym przez organy w ramach udzielania informacji publicznej (poza odwołaniem od decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej oraz decyzji o umorzeniu postępowania), należy uznać, że skarga na bezczynność w zakresie udzielenia informacji publicznej jest dopuszczalna bez wzywania do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 52 § 3 P.p.s.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2006 r., sygn. akt I OSK 601/05 - dostępny pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Uznając, że niniejsza skarga jest dopuszczalna stwierdzić należy, że jej przedmiotem jest bezczynność Wójta Gminy w zakresie rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 11.2016r. o udostępnienie informacji publicznej. W oparciu o przepis art. 1 ust. 1 u.d.i.p. oraz katalog wymieniony w art. 6 tej ustawy stwierdzić należy, iż informację publiczną stanowi każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa, o ile odnosi się do faktów. W rozpatrywanej sprawie po za sporem pozostaje, iż żądane przez stronę skarżącą informacje stanowią informację publiczną. Dotyczą one bowiem zasad i funkcjonowania organu samorządu terytorialnego i kosztów z tym związanych (art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p.). Zatem ustawa o dostępie do informacji publicznej znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie. W orzecznictwie sądów administracyjnych i doktrynie przyjmuje się, iż z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w terminie określonym przepisami prawa organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie, lecz mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności. Zasadniczą kwestią w sprawie ze skargi na bezczynność jest zatem ustalenie, czy po stronie określonego organu administracji publicznej istniał prawny obowiązek rozpatrzenia konkretnego wniosku w przewidzianej prawem formie, a więc zgodnie z rozwiązaniami przyjętymi w u.d.i.p. – albo w formie czynności materialno-technicznej w przypadku udzielenia informacji, albo w formie decyzji w razie odmowy jej udzielenia lub umorzenia postępowania. Podkreślenia wymaga jednakże, że ocena taka może zostać dokonana tylko wówczas, gdy do organu wpłynął lub został przedstawiony ustnie, wniosek z określonym żądaniem. W tym miejscu zauważyć należy, iż wniosek skarżącej wpłynął do organu za pośrednictwem poczty elektronicznej czego organ nie kwestionował. Wobec powyższego Sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a jak w punkcie I sentencji wyroku zobowiązując organ do załatwienia sprawy w terminie 14 dni. Sąd stwierdził, iż bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa lecz wynikała z nadmiaru pracy i nie była nadmierna Orzekając o wysokości kosztów postępowania Sąd odwołał się do treści art. 206 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjni, zgodnie z którym Sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu .Zdaniem Sądu, do uzasadnionych okoliczności, o jakich mowa w powołanym powyżej przepisie należy zaliczyć fakt, że wniesienie przedmiotowej skargi nie wymagało szczególnego nakładu sił i wiedzy pełnomocnika. Co więcej, skarżący reprezentowany był przez członka swojej rodziny zamieszkałego pod tym samym adresem, co wskazywać może na błahość treści żądanej informacji. Mając powyższe na względzie Sąd zasądził zwrot kosztów zastępstwa procesowego w kwocie odpowiadającej części przewidzianego prawem wynagrodzenia to jest 20,00 zł plus 17zł tytułem opłaty kancelaryjnej - § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800).