II SA/Łd 310/15
WyrokWSA w Łodzi2015-06-17
Skład orzekający: Anna Stępień, Jolanta Rosińska, Sławomir Wojciechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej mogą oprzeć decyzję o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia na opinii akustycznej Prezydenta Miasta, która interpretuje zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zamiast samodzielnie dokonać takiej interpretacji?Ratio decidendi
Organy administracji publicznej, w tym organy uzgadniające i opiniujące, nie mogą opierać swoich rozstrzygnięć na wiążącej opinii akustycznej Prezydenta Miasta interpretującej miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Obowiązkiem organu właściwego do wydania decyzji środowiskowej jest samodzielna analiza i interpretacja planu miejscowego, a w przypadku jego braku – faktycznego zagospodarowania terenu, zgodnie z przepisami ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie oraz prawa ochrony środowiska. Opieranie się na zewnętrznych interpretacjach, zamiast na własnej ocenie zgodności z planem, stanowi naruszenie prawa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy odmawiającą ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla budowy elektrowni wiatrowej. Organy administracji odmówiły zgody, powołując się na przekroczenie dopuszczalnych norm hałasu na terenach chronionych akustycznie, wynikające z analizy akustycznej i opinii Prezydenta Miasta Z. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących dopuszczalnych poziomów hałasu oraz oparcie decyzji na opinii, która nie powinna być wiążąca.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz skarżącej A. K. kwotę 457 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 17 czerwca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Anna Stępień (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, , Protokolant Pomocnik sekretarza Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2015 roku sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz skarżącej A. K. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. LS
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpatrzeniu odwołania A.K., utrzymało
w mocy decyzję Wójta Gminy Z. z dnia [...], znak: [...].
W toku postępowania ustalono, że Wójt Gminy Z. decyzją z dnia [...]lipca 2014 r. odmówił A.K. zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie jednej, wolnostojącej elektrowni wiatrowej A wraz
z infrastrukturą techniczną, przewidzianej do realizacji na działce nr ewid. 50/8
w miejscowości T., gm. Z., powiat [...], podnosząc, że organy współdziałające, tj. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Ł. postanowieniem z dnia 5 maja 2014 r. oraz Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. opinią sanitarną z dnia 19 maja 2014 r. ostatecznie odmówiły uzgodnienia oraz pozytywnego zaopiniowania realizacji planowanego przedsięwzięcia
z uwagi na przekroczenie norm akustycznych na terenie objętym jego oddziaływaniem.
Na skutek odwołania A. K. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] września 2014 r. uchyliło powyższą decyzję Wójta Gminy Z. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W jej uzasadnieniu Kolegium, odwołując się do zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu położonego w rejonie ulic A i B w Z., przyjętego uchwałą Nr [...] Rady Miasta Z. z dnia 1 marca 2001 r. obowiązującego dla części terenów, na które oddziałuje planowane przedsięwzięcie stwierdziło, że A.K. złożyła w dniu 18 kwietnia 2014 r. ponownie przeprowadzoną analizę akustyczną planowanego przedsięwzięcia dla proponowanego przez inwestora wariantu realizacji inwestycji oraz dla wariantu alternatywnego, wykonaną przy uwzględnieniu ostatecznego stanowiska Prezydenta Miasta Z. w przedmiocie klasyfikacji akustycznej terenów położonych w granicach administracyjnych miasta Z., na które oddziaływać będzie planowane przedsięwzięcie. Wynika z niej, że w przypadku obydwu wariantów nastąpi przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu w porze nocnej dla terenów chronionych akustycznie, tj. terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.
W podsumowaniu analizy stwierdzono, że planowane przedsięwzięcie nie może być zrealizowane lub może być zrealizowane z ograniczeniem eksploatacji elektrowni wiatrowej tylko do pory dziennej. Organ I instancji nie rozważył jednak możliwości dopuszczenia do realizacji tego wariantu po uprzednim uzyskaniu zgody inwestora
w trybie i na zasadach określonych w art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa
w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (j.t. Dz.U.
z 2013 r., poz. 1235 ze zm.) – przywoływanej dalej w skrócie jako "ustawa". Gdyby inwestor wyraził zgodę na zaproponowany wariant realizacyjny planowanego przedsięwzięcia, organ prowadzący postępowanie główne powinien zwrócić się ponownie do organów współdziałających o zajęcie stanowiska i dopiero po uzyskaniu opinii PPIS oraz RDOŚ, wydać decyzję kończącą postępowanie.
Rozpoznając sprawę ponownie Wójt Gminy Z. decyzją z dnia [...], znak: [...], działając na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4 oraz art. 81 ust. 1 ustawy, § 3 ust. 1 pkt 6 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2010 r. nr 213, poz. 1397 ze zm.), odmówił A. K. ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia.
W motywach rozstrzygnięcia podniesiono, że organ I instancji stosując się do wskazań Kolegium zawartych w decyzji z dnia [...] września 2014 r., zaproponował inwestorowi wariant realizacyjny planowanego przedsięwzięcia polegający na ograniczeniu pracy elektrowni poprzez czasowe wyłączanie - do pory dnia w godzinach od 600 do 2200 - oraz wezwał pełnomocnika inwestora do ustosunkowania się do zaproponowanego wariantu realizacji przedsięwzięcia.
W piśmie z dnia 3 listopada 2014 r. pełnomocnik inwestora oświadczył, że nie wyraża zgody na zaproponowany wariant realizacji inwestycji, ponieważ jest on nieekonomiczny. Ponadto - jego zdaniem - organy administracji nieprawidłowo zinterpretowały przeznaczenie terenu położonego w sąsiedztwie planowanej inwestycji oraz nie wzięły pod uwagę ugody zawartej pomiędzy inwestorem, a właścicielem działki nr ewid. 98/1, dotyczącej ewentualnych skutków negatywnego oddziaływania akustycznego przedsięwzięcia.
Wobec takiego stanowiska inwestora oraz odmowy uzgodnienia przez organ specjalistyczny (RDOŚ w Ł.) warunków realizacji planowanego przedsięwzięcia
w wariantach przedstawionych przez inwestora, z uwagi na przekroczenie dopuszczalnych norm hałasu na terenach chronionych akustycznie, organ I instancji odmówił ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji planowanego przedsięwzięcia.
W odwołaniu od tej decyzji A. K. reprezentowana przez radcę prawnego W. R.-P. zarzuciła naruszenie: art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 12 i art. 35 § 3, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a., art. 114 § 2, art. 115 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (j.t. Dz.U. z 2013 r., poz. 1232 ze zm.) – przywoływanej dalej w skrócie jako "p.o.ś.", art. 80 ust. 2 ustawy, art. 7 ustawy z dnia 7 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw.
Ponadto na podstawie art. 142 k.p.a. pełnomocnik inwestora zaskarżył w całości postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Ł. z dnia 5 maja 2014 r. oraz postanowienie Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Z.
z dnia 1 września 2013 r. negatywnie uzgadniające i opiniujące przedmiotowe przedsięwzięcie, podnosząc zarzuty dotyczące naruszenia art. 115 p.o.ś., art. 77 ust. 1 ustawy, art. 77 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 78 ustawy.
W oparciu o powyższe zarzuty odwołująca wniosła o uchylenie wydanych postanowień oraz decyzji organu I instancji.
Wspomnianą na wstępie decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 80 ust. 1, art. 77 ust. 1 ustawy, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W motywach decyzji Kolegium przedstawiło dotychczasowy przebieg postępowania
i wyjaśniło, że zostało ono zainicjowane wnioskiem A. K. z dnia 5 listopada
2009 r. o wydanie decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na budowie jednej wolnostojącej elektrowni wiatrowej o mocy maksymalnej 225 kW oraz wysokości całkowitej do 50m wraz z urządzaniami przesyłu energii elektrycznej, przewidzianej do realizacji na działce nr ewid. 50/8 w miejscowości T., gm. Z.. Wysokość wieży planowanej elektrowni została określona na poziomie 31,5m - 65m.
W toku prowadzonego postępowania administracyjnego organ I instancji, po uprzednim uzyskaniu pozytywnych opinii RDOŚ w Ł. z dnia 22 grudnia 2009 r. i PPIS
w Z. z dnia 30 listopada 2009 r., postanowieniem z dnia 29 grudnia 2009 r. nałożył obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko oraz ustalił wymagany do uwzględnienia zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko biorąc pod uwagę stanowisko w/wym. organów. A. K. zaskarżyła niniejsze postanowienie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., które utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.
Po przedłożeniu raportu przez inwestora w dniu 14 października 2011 r. i uzupełnieniu jego braków w dniu 8 lutego 2012 r., na wniosek organu I instancji PPIS w Z. postanowieniem z dnia 12 marca 2012 r. pozytywnie zaopiniował realizację planowanego przedsięwzięcia pod warunkiem zachowania odległości od zabudowy mieszkaniowej nie mniejszej niż 200m, zastosowania urządzeń spełniających wymagania norm w zakresie emisji hałasu i wibracji oraz promieniowania elektromagnetycznego i zapewnienia oszczędnego gospodarowania terenem w każdej fazie realizacji inwestycji.
Z kolei RDOŚ w Ł., po uprzednim uzupełnieniu na jego żądanie ustaleń raportu, postanowieniem z dnia 21 listopada 2012 r., sprostowanym w dniu 23 stycznia 2013 r., uzgodnił realizację przedsięwzięcia i określił jego warunki na etapie realizacji oraz eksploatacji oraz uwarunkowania wymagane do uwzględnienia w pozwoleniu na budowę, jak również wymagania dotyczące zapobiegania, ograniczania oraz monitorowania oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Organ uzgadniający wskazał również na konieczność przeprowadzenia analizy porealizacyjnej w zakresie klimatu akustycznego i określił jej zakres.
Po uzyskaniu wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla nieruchomości położonych przy ul.B (o nr porządkowych [...])
w Z. Wójt Gminy Z. zwrócił się do PPIS w Z. z ponownym wnioskiem o wydanie opinii w sprawie planowanego przedsięwzięcia, powołując się na fakt uzupełnienia danych w raporcie stanowiącym podstawę poprzedniej opinii.
Postanowieniem z dnia 20 lutego 2013 r. w Z. ponownie pozytywnie zaopiniował realizację planowanego przedsięwzięcia.
W dniu 12 kwietnia 2013 r. do organu prowadzącego postępowanie główne wpłynęło pismo Prezydenta Miasta Z. (datowane na dzień 10 kwietnia 2013 r.), skierowane do inwestora, w którym zawarł swoje stanowisko w przedmiocie kwalifikacji akustycznej terenów przyległych do ul.B w Z., a położonych
w sąsiedztwie planowanego przedsięwzięcia. Z treści pisma wynika, iż wywołane ono zostało wystąpieniem mieszkańców miasta Z., posiadających nieruchomości w sąsiedztwie planowanego przedsięwzięcia, a dotyczącym możliwego ograniczenia korzystania i zagospodarowania ich własności związanego z jego realizacją. Z powyższego pisma wynika, iż działka objęta planowanym przedsięwzięciem (nr. ewid. 50/8) położona jest w bezpośrednim sąsiedztwie granicy administracyjnej miasta Z. Część nieruchomości przylegających do ul. B objęta jest ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu położonego w rejonie ulic A i B, przyjętego uchwałą nr [...] Rady Miasta Z. z dnia 1 marca 2001 r. Z ustaleń planu wynika, że działki położone w sąsiedztwie wsi T. zostały zaliczone do terenów zabudowy zagrodowej i mieszkaniowo-usługowej, oznaczonych symbolami na rysunku planu: 6MR-M-U, 3MR-M-U, 4MR-M-U. Jako funkcję dominującą plan przewiduje dla terenów oznaczonych powyższymi symbolami - istniejącą zabudowę zagrodową i mieszkaniową jednorodzinną oraz funkcję usługową na działkach niezabudowanych, zaś jako funkcję towarzyszącą - usługi nieuciążliwe na terenach istniejącej zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej jednorodzinnej oraz funkcję mieszkalną na działkach niezabudowanych. W ocenie Prezydenta, z przedstawionej przez inwestora analizy zasięgu izofon poziomu hałasu wynika, że dopuszczalny poziom hałasu zostanie przekroczony dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zagrodowej 40 - 45 dB(A) oraz dla terenów istniejących
i projektowanych ogrodów działkowych 45 - 50 db(A).
Kolegium zauważyło, że w aktach sprawy znajduje się również pismo Prezydenta Miasta Z. z dnia 4 października 2012 r., skierowane do inwestora, w którym organ przedstawił charakterystykę terenów zlokalizowanych wokół planowanej inwestycji położonych w granicach administracyjnych miasta Z. Wynika
z niej, iż tereny położone na wschód od planowanej inwencji objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wykorzystywane są jako tereny zabudowy zagrodowej i mieszkaniowo-usługowej, dla których zgodnie z rozporządzaniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu
w środowisku, dopuszczalny poziom hałasu wynosi 55 dB w ciągu dnia i 45 dB w nocy (fragment działki nr 98, obręb [...]od ul. B, chroniony akustyczne). Pozostała część działki nr 98, obręb [...] to teren nie objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, faktycznie zagospodarowany i wykorzystany jako rolny, niepodlegający ochronie akustycznej.
W dniu 29 kwietnia 2013 r. Wójt Gminy Z. zwrócił się Prezydenta Miasta Z. z wnioskiem o wyjaśnienie rozbieżności w klasyfikacji akustycznej terenów sąsiadujących z planowanym przedsięwzięciem, a położonych w granicach administracyjnych miasta Z., wynikających z pism Prezydenta z dnia 4 października 2012 r. oraz z dnia 10 kwietnia 2013 r.
W odpowiedzi na powyższe Prezydent poinformował, że rozbieżności dotyczące dopuszczalnego poziomu hałasu wynikały z omyłki pracownika, zaś opinia z dnia 4 października 2012 r. była niekompletna ponieważ obejmowała tylko działkę nr ewid. 98 (pismo z dnia 29 maja 2013, znak: [...]). Równocześnie przedstawił nową opinię w sprawie klasyfikacji akustycznej z dnia 16 maja 2013 r., znak: [...], w której wskazał, że tereny położone na wschód od planowanej inwestycji, objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, wykorzystywane są jako tereny zabudowy zagrodowej i mieszkaniowo-usługowej, dla których zgodnie z rozporządzaniem w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, dopuszczalny poziom hałasu wynosi 55 dB w ciągu dnia i 45 dB w nocy (działki chronione akustycznie: fragmenty działek nr 98, 97/1, 99/6, 100, 91 oraz działki nr: 97/2, 96/2, 95/2, 94/2, 93/2, 99/5, obręb [...]). Pozostałe tereny położone na wschód od planowanej inwencji (fragmenty działek nr: 98, 97/1, 99/6, 100, 91 oraz działki nr: 96/1, 95/1, 94/1, 93/1, 92, 99/1, 99/2, 99/3, 99/4, obręb [...]), to tereny nieobjęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Tereny te w przeważającej części są wykorzystywane jako tereny istniejących lub projektowanych ogrodów działkowych, dla których, zgodnie z rozporządzaniem, dopuszczalny poziom hałasu wynosi 55 dB
w ciągu dnia i 45 dB w nocy.
Pismem z dnia 4 czerwca 2013 r. Wójt Gminy Z. po raz kolejny zwrócił się do Prezydenta Miasta Z. o wyjaśnienie rozbieżności w dotychczasowych stanowiskach Prezydenta w sprawie klasyfikacji akustycznej terenów sąsiadujących
z planowanym przedsięwzięciem.
W dniu 13 czerwca 2013 r. Prezydent wystosował do organu I instancji trzy pisma,
w których zawarł informacje dotyczące przeznaczenia terenów położonych w granicach administracyjnych miasta Z., na które oddziałuje planowane przedsięwzięcie. Z dwóch pism opatrzonych tym samym znakiem: [...] wynika, że dla terenu położonego w rejonie ulic A i B w Z. obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, przyjęty uchwałą nr [...] Rady Miasta Z. z dnia 1 marca 2001 r., którego ustalenia wskazują, iż obszar oznaczony na rysunku planu symbolami: 3MR-M-U i 6MR-M-U został zaliczony do terenów zabudowy zagrodowej i mieszkaniowo-usługowej, z możliwością zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej na części działek oznaczonych nr ewid. 93/2, 94/2, 95/2, 96/2, 97/1, 97/2, 98. Zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna istnieje na działce nr ewid. 98. Dla terenów oznaczonych na rysunku planu symbolami: 6MR-M-U, 3MR-M-U, 4MR-M-U dopuszczalny poziom hałasu w środowisku wynosi 50 dB w ciągu dnia i 40 dB
w nocy. Pozostałe tereny położone na części działek nr ewid. 98, 97/1, 99/6, 100, 91 oraz działki nr ewid.: 96/1, 95/1, 94/1, 93/1, 92, 99/2, 99/3, 99/4, to tereny nie objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, wykorzystywane
w przeważającej części jako tereny istniejących i projektowanych ogrodów działkowych, dla których dopuszczalny poziom hałasu wynosi 55 dB w ciągu dnia i 45 dB w nocy. Prezydent wyjaśnił również, że przy przygotowywaniu poprzednich opinii akustycznych ustalenia planu miejscowego odczytano literalnie. Po szczegółowej analizie ustaleń planu Prezydent stwierdził, że na terenach określonych w planie jako tereny zabudowy zagrodowej i mieszkaniowo-usługowej możliwa jest realizacja zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, co oznacza, że budowa elektrowni wiatrowej na działce nr ewid. 50/8
w miejscowości T. nie pozwoli na realizację zamierzeń miasta Z. oraz ograniczy prawa nabyte właścicieli nieruchomości objętych granicami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Pismem z dnia 13 czerwca 2013 r. znak: [...] Prezydent Miasta Z. poinformował Wójta Gminy Z. o treści ustaleń Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Z., przyjętego uchwałą nr [...] Rady Miasta Z. z dnia 20 grudnia
2012 r., dla terenów położonych w zasięgu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. Tereny oznaczone w Studium symbolem Ua - tereny zabudowane
w obszarze o funkcji mieszkaniowej, z adaptacją istniejącej zabudowy, dopuszczeniem modernizacji, rozbudowy i wymiany budynków, dążeniem do pełnego uzbrojenia oraz zabudowy rezerw terenowych z ograniczeniem: zabudowa istniejąca na terenach nieprzydatnych do zabudowy z ustaleniem m.in. zabudowy niskiej, z pełnym uzbrojeniem terenu - objęte są ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przyjętego uchwałą nr [...] Rady Miasta Z.
z dnia 1 marca 2001 r. Prezydent powtórzył swoją opinię w zakresie dopuszczalnego poziomu hałasu dla terenów objętych ww. aktami i położonych w zasięgu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia oraz przewidywanych skutków planowanego przedsięwzięcia dla realizacji ustaleń ww. aktów.
Kolegium podkreśliło następnie, że w aktach sprawy znajduje się pismo Prezydenta
z dnia 1 lipca 2013 r., znak: [...]., skierowane do A. K., w którym ustosunkowano się do zastrzeżeń inwestora podniesionych we wniosku z dnia 24 czerwca 2013 r., wskazując między innymi, że symboliczne oznaczenie terenu w planie miejscowym nie stanowi o faktycznym jego wykorzystaniu, jak również nie określa jednoznacznie jego możliwego zagospodarowania dopuszczonego ustaleniami planu. Ustalenia w tym zakresie wymagają odniesienia się do części opisowej miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Prezydent przywołał równocześnie ustalenia planu miejscowego w zakresie funkcji dominującej, jak i funkcji towarzyszącej terenu objętego zasięgiem oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. Wskazał również, iż w oparciu o przekazaną przez Wójta Gminy Z. kopię mapy ewidencyjnej zawierającej analizę akustyczną ustalił, iż zasięg izofon o natężeniu 40-45 dB obejmował będzie również część działek nr ewid. 99/5 i 123, na których znajduje się zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna. Działka nr 99/5 oraz częściowo działka nr 123 znajdują się w granicach objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Powyższe względy uzasadniają, w ocenie Prezydenta, przyjęcie dla tego terenu dopuszczalnych norm hałasu na poziomie 50 dB dla pory dziennej i 40 dB dla pory nocnej.
Pismem z dnia 6 sierpnia 2013 r. organ I instancji zwrócił się do PPIS w Z. oraz do RDOŚ w Ł. z wnioskiem o ponowne wydanie opinii i uzgodnienia
w przedmiotowej sprawie z uwagi na zmianę przez Prezydenta stanowiska
w przedmiocie klasyfikacji akustycznej terenów znajdujących się na terenie miasta Z.
Wobec powyższego w dniu 1 września 2013 r. PPIS w Z. wydał nową opinię sanitarną, w której odmówił zaopiniowania realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia ze względu na przekroczenie poziomu hałasu dla zabudowy mieszkaniowej jednor.nnej na działkach nr ewid. 98 i 123 (ponad 40 dB w nocy).
Z kolei na żądanie RDOŚ w Ł. Prezydent Miasta Z., w piśmie z dnia 10 marca 2014 r. znak: [...], zajął ostateczne stanowisko w przedmiocie przeznaczenia terenów miasta Z. położonych w granicach oddziaływania planowanego przedsięwzięcia oraz wymagań akustycznych odpowiadających terenom o określonym przeznaczeniu. W rezultacie RDOŚ postanowieniem z dnia 5 maja
2014 r. odmówił uzgodnienia warunków realizacji rzeczonego przedsięwzięcia.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ uzgadniający przedstawił stan faktyczny sprawy oraz powołał się na stanowisko Prezydenta Miasta Z. w przedmiocie aktualnego zagospodarowania terenu, na który oddziałuje planowane przedsięwzięcie
i stwierdził, że realizacja planowanego przedsięwzięcia spowoduje przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu na terenach wskazanych w piśmie Prezydenta z dnia 10 marca 2014 r., objętych ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, które z uwagi na ich przeznaczenie w planie są chronione akustycznie. Według RDOŚ przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu na terenach chronionych akustycznie nastąpi zarówno przy zastosowaniu wariantu proponowanego przez inwestora - elektrownia wiatrowa o mocy 225 kW, średnicy wirnika 27 m, wysokości wieży min. 31,5 i max. 65 m oraz poziomie mocy akustycznej turbiny nie większej niż 97 dB(A)], jak i przy zastosowaniu wariantu alternatywnego - elektrownia wiatrowa o mocy 225 kW, średnicy wirnika 30 m, wysokości wieży 50 m oraz poziomie mocy akustycznej turbiny nie większej niż 97 dB(A). Z podanych wyżej przyczyn organ uzgadniający stwierdził również brak możliwości uzgodnienia przedmiotowego przedsięwzięcia w wariancie alternatywnym. W ocenie RDOŚ brak jest również podstaw do ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania z uwagi na treść art. 135 p.o.ś. Zmianę swojego stanowiska w przedmiocie uzgodnienia realizacji planowanego przedsięwzięcia RDOŚ umotywował zmianą stanu faktyczno-prawnego, a w zasadzie uszczegółowieniem i wyjściem na jaw okoliczności dookreślających ustalenie wskaźnika akustycznego terenów objętych miejscowym planem. Z kolei w zakresie faktów prawotwórczych, które mają znaczenie dla sposobu ponownego rozstrzygnięcia kwestii procesowej, RDOŚ wskazał na wystąpienie Wójta Gminy Z. oraz stanowisko Prezydenta z dnia 10 marca 2014 r. znak: [...], które
w istocie wnoszą elementy różnicujące i powodują konieczność odmiennego rozstrzygnięcia w trybie art. 77 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Ustalony stan faktyczny i prawny uzasadniał - w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego - utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.
Przywołując brzmienie art. 59 ust. 1 ustawy oraz § 3 ust. 1 pkt 6 lit b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. nr 213, poz. 1397 ze zm.) organ odwoławczy podniósł, że przedsięwzięcie objęte niniejszym postępowaniem prawidłowo zostało zaliczone do przedsięwzięć, dla których obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko może zostać stwierdzony przez uprawniony organ, co
w efekcie skutkowało wydaniem stosownego postanowienia o nałożeniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz sporządzaniem przez inwestora raportu.
Wskazując zaś na treść art. 73 ust. 1 ustawy Kolegium zauważyło, że wnioskodawca jest dysponentem postępowania, bowiem to on określa rodzaj, skalę i usytuowanie przedsięwzięcia. Organ może zatem wydać decyzję, w której ustali środowiskowe uwarunkowania dla określonej we wniosku inwestycji wymagającej przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko lub może odmówić ich ustalenia, przy czym katalog sytuacji, w których może nastąpić odmowa ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację planowanego przedsięwzięcia, jest ściśle określony i zamknięty (art. 80 ust. 2, art. 81 ust. 1, art. 80 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 77 ust. 1, art. 81 ust. 2 i ust. 3 ustawy). Jeżeli nie zachodzi żadna ze wskazanych wyżej przesłanek organ administracji jest obowiązany do ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia określonego przez wnioskodawcę.
W przedmiotowej sprawie przesłanką odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację planowanego przedsięwzięcia była odmowa uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia przez właściwy organ specjalistyczny, tj. RDOŚ oraz odmowa wyrażania przez inwestora zgody na realizację planowanego przedsięwzięcia
w wariancie zaproponowanym przez organ administracji (na podstawie art. 81 ust. 1 ustawy), tj. w wariancie polegającym na ograniczeniu pracy elektrowni wiatrowej do pory dnia w godzinach od 600 do 2200.
SKO zauważyło, że odmowa uzgodnienia planowanego przedsięwzięcia podyktowana była stwierdzonym przekroczeniem dopuszczalnego poziomu hałasu na terenach sąsiadujących z planowanym przedsięwzięciem, położonych w granicach administracyjnych miasta Z. i objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla rejonu ulic A i B. Uzasadniając swoje stanowisko zarówno organ prowadzący postępowanie główne, jak
i organ uzgadniający, powołały się na ustalenia planu miejscowego oraz opinię akustyczną wydaną przez Prezydenta Miasta Z., z których wynika, że część działek objętych planem położona jest w zasięgu oddziaływania akustycznego elektrowni wiatrowej. Wymienione organy, wskazując na opinię akustyczną, stwierdziły, iż oddziaływanie to przekracza dopuszczalne normy hałasu przewidziane dla terenu
o przeznaczeniu określonym w ustaleniach planu. Powyższa opinia była kilkakrotnie zmieniania i uzupełniania przez Prezydenta Miasta Z., który ostatecznie stwierdził, że z ustaleń planu miejscowego wynika przeznaczenie działek położonych
w obrębie oddziaływania planowanej elektrowni wiatrowej pod zabudowę zagrodową oraz mieszkaniowo-usługową, jak również możliwość zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Z uwagi na takie przeznaczenie terenów objętych planem zachowane winny być wymagania akustyczne, jak dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, tj. 50 dB dla pory dziennej oraz 40 dB dla pory nocnej. Z analizy akustycznej przedłożonej przez inwestora w dniu 18 kwietnia 2014 r. wynika, iż zarówno w wariancie proponowanym przez inwestora, dla założonych następujących parametrów planowanego przedsięwzięcia: wysokości min. 31,5 m - max. 65 m, średnicy śmigła 27 m, mocy akustycznej 97dB, jak i w wariancie alternatywnym - dla założonych następujących parametrów planowanego przedsięwzięcia: wysokości 50 m, średnicy śmigła 30 m, mocy akustycznej 97dB oraz przy założonych tych samych współrzędnych geograficznych lokalizacji elektrowni wiatrowej dla obydwu wariantów, nastąpi przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu w porze nocnej dla terenów chronionych akustyczne, tj. terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Organ stwierdził w podsumowaniu wskazanej analizy, iż wobec zmiany opinii akustycznej wydanej przez Prezydenta Miasta Z. planowane przedsięwzięcie nie może być zrealizowane lub może być zrealizowane z ograniczeniem eksploatacji elektrowni wiatrowej tylko w porze dziennej. Pomimo powyższej sugestii zawartej w analizie akustycznej inwestor ostatecznie nie wyraził zgody na realizację planowanego przedsięwzięcia w wariancie zaproponowanym przez organ I instancji polegającym na ograniczeniu pracy elektrowni wiatrowej do pory dnia w godzinach od 600 do 2200.
Na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie Kolegium ustaliło, że na terenie Gminy Z. nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Działka objęta planowanym przedsięwzięciem, oznaczona nr ewid. 50/8, położona jest w obrębie geodezyjnym [...], w miejscowości T. Od strony południowej działka graniczy z terenami aktywności gospodarczej oraz terenami infrastruktury technicznej wraz z oczyszczalnią ścieków, które nie podlegają ochronie akustycznej. Tereny położone na północ i na zachód od działki objętej planowanym przedsięwzięciem wykorzystywane są jako tereny aktywności gospodarczej i tereny rolne, które również nie podlegają ochronie akustycznej (por. opinia o klasyfikacji akustycznej Wójta Gminy Z. z dnia 23 listopada
2011 r., znak: [...] oraz kopia mapy ewidencyjnej w skali 1:5000 pochodząca z zasobów geodezyjnych Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w Z. - stanowiące załączniki do aneksu nr 1 z lutego 2012 r. do raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko z września 2011 r.).
Obszar położony na wschód od działki objętej planowanym przedsięwzięciem graniczy bezpośrednio z miastem Z. oraz znajdującymi się tam terenami rolnymi
i zabudowanymi, położonymi po obu stronach ulicy B (por. kopia mapy ewidencyjnej w skali 1:5000). Dla części terenu położonego w rejonie ulic A i B w Z. obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, przyjęty uchwałą nr [...] Rady Miasta Z. z dnia 1 marca 2001 r. (Dz.Urz. Woj. [...] z dnia 9 kwietnia 2001 r. nr 53, poz. 512) – dalej w skrócie "plan" lub "m.p.z.p.".
Z analizy wypisu i wyrysu z planu dla działek położonych przy ul. B, oznaczonych nr ewid.: 98, 97/1, 97/2, 96/1, 96/2, 95/1, 95/2, 94/1, 94/2, 93/1, 93/2, 99/1, 99/2, 99/3, 99/4, 99/5, 99/6, 92, 100, 91, 105, 127, 126, 125, 124, 123, obręb [..], które znajdują się w sąsiedztwie terenu planowanej elektrowni wiatrowej wynika, że: działki oznaczone nr ewid. 97, 96, 95, 94, 93, i 99 uległy podziałowi, z zachowaniem linii rozgraniczających tereny o różnym przeznaczaniu; działka nr ewid. 98 w części objętej ustaleniami planu oznaczona jest na rysunku planu symbolem 6MR-M-U, pozostała część tej działki nie jest objęta planem miejscowym; działka nr ewid. 97/1 we fragmencie od strony ul. B, zgodnie z ustaleniami planu, stanowi drogę
i dojazd prywatny, zaś w pozostałej części położona jest poza obszarem objętym ustaleniami planu; działki nr 97/2, 96/2, 95/2, 94/2, 93/2, 99/5 znajdują się na obszarze objętym planem i oznaczone są na rysunku planu symbolem 3MR-M-U; działka nr ewid. 99/6 we fragmencie od strony ul. B znajduje się na obszarze objętym planem i oznaczona jest na rysunku planu symbolem 3MR-M-U, pozostała jej część położona jest na obszarze nieobjętym planem; działka nr ewid. 100 we fragmencie od strony ul. B, zgodnie z ustaleniami planu, stanowi drogę i dojazd prywatny, zaś w pozostałej części położona jest poza obszarem objętym ustaleniami planu; działka nr ewid. 91 we fragmencie od strony ul. B znajduje się na obszarze objętym planem i oznaczona jest na rysunku planu symbolem 2MR-M-U, pozostała jej część położona jest na obszarze nieobjętym planem; działka nr ewid. 105, ulica B, oznaczona jest na rysunku planu symbolem 2L; działka nr ewid. 123 we fragmencie od strony ul. B znajduje się na obszarze objętym planem i oznaczona jest na rysunku planu symbolem 2I i 4MR-M-U, pozostała jej część położona jest na obszarze nieobjętym planem. Działki nr. ewid. 99/4, 99/3, 99/2, 99/1 i 92, 96/1, 95/1, 94/1, 93/1, 127, 126, 125, 124 położone są na obszarze nieobjętym planem.
Dalej Kolegium wyjaśniło, że tereny oznaczone na rysunku planu symbolem MR-M-U to tereny zabudowy zagrodowej i mieszkaniowo-usługowej. Dla tych terenów (oznaczonych symbolami 2MR-M-U, 3MR-M-U, 4MR-M-U, 6MR-M-U) m.p.z.p. ustala jako funkcję dominującą - istniejącą zabudowę zagrodową i mieszkaniową jednorodzinną oraz usługową na działkach niezabudowanych i jako funkcję towarzyszącą - usługi nieuciążliwe na terenach istniejącej zabudowy zagrodowej
i mieszkaniowej jednorodzinnej oraz funkcję mieszkalną na działkach niezbudowanych. Zgodnie ze słowniczkiem pojęciowym planu przez funkcję dominującą należy rozumieć podstawowe przeznaczenie terenu pod określony typ zabudowy lub sposób zagospodarowania. Przez funkcję towarzyszącą należy natomiast rozumieć funkcję inną niż funkcja dominująca, dopuszczoną ustaleniami planu na danym terenie.
Określenie dopuszczalnego poziomu hałasu dla terenów objętych ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego następuje na podstawie przepisów art. 113 i art. 114 p.o.ś. Przywołując następnie treść art. 114 ust. 1 i art. 113 ust. 2 pkt 1 i 2 p.o.ś. Kolegium wyjaśniło, że określają one rodzaje przeznaczenia terenów, dla których obowiązują zróżnicowane poziomy hałasu określone wskaźnikami hałasu LDWN, Ln, LAEQD, LAEQN. Do terenów tych zalicza się tereny: pod zabudowę mieszkaniową, pod szpitale i domy opieki społecznej, pod budynki związane ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży, na cele uzdrowiskowe, na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, na cele mieszkaniowo-usługowe.
Jeżeli teren może być zaliczony do kilku rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1, uznaje się, że dopuszczalne poziomy hałasu powinny być ustalone jak dla przeważającego rodzaju terenu (art. 114 ust. 2 cyt. ustawy).
Wobec powyższego Kolegium stwierdziło, że ustalenia m.p.z.p. określają przeznaczenie terenu oznaczonego na mapie planu symbolem (MR-M-U) jako tereny zabudowy zagrodowej i mieszkaniowo-usługowej, wskazując jednocześnie dominującą
i towarzyszącą funkcję zabudowy i zagospodarowania terenu. Analiza treści tych określeń prowadzi do wniosku, że w przypadku funkcji dominującej chodzi o taki rodzaj funkcji, która ma charakter przeważający w stosunku do innej funkcji, w rozumieniu art. 114 ust. 2 p.o.ś., w tym przypadku do funkcji towarzyszącej.
Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla części terenu położonego
w rejonie ulic A i B w Z. określając jako funkcję dominującą istniejącą zabudowę zagrodową i mieszkaniową jednorodzinną oraz usługową na działkach niezabudowanych postawił na równi wszystkie trzy wymienione w nim funkcje, dla których obowiązują odmienne dopuszczalne poziomy hałasu
w środowisku. Zgodnie z tabelą 1 stanowiącą załącznik nr 1 do rozporządzania Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu
w środowisku (j.t. Dz.U. z 2014 r., poz. 112) – przywoływanego dalej jako "rozporządzenie", dopuszczalny poziom hałasu w środowisku dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej wynosi: 50 dB w porze dnia i 40 dB w porze nocy (pkt 2 tabeli), dla terenów zabudowy zagrodowej oraz mieszkaniowo-usługowej - 55 dB
w porze dnia i 45 dB w porze nocy (pkt 3 tabeli). Skoro zatem ustalenia planu określają jako dominującą na danym terenie zabudowę o rożnych reżimach ochrony akustycznej, to należy uznać za obowiązujący na tym terenie reżim najsurowszy (dopuszczalny poziom hałasu w środowisku dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej: 50 dB w porze dnia i 40 dB w porze nocy). Za takim rozumieniem ustaleń obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w kontekście dyrektywy określonej w art. 114 ust. 2 p.o.ś., przemawia wykładnia celowościowa przepisu, przy zastosowaniu której pod uwagę należy wziąć cel ochrony przed hałasem, polegający na utrzymaniu najlepszego stanu akustycznego środowiska poprzez utrzymanie poziomu hałasu poniżej dopuszczalnego lub co najmniej na tym poziomie (art. 112 pkt 1 p.o.ś.). Aby cel ten został osiągnięty, w świetle ustaleń m.p.z.p. obowiązującego dla rejonu ulic A i B w Z., winny zostać zachowane standardy dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku przewidziane dla zabudowy najdalej chronionej, tj. zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Przyjęcie w tym zakresie stanowiska pełnomocnika skarżącej zaprezentowanego w odwołaniu prowadziłoby w rezultacie do naruszenia wyznaczonego przez art. 114 ust. 1 i ust. 2
w związku z art. 113 i art. 112 p.o.ś. celu ochrony środowiska przed hałasem, którego realizacja, winna obywać się w głównej mierze za pośrednictwem odpowiednich ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Bez znaczenia dla oceny obowiązującej ochrony akustycznej wyrażonej przy pomocy dopuszczalnego poziomu hałasu (dB) na obszarze objętym planem miejscowym jest fakt, iż znajduje się na nim jeden dom jednorodzinny, natomiast pozostały teren stanowią działki niezabudowane. Istotne dla tej oceny jest przeznaczenie terenu pod określony rodzaj zabudowy (zabudowę mieszkaniową jednorodzinną) podlegającej ochronie akustycznej.
W sytuacji, gdy na danym terenie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego decydujące znacznie ma przeznaczanie poszczególnych terenów nim objętych, nie zaś ich faktyczne wykorzystanie. Faktyczne zagospodarowanie terenu ma natomiast znaczenie dla ustalenia dopuszczanego poziomu hałasu na obszarze nieobjętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (art. 115 p.o.ś.).
W tym kontekście zarzuty odwołania odnoszące się do pominięcia przy ocenie dopuszczalnego poziomu hałasu istniejącej zabudowy, są bezzasadne.
Zdaniem Kolegium nie można również zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej, iż
w rozpatrywanej sprawie doszło do naruszenia art. 77 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 78 ustawy w stosunku do relacji między RDOŚ w Ł. a Urzędem Miasta Z., ponieważ RDOŚ, jako organ uzgadniający, uprawniony jest na podstawie art. 106 § 4 k.p.a. w związku z art. 77 ust. 7 ustawy do przeprowadzenia, w razie potrzeby, postępowania wyjaśniającego. Ustawodawca nie określił żadnych ram przedmiotowych i podmiotowych tego postępowania, co oznacza, że jedynym kryterium jest stwierdzona przez organ uzgadniający potrzeba wyjaśnienia określonych okoliczności faktycznych. RDOŚ w Ł. był więc uprawniony, w ramach prowadzonego przez niego postępowania uzgadniającego, do zwrócenia się z wnioskiem o udzielenie wyjaśnień do Prezydenta Miasta Z. oraz przeprowadzenia na tej podstawie samodzielnej oceny, jakiej ochronie akustycznej podlega teren objęty planem.
Kolegium, w ramach swoich kompetencji, dokonało weryfikacji dokonanych w tym przedmiocie ustaleń i podzieliło stanowisko zarówno organu uzgadniającego, jak
i organu prowadzącego postępowanie główne, czemu dało wyraz w niniejszym uzasadnieniu. Podniesiony w odwołaniu zarzut, iż organy administracji oparły ocenę oddziaływania akustycznego na bezprawnej opinii Prezydenta, nie zaś na ustaleniach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta Z., jest chybiony.
Za bezpodstawny Kolegium uznało także zarzut odwołania, iż organy współdziałające nie były uprawnione do zmiany swojego stanowiska wyrażonego w pierwotnie wydanym uzgodnieniu i opinii w sytuacji, gdy ustalenia raportu były wielokrotnie uzupełniane przez inwestora, zarówno na żądanie organu współdziałającego, jak i organu prowadzącego postępowanie główne. Każda zmiana w zakresie analizy oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, która następuje po uzgodnieniu przedsięwzięcia z organem specjalistycznym, a przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie w sprawie, winna być oceniona zarówno przez organ prowadzący postępowanie główne, jak i przez organy współdziałające. Istotą współdziałania między organami prowadzącymi postępowanie w sprawie wydania decyzji środowiskowej
a organami współdziałającymi jest osiągnięcie konsensusu co do warunków realizacji przedsięwzięcia (w przypadku RDOŚ) oraz wyrażanie stanowiska w tym przedmiocie (w przypadku PPIS), przy uwzględnieniu wszystkich istotnych okoliczności sprawy,
w szczególności zmian w obrębie ustaleń raportu dokonanych w toku prowadzonego postępowania.
Ustalony stan faktyczny i prawny uzasadniał - w przekonaniu Kolegium - wydanie decyzji o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla realizacji planowanego przedsięwzięcia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi A. K. reprezentowana przez radcę prawnego W. R.-P. wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji, zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz przeprowadzenie rozprawy także pod nieobecność skarżącej. Strona zarzuciła decyzji:
1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:
a) art. 114 § 2 p.o.ś. poprzez dokonanie błędnej wykładni, art. 115 p.o.ś., art. 7 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw, (Dz.U. 2001 nr 100 poz. 1085 ze zm.) poprzez uznanie, iż przeważającym rodzajem terenu dla obszaru objętego oddziaływaniem akustycznym przedmiotowej elektrowni wiatrowej jest zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, w sytuacji gdy na obszarze tym znajduje się jedynie jeden dom jednorodzinny natomiast pozostały teren stanowią działki niezabudowane przeznaczone na działalność usługową oraz działki zabudowane, na których prowadzona jest taka działalność;
b) art. 77 ust. 1 pkt 1 ustawy poprzez oparcie decyzji na postanowieniach organów uzgadniających, które zostały wydane powtórnie pomimo, iż nie doszło do zmiany okoliczności faktycznych, bowiem od czasu wydania pierwotnego postanowienia nie zmieniły się zapisy planu zagospodarowania przestrzennego, ani warunki przewidziane w studium, na podstawie których wydane zostało pierwsze postanowienie;
c) art. 77 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 78 ustawy poprzez wydanie decyzji nie uwzględniając, iż zastosowanie powyższego przepisu w stosunku do relacji między RDOŚ w Ł. a Urzędem Miasta Z. jest niedopuszczalne;
d) art. 80 ust. 2 ustawy poprzez wydanie decyzji nie na podstawie zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ale na podstawie opinii akustycznej, która jest sprzeczna z zapisami tego planu;
2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: art. 6 k.p.a. poprzez wydanie decyzji odmawiającej ustalenia warunków zabudowy w sytuacji, kiedy planowana inwestycja spełnia warunki określone w ustawie; art. 7, art. 9, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a., art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, iż przedmiotowa inwestycja spowoduje przekroczenie dopuszczalnych norm akustycznych; nieuwzględnienie, że na działkach sąsiednich w stosunku do wnioskowanej nieruchomości w zasięgu oddziaływania akustycznego inwestycji znajdują budynki związane z produkcją handlową oraz usługową; błędne utrzymanie
w mocy zaskarżonej decyzji zamiast jej uchylenia i umorzenia postępowania.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zaprezentowane w motywach zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 17 czerwca 2015 r. pełnomocnik skarżącej poparł skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) w zw. z art. 3 § 1 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – przywoływanej dalej w tekście jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
Sądowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie jednej, wolnostojącej elektrowni wiatrowej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną wykazała, że została ona podjęta z naruszeniami prawa materialnego i procesowego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, co obligowało sąd do jej usunięcia z obrotu prawnego.
Istotą sporu pomiędzy stronami postępowania jest - co do zasady - odpowiedź na pytanie, czy organy orzekające w sprawie prawidłowo powołały się na ustalenia planu miejscowego obowiązującego dla części terenu, na który miała oddziaływać projektowana inwestycja oraz sporządzoną na jego podstawie opinię akustyczną Prezydenta Miasta Z., według której część tych działek położna jest
w zasięgu ponadnormatywnego oddziaływania akustycznego elektrowni wiatrowej, co
w rezultacie skutkowało wydaniem decyzji negatywnej dla inwestora.
Zdaniem strony skarżącej organy orzekające w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia, prowadzące postępowanie główne - Wójt Gminy Z. i Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. oraz organ uzgadniający - Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Ł. i opiniujący - Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. powinny samodzielnie ocenić zapisy obowiązującego planu miejscowego i na tej podstawie podjąć rozstrzygnięcie. Brak jest bowiem podstaw prawnych do występowania w tej sprawie o sporządzenie opinii akustycznej przez Prezydenta Miasta Z., której treść determinowała następnie brzmienie postanowienia uzgadniającego i opiniującego oraz wydanej na ich podstawie decyzji o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia.
Przeciwne stanowisko w tej kwestii prezentują natomiast organy administracyjne.
Zdaniem sądu pogląd organów orzekających w sprawie jest błędny.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
W świetle unormowań tej ustawy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia, a jej uzyskanie jest wymagane dla planowanych: przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (art. 71 ust. 1 i 2). Postępowanie w sprawie wydania decyzji
o środowiskowych uwarunkowaniach wszczyna się na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia (art. 73 ust. 1). Organem właściwym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w rozumieniu art. 75 ust. 1 pkt 4 ustawy jest: wójt, burmistrz, prezydent miasta.
Jeżeli jest przeprowadzana ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do wydania tej decyzji: pkt 1 - uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska (...); pkt 2 - zasięga opinii organu, o którym mowa w art. 78
(w realiach tej sprawy – Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego),
w przypadku przedsięwzięć wymagających decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1-3 i 10-19 (art. 77 ust. 1 ustawy).
Organ występujący o uzgodnienie lub opinię, przedkłada: wniosek o wydanie decyzji
o środowiskowych uwarunkowaniach; raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko; wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony, albo informację o jego braku (art. 77 ust. 2 ustawy).
Uzgodnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, następuje w drodze postanowienia (art. 77 ust. 3 ustawy).
Uzgodnienia, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, dokonuje się oraz opinię, o której mowa
w ust. 1 pkt 2, wydaje się w terminie 30 dni od dnia otrzymania dokumentów, o których mowa w ust. 2. Przepisy art. 35 § 5 i art. 36 Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio. Do uzgodnienia i opinii, o których mowa w ust. 1, nie stosuje się przepisów art. 106 § 3, 5 i 6 Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 77 ust. 6 i 7 ustawy).
Niewydanie przez właściwe organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej opinii, odpowiednio w terminie, o którym mowa w art. 77 ust. 6, traktuje się jako brak zastrzeżeń.
Stosownie zaś do treści art. 80 ust. 1 i 2 ustawy, jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję
o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę:
1) wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1;
2) ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko;
3) wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa;
4) wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone.
Właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony.
Z kolei w myśl art. 81 ust. 1 ustawy jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany przez wnioskodawcę, organ właściwy do wydania decyzji
o środowiskowych uwarunkowaniach, za zgodą wnioskodawcy, wskazuje w decyzji wariant dopuszczony do realizacji lub, w razie braku zgody wnioskodawcy, odmawia zgody na realizację przedsięwzięcia.
Brzmienie przywołanych norm prawnych jest jasne i dla odkodowania ich treści nie jest konieczne podjęcie szczególnych zabiegów interpretacyjnych. Odczytując je literalnie stanowczo stwierdzić trzeba, że ustawodawca na żadnym etapie postępowania zmierzającego do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia nie przewidział prawnej możliwości wystąpienia, czy to przez organ właściwy do wydania decyzji, czy też przez organ uzgadniający bądź opiniujący, do Prezydenta Miasta o sporządzenie opinii akustycznej obejmującej interpretację, czy ocenę zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu, objętego zasięgiem oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w kontekście dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku w świetle obowiązujących przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. W myśl art. 115 p.o.ś. – to razie braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oceny, czy teren należy do rodzajów terenów,
o których mowa w art.. 113 ust. 2 pkt 1 ( zróżnicowne dopuszczalne poziomy hałasu...) właściwe organy dokonują na podstawie faktycznego zagospodarowania
i wykorzystania terenów; przepis art. 114 ust. 2 stosuje się odpowiednio. Stwierdzenie zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest obowiązkiem organu właściwego do wydania decyzji środowiskowej. Ocena w tym zakresie powinna zostać przeprowadzona samodzielnie przez organ wydający decyzję, bez możliwości zasięgania w tym zakresie jakichkolwiek wiążących opinii bądź ocen innych organów, co wynika expressis verbis
z brzmienia art. 80 ust. 2 ustawy.
Natomiast w realiach tej sprawy postępowanie w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań prowadzone dla projektowanej przez A.K. inwestycji w sposób sprzeczny z obowiązującym porządkiem prawnym zostało zdeterminowane przez kolejne wystąpienia Wójta Gminy Z. oraz RDOŚ w Ł. do Prezydenta Miasta Z. o sporządzenie analizy akustycznej planowanego przedsięwzięcia, a następnie o wyjaśnienie rozbieżności z niej wynikających. Wreszcie treść wspomnianej analizy akustycznej, nie wiedzieć czemu, została uznana za wiążącą przez organ uzgadniający (RDOŚ w Ł.) i organ opiniujący (PPIS w Z.), które to przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym sprawy zweryfikowały zajęte wcześniej pozytywne stanowisko w sprawie realizacji przedsięwzięcia, ostatecznie odmawiając pozytywnego uzgodnienia i zaopiniowania przedsięwzięcia z uwagi na przekroczenie norm akustycznych na terenie objętym jego oddziaływaniem.
W rezultacie Wójt Gminy Z. biorąc pod uwagę wyniki uzgodnień i opinii,
o których mowa w art. 77 ust. 1 ustawy oraz wspomnianej opinii akustycznej Prezydenta Miasta Z. orzekł o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia.
Takie działanie organów administracyjnych nie licuje z obowiązującą zasadą działania na podstawie przepisów prawa i - jak słusznie podniosła to strona skarżąca - dowodzi naruszenia przepisów art. 77 ust. 1 pkt 1, art. 77 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 78 oraz art. 80 ust. 2 ustawy, które miało decydujący wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do treści art. 77 ust. 2 ustawy organ występujący o uzgodnienie lub opinię przedkłada wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, raport
o oddziaływaniu na środowisko oraz wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony, co wskazuje na konieczność dokonania samodzielnej analizy i interpretacji zapisów takiego planu przez organ uzgadniający czy opiniujący.
Organy te nie podjęły próby samodzielnego odczytania treści uchwały nr [...] z dnia 1 marca 2001 r. Rady Miasta Z. w sprawie zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta Z. dla terenu położonego w rejonie ulic A i B (Dz. Urzęd. Wojew. [...] z 2001 r. nr 53, poz. 512), obowiązującej dla części terenów, na które miałaby oddziaływać projektowana elektrownia wiatrowa. Natomiast organ rozstrzygający wniosek zaprezentował stanowisko, że m.p.z.p. dla części terenu oznaczonego na rysunku planu symbolami 2MR-M-U, 3MR-M-U, 4MR-M-U, 6MR-M-U położonego w rejonie ulic A i B w Z. określa jako funkcję dominującą istniejącą zabudowę zagrodową i mieszkaniową jednorodzinną oraz usługową na działkach niezabudowanych, stawiając na równi wszystkie trzy funkcje, dla których obowiązują odmienne dopuszczalne poziomy hałasu w środowisku, co skutkuje koniecznością przyjęcia najsurowszego reżimu ochrony akustycznej, obowiązującego jak dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej zgodnie
z tabelą nr 1 stanowiącą załącznik nr 1 do rozporządzenia pkt 2 lit. "a" - 50db w porze dnia i 40dB w porze nocy.
Z powyższym twierdzeniem nie sposób się zgodzić przede wszystkim z tego względu, że według § 4 pkt 1 lit. b m.p.z.p. przedmiotem ustaleń planu są: tereny zabudowy zagrodowej i mieszkaniowo-usługowej, oznaczone na rysunku planu symbolem MR-M-U.
W cytowanym § 4 pkt 1 lit. b planu, który definiuje tereny o symbolu MR-M-U nie ma mowy o zabudowie mieszkaniowej jednorodzinnej. To zaś oznacza, że dla tych terenów brak jest podstaw do stosowania standardów akustycznych obowiązujących jak dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej według pkt 2 lit. "a" tabeli nr 1 stanowiącej załącznik do rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (50 dB w porze dnia i 40 dB w porze nocy), lecz konieczne jest uwzględnienie zapisów pkt 3 lit. "b" - dla terenów zabudowy zagrodowej i lit. "d" dla terenów mieszkaniowo-usługowych, dla których obowiązujące normy hałasu w środowisku wynoszą odpowiednio 55 dB w porze dnia i 45dB w porze nocy.
Zgodnie zaś z treścią § 11 pkt 1 m.p.z.p. wyznacza się tereny, oznaczone na rysunku planu symbolami 1MR-M-U, 2MR-M-U, 3MR-M-U, 4MR-M-U, 5MR-M-U, 6MR-M-U dla których ustala się przeznaczenie terenu:
a) Funkcja dominująca - istniejąca zabudowa zagrodowa i mieszkaniowa jednorodzinna oraz funkcja usługowa na działkach niezabudowanych.
b) Funkcja towarzysząca - usługi nieuciążliwe na terenach istniejącej zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej jednorodzinnej, funkcja mieszkalna na działkach niezabudowanych.
Przepis § 11 pkt 1 lit. "a" m.p.z.p., przewiduje wprawdzie zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, jako funkcję dominującą, jednakże zwrot ten odnosi wyłącznie względem i s t n i e j ą c e j zabudowy, która - co wyraźnie umknęło organom orzekającym w tej sprawie - na terenie objętym zakresem oddziaływania projektowanej inwestycji - co do zasady - nie występuje. Zdecydowana większość działek objętych regulacjami m.p.z.p., to tereny niezabudowane, dla których § 11 pkt 1 lit. b m.p.z.p. dopuszcza wyłącznie jako funkcję towarzyszącą - funkcję mieszkalną, zaś jako funkcję dominującą przewiduje funkcję usługową, które to objęte są innymi, bo wyższymi aniżeli dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej dopuszczalnymi poziomami hałasu w środowisku, unormowanymi w tabeli nr 1 stanowiącej załącznik do rozporządzenia - pkt 3 lit. d.
Wprawdzie tylko jednak działka nr ewid. 98, która częściowo znajduje się na terenie, oznaczonym według planu symbolem 6MR-M-U, jest zabudowana istniejącym budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, zaś pozostała część tej nieruchomości nie jest objęta zapisami planu i wykorzystywana jest jako teren rolny, nie podlegający ochronie akustycznej, to jednak nie budzi wątpliwości, że w świetle brzmienia art. 114 ust. 2 p.o.ś., dopuszczalne poziomy hałasu powinny być ustalone jak dla przeważającego rodzaju terenu, a tym z całą pewnością nie są tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Przeważającym rodzajem terenów, na których obowiązuje m.p.z.p., co trzeba podkreślić, są tereny niezabudowane.
Natomiast w przypadku terenów, które nie są objęte postanowieniami m.p.z.p., oceny, czy teren należy do rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1, właściwe organy powinny dokonać w świetle brzmienia art. 115 p.o.ś. na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystywania tego i sąsiednich terenów; stosując odpowiednio przepis art. 114 ust. 2, a więc regułę "przeważającego rodzaju terenu", a tym jak wynika z ustaleń organów orzekających w sprawie, są tereny istniejących lub projektowanych ogródków działkowych, objęte dopuszczalnymi poziomami hałasu w środowisku odpowiednio 55 dB w porze dnia i 45 dB w porze nocy (zgodnie z pkt 3 lit. c tabeli nr 1 stanowiącej załącznik do rozporządzenia).
Przeciwne stanowisko w zakresie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku prezentowane przez organy orzekające w sprawie świadczy niewątpliwie o naruszeniu art. 114 ust. 2 oraz art. 115 p.o.ś. i jest ewidentnie skutkiem braku prawidłowego, a co za tym idzie - samodzielnego ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz wadliwej oceny zgromadzonych dowodów. Rację ma tym samym strona skarżąca twierdząc, że zaskarżona decyzja została podjęta także z naruszeniem art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a., które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Na marginesie poczynionych rozważań podnieść wypada, że ugoda, na którą powołuje się strona skarżąca co do ewentualnego przekroczenia standardów hałasu, zawarta pomiędzy właścicielem działki nr 98 a inwestorem, nie ma żadnego znaczenia prawnego dla rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.
Kontynuując postępowanie odwoławcze Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w S. zobligowane będzie uwzględnić zaprezentowaną wyżej ocenę prawną
i w rezultacie podjąć czynności odpowiadające przepisom obowiązującego prawa.
W tym miejscu należy dodatkowo zwrócić uwagę na to, że wobec uzgodnień i opinii wydanych w toku prowadzonego postępowania przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego - stosownie do treści art. 77 ust. 7 ustawy z 3 października 2008r. o udostępnieniu informacji
o środowisku i jego ochronie (...) nie stosuje się przepisu art. 106 § 5 Kodeksu postępowania administracyjnego, a tym samym rozstrzygnięcia te mogą być kwestionowane dopiero w toku postępowania odwoławczego, co zresztą zostało uczynione w odwołaniu złożonym od decyzji organu I instancji z dnia [...], a co Samorządowe Kolegium Odwoławcze winno wziąć pod uwagę.
Z tych wszystkich powodów sąd uchylił zaskarżoną decyzją na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i lit. "c" p.p.s.a., o czym orzekł w punkcie pierwszym wyroku.
O kosztach postępowania należnych stronie skarżącej od organu sąd rozstrzygnął w punkcie drugim wyroku, biorąc pod uwagę brzmienie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
Wobec treści kwestionowanej decyzji ( odmowa ustalenia środowiskowych uwarunkowań ) sąd odstąpił od wydawania rozstrzygnięcia w trybie art. 152 p.p.s.a.
k.ż.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło