II SA/Bd 1136/16
WyrokWSA w Bydgoszczy2017-02-15
Skład orzekający: Anna Klotz, Elżbieta Piechowiak, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wymiana przewodów i słupów w ramach modernizacji linii elektroenergetycznej, która stanowi obiekt budowlany jako całość, może być zakwalifikowana jako remont, uzasadniający wydanie decyzji o zobowiązaniu do udostępnienia nieruchomości na podstawie art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wymiana przewodów i słupów w ramach modernizacji linii elektroenergetycznej, która jest obiektem budowlanym jako całość, nie może być kwalifikowana jako remont, lecz jako przebudowa. Wymiana słupów, w tym zmiana ich parametrów technicznych, lokalizacji i materiału konstrukcyjnego, a także wymiana przewodów, nawet jeśli nie zmienia długości czy napięcia linii, prowadzi do zmiany parametrów technicznych obiektu budowlanego. W związku z tym nie są spełnione przesłanki do wydania decyzji o zobowiązaniu do udostępnienia nieruchomości na podstawie art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami.Stan faktyczny
Spółka E. wystąpiła o wydanie decyzji zobowiązującej właściciela nieruchomości do udostępnienia jej części w celu wykonania remontu napowietrznej linii energetycznej. Starosta wydał decyzję zezwalającą na zajęcie nieruchomości, uznając prace za remont. Wojewoda uchylił tę decyzję, uznając prace za przebudowę, ponieważ nie można było jednoznacznie ustalić parametrów technicznych planowanej inwestycji i uznał, że prace wykraczają poza definicję remontu. Spółka E. zaskarżyła decyzję Wojewody do WSA, argumentując, że prace stanowią remont, a parametry linii nie ulegną zmianie.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Klotz Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Kloska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2017 r. sprawy ze skargi spółki E. w G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia nieruchomości oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Starosta T. na podstawie art. 124b ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 782 ze zm., dalej powoływana jako u.g.n.) zezwolił skarżącej spółka E. w G. na zajęcie na okres 3 dni roboczych części nieruchomości stanowiącej własność M. G., oznaczonej jako działka nr [...], położona w miejscowości G., w celu wykonania remontu napowietrznej linii energetycznej SN-15 kV GPZ T. P.-S. polegającego na demontażu istniejących przewodów i montażu nowych oraz ich naciągu. W sentencji decyzji organ określił również zakres udostępnienia nieruchomości oraz zobowiązał skarżącą spółkę do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po upływie okresu jej zajęcia.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że spółka E. wystąpiła do Starosty [...] o wydanie decyzji zobowiązującej do udostępnienia przedmiotowej nieruchomości w celu wykonania ww. czynności związanych z inwestycją, gdyż podjęta przez spółkę próba uzyskania zgodny właściciela na udostępnienie nieruchomości okazała się bezskuteczna. Podniósł, że w celu wyjaśnienia wątpliwości co do charakteru planowanej inwestycji zwrócił się do inwestora o przesłanie dokumentacji projektowej realizowanego przedsięwzięcia oraz wyjaśnienie rozbieżności pomiędzy opisem prac a harmonogramem. W związku z tym, iż inwestor odmówił złożenia wnioskowanej dokumentacji, wystąpił on do Wydziału Architektury i Budownictwa w Starostwie Powiatowym w T. o wyrażenie opinii, czy zakres robót przewidzianych na działce nr [...] stanowi remont czy przebudowę. Wydział Architektury i Budownictwa pismem z dnia [...]. wyjaśnił, że roboty budowlane przewidziane do wykonania w ramach ww. zadania stanowią remont obiektu budowlanego zgodnie z art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane. Zdaniem organu ww. opinia Wydział Architektury i Budownictwa, ze względu na szczególny specjalistyczny zakres wiedzy podmiotu ma charakter podstawowego dowodu w sprawie. Stanowi ona dokument urzędowy, o którym mowa w art. 76 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.). Jednocześnie organ wyjaśni, że remont stanowią tylko roboty budowlane wykonywane w istniejącym obiekcie budowlanym, które polegają na odtworzeniu stanu pierwotnego (a więc stanu, który istniał w danym obiekcie budowlanym) i które nie stanowią bieżącej konserwacji. Organ wskazał, że ocena, czy mamy do czynienia z remontem jest uzależniona od zakresu planowanych prac, z tym, że przy remoncie nie powinno dochodzić do realizacji nieistniejących uprzednio elementów obiektu ani do zmiany położenia obiektu i jego gabarytów, a nadto remontowany obiekt musi istnieć, aby można było mówić o remoncie. W świetle powyższego organ stwierdził, że zakres wnioskowanych przez inwestora prac ma charakter remontu istniejącej linii elektroenergetycznej, co tym samym oznacza, że w przedmiotowej sprawie ma zastosowanie art. 124b u.g.n., gdyż właściciel nieruchomości nie wyraził zgodny na udostępnienie nieruchomości w celu realizacji inwestycji, która ma charakter remontu.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł M. G. podnosząc, że decyzja organu I instancji jest niezgodna z prawa budowlanym oraz że zakres wnioskowanych prac stanowi przebudowę, a nie remont, co wyklucza możliwość zastosowania w sprawie art. 124b u.g.n.
Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 9a i art. 124b ust. 1 u.g.n. oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i orzekł o odmowie zobowiązania M. G. do udostępnienia przedmiotowej nieruchomości skarżącej spółce w celu wykonania remontu napowietrznej linii elektroenergetycznej SN-15 kV GPZ T. P.-S. polegającego na demontażu istniejących przewodów i montażu nowych oraz ich naciągu.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Wojewoda wskazał, że celem rozpatrzenia odwołania dwukrotnie zwrócił się do wnioskodawcy o uzupełnienie materiału dowodowego w sprawie oraz wyjaśnienie i opisanie kwestii parametrów technicznych i użytkowych linii obecnie funkcjonującej oraz planowanej. W odpowiedzi uzyskał mapę z oznaczonym terenem planowanym do zajęcia, potwierdzone za zgodność dokumenty z rokowań oraz wyjaśnienie wnioskodawcy, że planowany remont dotyczy całej linii T. P.-S., że w jego ramach na spornej nieruchomości nie zmienią się parametry obiektu liniowego, tj. długość i napięcie, oraz że nastąpi jedynie wymiana przewodów typu AFL-6 na nowe tego samego typu.
Organ odwoławczy wskazał, że w związku z tym, iż regulacja zawarta w art. 124b u.g.n. jest swego rodzaju czasowym wywłaszczeniem polegającym na czasowym ograniczeniu prawa własności lub prawa użytkowania wieczystego, a wszelkie ograniczenia w tym względzie są zawsze wyjątkami i powinny następować jedynie w ściśle określonych prawem sytuacjach, organ wydający decyzję o obowiązku udostępnienia nieruchomości musi być pewien, a następnie wykazać to w uzasadnieniu decyzji, że zaszły wszystkie ustawowe przesłanki uprawniające do wydania takiego rozstrzygnięcia, oraz że w sposób wyczerpujący został zebrany i rozpatrzony cały materiał dowodowy.
Organ odwoławczy podkreślił, że warunkiem koniecznym do wydania decyzji w trybie art. 124b u.g.n. jest potrzeba wykonania prac wskazanych w tym przepisie oraz wykazanie braku zgody właściciela nieruchomości na dobrowolne jej udostępnienie. Z akt sprawy wynika, jak wskazał organ, że warunek podjęcia próby uzyskania zgody właściciela nieruchomości na jej dobrowolne udostępnienie został w sprawie spełniony. Jednocześnie organ zaznaczył, ze wydanie decyzji z art. 124b ust. 1 u.g.n. wymaga spełnienia także przesłanki polegającej na tym, że planowane przedsięwzięcie ograniczać się będzie do podjęcia "czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii".
Podkreślając, że uzyskanie dokładnych danych technicznych odnośnie planowanej inwestycji było niemożliwe, gdyż wnioskodawca pomimo dwukrotnego wezwania Wojewody nie wskazał dokładnych danych przewodów, tj. ich przekroju, który ma wpływ na możliwości przesyłowe linii, oraz nie przedłożył na wniosek Starosty dokumentacji projektowej inwestycji, organ odwoławczy stwierdził, że w oparciu o pozyskane informacje, analizę zgromadzonego materiału dowodowego oraz znane organowi z urzędu informacje wynikające z rozpatrywanych już przez organ spraw z zakresu zobowiązania do udostępnienia nieruchomości w związku z pracami planowanymi na linii elektroenergetycznej SN 15 kV relacji T. P.-S., zakres planowanych robót należy zakwalifikować jako wykraczający poza definicję remontu i stanowiący przebudowę. W tym kontekście zaznaczył, że rozstrzygając sprawę nie ograniczył się jedynie do robót przewidzianych na spornej nieruchomości, lecz wziął także pod uwagę zakres prac planowanych na całej linii energetycznej T. P.-S., która stanowi obiekt budowlany. Wskazał, że ze znającego się w aktach sprawy projektu zagospodarowania terenu wynika, że na działce nr [...] nie znajdują się żadne słupy, ale planowana jest wymiana przewodów. To na działkach sąsiednich planuje się wymianę słupów; a lokalizacja słupa na działce nr [...] została zmieniona w stosunku do starego stanowiska. Stwierdzając, że planowane prace wykraczają poza definicję remontu, organ powołał się na oświadczenie wnioskodawcy o objęciu remontem całej linii T. P.-S. oraz inne pozostające w gestii Wojewody sprawy z zakresu zamierzonych na przedmiotowej linii robót. Zdaniem organu wymiana słupów drewnianych, betonowych na żerdziach pojedynczych, rozkracznych (również z przemieszczeniem), na konstrukcje wirobetonowe o innych parametrach technicznych (kubatura, pole zajęcia, wysokość) w ramach całej linii, przy jednoczesnej wymianie linek, często o zwiększonym przekroju, co wiąże się z możliwościami przesyłowymi, które ulegną trwałemu zwiększeniu, wyklucza zakwalifikowanie zamierzonych na linii prac jako remont. Fakt, że inwestor zapewnia o utrzymaniu napięcia linii, mimo zwiększonych możliwości, nie gwarantuje braku takiej zmiany w przyszłości. W ocenie organu zmiana wysokości słupów, rozstawu linek i średnicy przewodów ma wpływ na kolejny istotny parametr techniczny linii napowietrznej, tj. pole elektromagnetyczne, którego szczegółowe określenie wymaga z kolei specjalistycznej wiedzy i umiejętności. Tym samym, jak stwierdził organ, wbrew ustaleniom Starosty, nie jest możliwe kwalifikowanie działań na działce M. G. odmiennie niż w pozostałych sprawach dotyczących innych nieruchomości, przez które przebiega planowana do remontu linia SN 15 kV T. P.-S.. Skoro prace przewidziane do wykonania na całej linii, jako obiekcie budowlanym, nie mieszczą się w pojęciu remontu, to nie spełniają tych wymogów również roboty na fragmencie linii w ramach tej jednej inwestycji. Z faktu, że na działce nr [...] ma dojść jedynie do wymiany przewodów nie można wywodzić wniosku o remontowym charakterze zamierzenia. Linia energetyczna stanowi obiekt budowlany jako całość i tak należało ją potraktować rozpatrując sprawę. Dlatego też, jak podsumował organ, należało w sprawie uznać, że planowane przez inwestora prace mieszczą się w kategorii przebudowy.
Jednocześnie organ podkreślił, że w przedmiotowej sprawie nie mają przesądzającego znaczenia okoliczności podnoszone przez wnioskodawcę, iż prace remontowe mają na celu zapewnienie dalszego bezpiecznego i niezakłóconego funkcjonowania linii. Istotne jest bowiem to, czy na skutek planowanych prac dojdzie do odtworzenia stanu pierwotnego, a zatem do stanu, jaki istniał przed wykonaniem prac, czy też powstanie jakakolwiek nowa substancja w obrębie istniejącego obiektu budowlanego, czy to zamiast, czy też obok dotychczas istniejących elementów. Taka sytuacja, tj. powstanie nowej substancji ma miejsce w rozpatrywanym przypadku. Demontaż choćby etapami istniejącej linii T. P.-S. i postawienie w jej miejscu zupełnie nowego urządzenia nie spełnia przesłanek definicji remontu. Nie ma przy tym znaczenia podnoszona przez wnioskodawcę okoliczność, że nie zmieni się przebieg linii ani jej napięcie. W przedmiotowej sprawie, jak wynika z pisma wnioskodawcy z dnia [...] r., "planowany jest remont całej linii elektroenergetycznej SN 15 kV relacji T. P.-S.", a nie jej fragmentów. Zmianie ulegną podstawowe elementy konstrukcyjne, techniczne linii, tj. słupy i przewody. To zaś, jak stwierdził organ, uniemożliwia zakwalifikowanie planowanych przez inwestora prac jako remontu i uzasadnia zaliczenie inwestycji na linii T. P.-S. do kategorii przebudowy, która to kategoria wyłączona jest spod zakresu prac objętych regulacją art. 124b ust. 1 u.g.n.
Pismem z dnia [...] r. spółka E. zaskarżyła powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Domagając się uchylenia decyzji Wojewody [...], zarzuciła jej naruszenie art. 124b ust. 1 u.g.n oraz art. 3 pkt 3a, 6, 7a i 8 p.b. poprzez wydanie decyzji odmawiającej zobowiązania do udostępnienia części nieruchomości w celu wykonania remontu odcinka napowietrznej linii elektroenergetycznej mimo, że na skutek przeprowadzenia prac parametry linii nie ulegną zmianie, a także naruszenie art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 84 oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez uchylenie decyzji organu I instancji w wyniku błędnego uznania planowanych prac za przebudowę, a nie remont, oraz niewyjaśnienie w uzasadnieniu decyzji, dlaczego planowane prace nie mogą być zakwalifikowane jako remont i błędne przyjęcie, że planowane prace doprowadzą do zmiany parametrów technicznych linii.
Spółka podniosła, że organ II instancji nie wyjaśnił w dostateczny sposób w uzasadnieniu decyzji, dlaczego planowane prace nie mieszczą się w w kategorii remontu. Zdaniem skarżącej, Wojewoda źle ocenił argument, że na skutek przeprowadzonych prac parametry linii nie ulegną zmianie, zatem będzie to ta sama linia energetyczna, pracująca z takim samym napięciem oraz mająca ten sam przebieg, co obecnie. Skarżąca stwierdziła, że Wojewoda błędnie uznał, że prace polegające na wymianie przewodów linii stanowią jej przebudowę. Podzielając stanowisko Wojewody, że prace dotyczą całego obiektu liniowego skarżąca zakwestionowała stwierdzenie organu, że planowane na całej linii oraz przedmiotowej działce prace stanowią przebudowę w rozumieniu art. 3 pkt 7a p.b. Zaznaczyła, że przedmiotem prac jest odcinek urządzenia liniowego, przebiegający przez daną nieruchomość, a nie poszczególne jego elementy. Wskazała, że zgromadzony materiał dowodowy, dotyczący planowanych prac na nieruchomości nie uzasadnia stanowiska, że parametry linii zostaną zmienione i w miejscu istniejącej linii powstanie nowy obiekt budowlany, czy też że istniejący obiekt podlega przebudowie. Według skarżącej, wymiana przewodów polegająca na usunięciu starych przewodów i zastąpieniu ich nowych w żaden sposób nie oznacza demontażu linii i budowy nowego obiektu ani przebudowy linii. Zamontowanie przewodów o większym przekroju nie doprowadzi do zwiększenia napięcia przesyłanej energii elektrycznej. Skarżąca podniosła, że nie jest możliwe dokonanie prac remontowych linii energetycznej bez uprzedniego usunięcia starych elementów linii, jakimi są słupy o wyeksploatowanej konstrukcji. Brak jest podstaw dla twierdzenia, że użycie aktualnie stosowanych wyrobów w postaci przewodów i słupów o innych parametrach technicznych, takich jak np. przekrój czy kubatura, wyklucza możliwość zastosowania przepisu art. 124b ust. 1 u.g.n. Remont, jak wskazała skarżąca, może polegać na wymianie niektórych elementów obiektu budowlanego, jakim jest linia elektroenergetyczna. Dopuszczalna jest zatem wymiana starych elementów obiektu i zastąpienie ich nowymi w ramach dokonywanego remontu. W sprawie niniejszej, wymiana elementów linii nie powoduje zmiany jej przebiegu, długości ani napięcia, zatem powinna być uznana za remont. Skarżąca podkreśliła, że skoro głównym parametrem, jaki należy mieć na uwadze w przypadku obiektu liniowego – zgodnie z art. 3 pkt 3a p.b. – jest jego długość, to dla oceny, czy zajdzie zmiana parametrów linii, bez znaczenia są wywody organu dotyczące słupów, przewodów, zmiany mocy czy też pola elekromagnetycznego. Do parametrów technicznych linii, poza jej napięciem i długością nie należy bowiem zaliczać parametrów wchodzących w jej skład elementów, tj. słupów i przewodów. Z powyższych względów zdaniem skarżącej należało planowane prace zakwalifikować jako mieszczące się w pojęciu remontu linii elektroenergetycznej, co tym samym uzasadniało wydanie zgodnie z wnioskiem inwestora decyzji na podstawie art. 124b ust. 1 u.g.n.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie wynikającym z treści przepisów art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) w zw. z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718, dalej powoływanej jako p.p.s.a.), Sąd stwierdził, że nie narusza ona obowiązujących przepisów prawa materialnego ani procesowego.
Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii, czy zakres wskazanych we wniosku skarżącej prac uprawniał do wydania decyzji zobowiązującej, o której mowa w art. 124b u.g.n., jak twierdzi skarżąca, czy też, zgodnie ze stanowiskiem organu II instancji, nie mógł stanowić postawy do wydanie decyzji z art. 124b u.g.n.
W myśl przepisu art. 124b u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, w drodze decyzji zobowiązuje właściciela, użytkownika wieczystego lub osobę, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, nienależących do części składowych nieruchomości, służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, a także usuwaniem z gruntu tych ciągów, przewodów, urządzeń i obiektów, jeżeli właściciel, użytkownik wieczysty lub osoba, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości nie wyraża na to zgody. Decyzja o zobowiązaniu do udostępniania nieruchomości może być także wydana w celu zapewnienia dojazdu umożliwiającego wykonanie czynności (art. 124b ust. 1 u.g.n.).
Przytoczony przepis przewiduje szczególny wypadek czasowego ograniczenia wykonywania prawa własności, prawa użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego do nieruchomości na podstawie decyzji administracyjnej, stanowiący postać wywłaszczenia. Właściciel, użytkownik wieczysty lub uprawniony z tytułu innych praw rzeczowych ograniczany jest w swoim prawie w ten sposób, że musi znosić korzystanie z nieruchomości przez osoby trzecie w sposób wynikający z komentowanego artykułu i określony w decyzji zezwalającej na korzystanie z nieruchomości. Ograniczenie wykonywania przez wymienione podmiotu przysługujących im praw rzeczowych na podstawie omawianej decyzji uwarunkowane jest jednak wymogiem spełnienia wszystkich przesłanek z art. 124b, warunkujących wydanie nakazu udostępnienia nieruchomości. Decyzja zobowiązująca do udostępnienia nieruchomości może być zatem wydana jedynie w przypadku, gdy dotyczy urządzeń infrastruktury technicznej wymienionych w art. 124b ust. 1, które nie należą do części składowych nieruchomości, a zatem będących składnikiem przedsiębiorstwa. Warunkiem jej wydania jest brak zgody podmiotu praw rzeczowych na udostępnienie nieruchomości uprawnionemu podmiotowi. Konieczne jest także wystąpienie okoliczności dotyczących celu jej zajęcia. Celem udostępnienia nieruchomości jest wykonanie czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, nienależących do części składowych nieruchomości, służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, a także usuwaniem z gruntu tych ciągów, przewodów, urządzeń i obiektów. Decyzja nakładająca obowiązek udostępnienia nieruchomości może być także wydana w celu zapewnienia dojazdu umożliwiającego wykonanie czynności.
Rozstrzygnięcie zaistniałego w sprawie sporu dotyczącego możliwości wydania decyzji zobowiązującej, o której mowa w art. 124b u.g.n., sprowadza się do ustalenia, jaki charakter mają prace objęte wnioskiem, w tym zakresie bowiem strony wyrażały odmienne stanowiska. Należało zatem przesądzić czy planowane przez inwestora prace stanowią, zgodnie z twierdzeniem strony skarżącej, remont czy też, jak utrzymuje organ, są przebudową. Tylko bowiem, biorąc pod uwagę ww. warianty, zakwalifikowanie prac jako remont daje organowi możliwość wydania decyzji w przedmiocie udostępnienia nieruchomości. Przyjęcie, że planowane czynności są przebudową możliwość wydania takiej decyzji wyklucza.
Legalną definicję remontu zawiera art. 3 pkt 8 p.b., zgodnie z którym, przez remont należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych, niż użyto w stanie pierwotnym. Dokonując analizy powyższej definicji stwierdzić należy, że aby określone czynności zakwalifikować można było jako remont, muszą być one oparte na wskazanych przez ustawodawcę podstawach: prace należy wykonać w obiekcie, który już istnieje i nie mogą one prowadzić do zmiany pierwotnego stanu obiektu, nie będąc jednocześnie jego konserwacją. Remont zatem nie może stanowić ani przebudowy, ani rozbudowy, nadbudowy czy zmiany przeznaczenia obiektu. Ustawodawca zezwolił przy tym na stosowanie wyrobów budowlanych innych, niż użyto w stanie pierwotnym.
Przebudowa natomiast zdefiniowana została w art. 3 pkt 7a p.b. i przez pojęcie to należy rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji.
Jak wynika z zestawienia cyt. przepisów, zasadniczą różnicę pomiędzy tymi dwoma pojęciami z zakresu prawa budowlanego stanowi zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, którą wyklucza remont, a która stanowi o istocie przebudowy. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że w wyniku remontu nie może powstać obiekt budowlany o innych parametrach technicznych lub użytkowych, niż obiekt pierwotny (por. wyroki NSA: z 8.04.2011 r., II OSK 610/2010; z 25.01.2008 r., II OSK 1945/2006 - dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jeżeli zatem w wyniku wykonywanych robót budowlanych nastąpi zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem parametrów charakterystycznych dla kształtu całego obiektu budowlanego, takich jak jego kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość lub liczba kondygnacji, będziemy mieli do czynienia z przebudową. Jeżeli zaś wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegać będzie na odtworzeniu stanu pierwotnego, nie będąc bieżącą konserwacją, będzie to remont.
Rzeczą organu w niniejszym postępowaniu było zatem ustalenie, czy zakres i planowany efekt robót budowlanych zamierzonych przez inwestora doprowadzi do zmiany parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, czy też polegać będzie wyłącznie na odtworzeniu stanu pierwotnego istniejącego obiektu budowlanego bez zmiany jego parametrów użytkowych lub technicznych.
Jak wynika z treści wniosku inicjującego postępowanie, zamiarem inwestora była wymiana przewodów, tj. demontaż istniejących przewodów i montażu nowych oraz ich naciąg. Ponadto, na żądanie organu II instancji, wnioskodawca wyjaśnił, że planowany remont dotyczy całej linii T. P.-S., a w jego ramach na spornej nieruchomości ma nastąpić wymiana przewodów typu AFL-6 na nowe tego samego typu. Organ wskazując na tak określony zakres planowanych prac na spornej nieruchomości, a także powołując się na zakres plac planowanych na całej linii energetycznej T. P.-S. i znana organowi z urzędu informacje w tym zakresie stwierdził, że objęte wnioskiem prace wykraczają poza definicję remontu. Z powyższym stanowiskiem należy się w pełni zgodzić.
Podkreślić należy, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z obiektem liniowym – linią napowietrzną elektroenergetyczną o napięciu SN-15 kV GPZ relacji T. P.-S.. Determinuje to pewną specyfikę oceny prac wykonywanych w ramach takiego obiektu. W świetle art. 3 pkt 3a p.b. obiekt liniowy stanowi obiekt budowlany. Oznacza to, że linia energetyczna stanowi obiekt budowlany jako całość. Z tej perspektywy należy więc oceniać prace wykonywane na obiekcie liniowym. Jeżeli zatem roboty budowlane prowadzone są w stosunku do całego obiektu, a tylko realizowane są etapami w stosunku do poszczególnych jego fragmentów i de facto efektem tych robót będzie demontaż całej linii przesyłowej i zastąpieniu jej nową substancją, to tym samym nie można takich robót kwalifikować jako remontu, lecz jako przebudowę lub odbudowę obiektu budowlanego. Dopuszczalność kwalifikacji robót budowlanych jako remontu dotyczy sytuacji, gdy w wyniku prac polegających na wymianie słupów i lin na części linii czy trakcji elektrycznej nie dojdzie do zmiany parametrów technicznych takich jak zmiana napięcia, długości linii napowietrznej, zmiana jej przebiegu, zmiana wysokości, miejsca lub sposobu posadowienia poszczególnych słupów, zwiększenie mocy lub zwiększenie pola elektromagnetycznego (zmiana tych parametrów oznacza, że nie jest to remont, lecz np. przebudowa w rozumieniu art. 3 pkt 7a p.b.),i gdy zamierzone prace nie dotyczą całego obiektu budowlanego (demontażu całej linii przesyłowej), lecz tylko określonego jego fragmentu (por wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2016 r., sygn. akt I OSK 1509/16). Z powyższego wynika, jak słusznie wskazał to organ II instancji, że nie jest możliwe kwalifikowanie działań na przedmiotowej działce odmiennie niż w pozostałych sprawach dotyczących innych nieruchomości, przez które przebiega planowana do remontu linia SN 15 kV T. P.-S.. Skoro prace przewidziane do wykonania na całej linii jako obiekcie budowlanym nie mieszczą się w pojęciu remontu (wymiana w ramach całej linii słupów, włącznie ze zmianą ich parametrów technicznych, wysokości, lokalizacji, materiału konstrukcyjnego, wymiana linek, wraz ze zmianą ich przekroju, średnicy), to nie spełniają tych wymogów również roboty na fragmencie linii w ramach tej jednej inwestycji. Okoliczność, że na działce nr [...] ma dojść jedynie do wymiany przewodów nie uzasadnia sama w sobie wniosku o remontowym charakterze zamierzenia. Jak pokreślono to wcześniej, linia energetyczna stanowi obiekt budowlany jako całość i tak należało ją potraktować rozpatrując sprawę. Choć elementem charakterystycznym obiektu liniowego jest jego długość (art. 3 pkt 3a p.b.), która w sprawie nie ulega zmianie (w przypadku jej zmiany celowym byłoby rozważenie tego typu prac w ramach którejś z kategorii budowy), to jednak nie oznacza to, że w sprawie mamy do czynienia z remontem i odtworzeniem stanu pierwotnego, albowiem po pierwsze planowany jest – jak wskazała to sama skarżąca - remont całej linii T. P.-S., a nie jej fragmentów, a po drugie w wyniku realizacji zamierzonych robót w ramach całego obiektu liniowym ulegną istotnej zmianie parametry słupów (w tym ich lokalizacja).
W tym stanie nie było podstaw do kwalifikacji określonych we wniosku prac jako remontu, a w konsekwencji do wydania decyzji zobowiązującej, o której mowa w art. 124b u.g.n. Zmian parametrów użytkowych obiektu budowlanego będącego obiektem liniowym stanowi natomiast kwalifikację zamierzonych przez inwestora prac jako mieszczących się w kategorii przebudowy.
Z powyżej wskazanych względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło