II OZ 256/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łuczaj po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. C. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 13 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Rz 1712/16 o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi M. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie zmiany stosunków wodnych postanawia: oddalić zażalenie Pismem z dnia [...] listopada 2016 r. M. C. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie zmiany stosunków wodnych. Zarządzeniem z dnia [...] grudnia 2016 r. Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wezwał skarżącą M. C. do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 300 zł od skargi na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia [...] października 2016 r. nr [...]. Wysokość wpisu ustalono w kwocie 300 zł stosownie do § 2 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). Zażalenie na powyższe zarządzenie wniosła M. C., wnosząc o jego uchylenie i jednocześnie zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Wojewódzkiego w Rzeszowie z dnia 17 stycznia 2017 r. odmówiono wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. Sprzeciw od powyższego postanowienia wniosła M. C. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z dnia 14 lutego 2017 r. utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 17 stycznia 2017 r. Mając na uwadze powyższe, zarządzeniem z dnia 14 lutego 2017 r. Zastępca Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wezwała skarżącą do wykonania zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 13 grudnia 2016 r. dotyczącego uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 300 zł. W piśmie z dnia [...] lutego 2017 r. (data nadania pisma w Urzędzie Pocztowym) zatytułowanym jako "Zażalenie" M. C. wniosła o pozytywne rozpatrzenie jej sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Stosownie do art. 214 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej: p.p.s.a., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie. Zgodnie z art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a. Sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego skargę, aby w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, uiścił opłatę pod rygorem odrzucenia skargi. Zasadą jest zatem obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od wnoszonego przez stronę pisma. Wyjątki od takiego obowiązku regulują przepisy ustawy p.p.s.a. – podmiotowe zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów (art. 239 p.p.s.a.) czy też instytucję prawa pomocy (art. 243 i następne p.p.s.a.). Od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały (art. 230 § 1 p.p.s.a). Pismem, o którym mowa w cytowanym wyżej przepisie, w myśl art. 230 § 2 p.p.s.a., jest m. in. skarga. Wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne; w innych sprawach pobiera się wpis stały (art. 231 p.p.s.a.). Stosownie do delegacji ustawowej zawartej w art. 233 p.p.s.a. wysokość oraz szczegółowe zasady pobierania wpisu określone zostały w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). Rozpoznając zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II wzywające do uiszczenia wpisu sądowego Naczelny Sąd Administracyjny bada czy zarządzenie to zostało wydane we właściwym trybie i czy wpis (jego charakter i wysokość) wskazany w zarządzeniu jest zgodny z obowiązującymi w tym zakresie przepisami. Zaskarżonym zarządzeniem Przewodniczący Wydziału II prawidłowo określił wysokość wpisu od skargi na podstawie § 2 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) wysokość wpisu. Stosownie do § 2 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia wpis stały w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu gospodarki wodnej wynosi 300 zł. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia [...] października 2016 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta Sokołów Małopolskiego z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] odmawiającą uwzględnienia żądania M. C. zobowiązania J. i S. Z. oraz J. S. do przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom na działce nr [...] w W.. Zatem skarga M. C. dotyczy sprawy z zakresu gospodarki wodnej. Z tych względów należało uznać, że Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie zasadnie wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego w oparciu o przepis § 2 ust. 3 pkt 4 wskazanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów w kwocie 300 zł. Zaznaczyć należy - jak już wyżej wskazano - że wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy został rozpoznany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wydając postanowienie z dnia 14 lutego 2017 r. orzekł jako sąd drugiej instancji. A zatem kwestie dotyczące prawa pomocy pozostają poza oceną Naczelnego Sądu Administracyjnego. Z uwagi na treść pisma skarżącej wyjaśnić też należy, iż postanowienie w przedmiocie prawa pomocy jest postanowieniem niekończącym postępowanie w sprawie i stosownie do art. 165 p.p.s.a. postanowienia takie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. To zaś oznacza, iż skarżąca może złożyć kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 i art. 198 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.