IV SA/Wa 3029/16
WyrokWSA w Warszawie2017-02-10
Skład orzekający: Tomasz Wykowski, Alina Balicka, Wanda Zielińska-Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej może zostać wydana z naruszeniem przepisów dotyczących oceny środowiskowej, w szczególności w sytuacji, gdy decyzja środowiskowa została wydana na podstawie przepisów dotychczasowych, a postępowanie lokalizacyjne zostało wszczęte po upływie terminu ważności tej decyzji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja środowiskowa wydana na podstawie przepisów ustawy Prawo ochrony środowiska (p.o.ś.) pozostaje ważna i nie przekształca się w decyzję wydaną na podstawie ustawy o udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (u.d.i.ś.). W związku z tym, do oceny jej ważności i skuteczności nie stosuje się trybu właściwego dla decyzji wydanych na podstawie u.d.i.ś., a organ wydający decyzję lokalizacyjną nie jest zobowiązany do występowania o postanowienie dotyczące etapowości realizacji przedsięwzięcia i niezmienności warunków środowiskowych na podstawie przepisów u.d.i.ś. Sąd oddalił skargi, uznając decyzję Ministra za prawidłową.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa dotyczącą ustalenia lokalizacji linii kolejowej. Skarżący kwestionowali m.in. przebieg dróg dojazdowych, parametry techniczne oraz sposób przejęcia nieruchomości. Wcześniejsze postępowania obejmowały uchylenie decyzji przez WSA z powodu naruszenia przepisów dotyczących oceny środowiskowej, a następnie uchylenie wyroku WSA przez NSA z uwagi na błędną wykładnię przepisów u.d.i.ś. w odniesieniu do decyzji wydanych na podstawie p.o.ś. WSA ponownie rozpoznał sprawę, oddalając skargi.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2017 r. sprawy ze skarg W. K. i K. K. oraz M. R., E. W., I. K., Z. J. i A. K. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji linii kolejowej oddala skargi
Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Minister Infrastruktury i Rozwoju, wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołań K. K., E. W., spółki K. Sp. z o.o., J. S., M. R., I. K., K. K., W. K., S. S., Z.J., A. C. oraz spółki B. Sp. j. z siedzibą w K., od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...], o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej dla inwestycji pn.: "Przebudowa szlaku [...] od km 33,326 do km 44,800 linii nr [...] w ramach projektów: Modernizacja linii kolejowej [...], etap II, odcinek [...], przetarg nr 2 - Modernizacja odcinka [...] (km 29,110 - 46,700 linii nr [...]) oraz Modernizacja linii kolejowej [...], etap II, odcinek [...]. Przetarg nr 4 - Sygnalizacja dla obszaru: LCS [...]; LCS [...]; LCS [...] (0,000 - 6,847 linii nr [...]) oraz (km 15,810 - 67,636 linii nr [...])", sprostowanej postanowieniem Wojewody [...] z dnia [...] marca 2015 r., nr [...]: w pkt 1 uchylił: załączniki nr 1/11, 1/17, 1/18 i 1/20 do zaskarżonej decyzji, stanowiące arkusze nr 2.4, 2.10, 2.11 i 2.13 mapy w skali 1:500, przedstawiającej linie rozgraniczające teren inwestycji, proponowany przebieg linii kolejowej, granice i numery działek, teren niezbędny dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu, w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji, znajdujący na stronie 8, w wierszach 1- 17 licząc od dołu strony, oraz na stronie 9, w wierszach 1-2 licząc od góry strony, zapis: "Linie rozgraniczające teren linii kolejowej, określające powierzchnię terenu niezbędnego dla realizacji ww. inwestycji, zostały wyznaczone na załącznikach Nr 1 do niniejszej decyzji, tj. na mapach zawierających przebieg linii kolejowej linią koloru ciemnoniebieskiego (zgodnie z legendą). Część terenu, na którym zostanie zrealizowana inwestycja, jest w chwili obecnej zajęta przez istniejące linie kolejowe, natomiast część terenu stanowią działki ewidencyjne, będące własnością osób prywatnych, które zagospodarowane są na cele mieszkaniowe oraz rolne. W związku z powyższym inwestycja będzie wymagać zajęcia nowych działek. Linie rozgraniczające, opisane i pokazane na ww. załączniku nr 1, wyznaczają jednocześnie granice terenu linii kolejowej oraz linie podziału nieruchomości. Objęcie liniami rozgraniczającymi teren inwestycji, części nieruchomości będących przedmiotem własności albo użytkowania wieczystego P. lub P. SA, nie wywołuje skutku podziału tych nieruchomości w miejscu, w którym przebiega granica terenu niezbędnego dla projektowanej inwestycji (linia rozgraniczająca teren), gdyż nie jest to konieczne z uwagi na brak wystąpienia skutków prawnych, określonych w art. 9s ust. 3 i ust. 3b ustawy o transporcie kolejowym. Nieruchomości wydzielone liniami rozgraniczającymi teren inwestycji - z uwagi na ustalenie decyzją lokalizacji linii kolejowej, stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stanie się ostateczna (dotyczy nieruchomości niebędących w dniu wydania decyzji przedmiotem własności lub użytkowania wieczystego P. S.A. lub P. S.A.)." i orzekł w tym zakresie poprzez: zatwierdzenie, w miejsce uchylenia, arkuszy zamiennych mapy w skali 1:500 przedstawiającej linie rozgraniczające teren inwestycji, proponowany przebieg linii kolejowej, granice i numery działek, teren niezbędny dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu, stanowiących załączniki nr 1.1, 1.2, 1.3, 1.4 do niniejszej decyzji, ustalenie, w miejsce uchylenia, nowego zapisu: "Linie rozgraniczające teren inwestycji przedstawiono linią koloru ciemnoniebieskiego na mapie w skali 1:500, przedstawiającej linie rozgraniczające teren inwestycji, proponowany przebieg linii kolejowej, granice i numery działek, teren niezbędny dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu, stanowiącej integralną część decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji kolejowej. Część terenu, na którym zostanie zrealizowana inwestycja, jest w chwili obecnej zajęta przez istniejące linie kolejowe, natomiast część terenu stanowią działki ewidencyjne, będące własnością osób prywatnych, które zagospodarowane są na cele mieszkaniowe oraz rolne. W związku z powyższym inwestycja będzie wymagać zajęcia nowych działek. Linie rozgraniczające, opisane i pokazane na ww. mapie wyznaczają jednocześnie granice terenu linii kolejowej oraz linie podziału nieruchomości. Objęcie liniami rozgraniczającymi teren inwestycji, części nieruchomości będących przedmiotem własności albo użytkowania wieczystego P. SA lub P.SA, nie wywołuje skutku podziału tych nieruchomości w miejscu, w którym przebiega granica terenu niezbędnego dla projektowanej inwestycji (linia rozgraniczająca teren), gdyż nie jest to konieczne z uwagi na brak wystąpienia skutków prawnych, określonych w art. 9s ust. 3 i ust. 3b ustawy o transporcie kolejowym. Nieruchomości wydzielone liniami rozgraniczającymi teren inwestycji - z uwagi na ustalenie decyzją lokalizacji linii kolejowej - wskazane w lit. d, stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stanie się ostateczna." - w pkt II uchylił: w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji, znajdujący na stronie 79, w wierszach 2-7 licząc od dołu strony, zapis: "Działka ewid. nr [...] o pow. 0.4486 ha dzieli się na działki: - nr [...] o pow. 0.0987 ha - przeznaczona pod linię kolejową, - nr [...] o pow. 0.3499 ha - pozostająca w dotychczasowym władaniu, działka ewid. nr [...] o pow. 0.3972 ha dzieli się na działki: - nr [...] o pow. 0.0507 ha - przeznaczona pod linię kolejową,
- nr [...] o pow. 0.3465 ha - pozostająca w dotychczasowym władaniu" ,
- w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji, znajdujący na stronie 94, w wierszach 1 -3 licząc od góry strony, zapis: "Działka ewid. nr [...] o pow. 0.0272 ha dzieli się na działki: - nr [...] o pow. 0.0112 ha - przeznaczona pod linię kolejową, - nr [...] o pow. 0.0160 ha - pozostająca w dotychczasowym władaniu", - załączniki nr 2/1/111, 2/1/112 i 2/III/39 do zaskarżonej decyzji, stanowiące mapy w skali 1:1000 zawierające projekty podziału nieruchomości oznaczonych jako działki nr [...] i [...], z obrębu [...]., oraz działki nr [...], z obrębu [...] W., wraz z wykazami zmian gruntowych i w tym zakresie orzekł poprzez:
- ustalenie, w miejsce uchylenia, na stronie 79, nowego zapisu: "Działka ewid. nr [...] o pow. 0.4486 ha dzieli się na działki, - nr [...] o pow. 0.0934 ha - przeznaczona pod linię kolejową; - nr [...] o pow. 0.3552 ha - pozostająca w dotychczasowym władaniu; Działka ewid. nr [...] o pow. 0.3972 ha dzieli się na działki: - nr [...] o pow. 0.0373 ha - przeznaczona pod linię kolejową, - nr [...] o pow. 0.3599 ha - pozostająca w dotychczasowym władaniu", - ustalenie, w miejsce uchylenia, na stronie 94, nowego zapisu: "Działka ewid. nr [...] o pow. 0.0272 ha dzieli się na działki: - nr [...] o pow. 0.0073 ha - przeznaczona pod linię kolejową,
- nr [...] o pow. 0.0199 ha - pozostająca w dotychczasowym władaniu",
- zatwierdzenie map z projektami podziału nieruchomości oznaczonych jako działki nr [...] i [...], z obrębu [...]., oraz działka nr [...], z obrębu [...]. , wraz z wykazami zmian gruntowych, które stanowią załączniki nr 2.1, 2.2 i 2.3 do niniejszej decyzji,
w pkt III - w pozostałej części zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Minister podał, że inwestor wniósł o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności ze względu na ważny interes społeczny i gospodarczy, wskazując, że linia kolejowa [...], na której znajduje się przebudowywany szlak [...], wchodzi w skład międzynarodowego korytarza przewozowego [...], będąc jedną z podstawowych inwestycji realizowanych w ramach poprawy infrastruktury kolejowej w Polsce.
Minister wyjaśnił, że w dniu 25 lutego 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 15 stycznia 2015 r. o zmianie ustawy o transporcie kolejowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 200 - zwana dalej ustawą zmieniającą), której art. 1 wprowadził zmiany m.in. w przepisach rozdziału 2b ustawy, określającego szczególne zasady i warunki przygotowania inwestycji dotyczących linii kolejowych. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy zmieniającej, do postępowań w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, o której mowa w rozdziale 2b ustawy, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej stosuje się przepisy dotychczasowe. Wedle art. 7 ust. 2 ustawy zmieniającej, na wniosek P. S.A. do postępowań, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy ustawy, w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą. Wobec niezłożenia przez P. S.A. wniosku, o którym mowa w art. 7 ust. 2 ustawy zmieniającej, w przedmiotowym postępowaniu zastosowanie znajdowały przepisy dotychczasowe. Minister stwierdził, że po wielu uzupełnieniach Inwestor złożył wniosek zupełny. Inwestor dołączył także do wniosku decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. z dnia [...] grudnia 2008 r., znak: [...], o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pn.: "Modernizacja linii kolejowej [...] (III korytarz) na [...] w granicach województwa [...]" (zwaną dalej decyzją RDOŚ z [...].12.2008 r.), zmienioną decyzjami Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. z dnia [...] października 2012 r., znak: [...], z dnia [...] marca 2014 r., znak: [...], z dnia [...] kwietnia 2014 r., znak: [...], z dnia [...] lipca 2014 r., znak: [...], z dnia [...] sierpnia 2014 r., znak: [...], oraz z dnia [...] grudnia 2014 r., znak: [...].
Minister podkreślił, iż decyzja RDOŚ z dnia [...].12.2008 r. została wydana na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150 - zwanej dalej P.o.ś.). Oznacza to, iż przy dokonywaniu oceny ważności tej decyzji zastosowanie znajdowały zasady określone właśnie w tej ustawie. Z tego wywiódł, że organ administracji, do którego wpłynął wniosek o wydanie decyzji w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowej obowiązany jest, stosownie do treści art. 46 ust. 4b Prawo ochrony środowiska, ustalić w pierwszej kolejności, czy złożenie wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej nastąpiło przed upływem czterech lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna. W przypadku gdyby się okazało, że wniosek o wydanie decyzji lokalizacyjnej został złożony po upływie tego terminu, organ zobowiązany był zbadać, czy realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko przebiega etapowo oraz, czy nie zmieniły się warunki określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W przypadku bowiem, gdy inwestycja jest realizowana etapowo, a warunki nie uległy zmianie, zgodnie z art 46 ust. 4c ustawy Prawo ochrony środowiska, termin na złożenie wniosku o wydanie decyzji lokalizacyjnej mógł ulec wydłużeniu o dwa lata.
Minister wyjaśnił, że w niniejszej sprawie decyzja RDOŚ z dnia [...].12.2008 r. stała się ostateczna w dniu [...] lutego 2009 r, a więc 4-letni termin na złożenie wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej upłynął w dniu [...] lutego 2013 r. Natomiast wniosek o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji został złożony w [...] Urzędzie Wojewódzkim w K. w dniu [...] października 2014 r. Wobec tego, zadaniem organu orzekającego w sprawie o ustaleniu lokalizacji planowanego przedsięwzięcia było ustalenie, czy inwestycja przebiega etapowo oraz czy nie uległy zmianie warunki określone w decyzji RDOŚ z [...].12.2008 r., następnie kilkakrotnie zmienianej. Minister wskazał, iż w okresie 4 lat od uostatecznienia się decyzji RDOŚ z [...].12.2008 r. inwestor uzyskał: decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego {obiekt 13: szlak [...]); decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (obiekt 15: szlak [...]); decyzję Wójta Gminy Z. nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (obiekt 13: szlak [...]); decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. o pozwoleniu na budowę z wyłączeniem obiektów inżynieryjnych (obiekt 13: szlak [...]); decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. o pozwoleniu na budowę obiektów inżynieryjnych (obiekt 13: szlak [...]). Przedsięwzięcie, którego dotyczy decyzja RDOŚ z dnia [...] grudnia 2008 r. przebiega etapowo. Minister ponadto stwierdził, że nie zmieniły się także warunki określone w decyzji RDOŚ z dnia [...] grudnia 2008 r., zatem nastąpiło przedłużenie możliwości złożenia wniosku o wydanie decyzji lokalizacyjnej w oparciu o przedmiotową decyzję RDOŚ z dnia [...] grudnia 2008 r. o dwa lata, tj. do dnia [...] lutego 2015 r. Oznacza to, zdaniem Ministra, iż przedłożona przez Inwestora decyzja w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację ww. przedsięwzięcia jest ważna i mogła stanowić podstawę do złożenia w dniu [...] października 2014 r. wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji.
Minister dokonując oceny przebiegu postępowania lokalizacyjnego podkreślił, że udokumentowano fakt zamieszczenia prawidłowych obwieszczeń. W aktach sprawy znajdują się zwrotne potwierdzenia odbioru zawiadomień o wszczęciu postępowania przez dotychczasowych właścicieli nieruchomości oraz użytkowników wieczystych. Organ I. instancji, wypełniając obowiązek z art. 9q ust. 2 ustawy, doręczył decyzję wnioskodawcy oraz wysłał zawiadomienia o jej wydaniu właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji, na adres wskazany w katastrze nieruchomości. Pozostałe strony o wydaniu powyższej decyzji poinformowane zostały w drodze obwieszczeń w urzędzie wojewódzkim i w urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg linii kolejowej, na stronach internetowych tych gmin oraz urzędu wojewódzkiego, a także w prasie lokalnej. Minister stwierdził, że kontrolowana decyzja czyniła zadość wymogom z art. 9q ust. 1 ustawy, zawierała bowiem wszystkie niezbędne elementy określone w tym przepisie, jak również określała termin wydania nieruchomości, o którym mowa w art. 9q ust. 6 ustawy, co było konieczne z uwagi na nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
Organ wskazał, iż w toku postępowania odwoławczego, inwestor dokonał zmian w zakresie przebiegu linii rozgraniczającej teren przez kilka nieruchomości. W tej sytuacji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.
W związku z tym, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., w punkcie I niniejszej decyzji Minister uchylił załączniki nr 1/11, 1/17, 1/18 i 1/20 do zaskarżonej decyzji, stanowiące rys. 2.4, 2.10, 2.11 i 2.13 mapy w skali 1:500, przedstawiające linie rozgraniczające teren inwestycji, proponowany przebieg linii kolejowej, granice i numery działek, teren niezbędny dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu, jak również zapisy zaskarżonej decyzji dotyczące sposobu oznaczenia linii rozgraniczających teren inwestycji i zapisy wskazujące nieruchomości które staną się własnością Skarbu Państwa (zamieszczone na stronach 8 i 9), oraz orzekł o zatwierdzeniu, w miejsce uchylenia, arkuszy zamiennych mapy w skali 1:500 przedstawiających linie rozgraniczające teren inwestycji, proponowany przebieg linii kolejowej, granice i numery działek, teren niezbędny dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu, stanowiących załączniki nr 1.1, 1.2, 1.3 i 1.4 do niniejszej decyzji, jak również orzekł o ustaleniu nowych zapisów zaskarżonej decyzji wskazujących sposób oznaczenia linii rozgraniczających teren przedmiotowej inwestycji. W punkcie I niniejszej decyzji Minister ustalił także nowy zapis zaskarżonej decyzji wskazujący, iż nieruchomości, które zgodnie z art. 9s ust. 3 ustawy staną się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja Wojewody [...] stanie się ostateczna, zostały wyszczególnione w pkt 1 lit. d) decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji. Biorąc pod uwagę fakt, iż Inwestor zmienił zakres zajętości terenu w obrębie działek nr [...] i [...], z obrębu [...]., oraz działki nr [...], z obrębu [...]., konieczne stało się dokonanie zmiany map z projektem podziału ww. nieruchomości, zatwierdzonych decyzją Wojewody [...], w celu zgodności z mapami przedstawiającymi linie rozgraniczające teren inwestycji, proponowany przebieg linii kolejowej, granice i numery działek, teren niezbędny dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu. W związku z tym, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., w punkcie II niniejszej decyzji Minister uchylił zapisy decyzji Wojewody [...] wskazujące powierzchnię działek powstałych po podziale działek nr [...] i [...], z obrębu [...] oraz działki nr [...], z obrębu [...]., wyznaczonych linią rozgraniczającą teren inwestycji skorygowaną przez inwestora, jak również uchylił załączniki nr 2/1/111,2/1/112 oraz 2/III/39 do zaskarżonej decyzji, stanowiące mapy w skali 1:1000 zawierające projekty podziału nieruchomości oznaczonych jako działki nr [...], [...] i [...], wraz z wykazami zmian gruntowych, oraz orzekł o zatwierdzeniu, w miejsce uchylenia, zapisów uwzględniających prawidłowe powierzchnie działek powstałych po podziale ww. nieruchomości oraz arkuszy zamiennych mapy w skali 1:1000 zawierających projekty podziału tych nieruchomości.
Badając zgodność z prawem pozostałej części zaskarżonej decyzji organ odwoławczy stwierdził, że czyni ona zadość innym wymogom ustawy, oraz że brak było podstaw do zakwestionowania decyzji poza częścią uchyloną i ustaloną w punktach liii sentencji niniejszej decyzji.
Minister stwierdził, że nie podziela zarzutów podniesionych w odwołaniach, podkreślając, że zarówno wojewoda, jak i organ odwoławczy, mogą działać tylko w granicach wniosku Inwestora i nie mają możliwości ingerowania w lokalizację inwestycji, a więc i w przebieg linii podziału nieruchomości, zaproponowany przez wnioskodawcę.
Minister podkreślił, że inwestor na wezwanie organu w sposób przekonujący ustosunkował się do zagadnień poruszonych przez odwołujących się, wyjaśniając powody przyjętych rozwiązań projektowych.
Za bezzasadny organ uznał zarzut K. K., że droga, która ma przebiegać przed budynkiem zlokalizowanym na działce nr [...], z obrębu [...]. (powstałej po podziale działki nr [...]), o szerokości ok. 16 m, jest drogą do kilku domów i do lasu oraz, że będzie ona służyć jedynie osobom tam zamieszkałym i kilku domom wybudowanym na B.. Z wyjaśnień inwestora zawartych w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r., jak również z przeprowadzonej przez Ministra analizy mapy przedstawiającej przebieg linii rozgraniczających teren przedmiotowej inwestycji kolejowej, stanowiącej załącznik nr [...] do decyzji Wojewody [...], zaprojektowany fragment drogi, przebiegający wzdłuż działki nr [...], stanowić będzie jedyne połączenie z drogą krajową nr [...], która jest niezbędna do wybudowania w związku z likwidacją przejazdu w poziomie szyn na ul. B.. Szerokość pasa drogowego (16 m) to szerokość jezdni, chodnika, poboczy, skarp nasypu i rowu odwadniającego. Pasy ruchu posiadają szerokość 5,5 m (z wymaganymi poszerzeniami na łukach), a szerokość chodnika wynosi 2 m. Inwestor podkreślił, iż ze względu na wysokie zwierciadło wody gruntowej oraz obecność gruntów słabonośnych niezbędne było wyniesienie drogi ponad istniejący teren, zgodnie z Polską Normą PN-S-02204 pkt. 2.1.3 "W obrębie korpusu drogi zwierciadło wody gruntowej nie powinno sięgać wyżej niż do rzędnej położonej 1,0 m poniżej najniższego punktu spodu konstrukcji nawierzchni". Stwierdzone poziomy zwierciadła wód gruntowych w okolicach km 0+333 to 0,30 m poniżej istniejącego terenu.
Inwestor oświadczył, że podjął wszelkie możliwe kroki zmierzające do jak najbardziej optymalnego i racjonalnego zaprojektowania przebiegu linii rozgraniczających, a tym samym zajęcia terenów stanowiących własność osób prywatnych. W tym celu m.in. obniżona została wysokość skrajni pod obiektem inżynieryjnym w km 39,953 z 7 m do 6,4 m, co skróciło najazdy na ten wiadukt, a tym samym pozwoliło na ograniczenie terenu zajętości "głównej drogi" z tyłu domu właściciela działki nr [...]. Po uzyskaniu decyzji RDOŚ z dnia [...] grudnia 2008 r. w zakresie dróg równoległych, inwestor wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z prośbą o złagodzenie zapisów odnośnie nachylenia skarp nasypów wynoszących 1:2 do standardowych 1:1,5. Działania te pozwoliły na ograniczenie do niezbędnego minimum zajęcia terenów pod przedmiotową inwestycję.
Inwestor wyjaśnił, że droga objazdowa biegnąca od południa działki nr [...] łączy się z drogą, która wiaduktem drogowym w km 39,953 przeprowadza ruch w kierunku drogi krajowej nr [...]. Skrzyżowanie zlokalizowano w najbliższym miejscu, które spełnia wymagania techniczne dla skrzyżowań. Mając na uwadze konieczność zachowania istniejących budynków oraz zapewnienie działkom dostępu do drogi publicznej, oś drogi została poprowadzona w sposób jak najmniej ingerujący w pobliskie budynki. Pozostałe elementy projektowe (profile podłużne, przekroje, zjazdy) to wypadkowa składowych, o których mowa powyżej Obowiązkiem każdego projektanta jest wykonanie prac projektowych zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami. Inwestor podtrzymuje, że rozwiązanie projektowe dróg w rejonie działki nr [...] zostało opracowane w sposób optymalny, przy założeniu spełnienia przepisów i warunków technicznych oraz warunków wydanych przez Burmistrza Gminy K. i G.. Jak wskazał bowiem Inwestor w piśmie z dnia [...] stycznia 2015 r., stanowiącym załącznik do pisma z dnia [...] kwietnia 2015 r., zawierającym stanowisko Inwestora w zakresie uwag i zastrzeżeń m in. K. K., zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy K. z 2004 r (obowiązującego obecnie) w okolicy działki nr [...] planowana była budowa drogi klasy Z. Projektowana w ramach przedmiotowej inwestycji kolejowej nowa droga posiada natomiast parametry drogi klasy L, czyli niższej klasy, niż założona w miejscowym pianie zagospodarowania przestrzennego z 2004 r.
Inwestor podkreślił również, że lokalizacja połączenia z drogą krajową została przyjęta na podstawie negatywnej opinii Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad (pismo z dnia [...] lipca 2011 r., znak: [...]). Zarządca drogi nie wyraził bowiem zgody na włączenie drogi w miejscu istniejącego połączenia ul. B. z drogą krajową nr [...] ze względu na powstanie skrzyżowania o przesuniętych wlotach w ciągu drogi krajowej nr [...]. Rozwiązanie takie, w ocenie zarządcy, wpływałoby niekorzystnie na płynność ruchu i warunki bezpieczeństwa.
Inwestor zaznaczył również, że ze względu na stokowy charakter terenu w kierunku nowobudowanej drogi należało zabezpieczyć korpus nasypu przed napływem wody opadowej. W tym celu zaprojektowano rów od strony północnej. Wymóg wykonania odwodnienia został zawarty również w pkt 1 ppkt 1.3 decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. z dnia [...] lutego 2013 r., znak: [...], o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn.: "Budowa i przebudowa infrastruktury drogowej (drogi, przepusty, mosty oraz wiadukty drogowe) w związku z modernizacją linii kolejowej [...], na odcinku granica województwa [...] [...] (km 24,094 - 67s 636 linii kolejowej)".
Za niezasadne Minister uznał także - podniesione przez E. W., M. R., I. K. oraz Z. J. - zarzuty dotyczące niedochowania przez inwestora należytej staranności przy projektowaniu drogi objazdowej zlokalizowanej w km 42,071 do 44,570 linii kolejowej nr [...], która docelowo ma przebiegać m. in. przez działki nr [...], [...], [...]; [...], [...], [...] i [...], z obrębu [...]., stanowiące własność odwołujących się. Organ podzielił stanowisko inwestora wyrażone w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r., iż przyjęte parametry drogi od km 42,071 do km 44,570 zaprojektowano ze względu na funkcje drogi, wynikające z istniejącego i przyszłego zagospodarowania terenu (lokalizacji istniejących zakładów produkcyjnych i baz magazynowo- transportowych obsługiwanych przez liczny tabor samochodów ciężarowych oraz możliwą rozbudowę stref aktywności gospodarczej). Przyjęte parametry dróg pozwolą w przyszłości połączyć drogi powiatowe DP [...] i DP [...]. Szerokość jezdni wynosząca 6,0 m wynika z parametrów przyjętych na podstawie przepisów rozporządzenia, jak również z przyszłej lokalizacji krawężnika (zgodnie z uzgodnieniem Urzędu Miejskiego w K. dla projektowanego odcinka drogi od km 42,071 do km 44,570 pozostawiono rezerwę terenu pod chodnik zlokalizowany przy jezdni). Inwestor podkreślił, iż uwzględniono możliwość poruszania się tymi drogami specjalnych pojazdów ratowniczych. Wyniesienie niwelety drogi ponad teren istniejący wynika natomiast z poziomu wód gruntowych i konieczności wyniesienia spodu konstrukcji nawierzchni 1,0 m ponad poziom wód zgodnie z Polską Normą PN-S-02204 pkt 2.1.3. Natomiast droga od strony zachodniej docelowo będzie się łączyła z drogą o takich samych parametrach, łączącą się z ul. K., na której znajduje się przejazd kolejowy w km 41,213, dalej ul. M. do nowoprojektowanej drogi powiatowej DP [...] prowadzącej na zachód. Fragment tej drogi zobowiązała się wykonać Gmina K.. W związku z koniecznością połączenia istniejącej ul. Z. (jezdnia szer. max 4m) i nowoprojektowanego odcinka drogi dojazdowej, zdecydowano o wprowadzeniu organizacji ruchu jednokierunkowego na odcinku drogi dojazdowej ul. S. - ul. Z.. Do czasu budowy odcinka drogi przez Gminę K. jest to rozwiązanie optymalne, pozwalające na wykorzystanie istniejącej sieci dróg w obrębie ul. S. i ul. Z..
W odniesieniu do zarzutu, że jakoby planowana droga objazdowa była niezgodna z rozporządzeniem, z uwagi na wskazanie w decyzji Wojewody [...], iż projektowana szerokość pasa ruchu wynosić będzie 3,0 m, Minister wskazał, że zgodnie z § 15 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia, szerokość pasów ruchu na drodze klasy D powinna wynosić 2,5 m. Podkreślił jednak, że stosownie do § 15 ust. 2 rozporządzenia, na drogach klas Z, L i D szerokość pasa ruchu może być zwiększona do maksymalnie 3,50 m, jeżeli taka potrzeba wynika z prognozowanej struktury rodzajowej lub ilościowej ruchu. W niniejszej sytuacji inwestor przewidział zatem zwiększenie szerokości pasa ruchu określonej w § 15 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia, z uwagi na istniejące i przyszłe zagospodarowanie terenu (lokalizację istniejących zakładów produkcyjnych i baz magazynowo-transportowych obsługiwanych przez liczny tabor samochodów ciężarowych oraz możliwą rozbudowę stref aktywności gospodarczej).
W odniesieniu do zarzutu, iż parametry wielkościowe zaprojektowanej drogi objazdowej w km 42,071 do 44,570 poza niezgodnością z rozporządzeniem, są również niezgodne z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego dla miejscowości W., zatwierdzonym Uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w K. z dnia [...] marca 2004 r. (Dz. Urz. Województwa [...] nr [...], poz. [...] z dnia [...] maja 2004 r), że na mocy ustawy w dnia 30 sierpnia 2013 r. o zmianie ustawy o transporcie kolejowym (Dz. U, z 2013 r., poz. 1152) uchylony został art. 9ad ust. 2 ustawy stanowiący, iż w sprawach dotyczących lokalizacji linii kolejowych przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym nie stosuje się, z zastrzeżeniem art. 9o ust. 3 pkt 4 lit. g. Niemniej jednak na mocy art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2014 r., poz. 962), do art. 9ad został dodany ust. 3, zgodnie z którym w sprawach dotyczących lokalizacji linii kolejowych przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym nie stosuję się, z zastrzeżeniem art. 9n ust. 2 i art. 9oust. 3 pkt 4 lit. g ustawy z dnia 27 marca 2003 r, o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2015 r., poz. 199, ze zm.), zwanej dalej "ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym". Minister wskazał, iż z uwagi na treść art. 9ad ust. 3 ustawy w niniejszej sprawie nie jest związany postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], z obrębu [...]., uchwalonego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w K. z dnia [...] marca 2004 r. Ustalenia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego nie są bowiem wiążące dla ustalenia lokalizacji inwestycji dotyczącej linii kolejowej.
W odniesieniu do zarzutu braku zgody odwołujących się na zaproponowany przez inwestora podział nieruchomości oznaczonych nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], z obrębu [...]., w sposób zatwierdzony decyzją Wojewody [...], wyjaśnił, że przepisy ustawy nie wymagają uzyskania zgody właściciela nieruchomości na zajęcie jej pod linię kolejową. Zgodnie bowiem z art. 9s ust. 3 ustawy, nieruchomości lub ich części stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna. Natomiast wysokość odszkodowania za przejęcie tych nieruchomości lub ich części Wojewoda [...] ustała w odrębnym postępowaniu.
Minister podkreślił, iż z uwagi na fakt, że zaskarżonej decyzji nadany został na podstawie art 9w ust. 1 ustawy rygor natychmiastowej wykonalności, to z mocy prawa następuje zobowiązanie do niezwłocznego wydania nieruchomości, opróżnienia lokali i innych pomieszczeń. Zgodnie zaś z art. 9s ust. 5 ustawy, decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stanowi podstawę do dokonania wpisów w księdze wieczystej i w katastrze nieruchomości.
W odniesieniu do zarzutu, że inwestor, jak i Gmina K. nie wykonają chodnika wzdłuż planowanej drogi objazdowej, organ uznał go za nietrafny w związku z treścią pisma Burmistrza Gminy K. z dnia [...] marca 2014 r., znak: [...].
W kwestii zarzutów dotyczących sposobu zaprojektowania zjazdów drogowych do posesji oraz miejsca ich usytuowania, organ podkreślił, że zjazdy do działek zostały zaprojektowane zgodnie z przepisami § 78 i § 79 rozporządzenia. To inwestor jest kreatorem wniosku, a więc również i takich elementów technicznych jak zjazdy. Z analizy map przedstawiających proponowany przebieg linii kolejowej wynika w ocenie Ministra, że tak usytuowane zjazdy nie naruszają ww. przepisów rozporządzenia.
Odnosząc się do zarzutu E. W. podniesionego w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r., że budowa drogi na działce nr [...] mogłaby zniszczyć siedliska storczyka krwistego, organ uznał go za nietrafny, wskazując, iż zgodnie z informacją zawartą w piśmie Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w K. z dnia [...] marca 2015 r., znak: [...], łąka, na której występuje storczyk krwisty, położona na działce nr [...] nie przedstawia wysokich walorów przyrodniczych, kwalifikujących ją do objęcia ochroną rezerwatową. Na podstawie rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 16 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej roślin (Dz. U z 2014 r., poz. 1409), storczyk krwisty objęty jest częściową ochroną gatunkową. W stosunku do tego gatunku obowiązują zakazy ujęte w cyt. rozporządzeniu, w tym m in. zakaz niszczenia okazów roślin oraz siedlisk ich występowania. Jak podkreślił inwestor w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r., w ramach prowadzonych inwentaryzacji i wielokrotnych wizji lokalnych, nie stwierdzono obecności gatunków chronionych na tej działce. Jednocześnie inwestor wskazał, że w związku z prowadzoną inwestycją, w ramach uzyskanych decyzji środowiskowych, został nałożony na inwestora obowiązek prowadzenia nadzoru przyrodniczego podczas prac budowlanych. Inwestor zapewni, iż w przypadku zidentyfikowania przed rozpoczęciem prac budowlanych tego lub innych gatunków podlegających ochronie, zostaną przedsięwzięte stosowne czynności, zgodnie z przepisami wynikającymi z cyt. rozporządzenia.
W kwestii dotyczącej oblodzenia zjazdów inwestor poinformował, że obsługę poszczególnych działek zaprojektowano poprzez budowę zjazdów indywidualnych i publicznych, których parametry są zgodne z § 78 i § 79 rozporządzenia. Natomiast co do kwestii utrzymania zjazdów, inwestor poinformował, że do zasadniczych powinności spoczywających na zarządcy drogi (w tym wypadku - Gminy K.) jest zapewnienie bezpieczeństwa ruchu także w porze zimowej poprzez m in. jej odśnieżanie, zwalczanie śliskości czy też usuwanie powstających zimą ubytków w nawierzchni drogowej, w tym również zjazdów znajdujących się w liniach rozgraniczających teren inwestycji.
Odnosząc się do podniesionego w piśmie z dnia [...] maja 2015 r. zarzutu, iż planowane podniesienie poziomu drogi spowoduje zagrożenie dla sąsiadujących nieruchomości np. przez zalewanie przez wody opadowe, jak również uciążliwe korzystanie ze zjazdów w okresie zimowym (oblodzenie zjazdów), Minister uznał go za niezasadny. Inwestor w piśmie z dnia [...] czerwca 2015 r. wyjaśnił, że teren istniejący, na którym zlokalizowana jest zarówno linia kolejowa, jak i projektowana droga objazdowa od km 42,071 do km 44,570, posiada niekorzystny układ stokowy przebiegający z północy na południe. W chwili obecnej wody opadowe z nasypu kolejowego w sposób niekontrolowany spływają w kierunku nieruchomości zlokalizowanych po południowej stronie nasypu kolejowego. Rozwiązanie projektowe przewiduje budowę drogi o jednostronnym pochyleniu poprzecznym umożliwiającym spływ wody w kierunku przeciwnym do spadku terenu (i działek zabudowanych budynkami mieszkalnymi), do rowu zaprojektowanego pomiędzy linią kolejową a drogą. Tak więc wody opadowe, zarówno z linii kolejowej, jak i z projektowanej jezdni, przechwytywane będą przez rów znajdujący się pomiędzy linią kolejową i drogą, a wody opadowe odprowadzane będą po odpowiednim oczyszczeniu do odbiorników. Zatem zupełnie nieuzasadniona jest obawa właścicieli odnośnie zalewania nieruchomości sąsiadujących z drogą objazdową, gdyż rozwiązania projektowe zapewniają ograniczenie napływu wód opadowych w kierunku południowym. Organ odwoławczy podzielał w całości stanowisko inwestora, wyrażone w przytoczonych pismach.
Minister wyjaśnił, iż ewentualne nieprawidłowości w dokonaniu pomiarów powierzchni działek stanowiących własność E. W., M. R., I. K. i Z. J., nie mogły zostać zakwestionowane w toku postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Wojewody [...]. Natomiast kwestia realizacji i eksploatacji planowanej drogi dojazdowej, nie jest przedmiotem postępowania w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowej.
W odniesieniu do zarzutów odwołania J. S. dot. przebiegu gazociągu [...] na działkach nr [...] i [...], z obrębu [...]., stanowiących jej własność. Minister wyjaśnił, iż organy obu instancji orzekające w niniejszej sprawie nie są uprawnione do wyznaczania i korygowania trasy inwestycji drogowej, ani do zmiany proponowanych we wniosku inwestora rozwiązań. Z pisma inwestora z dnia [...] czerwca 2015 r. wynika, że uwzględnił on sugestię J. S. polegającą na rezygnacji z budowy układu zaporowo-upustowego po północnej stronie linii kolejowej na działce nr [...], przekazując skorygowaną mapę z projektem podziału ww. nieruchomości. Przy piśmie z dnia [...] czerwca 2015 r. inwestor przekazał natomiast skorygowane rys. 2.10 i 2.11 mapy przedstawiające proponowany przebieg linii kolejowej, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla planowanych obiektów budowlanych, na których uwzględniono zmianę przebiegu linii rozgraniczającej teren przedmiotowej inwestycji kolejowej przez działkę nr [...]. Z tych powodów, jak wskazał Minister, w pkt I. i II. niniejszej decyzji, uchylił decyzję Wojewody [...] w części dotyczącej sposobu przebiegu linii rozgraniczającej teren inwestycji przez ww. nieruchomość, oraz zatwierdzenia podziału przedmiotowej działki, orzekając o nowym przebiegu linii rozgraniczającej teren inwestycji, stanowiącej jednocześnie linię podziału nieruchomości, w sposób uwzględniający oczekiwania odwołującej się. Inwestor poinformował w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r., że prace geodezyjne wykonywane były zgodnie z przepisami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r., poz. 782), w związku z przepisami ustawy, ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziałów nieruchomości (Dz. U. Nr 268, poz. 2663). Były one realizowane na podstawie obowiązujących przepisów i w oparciu o materiał otrzymany ze Starostwa Powiatowego w K., stąd też do podziału przyjęto działki nr [...] i nr [...], z obrębu [...].. Operat podziałowy został przyjęty do Starostwa Powiatowego w K. w dniu [...] września 2014 r. pod nr [...] i do dnia [...] kwietnia 2015 r. (czyli do dnia otrzymania przez inwestora ostatnich wypisów z rejestru gruntów dla ww. działek) obowiązywały ww. numery działek. Numery działek [...] i [...], z obrębu Miasto K., podane przez J. S. w odwołaniu, są numerami projektowanymi w związku z prowadzeniem prac przez jednostkę wykonawstwa geodezyjnego, a dotyczącym zmiany granic miasta K.. Z pozyskanych przez inwestora informacji wynika, iż na dzień [...] kwietnia 2015 r. nie są one obowiązujące. Odnośnie stwierdzenia J. S., iż wyraża zgodę na zapewnienie dostępu do drogi publicznej do działek nr [...], [...], [...] i [...], bez "dodatkowych udziwnień (zębów)" w przebiegu granicy działek, organ wskazał, iż w wyniku dokonania przez inwestora zmiany przebiegu linii rozgraniczającej teren inwestycji w obrębie działki nr [...], obecnie linia rozgraniczająca biegnie w linii prostej. Dostęp do działek powstałych w wyniku podziału nieruchomości został zapewniony przez działki, które będą stanowiły drogę ogólnodostępną, powszechnego korzystania. Przedmiotowe działki na podstawie ostatecznej decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej będą stanowiły własność Skarbu Państwa, a P. S.A. nabędzie do nich prawo użytkowania wieczystego, stąd też nie jest wymagana zgoda dotychczasowego właściciela tych działek, na sposób zapewnienia im dostępu do drogi publicznej.
W odniesieniu do zarzutu K. K. o niezgodności planowanej inwestycji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Minister wskazał, że zgodnie z art. 9ad ust. 3 ustawy w sprawach dotyczących lokalizacji linii kolejowych, realizowanych w trybie niniejszego rozdziału, przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym nie stosuje się, z zastrzeżeniem art. 9n ust. 2 i art. 9o ust. 3 pkt 4 lit. g ustawy. A zatem Wojewoda [...], wydając decyzję o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej linii kolejowej, nie miał obowiązku uwzględniania zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W odpowiedzi na zarzut dotyczący braku dostępu do drogi publicznej z należącej do K. K. działki nr [...], z obrębu [...]., Minister wskazał, że w decyzji Wojewody [...] (strona 35, ostatni akapit) orzeczono o ustanowieniu służebności przechodu i przejazdu przez działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] do ul. S. zlokalizowanej na działce nr [...], w celu zapewnienia dostępu do drogi publicznej dla działki nr [...], powstałej po podziale działki nr [...]. Ponadto w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r. Inwestor poinformował, że analizował możliwość wykonania zjazdu bezpośrednio z ul. Z. na teren przedmiotowej działki, jednak wyniesienie konstrukcji jezdni ul. Z. oraz warunki techniczne nie pozwalają na lokalizację zjazdu w jego dotychczasowym położeniu. Inwestor wyjaśnił, że zapewnienie bezpośredniego dostępu do drogi publicznej dla omawianej działki, z uwagi na warunki terenowe, spowodowałaby zajęcie połowy jej obszaru powierzchnią zjazdu. Zatem najkorzystniejszym rozwiązaniem (zmniejszającym zajętość terenu) jest wykonanie "drogi dojazdowej równoległej".
W odniesieniu do żądania W. K. o uchylenie decyzji Wojewody [...] w zakresie dotyczącym lokalizacji inwestycji na działce nr [...], z obrębu nr [...]., stanowiącej jego własność, oraz przesunięcia pasa drogowego o ok. 3 m w kierunku działek o nr [...] i [...], Minister powołał się na art 9o ust. 3 pkt 1 i 3 ustawy, z którego wynika, że to inwestor we wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej decyduje o jej przebiegu oraz o wielkości terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych, załączając mapy przedstawiające proponowany przebieg linii kolejowej oraz mapy zawierające projekty podziałów nieruchomości. Zarówno wojewoda, jak i organ odwoławczy, mogą działać tylko w granicach tego wniosku i nie mają możliwości ingerowania w lokalizację inwestycji, a więc i w przebieg linii podziału nieruchomości, zaproponowany przez wnioskodawcę. Ocenie dokonanej przez organy pierwszej i drugiej instancji może jedynie podlegać zgodność z prawem planowanego przedsięwzięcia, w szczególności spełnienie warunków zawartych w przepisach ustawy. Z przeprowadzonej analizy mapy przedstawiającej przebieg linii rozgraniczających teren przedmiotowej inwestycji kolejowej, stanowiącej załącznik nr 1/12 do decyzji Wojewody [...], jak również ze stanowiska inwestora przedstawionego w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r. wynika, że zaprojektowany fragment drogi, przebiegający wzdłuż działki nr [...] stanowić będzie jedyne połączenie z drogą krajową nr [...], która jest niezbędna do wybudowania w związku z likwidacją przejazdu w poziomie szyn na ul. B..
Analogicznie jak w odniesieniu do zastrzeżeń K. K., właściciela działki nr [...], sąsiadującej bezpośrednio z działką nr [...], inwestor wyjaśnił, iż szerokość pasa drogowego (16 m) to szerokość jezdni, chodnika, poboczy, skarp nasypu i rowu odwadniającego. Pasy ruchu posiadają szerokość 5,5 m (z wymaganymi poszerzeniami na łukach), a szerokość chodnika wynosi 2 m. Inwestor podkreślił, iż ze względu na wysokie zwierciadło wody gruntowej oraz obecność gruntów słabonośnych niezbędne było wyniesienie drogi ponad istniejący teren, zgodnie z Polską Normą PN-S-02204 pkt. 2.1.3 "W obrębie korpusu drogi zwierciadło wody gruntowej nie powinno sięgać wyżej niż do rzędnej położonej 1,0 m poniżej najniższego punktu spodu konstrukcji nawierzchni". Stwierdzone poziomy zwierciadła wód gruntowych w okolicach km 0+333 to 0,30 m poniżej istniejącego terenu. Inwestor oświadczył, że podjął wszelkie możliwe kroki zmierzające do jak najbardziej optymalnego i racjonalnego zaprojektowania przebiegu linii rozgraniczających, a tym samym zajęcia terenów stanowiących własność osób prywatnych. W tym celu m in. obniżona została wysokość skrajni pod obiektem inżynieryjnym w km 39,953 z 7 m do 6,4 m, co skróciło najazdy na ten wiadukt, a tym samym pozwoliło na ograniczenie terenu zajętości "głównej drogi" z tyłu domu właściciela działki nr [...]. Po uzyskaniu decyzji RDOŚ z [...].12.2008 r. w zakresie dróg równoległych, inwestor wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z prośbą o złagodzenie zapisów odnośnie nachylenia skarp nasypów wynoszących 1:2 do standardowych 1:1,5. Ww. działania pozwoliły na ograniczenie do niezbędnego minimum zajęcia terenów pod przedmiotową inwestycję. Droga objazdowa biegnąca od południa działki nr [...] łączy się z drogą, która wiaduktem drogowym w km 39,953 przeprowadza ruch w kierunku drogi krajowej nr [...]. Skrzyżowanie zlokalizowano w najbliższym miejscu, które spełnia wymagania techniczne dla skrzyżowań. Mając na uwadze konieczność zachowania istniejących budynków oraz zapewnienie działkom dostępu do drogi publicznej, oś drogi została poprowadzona w sposób jak najmniej ingerujący w pobliskie budynki. Pozostałe elementy projektowe (profile podłużne, przekroje, zjazdy) to wypadkowa składowych, o których mowa powyżej. Obowiązkiem każdego projektanta jest wykonanie prac projektowych zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami. Inwestor podtrzymuje, że rozwiązanie projektowe dróg w rejonie działki nr [...] zostało opracowane w sposób optymalny, przy założeniu spełnienia przepisów i warunków technicznych oraz warunków wydanych przez Burmistrza Gminy K. i G.. Wnioskowane przez W. K. przesunięcie drogi biegnącej po południowej stronie o ok. 3 m w kierunku południowym, a tym samym jej odsunięcie w kierunku działek nr [...] i nr [...], w celu "zachowania proporcji pomiędzy zajęciem parceli nr [...] i parceli [...] i [...]" jest niemożliwe. Przyjęcie takiego rozwiązania skutkowałoby niespełnieniem wymagań wynikających z rozporządzenia, które są podstawą projektowania Inwestor podtrzymuje swoje stanowisko, że spełnienie żądań strony w tym zakresie niosłoby za sobą konieczność wyburzenia budynku mieszkalnego na działce nr [...]. Natomiast wnioskowane przez niego przesunięcie drogi biegnącej po północnej stronie działki nr [...] o ok. 10 m w kierunku północnym, również nie jest możliwe, gdyż niespełnione zostałyby wymagania wynikające z przepisów rozporządzenia. Przesunięcie drogi w miejscu wskazanym przez W. K. spowodowałoby konieczność przesunięcia całej drogi w kierunku północnym na znacznej długości, co z kolei pociągnęłoby za sobą konieczność ingerencji w zabudowania znajdujące się na działkach nr [...] i nr [...]. Inwestor wyjaśnił, że kluczową sprawą w lokalizacji wiaduktu drogowego w km 39,953 była konieczność "wpasowania się" nowopowstałą drogą w istniejące już skrzyżowanie na drodze krajowej [...] i brak możliwości zaprojektowania skrzyżowania o przesuniętych wlotach. Przesunięcie ww. drogi o 10 m w kierunku północnym uniemożliwia budowę wiaduktu drogowego i włączenie się do drogi krajowej [...] w sposób przewidziany w warunkach GDDKiA. Odnośnie stwierdzenia odwołującego, że zaproponowane rozwiązanie wyeliminuje potrzebę przebudowy sieci wodociągowej i gazowej, Minister stwierdził, że podziela stanowisko inwestora zawarte w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r., że przebudowa sieci sanitarnych wynika z konieczności dostosowania do obowiązujących przepisów. W ocenie inwestora, przebudowa sieci gazowej nie wpłynie na stabilność konstrukcji fundamentów. Ponadto Inwestor zapewnił, że nie będzie ingerował w taras budynku zlokalizowanego na działce nr [...].. Za niezasadne Minister uznał zarzuty W.K. naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., poprzez zignorowanie wniosków składanych w trakcie trwania postępowania przed organem I instancji. W kwestii postulatu nabycia całości działki nr [...], Minister wskazał, iż w przypadku uznania przez W. K., iż pozostała po podziale część nieruchomości nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele, ma on możliwość wystąpienia, na podstawie art. 9t ust. 2 ustawy, do P. S A. o nabycie w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa tej części nieruchomości. Organ dodał, iż kwestia uregulowana w art. 9t ust. 2 ustawy ma charakter roszczenia cywilnoprawnego i nie podlega rozpatrzeniu w toku niniejszego postępowania odwoławczego.
Minister ponadto wyjaśnił, że mapa przedłożona przez W. K., to koncepcja przebiegu dróg objazdowych wykonana w 2011 r., która została przesłana do zatwierdzenia do Burmistrza Gminy K. oraz Zarządu Dróg Powiatu [...] w styczniu 2012 r. Jest to koncepcja, która w zakresie dróg w obrębie działki nr [...] została ostatecznie zaakceptowana przez urząd i rozwinięta w projektach budowlanych, zgodnie z obowiązującymi przepisami. Koncepcja z przedstawionego rysunku nie zawiera odpowiednich poszerzeń, barier, odwodnienia itp. elementów niezbędnych dla prowadzenia ruchu drogowego. Po rozwinięciu koncepcji i naniesieniu linii rozgraniczającej teren inwestycji od strony północnej, należy wskazać, że budynek znajdujący się na działce nr [...] znajduje się ok. 14,5 m od linii rozgraniczającej teren inwestycji i 17,5 m od krawędzi rowu odwadniającego nasyp drogowy oraz 19 m od podstawy nasypu drogowego. W ocenie inwestora, nie są to odległości uniemożliwiające wykorzystywanie działki na dotychczasowe cele zgodnie z art 9t ust. 2 ustawy. Właściciel kupując działkę i planując na niej budowę domu posiadał zapewne wiedzę, że w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego z 2004 r. północna część działki (teren [...] działki) była przeznaczona pod budowę drogi.
W odniesieniu do twierdzenia w odwołaniu S. S., że należące do niej działki nie są działkami rolnymi, a jedynie w ewidencji gruntów są oznaczone jako R.IVK, Minister wskazał, że organ orzeka w danej sprawie na podstawie okoliczności faktycznych i prawnych istniejących w dniu wydania rozstrzygnięcia. Dotyczy to również okoliczności odnoszących się do nieruchomości objętych wnioskiem o ustalenie lokalizacji linii kolejowej. Odnośnie wniosku skarżącej o wykup działki nr [...] w całości oraz budynku posadowionego na działce nr [...], Minister podkreślił, iż zgodnie z art. 9t ust. 2 ustawy, w przypadku, gdy została przejęta część nieruchomości, a pozostała część nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele, P. S.A. nabywa ją, w drodze umowy, na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości, w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa. Minister stwierdził, iż badanie tej kwestii nie należy do kompetencji organu prowadzącego postępowanie w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, lecz do P. S.A., która zobowiązana była do rozpatrzenia wniosku złożonego przez właściciela powstałej po podziale działki, po uostatecznieniu się tej decyzji. Zgodnie z orzecznictwem sądowo-administracyjnym taki wniosek nie jest rozpatrywany w trybie postępowania administracyjnego, gdyż nie jest to sprawa administracyjna w rozumieniu k.p.a. Takie żądanie właściciela nie jest prostą kontynuacją postępowania wywłaszczeniowego, czy też nowym postępowaniem administracyjnym w tym przedmiocie. Kwestia nieprzydatności do dalszego użytkowania wydzielonej działki ma charakter cywilnoprawny, wobec czego nie może być przedmiotem rozstrzygnięcia w decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.
W odniesieniu do odwołania A. C. zawierającego postulat wyjaśnienia wpływu planowanej inwestycji na istniejący tunel ekologiczny, Minister podkreślił, iż tego rodzaju kwestie są przedmiotem postępowania w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia i nie mogą być weryfikowane w toku postępowania o ustalenie lokalizacji linii kolejowej. Zgodnie bowiem z art. 86 ustawy o środowiskowych uwarunkowaniach, decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wiąże organ wydający decyzję o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej. Ponadto skarżąca miała możliwość zgłoszenia w toku postępowania zakończonego decyzją RDOŚ z dnia [...] grudnia 2008 r. uwag i wniosków, gdyż stosownie do treści art. 5 ustawy o środowiskowych uwarunkowaniach każdy ma prawo uczestniczenia, na warunkach określonych ustawą, w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa. Organ nadmienił, że w ramach modernizacji linii kolejowej inwestor, w oparciu o warunki wynikające z uzyskanych decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przewiduje przebudowę istniejących przepustów kolejowych w km 39,729, 40,081, 40,277 i 40,745, w sposób umożliwiający wykorzystanie ich jako przejścia dla drobnych zwierząt pod linią kolejową.
W odniesieniu do zarzutów odwołania spółki B. Sp.j. dotyczących ustalenia przebiegu linii rozgraniczających teren inwestycji w sposób przekraczający zakres niezbędnej potrzeby na cele inwestycji w zakresie działki nr [...] (wydzielonej z działki nr [...]), oraz działki nr [...] (wydzielonej z działki nr [...]), Minister wskazał, że inwestor w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r. poinformował, że uwzględnił żądania strony poprzez zmniejszenie zajętości działek nr [...] i [...], z obrębu [...]., przekazując w załączeniu skorygowany rys. 2.13 mapy przedstawiającej proponowany przebieg linii kolejowej, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla planowanych obiektów budowlanych, na którym uwzględniono zmianę przebiegu linii rozgraniczającej teren przedmiotowej inwestycji kolejowej przez te działki. Przy piśmie z dnia [...] czerwca 2015 r. inwestor przekazał natomiast, skorygowane mapy z projektem podziału ww. nieruchomości, co uwzględnił Ministra w niniejszej decyzji, rozstrzygając w tym zakresie reformatoryjnie.
W konstatacji Minister stwierdził, iż po przeanalizowaniu całokształtu materiału dowodowego uznał, że zarówno wniosek inwestora, postępowanie przeprowadzone przez organ pierwszej instancji, jak i zaskarżona decyzja Wojewody [...] - poza częścią uchyloną niniejszą decyzją - nie naruszają prawa, a zarzuty zawarte w odwołaniach, poza uwzględnionymi w niniejszej decyzji, nie zasługują na uwzględnienie.
Skargi na to rozstrzygnięcie wnieśli W. K. i K. K. oraz profesjonalny pełnomocnik: M. R., E.W., I. K., Z. J. oraz A.K..
W skardze W. K. i K. K., podobnie jak w odwołaniu, zakwestionowano w szczególności przebieg drogi dojazdowej do ul. B..
Skarżący podnieśli, że decydując się na budowę domów na parcelach [...] i [...] kierowali się zapisami aktualnego wówczas planu zagospodarowania przestrzennego, wg którego przebieg dróg w rejonie tych działek przebiegał po ich północnej stronie (dot. zjazdu z planowanego wiaduktu kolejowego jak i objazd do ul. B. w zawiązku z likwidacją przejazdu kolejowego w poziomie torów). Początkowo przebieg drogi miał być zgodny z tym planem, ale doszło do zmiany koncepcji. Kolejny plan zakładał szerokość drogi 7 m, pomiędzy parcelami [...] i [...] a [...] i [...]. Do tego planu skarżący zgłosili uwagi co do zasadności tego typu rozwiązań, zwracając uwagę na fakt, że pomiędzy linią kolejową a parcelami [...] i [...] jest rozległy teren niezabudowany, gdzie występują same nieużytki i teren ten idealnie nadaje się na realizację tej drogi (tak zjazdu z wiaduktu kolejowego jak i drogi dojazdowej do ul. B. w ramach likwidacji przejazdu do tej ulicy w poziomie torów - oczywiście uwzględniając częściowe zajęcie działki [...]). Skarżący podali, że możliwość taką odrzucił Inwestor wyjaśniając, że przesunięcie granic przebiegu zjazdu drogi z wiaduktu kolejowego w kierunku północnym, spowodowałoby wyburzenie budynków na parceli [...] - bud. A, B i bud. C parcela [...], stąd poprowadzenie tej drogi pomiędzy parcelami [...] i [...] a [...] i [...] jest rozwiązaniem optymalnym. Skarżący zakwestionowali słuszność tych ustaleń, występując o przeprowadzenie wizji lokalnej, przesłali też fotografie obrazujące aktualny stan przedmiotowych budynków, z których wynikało, że obiekt A - to rozwalająca się stodoła, a obiekt B - to resztki murów ceglanych zabudowania gospodarczego, natomiast obiekt C - to stara stodoła gospodarstwa niezamieszkałego od ponad 30 lat, która i tak nie wchodziłaby w światło przebiegu drogi. Mimo tych wyjaśnień inwestor stanowiska nie zmienił, powołując się na konieczność zasypania niewielkiego, zarośniętego rowu melioracyjnego, co w ocenie Skarżących nie powinno stanowić przeszkody do uwzględnienia ich stanowiska. Skarżący podnieśli także, iż gdy otrzymali końcowy plan przebiegu dróg, zwłaszcza drogi biegnącej pomiędzy parcelami [...] i [...] i [...] i [...] byli zaskoczeni. Poprzednio zakładany pas drogowy o szer. 7 m powiększył się do 18 m i praktycznie w całości przebiega przez parcelę [...], w odległości jedynie 2 m od budynku, niwecząc dotychczasowe plany zamieszkania w nowo wybudowanym domu. Podobnie jak w odwołaniu zarzucili, że ta droga o szerokości 18 m prowadzi do ul. B., która to ulica ma szerokość 4 m i jest ulicą ślepą, prowadzącą jedynie do paru domów (ok. 14 domów). Z jej realizacją będzie się wiązała konieczność przebudowy linii energetycznej oraz sieci gazowej, podczas gdy, ich zdaniem, realizacja dojazdu do ul. B., po północnej stronie parcel [...] i [...], nie generowałby dodatkowych kosztów. Skarżący wyrazili przekonanie, że ten a nie inny przebieg drogi dojazdowej do ul. B. wiąże się, z faktem, że na parceli [...] mieszka matka oraz siostra byłej kierownik Wydziału Planowania Przestrzennego Urzędu Miejskiego w K.. Taki też przebieg drogi ostatecznie rozwiązuje problem dojazdu do budynków położonych na parceli [...], które - zdaniem Skarżących - nie mają uregulowań prawnych.
W skardze złożonej przez profesjonalnego pełnomocnika w imieniu: M. R., E. W., I. K., Z. J. oraz A. K. wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w zakresie w jakim odnosi się ona do przejęcia na własność Skarbu Państwa nieruchomości, na których ma być posadowiona droga dojazdowa zlokalizowana w km 42,071 do 44,570 linii kolejowej nr [...] oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono: - pozbawienie A. K. możliwości uczestniczenia w postępowaniu dotyczącym wydania decyzji przejmującej na własność Skarbu Państwa nieruchomość, której była współwłaścicielką (działki nr [...]), a nie otrzymała zawiadomienia o jej wydaniu. Pełnomocni nadmienił, że A. K. zwróciła się tak do Ministra Infrastruktury i Rozwoju jak i do Wojewody [...] o przesłanie jej zawiadomienia o wydaniu decyzji - do dnia dzisiejszego decyzji tych nie otrzymała;
- użycie ustawy o transporcie kolejowym, a więc ustawy szczególnej, jako podstawy prawnej przejęcia własności prywatnej przez Skarb Państwa do realizacji celów, które wydają się wykraczać poza zakres realizowanej inwestycji kolejowej. Zdaniem pełnomocnika, niczym nie zostało zweryfikowane twierdzenie Inwestora o "newralgiczności" odcinka przebiegającego przez działki skarżących (prawdopodobnie tyczy to odcinka 42,071 do 44,570), co ma uzasadniać konieczność budowy drogi dojazdowej o parametrach podwyższonych w stosunku do swojej, projektowanej klasy;
- inwestor nie będzie zarządcą tej drogi, a inny podmiot (Gmina K. czy Starostwo [...]);
- zakres projektowanych dróg przekraczających swym rozmachem ustawową definicję "modernizacji" linii kolejowych, (wg. art. 4 pkt43 (19) ustawy "modernizacja" to poprawienie całkowitych osiągów podsystemu);
- organ tak I. jak i II. instancji nie zażądał od Inwestora wyjaśnienia tych kwestii, nie badał sprawy pod kątem, w jakim minimalnym zakresie koniecznym do uzyskania celu tj. zmodernizowania linii kolejowej dla prędkości V=160 km/h, konieczna jest budowa dróg kołowych, o takich jak zakłada się parametrach i na tym konkretnie odcinku.
Reasumując, pełnomocnik skarżących podniósł, że ustawa o transporcie kolejowym stanowi efektywny instrument wywłaszczania i dopuszcza wyjątek od konstytucyjnej zasady ochrony prawa własności. Dlatego sprawdzenie, czy nie dochodzi do przypadku nadużycia jej stosowania.
W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Budownictwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2016r., sygn. akt IV SA/Wa 2971/15, uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że Minister nie dostrzegł pominięcia przy wydawaniu decyzji lokalizacyjnej Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2015 r., wynikającego z art. 72 ust. 1 pkt 11 w zw. z ust. 3 i 4 u.d.i.ś. wymogu uzyskania w formie zaskarżalnego postanowienia stanowiska organu, który wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, że realizacja planowanego przedsięwzięcia przebiega etapowo oraz nie zmieniły się warunki określone w tej decyzji. Organy obu instancji, a w szczególności Minister, błędnie przyjęły, że skoro decyzja RDOŚ z dnia [...] grudnia 2008 r. została wydana na podstawie przepisów p.o.ś., oznacza to, że przy dokonywaniu oceny jej ważności, zastosowanie znajdowały zasady określone właśnie w ustawie p.o.ś.
W rozpatrywanej sprawie decyzję środowiskową z dnia [...] grudnia 2008 r. wydał RDOŚ, a do wydania decyzji lokalizacyjnej dla linii kolejowej w I. instancji uprawniony był Wojewoda. Do bezskutecznego upływu 4 letniego terminu (od [...] lutego 2009 r. do [...] lutego 2013 r.) i inwestor w tym czasie nie wystąpił do RDOŚ o zajęcie stanowiska, czy realizacja planowanego przedsięwzięcia przebiega etapowo oraz czy nie zmieniły się warunki określone w owej decyzji środowiskowej z dnia [...] grudnia 2008 r. W zamian za to, organ wydający decyzję lokalizacyjną, a w szczególności Minister, przeprowadził w tym zakresie własne ustalenia, zastępując postępowanie, które w tym przedmiocie winno toczyć się odrębnie przed RDOŚ i kończyło się zaskarżalnym postanowieniem. Wojewoda nie był uprawniony do wydania decyzji lokalizacyjnej bez przedłożenia mu postanowienia spełniającego wymogi, o których mowa w art. 72 ust. 4 i 4 u.d.i.ś.
Sąd wskazał, iż ze względu na stwierdzone uchybienia za przedwczesne jest wypowiadanie się w sprawie zarzutów skarg, odnoszących się do przebiegu i parametrów niektórych dróg, mających połączyć obie strony projektowanej linii kolejowej i powiązanych z tą inwestycją.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyniku rozpoznania skarg kasacyjnych wniesionych przez P. S.A. oraz Ministra Infrastruktury i Budownictwa, wyrokiem z dnia 18 październik 2016 r., sygn. akt II OSK 2089/16, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
W uzasadnieniu wyroku Sąd ten stwierdził, że nie sposób zgodzić się z argumentacją oraz treścią zaskarżonego wyroku sądu I instancji. Przepisy u.d.i.ś., w tym art. 72 ust. 3, 4 i 4a tej ustawy, nie mają zastosowania do decyzji środowiskowych wydanych przed wejściem w życie tej ustawy. Jak trafnie wskazał w swojej skardze kasacyjnej inwestor, decyzja wydana na podstawie p.o.ś. pozostaje decyzją ważną, która nie przekształca się w decyzję wydaną na podstawie u.d.i.ś., a tym samym do jej oceny nie stosuje się trybu właściwego dla decyzji wydanej na podstawie u.d.i.ś. Zgodnie z art. 155 ust. 1 u.d.i.ś., przepisów ustawy zobowiązujących podmiot planujący podjęcie realizacji przedsięwzięcia do uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, nie stosuje się w odniesieniu do podmiotów posiadających decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach wydane na podstawie przepisów dotychczasowych. Z przepisu tego wynika, że w odniesieniu do wszystkich wymogów związanych z uzyskaniem decyzji środowiskowej, jeżeli została ona wydana na podstawie p.o.ś., nie stosuje się przepisów u.d.i.ś. Decyzja wydana na podstawie przepisów p.o.ś. wywołuje takie skutki prawne jak gdyby zapadała ona w aktualnym stanie prawnym, ponieważ ustawodawca zwolnił inwestora w art. 155 ust. 1 u.d.i.ś. od powtórnego uzyskania tej decyzji. NSA stwierdził, iż w skargach kasacyjnych wskazano zasadnie, że skoro w niniejszej sprawie decyzja środowiskowa wydana została na podstawie p.o.ś., to jej ważność oraz skuteczność powinna być również oceniana na podstawie przepisów tej ustawy. Wojewoda nie był wobec tego zobowiązany do wystąpienia do RDOŚ o wydanie postanowienia określającego, że realizacja planowanego przedsięwzięcia przebiega etapowo, oraz że nie zmieniły się warunki określone w tej decyzji na podstawie przepisów u.d.i.ś.
Za zasadne NSA uznał zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a., bowiem Sąd I instancji nie powinien był wypowiadać się jedynie hipotetycznie co do zapewnienia prawidłowego udziału w postępowaniu administracyjnym wszystkich mających w tym interes prawny podmiotów, w tym A. K., szczególnie w sytuacji sformułowania wyraźnego zarzutu w tym względzie w złożonej skardze. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy sąd I instancji powinien odnieść się w wyczerpujący sposób do wszystkich sformułowanych w skargach W. K. i K. K. z 24 sierpnia 2015 r. oraz M. R., E. W., I. K., Z.J. i A. K. z 19 sierpnia 2015 r., zarzutów.
W odniesieniu do zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji art. 9ac ust. 3 i 4 u.t.k., NSA wskazał, iż podziela wyrażony w wyroku NSA z 30 listopada 2010 r., sygn. akt II OSK 2148/10, pogląd, że sposób regulacji tego przepisu, uniemożliwiający uchylenie decyzji o pozwoleniu na budowę linii kolejowej, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, odnosi się tylko do rozstrzygnięcia organu I instancji. W przeciwnym wypadku kontrola sądowa nie mogłaby w ogóle odnieść spodziewanego rezultatu, co byłoby niezgodne z art. 45 Konstytucji RP. Z tych powodów zarzut ten uznał za niezasadny. Poza tym, Sąd miał na uwadze, że przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu była decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, a nie decyzja o pozwoleniu na budowę.
W piśmie procesowym z dnia 17 stycznia 2017 r. uczestnik postępowania – P. S.A. z siedzibą w W. ustosunkowując się do zarzutów skarg M. R., E. W., I. K., Z. J., A.K. oraz W. K. i K. K. wniósł o ich oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanych przepisów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z art. 190 p.p.s.a., Sąd któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Powyższe oznacza, że Sąd, któremu sprawa została przekazana jest związany oceną prawną dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku uchylającym wyrok Sądu I instancji. Przez ocenę prawną, o której mowa w art. 190 p.p.s.a. należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy i ocena taka może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa, jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, ciążący na Sądzie, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego. Podkreślić trzeba, że w pojęciu "ocena prawna" mieści się przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i prawa procesowego. Jednocześnie przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez Sąd I instancji granice sprawy podlegają zawężeniu do granic, w jakich NSA rozpoznał skargę kasacyjną (por. wyrok NSA z dnia 20 września 2006 r., II OSK 1117/05, LEX nr 238489). Odnosząc przedstawione wyżej rozważania do okoliczności niniejszej sprawy, Sąd nie stwierdził zaistnienia przesłanek umożliwiających odstąpienie od oceny prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 października 2016 r. sygn. akt II OSK 2089/16. Sąd ten przekazując sprawę do ponownego rozpoznania nakazał odnieść się do zarzutów sformułowanych skargach W. K. i K. K. z 14 sierpnia 2015 r. oraz M. R., E. W., I. K., Z. J. i A. K. z 19 sierpnia 2015r.
Przystępując zatem do ponownego rozpoznania niniejszej sprawy stwierdzić, należy, że skargi wniesione na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...], w przedmiocie ustalenia lokalizacji linii kolejowej nie zasługują na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 90 ust. 1 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym ( Dz. U. z 2013 r., poz,. 1594 ze zm.; dalej jako" utk") decyzję o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wydaje wojewoda, na wniosek P. Spółki Akcyjnej, zwanych dalej "P. S.A.", lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego. Postępowanie dotyczące ustalenia lokalizacji linii kolejowej, jest zatem postępowaniem prowadzonym z wniosku wskazanych w powyższym przepisie podmiotów, do których należy ustalenie przebiegu projektowanej linii. Rolą organu w ramach tegoż postępowania – jak słusznie podnosi Minister – jest przede wszystkim sprawdzenie, czy wniosek inwestora spełnia przewidziane prawem wymagania. Spełnienie przez wnioskodawcę warunków określonych w rozdziale 2b utk obliguje organ do wydania decyzji o lokalizacji linii kolejowej. Organ orzekający w przedmiocie lokalizacji linii kolejowej nie może modyfikować wniosku inwestora. Aby odmówić ustalenia lokalizacji linii kolejowej w sposób wnioskowany przez inwestora, organ musi zatem wykazać jej niezgodność z przepisami prawa. Ocenia więc legalność lokalizacji inwestycji w danym miejscu i nie ma kompetencji do oceny jej celowości, czy też słuszności ewentualnej realizacji inwestycji w inny sposób, nie ma także podstaw do nakładania na wnioskodawcę obowiązku przedstawienia rozwiązań alternatywnych. Jeżeli zatem koncepcja inwestora w zakresie lokalizacji inwestycji nie narusza prawa, to nie może odmówić wydania decyzji uwzględniającej wniosek.
Stosownie do treści art. 9o ust. 7 utk decyzję o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wydaje się w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia kompletnego wniosku. Ustawa nie przewiduje wydania decyzji "w sprawie ustalenia linii kolejowej", co obejmowało by również decyzję odmowną, ale mówi o wydaniu decyzji ustalającej lokalizację linii kolejowej, a zatem o wydaniu decyzji pozytywnej. W decyzji takiej – stosownie do treści art. 9q ust. 1 utk – zamieszczono w szczególności linie rozgraniczające teren inwestycji, przy czym przebieg inwestycji po myśli art. 9o ust. 3 pkt 1 utk ustala inwestor. Decyzja ta stosownie do art. 9q ust.1 pkt 2 utk zawiera również warunki techniczne realizacji inwestycji. Zgodnie z tym przepisem Wojewoda [...] w pkt 2 decyzji nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r. zawarł obszerny opis zmian w infrastrukturze technicznej i zagospodarowaniu terenu oraz warunki techniczne realizacji inwestycji. Podkreślenia wymaga, że decyzja o ustalenie lokalizacji linii kolejowej jest etapem wstępnym na drodze realizacji inwestycji. Określa ona jedynie ogólne warunki realizacji inwestycji, szczegółowe rozwiązania techniczne, które pozwolą na ich dochowanie określone zostaną na etapie pozwolenia na budowę. Jak słusznie stwierdza Minister, nie ma on wiedzy specjalistycznej i kompetencji do dokonywania oceny warunków techniczno – budowlanych. Oceny takiej dokonują organy administracji architektoniczno – budowlanej na podstawie przedstawionego przez inwestora projektu budowlanego zawierającego rozwiązania techniczne realizacji inwestycji, sporządzonego przez osoby posiadające wiedzę specjalistyczną i stosowne uprawnienia. Organ orzekający w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowej nie może wkraczać w kompetencje organu wydającego decyzję o pozwoleniu na budowę i w sposób władczy orzekać w kwestiach, które mogą stać się przedmiotem rozważań dopiero na dalszym etapie procesu inwestycyjnego. Słusznie podnosi organ, że w postępowaniu w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowej nie dysponuje on wiedzą na temat szczegółowych rozwiązań technicznych planowanego przedsięwzięcia. Szczegółowe wskazanie miejsca i sposobu wykonania działań inwestycyjnych nastąpi dopiero na etapie postępowania w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę spornej inwestycji.
Zauważyć również należy, że naruszenie interesu indywidualnego strony wywłaszczanej nie uzasadnia wydania decyzji negatywnej dla inwestora, realizującego cel publiczny określony w ustawie o transporcie kolejowym, jeżeli naruszenie to jednocześnie nie stanowi naruszenia wyraźnego przepisu prawa. Jednocześnie trzeba podkreślić, że kontroli sądowej poddana została decyzja lokalizacyjna obejmująca inwestycję celu publicznego. Jeden z elementów tej decyzji stanowi zapewnienie dostępu do drogi publicznej określonym nieruchomościom, co z kolei wiąże się z koniecznością zaprojektowania drogi zapewniającej obsługę tych nieruchomości. Konieczność realizacji dróg niekiedy związana jest z realizacją (modernizacją) linii kolejowej, która jest inwestycją celu publicznego. W ramach realizacji tego celu publicznego może pojawić się konieczność realizacji związanych z nim inwestycji towarzyszących, których nie można traktować odrębnie i w związku z tym oceniać, jako inwestycję, która nie jest realizowania dla dobra ogółu społeczeństwa ( por. wyrok NSA z dnia 15 czerwca 2016 r., sygn. akt II OSK 721/16, dostępny w CBOSA).
Kontrolując zaskarżoną decyzję, Sąd doszedł do przekonania, że jest ona prawidłowa. Analiza akt postępowania administracyjnego w rozpoznanej sprawie wskazuje, że prawidłowe są ustalenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju co do spełnienia wszelkich wymogów formalnych i materialnoprawnych ustalenia lokalizacji przedmiotowej inwestycji kolejowej. Złożony przez inwestora wniosek, po jego uzupełnieniu, spełnia wszystkie wymogi określone w art. 9o ust. 3 utk.
Jak wynika z akt sprawy organ pierwszej instancji należycie dopełnił obowiązków związanych z zapewnieniem stronom prawa do czynnego udziału w postępowaniu. Czyniąc zadość wymogowi określonemu w art. 9o ust. 6 utk, pismem z dnia [...] grudnia 2014 r., znak:[...], zawiadomił o wszczęciu przedmiotowego postępowania wnioskodawcę, właścicieli oraz użytkowników wieczystych nieruchomości objętych wnioskiem o ustalenie lokalizacji na adres wskazany w katastrze. Pozostałe strony postępowania zostały poinformowane o jego wszczęciu w drodze obwieszczeń wywieszonych na tablicach ogłoszeń urzędu wojewódzkiego oraz urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg linii kolejowej, na stronach internetowych tych urzędów, a także w prasie lokalnej. Zgodnie z art. 9q ust. 2 utk decyzja Wojewody [...] dnia [...] lutego 2015 r. została doręczona wnioskodawcy, a zawiadomienie o jej wydaniu doręczono właścicielom oraz użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych wnioskiem na adresy wskazane w katastrze nieruchomości. Pozostałe strony o wydaniu decyzji zostały powiadomione w ten sam sposób jak w przypadku zawiadomienia o wszczęciu postępowania. Także Minister Infrastruktury i Rozwoju należycie dopełnił obowiązków określonych w art. 9q ust. 2 w zw. z ust. 4 utk w zakresie doręczenia decyzji własnej i zawiadomienia o jej wydaniu.
Decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2015 r. zawiera wszystkie elementy przewidziane przez powołany art. 9q ust. 1 utk i zdaniem Sądu nie nosi cech dowolności. Z kolei Minister, działając jako organ odwoławczy, prawidłowo na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił decyzję organu pierwszej instancji we wskazanej części, orzekając w tym zakresie co do istoty sprawy, a w pozostałym zakresie utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ drugiej instancji wyczerpująco i należycie odniósł się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniach od decyzji organu I instancji.
W kontrolowanej sprawie została przeprowadzona wszechstronna i rzetelna analiza zebranego materiału dowodowego oraz ocena poczynionych ustaleń faktycznych w świetle przesłanek określonych w art. 9q utk. W ocenie Sądu, organ drugiej instancji prowadząc niniejsze postępowanie należycie wypełnił dyspozycję art. 7 i art. 77 § 1 kpa, rozważył cały materiał dowodowy, na którego podstawie w sposób wyczerpujący ustalił stan faktyczny sprawy, uwzględniając stanowisko inwestora, w którym ustosunkował się do zgłaszanych przez strony zarzutów oraz wniesionych zastrzeżeń i uwag stron.
W odniesieniu do skargi W. K. i K. K., w której skarżący kwestionują przebieg drogi dojazdowej do ul. B., pomiędzy parcelami [...] i [...] a [...] i [...] zauważyć należy, iż w zaskarżonej decyzji Minister w sposób wnikliwy wskazał, powołując się przy tym na wyjaśnienia inwestora, na powody przyjętego w decyzji rozwiązania dróg w rejonie tych działek. Otóż, wskazano, że zaprojektowany fragment drogi wzdłuż działek [...] i [...], stanowić będzie połączenie z drogą krajową nr [...], która jest niezbędna do wybudowania w związku z likwidacją przejazdu w poziomie szyn na ul. B.. Zarządca drogi (GDDKiA) nie wyraził zgody na przyjęcie innego rozwiązania, polegającego na włączeniu drogi w miejsce istniejącego połączenia ul. B. z drogą krajową ze względu na warunki bezpieczeństwa. Jak wyjaśniono, obecnie działki te posiadają dostęp do drogi publicznej poprzez służebność gruntową do działki nr [...], stanowiącej wewnętrzną drogę gminną. Zgodnie z obowiązującym miejscowym planem Gminy K. w okolicy tychże działek planowana była droga klasy Z o parametrach wyższych od przewidzianej w zaskarżonej decyzji drogi klasy L. Parametry projektowanej drogi zostały określone zgodnie z § 44 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie oraz zgodnie z warunkami wydanymi przez Burmistrza Gminy K. i G.. W wyniku podjętych przez inwestora działań RDOŚ zgodził się na wykonanie nasypów nachyleniu 1:1,5 a nie 1:2, co pozwoliło na ograniczenie do niezbędnego minimum zajęcia terenów skarżących, tym samym zaprojektowania jak najbardziej racjonalnego przebiegu linii rozgraniczających.
Z analizy akt administracyjnych wynika, że na etapie postępowania odwoławczego, Minister w celu wyjaśnienia zgłaszanych przez obu skarżących uwag, zastrzeżeń i propozycji co do zmiany przebiegu projektowanej drogi zwracał się do inwestora, który w pismach z dnia [...] kwietnia i z dnia [...] czerwca 2015 r. wyjaśnił z jakich powodow nie jest możliwa zmiana przyjętych rozwiązań projektowych w sposób proponowany przez właścicieli nieruchomości nr [...] i [...]. Mając na uwadze wyjaśnienia inwestora organ drugiej instancji nie stwierdził aby sposób zajęcia terenu pod inwestycję naruszał przepisy prawa. Stanowisko to w świetle zgormadzonego materiału dowodowego Sąd w pełni podziela, stąd też zarzuty podniesione w skardze przez W. K. i K. K. jako pozbawione uzasadnionych podstaw nie mogły odnieść oczekiwanego skutku.
W warunkach rozpoznawanej sprawy za pozbawione uzasadnionych podstaw należy uznać również zarzuty podniesione w skardze M. R., E. K., I. K., Z. J. i A. K.
W skardze sformułowano zarzut naruszenia art. 9n utk poprzez zastosowanie wykładni rozszerzającej tego przepisu, co stanowi naruszenie art. 64 ust. 3 w zw. z art. 8 Konstytucji RP, a także art. 6, 7 i 77 k.p.a. poprzez zastosowanie ustawy o transporcie kolejowym do przejęcia na własność Skarbu Państwa nieruchomości prywatnych, dla realizacji innych celów, niż to konieczne do realizacji dotyczących linii kolejowych. Zdaniem skarżących ustalenie parametrów drogi dojazdowej ponad zakres niezbędny do realizacji inwestycji na odcinku km 423,071 do 44,570 linii kolejowej nr [...].
Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu zauważyć należy, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, Minister wyraźnie wskazał, iż inwestor wezwany do ustosunkowania się do zarzutu skarżących i wypowiedzenia się co do możliwości zmiany lokalizacji inwestycji kolejowej wyjaśnił, że parametry drogi objazdowej zlokalizowanej na ww. odcinku linii kolejowej zaprojektowano w celu zapewnienia dojazdu dla właścicieli działek nr [...], [...], [...], [...], [...] oraz innych działek przyległych do terenu kolejowego. Obecnie dojazd do działek nr [...], [...] odbywa się drogą gminą zlokalizowaną na działkach nr [...] i [...]. Działki nr [...], [...] i [...] nie posiadają obecnie dostępu do drogi publicznej, dojazd do tych nieruchomości odbywa się przez działkę nr [...] stanowiącą teren zamknięty, będącej w użytkowaniu P. S.A. Budowa elementów infrastruktury kolejowej uniemożliwi właścicielom tych działek – Z. J., I. K. i E. W.. Z wyjaśnień inwestora wynika, że parametry tej drogi umożliwią służbom dojazd ciężkim sprzętem do infrastruktury kolejowej w razie konieczności usunięcia awarii, jak również będzie służyła istniejącym zakładom produkcyjnym i bazom magazynowo – transportowym. Parametry drogi pozwolą w przyszłości połączyć drogi powiatowe DP [...] i DP [...]. W tych warunkach Sąd podziela stanowisko Ministra, że przebieg drogi został zaprojektowany prawidłowo, skoro zostanie zapewniony dojazd do nieruchomości skarżących. Trafne jest też stanowisko organu, że modernizacja przedmiotowej linii kolejowej związana jest z koniecznością budowy dróg w celu zapewnienia ciągu komunikacyjnego. Nie można podzielić zarzutu skarżących, że realizacja dróg w ramach planowanej inwestycji kolejowej nie znajduje umocowania w przepisach ustawy o transporcie kolejowym, bowiem jak już wspominano wyżej, jednym z elementów decyzji o ustalenie lokalizacji linii kolejowej, jest zapewnienie dostępu do drogi publicznej określonym nieruchomościom, a to wiąże się z koniecznością zaprojektowania drogi zapewniającej obsługę tych nieruchomości.
Nietrafny jest zarzut skarżących naruszenia art. 64 ust. 3 w zw. z art. 8 Konstytucji, gdyż prawo własności nie ma charakteru bezwzględnego i może podlegać ograniczeniom na podstawie ustaw. W tej konkretnej sprawie ograniczenie własności nieruchomości skarżących nastąpiło na podstawie przepisów ustawy o transporcie kolejowym.
Wbrew zarzutom skargi zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia art. 9g ust. 2 utk, albowiem z akt sprawy wynika, że zarówno Wojewoda [...], jak i Minister, jak już wskazano powyżej, w sposób zgodny z treścią tego przepisu dokonali zawiadomienia o wydanych decyzjach.
Odnośnie zarzutu A. K., że nie otrzymała zawiadomienia o wydanych decyzjach, stwierdzić należy jego niezasadność. Z treści powołanego przepisu wynika, że zawiadomienie o wydanej decyzji wysyła się na adres wskazany w katastrze. Wprawdzie z dołączonego do skargi pisma z dnia [...] sierpnia 2015 r. wynika, że skarżąca zwróciła się do Wojewody [...] o doręczenie jej zawiadomienia i wydaniu decyzji, jednakże jednocześnie nie przedłożyła wypisu z rejestru gruntów i budynków, z którego by wynikało, że posiada tytuł własności do działki nr [...], po zmarłym w dniu [...] listopada 2014 r. ojcu Z. K.. Wobec niedopełnienia obowiązku zgłoszenia do ewidencji gruntów i budynków zmian dotyczących właściciela ww. działki zarzut skargi nie znajduje uzasadnienia. Dodać przy tym należy, że brak zawiadomienia o wydanych decyzjach nie miał wpływu na uprawnienia skarżącej jako strony postępowania, albowiem z akt sprawy wynika, iż z uprawnień strony korzystała, składając w toku postępowania administracyjnego liczne uwagi i zastrzeżenia co do budowy drogi na działce nr [...], a następnie skargę do sądu administracyjnego.
Nie jest również zasadny zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż przepis ten dotyczy doręczenia decyzji administracyjnej. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie nie mamy do czynienia z doręczeniem decyzji a jedynie z doręczeniem zawiadomienia o wydaniu decyzji administracyjnej, co oznacza, że strona zawiadomiona może w siedzibie organu zapoznać się z treścią wydanego rozstrzygnięcia.
Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargi oddalił, jako pozbawione uzasadnionych podstaw.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło