II GSK 3593/17

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-03-28

Skład orzekający: Joanna Sieńczyło – Chlabicz, Andrzej Kuba, Marek Sachajko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu o 0,45% (180 kg) kwalifikuje pojazd jako nienormatywny, uzasadniając nałożenie kary pieniężnej za przejazd bez zezwolenia kategorii V, gdy wyniki ważenia dynamicznego nie wykazały przekroczenia, a jedynie ważenie statyczne potwierdziło przekroczenie masy?
Ratio decidendi
Przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu o 0,45% (180 kg) stwierdzone wagą statyczną, przy braku zezwolenia kategorii V, uzasadnia nałożenie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym. Wynik ważenia statycznego jest miarodajny dla ustalenia rzeczywistej masy całkowitej pojazdu, ponieważ jest niezależny od czynników zewnętrznych, w przeciwieństwie do ważenia dynamicznego, które może być zafałszowane. Masa całkowita i nacisk na osie są odrębnymi kryteriami, a przekroczenie jednego z nich kwalifikuje pojazd jako nienormatywny.
Stan faktyczny
Funkcjonariusze celni skontrolowali pojazd członowy, stwierdzając przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej o 180 kg (0,45%) na wadze statycznej, mimo że ważenie dynamiczne nie wykazało przekroczenia nacisków osi ani masy całkowitej. Kierowca nie posiadał wymaganego zezwolenia kategorii V. Naczelnik Urzędu Celnego nałożył karę pieniężną, którą utrzymał w mocy Dyrektor Izby Celnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Sieńczyło – Chlabicz (spr.) Sędzia NSA Andrzej Kuba Sędzia del. WSA Marek Sachajko po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 19 kwietnia 2017 r., sygn. akt III SA/Lu 35/17 w sprawie ze skargi J. Z. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Białej Podlaskiej z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2017 r. o sygn. akt III SA/Lu 35/17, oddalił skargę [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego. Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia. I W dniu 5 lipca 2016 r. funkcjonariusze Urzędu Celnego w [...] Oddział Celny w [...] dokonali kontroli środka przewozowego, tj. pojazdu silnikowego marki Renault z przyczepą marki Schmitz o numerach rejestracyjnych [...] (dalej: pojazd członowy lub pojazd). Kierowcą pojazdu był [...] wykonujący przejazd w ramach międzynarodowego przewozu drogowego na rzecz przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: [...] (dalej: skarżący, strona). Wyniki kontroli pomiaru wskazywały, że przekroczono dopuszczalną masę całkowitą kwalifikującą pojazd jako nienormatywny. Czynności dynamicznego ważenia nacisków osi dokonano wagą samochodową do ważenia pojazdów w ruchu typu SCALEX DW-600, nr fabryczny 200624/3, posiadającą ważne świadectwo legalizacji ponownej wydane w dniu 4 grudnia 2014 r. przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w [...], znak wniosku [...]. Natomiast pomiaru rzeczywistej masy całkowitej dokonano przy użyciu wagi statycznej znak typu SCALEX 1000D, nr fabryczny [...], posiadającą ważne świadectwo legalizacji ponownej wydane w dniu 11 sierpnia 2014 r. przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w [...], znak wniosku [...]. Kontrola dynamicznego ważenia wykazała, że nie zostały przekroczone dopuszczalne naciski osi (masa całkowita pojazdu wyniosła 39.920 kg). Natomiast wyniki przeprowadzonej kontroli pomiaru parametrów pojazdu dotyczące statycznego ważenia pojazdu wskazały na przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu o 180 kg, co stanowi przekroczenie dopuszczalnej wartości o 0,45%. W związku z tym, że przekroczenie dopuszczalnych parametrów pojazdu kwalifikowało pojazd jako nienormatywny, a wykonujący transport nie przedstawił zezwolenia kategorii V na przejazd takiego pojazdu, funkcjonariusze wykonali kserokopie okazanych dokumentów oraz sporządzili protokół z kontroli pojazdu nr [...] z dnia 5 lipca 2016 r. Protokół kontroli został przez kierowcę podpisany bez uwag. Decyzją z dnia [...] października 2016 r. Naczelnik Urzędu Celnego w [...] - działając na podstawie art. 104 § 1, art. 127 § 2, art. 268 a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 – dalej: k.p.a.), art. 2 pkt 35a, art. 61 ust. 1, art. 64 ust. 1 pkt 1, art. 64 ust. 3 i 4, art. 129 ust. 4a, art. 140aa ust. 1 i 4, art. 140ab ust. 1 pkt 2, art. 140ac ust. 1-4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 z późn. zm. – dalej: ustawa - Prawo o ruchu drogowym) oraz § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 305 z późn. zm. – dalej: rozporządzenie w sprawie warunków technicznych pojazdów) - wymierzył [...] karę pieniężną w kwocie 5.000 zł za przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia kategorii V wymaganego przepisami ustawy - Prawo o ruchu drogowym – stosownie do art. 140ab ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Na skutek odwołania skarżącego, Dyrektor Izby Celnej w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że w celu wykonywania kontroli w zakresie pomiarów nacisków osi oraz masy całkowitej pojazdów Oddział Celny w [...] wyposażony został w dopuszczone do użytkowania urządzenia wagowe posiadające wydane przez właściwe organy i ważne świadectwa legalizacji. Uzyskane w toku kontroli wyniki pomiarów wskazują, że kontrolowany pojazd był pojazdem nienormatywnym. Kierowca kontrolowanego pojazdu nie posiadał zezwolenia kategorii V, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Dyrektor Izby Celnej w [...] podkreślił, że kontrola masy i nacisków osi dokonana została dokonana przy użyciu wagi do ważenia pojazdów w ruchu. Wyniki pomiaru zawarto w protokole nr 84 z ważenia dynamicznego pojazdu, według którego nie zostały przekroczone dopuszczalne naciski osi, a masa całkowita pojazdu wyniosła 39.920 kg. Organ odwoławczy wyjaśnił, że wagi dynamiczne zasadniczo używane są do pomiaru nacisków wywieranych na drogę przez osie pojazdu. Wpływ na wynik ważenia dynamicznego wywierają liczne czynniki, jak np. sposób załadunku, stan techniczny pojazdu, awaria zawieszenia, przy czym kara pieniężna za przejazd pojazdem nienormatywnym jest niezależna od przyczyn przekroczenia masy lub nacisku na oś. Dlatego wartość sumaryczną masy pojazdu uzyskaną przy pomiarze dynamicznym zweryfikowano pomiarem rzeczywistej masy całkowitej przedmiotowego zespołu pojazdów przy użyciu wagi statycznej. Ta zaś wskazywała, że masa pojazdu wynosi 40.180 kg., tj. została przekroczona o 180 kg, co stanowi przekroczenie dopuszczalnej wartości o 0,45%. Jednocześnie organ odwoławczy wyjaśnił, że masa całkowita pojazdu uzyskana w wyniku ważenia dynamicznego nie może stanowić podstawy do podważenia wartości masy całkowitej pojazdu uzyskanej przy użyciu wagi statycznej. Pomiar masy przy użyciu wagi statycznej dokonywany jest po wjechaniu zespołu pojazdów na pomost wagi i przy wyłączonym silniku co powoduje, że otrzymany wynik jest niezależny od czynników zewnętrznych (wymienionych dla pomiaru dynamicznego). Z uwagi na powyższe, wyniki kolejnych pomiarów tego samego pojazdu na wadze statycznej będą powtarzalne. Kierowca pojazdu nie wnosił wniosku o powtórne ważenie. Mając zatem na uwadze ustalenia dokonane w protokole z kontroli, tj. stwierdzone przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu przy rzeczywistej masie całkowitej pojazdu nieprzekraczającej 60 t, wobec braku podczas kontroli wymaganego zezwolenia kategorii V - organ uznał, że wysokość kary pieniężnej nałożonej zaskarżoną decyzją została ustalona w prawidłowej wysokości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2017 r. oddalił skargę strony. W pierwszej kolejności WSA wskazał, że przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 5.000 zł na podstawie art. 140aa ust. 1 oraz art. 140ab ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym za stwierdzone naruszenie w postaci wykonywania przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii V. Podstawę decyzji stanowiło ustalenie, że przekroczono o 180 kg dopuszczalną masę całkowitą środka transportowego, składającego się z pojazdu samochodowego i przyczepy. Zgodnie zaś z przepisem § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów, w takim przypadku dopuszczalna masa całkowita nie może przekraczać 40 ton. Następnie, Sąd I instancji przypomniał, że w dniu 5 lipca 2016 r. funkcjonariusze Oddziału Celnego w [...] przeprowadzili kontrolę nacisków na osie, masy oraz wymiarów pojazdu członowego użytkowanego przez [...]. Środek transportowy składał się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy. W toku kontroli użyto wagi dynamicznej typu SCALEX DW-600 oraz wagi statycznej typu SCALEX 1000D. Organ dysponował ważnymi świadectwami legalizacji ponownej wydanymi przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w [...]. Zdaniem WSA - nie ma zatem podstaw do kwestionowania legalności użytych do ważenia urządzeń. Wyniki ważenia dynamicznego pojazdu zawarto w protokole nr 84. Nie zostały przekroczone dopuszczalne naciski osi. Masa całkowita pojazdu wyniosła 39.920 kg. Natomiast wartość sumaryczną masy pojazdu uzyskaną przy pomiarze dynamicznym zweryfikowano pomiarem rzeczywistej masy całkowitej przedmiotowego zespołu pojazdów przy użyciu wagi statycznej. Waga ta wskazywała, że masa pojazdu wynosi 40.180 kg. WSA podkreślił, że dwa różne wyniki ważenia wynikają z odmiennych metod ważenia, co prawidłowo wyjaśnił organ w uzasadnieniu swojej decyzji. Według Sądu I instancji w pełni logiczne są wyjaśnienia organu, z jakich przyczyn oparł się na wyniku ważenia statycznego. Przekonująca jest argumentacja organu, że masa całkowita pojazdu uzyskana w wyniku ważenia dynamicznego nie może stanowić podstawy do podważenia wartości masy całkowitej pojazdu uzyskanej przy użyciu wagi statycznej. Pomiar masy przy użyciu wagi statycznej dokonywany jest po wjechaniu zespołu pojazdów na pomost wagi i przy wyłączonym silniku co powoduje, że otrzymany wynik jest niezależny od czynników zewnętrznych dla pomiaru dynamicznego. Wobec tego, wyniki kolejnych pomiarów tego samego pojazdu na wadze statycznej będą powtarzalne. Natomiast ważenie przedmiotową wagą dynamiczną dawało zatem możliwość matematycznego wyliczenia sumarycznej masy pojazdu w wyniku pomiarów innych parametrów, a mianowicie obciążeń wszystkich osi pojazdu, podczas gdy ważenie wagą statyczną prowadziło do faktycznego ustalenia rzeczywistej masy pojazdu. Z powyższych względów WSA uznał, że to właśnie ważenie wagą statyczną było miarodajne dla ustalenia rzeczywistej masy całkowitej pojazdu. Przy czym w świetle treści świadectwa legalizacji ponownej wagi dynamicznej użytej w toku kontroli chybiony jest zarzut pominięcia przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy instrukcji obsługi wagi, jako mającej wskazywać na jej możliwe zastosowania. Świadectwo legalizacji jednoznacznie bowiem wskazuje, że waga umożliwiała pomiar sumarycznej masy pojazdu. Faktyczna całkowita masa pojazdu została zaś ustalona prawidłowo przez pomiar wagą statyczną. W okolicznościach faktycznych sprawy pomiar rzeczywistej masy całkowitej pojazdu przy użyciu wagi statycznej wskazywał, że masa pojazdu wynosiła 40.180 kg i przekraczała dopuszczalną masę całkowitą o 180 kg. Skoro zatem rzeczywista masa całkowita kontrolowanego pojazdu była większa od masy 40 ton przewidzianej przepisem § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów, to pojazd wyczerpywał ustawową definicję pojazdu nienormatywnego wyrażoną w art. 2 pkt 35a ustawy - Prawo o ruchu drogowym, a wobec bezspornego braku stosownego zezwolenia wymaganego art. 64 § 1 tej ustawy, na skarżącego zasadnie nałożono karę na mocy art. 140aa ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym w wysokości określonej w art. 140ab ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawa o ruchu drogowym, tj. 5.000 zł. II W skardze kasacyjnej skarżący zaskarżył powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie w trybie art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm; dalej: p.p.s.a.) uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] października 2016 r. Ponadto wniesiono o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: I. Naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i nie wydanie decyzji w oparciu o całokształt okoliczności sprawy oraz uchybienie zasadzie rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a także poprzez orzekanie bez kierowania się zasadą słusznego interesu strony; 2) art. 106 § 3 p.p.s.a. oraz art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak dokonania wyczerpujących ustaleń dotyczących kwestii wag użytych do pomiaru nacisku ponad 10 ton oraz w zakresie braku wykazania podstawy prawnej podjętej decyzji w sposób zgodny z obowiązującymi w tym zakresie przepisami; 3) art. 106 § 3 p.p.s.a. oraz art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. art. 7, 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez niepodjęcie czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego w postaci sprawdzenia wymiarów kontrolowanego pojazdu oraz rzeczywistej masy całkowitej kontrolowanego pojazdu oraz porzucenie obowiązku należytego wyjaśnienia sprawy. II. Naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj.: 1) art. 140aa ust. 1-3 oraz art. 1400ab ust. 1 pkt 3 lit. c ustawy - Prawo o ruchu drogowym poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i obciążenie skarżącego karą w wysokości 5.000 zł za brak zezwolenia kategorii V oraz przyjęcie, iż pojazd skarżącego spełniał warunki na przyjęcie za pojazd nienormatywny - mimo, że okoliczności sprawy i dowody nie wskazują na fakt naruszenia przez skarżącego przepisów w sposób uzasadniający przyjęcie zaistnienia naruszenia i zastosowania kar pieniężnej; 2) art. 64 ust. 1 pkt. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym poprzez przyjęcie, iż skarżący powinien posiadać zezwolenie kategorii V; 3) art. 2 pkt 35a ustawy - Prawo o ruchu drogowym poprzez przyjęcie, iż pojazd spełniał warunki uznania go za pojazd nienormatywny, skoro w postępowaniu nie zostało to udowodnione. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zawarte w niej zarzuty okazały się nieusprawiedliwione. Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. Jak słusznie akcentuje się w orzeczeniach sądów administracyjnych w sytuacji gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie prawa materialnego jak i naruszenie przepisów postępowania – jak ma to miejsce w niniejszej sprawie - w pierwszej kolejności Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje zarzut naruszenia przepisów postępowania. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania wskazanych w pkt I ppkt 1)-3) petitum skargi kasacyjnej należy uznać je za niezasadne. Jak wynika z uzasadnienia skargi kasacyjnej jej autor twierdzi, że organ wydający decyzję w sprawie skarżącego nie ustalił rzeczywistej masy całkowitej kontrolowanego pojazdu, określając jedynie sumaryczną masę całkowitą, czego nie dostrzegł Sąd I instancji. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, rzeczywistą masę całkowitą wyznacza się bowiem na wadze stacjonarnej, na którą należy najechać wszystkimi kołami jednocześnie. Natomiast sumaryczną masę całkowitą wyznacza się mierząc po kolei nacisk poszczególnych osi i dodając uzyskane wyniki. W ocenie skarżącego, pomiędzy tymi wielkościami zawsze będą istnieć różnice wynikające chociażby z nierówności terenu. Użyte w czasie kontroli wagi pozwalają na wyznaczenie jedynie sumarycznej masy całkowitej, tym samym nie można stwierdzić, czy kontrolowany pojazd miał parametry umożliwiające wydanie zezwolenia kategorii V. Tym samym, według skarżącego kasacyjnie, organy przy pomocy dostępnych dowodów, nie wykazały, aby pojazd skarżącego spełnił definicję przewidzianą dla pojazdu nienormatywnego określoną w art. 2 ust. 35a ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Odnosząc się do tych zarzutów podkreślenia wymaga, że z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy bezspornie wynika, że pomiaru kontrolowanego pojazdu (dwuosiowego) wraz z naczepą (trzyosiową) dokonano przy pomocy dwóch wag. A mianowicie dynamicznego ważenia nacisków osi dokonano wagą samochodową do ważenia pojazdów w ruchu typu SCALEX DW-600, nr fabryczny [...]. Natomiast pomiaru rzeczywistej masy całkowitej dokonano przy użyciu wagi statycznej typu SCALEX 1000D, nr fabryczny [...]. Obie wykorzystane wagi w chwili dokonywania kontroli posiadały ważne świadectwa legalizacji ponownej. Wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie, Sąd I instancji oceniając dokonane w tym zakresie ustalenia organów administracji słusznie stwierdził, że ważenie wagą statyczną typu SCALEX 1000D, nr fabryczny [...] było miarodajne dla ustalenia rzeczywistej masy całkowitej pojazdu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, skarga kasacyjna nie podważyła skutecznie stanowiska Sądu I instancji. Nie ma racji autor skargi kasacyjnej twierdząc, że organy wydające decyzje w sprawie nie ustaliły rzeczywistej masy całkowitej kontrolowanego pojazdu, określając jedynie jego sumaryczną masę całkowitą oraz że użyte w czasie kontroli wagi pozwalają na wyznaczenie jedynie sumarycznej masy całkowitej, tym samym nie można stwierdzić, czy kontrolowany pojazd miał parametry umożliwiające wydanie zezwolenia kategorii V. Należy podkreślić, że wbrew argumentacji skarżącego kasacyjnie - wartość sumaryczną masy kontrolowanego pojazdu - kontrolujący ustalili wyłącznie przy pomiarze dynamicznym, do którego została użyta waga samochodowa do ważenia pojazdów w ruchu typu SCALEX DW-600, nr fabryczny [...]. Wyniki pomiaru zawarto w protokole nr 84 z ważenia dynamicznego pojazdu, według którego nie zostały przekroczone dopuszczalne naciski osi, a masa całkowita pojazdu wyniosła 39.920 kg. Przy czym - jak słusznie podkreślił Sąd I instancji - świadectwo legalizacji ponownej wagi dynamicznej użytej w toku kontroli jednoznacznie wskazuje, że waga umożliwiała pomiar sumarycznej masy pojazdu. Natomiast, czego nie dostrzega autor skargi kasacyjnej rzeczywista masa całkowita przedmiotowego pojazdu, która wyniosła 40.180 kg została ustalona przy użyciu wagi statycznej typu SCALEX 1000D, nr fabryczny [...]. Wyniki przeprowadzonej kontroli pomiaru parametrów pojazdu dotyczące statycznego ważenia wskazały na przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu o 180 kg, co stanowi przekroczenie dopuszczalnej wartości o 0,45%. Wobec tego, to wynik ważenia wagą statyczną przesądził o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Zatem, wbrew argumentom autora skargi kasacyjnej, rzeczywista masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów nie została ustalona przy pomocy wagi dynamicznej, na podstawie sumowania nacisków osi, lecz wagi statycznej, której wyniki pomiaru zostały opisane w punkcie 5 lit. b oraz 11 protokołu z kontroli nr [...] z dnia 5 lipca 2016 r. Podkreślenia wymaga, że protokół z kontroli jako dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a., sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe i w ich zakresie działania, stanowi dowód tego co zostało w nim urzędowo stwierdzone (por. wyrok NSA z 28 kwietnia 2008 r., sygn. akt II GSK 50/08). Zatem protokół korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń z tego jeszcze względu, że sporządzany jest z udziałem przedstawiciela podmiotu kontrolowanego, który ma prawo wnieść do niego zastrzeżenia, czego kierowca pojazdu wykonujący przejazd na rzecz w rozpoznawanej sprawie nie uczynił. Dwa różne wyniki ważenia, które opisane zostały w protokole kontroli wynikają z zupełnie innych metod ważenia, co prawidłowo wyjaśnił organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wynik pomiaru dopuszczalnej całkowitej masy pojazdu przy użyciu wagi statycznej został dokonany po wjechaniu kontrolowanego pojazd na pomost wagi i przy wyłączonym silniku, a nie jak twierdzi kasator - na podstawie sumowania nacisków poszczególnych jego osi. W tym kontekście, za przekonywującą należy uznać argumentację organu zaakceptowaną przez Sąd I instancji, że dla ustalenia kluczowego w sprawie kryterium – dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów – wykorzystano metodę ważenia statycznego, ponieważ pozwala to pominąć te czynniki, występujące przy ważeniu dynamicznym, które mogą zafałszować wynik ważenia. Należy też zwrócić uwagę, że rozporządzenie w sprawie warunków technicznych pojazdów wprowadza dwa różne wymogi techniczne w odniesieniu do pojazdów, a mianowicie nie tylko rzeczywistą masę całkowitą, ale również nacisk osie (§ 3 i 5). Stosownie do tego, definicja pojazdu nienormatywnego, zawarta w art. 2 pkt 35a ustawy – Prawo o ruchu drogowym obejmuje obydwa te elementy oddzielnie. W konsekwencji tych uregulowań również zawarte w załączniku nr 1 do ustawy – Prawo o ruchu drogowym kryteria określające poszczególne kategorie zezwoleń na przejazd pojazdu nienormatywnego obejmują obydwa te elementy. Stąd konieczność dokonania ważenia dwiema różnymi metodami, każda z nich bowiem jest odpowiednia dla określonego rodzaju kryterium wydania zezwolenia. Zatem, jak słusznie stwierdził WSA w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, masa całkowita pojazdu uzyskana w wyniku ważenia dynamicznego nie może stanowić podstawy do podważenia wartości masy całkowitej pojazdu uzyskanej przy użyciu wagi statycznej. Masa całkowita i nacisk na osie są bowiem kryteriami odrębnymi, autonomicznymi. Nie ma między nimi relacji koniecznej co oznacza, że to, iż pojazd mieści się w kryterium masy całkowitej nie oznacza, że nacisk na poszczególne osie nie przekracza dopuszczalnym norm i na odwrót. Powyższych okoliczności autor skargi kasacyjnej zupełnie nie dostrzega, mylnie twierdząc, że obie użyte w czasie kontroli wagi pozwalały na wyznaczenie jedynie sumarycznej masy całkowitej. W tym zakresie skarżący kasacyjne wskazuje na okoliczności fatyczne, które nie miały miejsca w rozpoznawanej sprawie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga kasacyjna nie podważyła skutecznie stanowiska Sądu I instancji, że użyte przez kontrolujących wagi, zostały wykorzystane w sposób zgodny z prawem. Zatem należy przyjąć, że zaakceptowany przez Sąd I instancji stan faktyczny został ustalony przez organy w sposób prawidłowy, co w konsekwencji niezasadnym czyni zarzuty naruszenia przepisów postępowania sformułowane w pkt I ppkt 1)-3) petitum skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny uznaje również za chybione zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego wskazane w pkt II ppkt 1)-3) petitum skargi kasacyjnej. Odnosząc się do tych zarzutów należy stwierdzić, że skoro strona skarżąca kasacyjnie skutecznie nie podważyła ustaleń faktycznych dokonanych przez organ a zaakceptowanych przez Sąd I instancji co do przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej przewidzianej przepisem § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów o 180 kg, to należało uznać za prawidłowe stanowisko organu, że pojazd wyczerpywał ustawową definicję pojazdu nienormatywnego wyrażoną w art. 2 pkt 35a ustawy - Prawo o ruchu drogowym, a wobec bezspornego braku stosownego zezwolenia kategorii V, wymaganego na mocy art. 64 ust. 1 tej ustawy, zasadnie nałożono na skarżącego karę stosownie do art. 140aa ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym w wysokości określonej w art. 140ab ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło