I SA/Gd 209/17
WyrokWSA w Gdańsku2017-06-13
Skład orzekający: Alicja Stępień, Janina Guść, Sławomir Kozik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo stwierdził wydanie decyzji z naruszeniem prawa, gdy od doręczenia pierwotnej decyzji o przyznaniu renty strukturalnej upłynęło więcej niż 5 lat, a wznawiane postępowanie wykazało, że wnioskodawca nie spełniał warunków do jej przyznania w dniu składania wniosku?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ prawidłowo stwierdził wydanie decyzji z naruszeniem prawa, mimo upływu 5 lat od jej doręczenia, ponieważ wznawiane postępowanie wykazało, że wnioskodawca nie spełniał warunków do przyznania renty strukturalnej (posiadał ustalone prawo do emerytury). Zgodnie z art. 146 § 1 i art. 151 § 2 K.p.a., w takiej sytuacji organ ogranicza się do stwierdzenia naruszenia prawa i wskazania przyczyn, dla których nie uchylił decyzji.Stan faktyczny
Rolniczka złożyła wniosek o przyznanie renty strukturalnej, dołączając zaświadczenie KRUS o podleganiu ubezpieczeniu. Otrzymała decyzję przyznającą rentę. Po latach KRUS poinformował o ustaniu ubezpieczenia w okresie poprzedzającym złożenie wniosku z powodu posiadania prawa do emerytury z ZUS. Organ pierwszej instancji wznowił postępowanie i stwierdził wydanie pierwotnej decyzji z naruszeniem prawa, wskazując na niespełnienie warunku braku prawa do emerytury. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy, powołując się na upływ 5 lat od doręczenia pierwotnej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę rolniczki.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Janina Guść, Sędzia NSA Sławomir Kozik, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Claudia Kozłowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi H.Ch. – B. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 28 listopada 2016 r., nr [...] w przedmiocie renty strukturalnej oddala skargę.
W dniu 2 listopada 2005 r. H.B., działając jako rolnik, złożyła do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR wniosek o przyznanie renty strukturalnej. We wniosku oświadczyła, iż posiada i deklaruje do przekazania (w drodze umowy dzierżawy) działkę ewidencyjną nr [...], położoną w województwie [...], powiat [...], gmina [...]o powierzchni całkowitej 2,08 ha.
Do wniosku strona dołączyła załączniki, m.in. zaświadczenie oznaczone [...] z dnia 2 listopada 2005 r. wydane przez KRUS Placówkę Terenową stwierdzające, iż H.B. od 1 stycznia 1991 r. do nadal z mocy ustawy podlega jako rolnik ubezpieczeniu społecznemu rolników, wypis z rejestru gruntów, a także oświadczenie, że prowadzi działalność rolniczą w okresie nieobjętym ubezpieczeniem emerytalno-rentowym w okresie ostatnich 10 lat.
W dniu 14 grudnia 2005 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał postanowienie o spełnieniu przez wnioskodawcę wstępnych warunków wymaganych do uzyskania renty strukturalnej.
Następnie w dniu 30 stycznia 2006 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał decyzję o przyznaniu H.B. renty strukturalnej w wysokości 1.181,42 zł od stycznia 2006 r. do grudnia 2015 r. Decyzję doręczono w dniu 13 lutego 2006 r. Strona nie wniosła odwołania, w związku z powyższym przedmiotowa decyzja stała się ostateczna.
W związku z waloryzacją świadczeń emerytalnych od dnia 1 marca 2006 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w dniu 8 marca 2006 r. wydał decyzję o zmianie wysokości renty strukturalnej. Decyzja została doręczona 27 marca 2006 r.
W związku z waloryzacją świadczeń emerytalnych od dnia 1 marca 2008 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w dniu 3 marca 2008 r. wydał decyzję o zmianie wysokości renty strukturalnej. Decyzja została doręczona 1 kwietnia 2008 r.
W związku z waloryzacją świadczeń emerytalnych od dnia 1 marca 2009 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w dniu 6 marca 2009 r. wydał decyzję o zmianie wysokości renty strukturalnej. Decyzja została doręczona 15 kwietnia 2009 r..
W związku z waloryzacją świadczeń emerytalnych od dnia 1 marca 2010 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w dniu 25 lutego 2010 r. wydał decyzję o zmianie wysokości renty strukturalnej. Decyzja została doręczona 11 marca 2010 r.
W związku z waloryzacją świadczeń emerytalnych od dnia 1 marca 2011 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w dniu 1 marca 2011 r. wydał decyzję o zmianie wysokości renty strukturalnej. Decyzja została doręczona 7 marca 2011 r.
W związku z waloryzacja świadczeń emerytalnych od dnia 1 marca 2012 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w dniu 1 marca 2012 r. wydał decyzję o zmianie wysokości renty strukturalnej. Decyzja została doręczona 25 kwietnia 2012 r.
W związku z waloryzacją świadczeń emerytalnych od dnia 1 marca 2013 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w dniu 1 marca 2013 r. wydał decyzję o zmianie wysokości renty strukturalnej. Decyzja została doręczona 27 marca 2013 r.
W związku z waloryzacją świadczeń emerytalnych od dnia 1 marca 2014 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w dniu 27 lutego 2014 r. wydał decyzję o zmianie wysokości renty strukturalnej. Decyzja została doręczona 14 marca 2014 r.
W związku z waloryzacją świadczeń emerytalnych od dnia 1 marca 2015 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w dniu 2 marca 2015 r. wydał decyzję o zmianie wysokości renty strukturalnej. Decyzja została doręczona 16 marca 2015 r.
W dniu 21 września 2015 r. do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR wpłynęło pismo z dnia 18 września 2015 r. z Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Placówki Terenowej, w którym poinformowano o ustaniu ubezpieczenia społecznego rolników H.B. w okresie od 1 lipca 2004 r. do 31 stycznia 2006 r. z powodu posiadania prawa do emerytury z ZUS. W załączeniu przekazano zaświadczenie dotyczące okresów podlegania ubezpieczeniu i opłacania składek.
W związku z wyjściem na jaw nowych okoliczności faktycznych, nieznanych organowi w dniu wydania decyzji, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR postanowieniem z dnia 25 września 2015 r. wznowił z urzędu postępowanie w sprawie przyznania renty strukturalnej zakończonej decyzją ostateczną Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia 30 stycznia 2006 r. Postanowienie doręczono w dniu 5 października 2015 r..
W dniu 28 września 2015 r. strona złożyła oświadczenie, w którym poinformowała, iż płaciła przez cały 2004 i 2005 oraz I kwartał 2006 r. składki do ubezpieczenia KRUS. Do oświadczenia strona załączyła decyzję o podleganiu ubezpieczeniu społecznemu rolników oraz zaświadczenie dotyczące okresu ubezpieczeniu społecznemu.
W dniu 9 listopada 2015 r. do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR wpłynęła decyzja Prezesa KRUS z dnia 30 lipca 2015 r., gdzie stwierdzono ustanie ubezpieczenia społecznego rolników z mocy ustawy w okresie: 1 lipca 2004 r - 31 stycznia 2006 r., w związku z przyznaniem prawa do emerytury ZUS na mocy decyzji z dnia 29 czerwca 2004 r..
Pismem z dnia 18 listopada 2015 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wystąpił do ZUS o przekazanie potwierdzonych za zgodność z oryginałem decyzji ZUS o przyznaniu emerytury oraz o wskazanie czy decyzje są ostateczne. W odpowiedzi na ww. pismo Zakład Ubezpieczeń Społecznych poinformował, iż decyzje są ostateczne. Następnie organ pierwszej instancji wystąpił z wnioskiem o udostępnienie danych ze zbioru danych osobowych o przekazanie potwierdzonych za zgodność z oryginałem decyzji ZUS o przyznaniu emerytury. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił udostępnienia danych wskazując, iż art. 50 ust. 3-16 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wskazuje podmioty, którym zakład ubezpieczeń społecznych udostępnia dane.
Pismem z dnia 4 stycznia 2016 r. strona złożyła wyjaśnienia. Jednocześnie wniosła o wystąpienie do właściwej jednostki Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o wydanie kopii decyzji potwierdzonej za zgodność z oryginałem o przyznaniu emerytury H.B., wniosku o zawieszenie wypłaty świadczenia, kopii decyzji potwierdzonej za zgodność z oryginałem o zawieszeniu wypłaty emerytury oraz o ustalenie znaczenia pojęcia "skreślony" w rubryce "status podmiotu" w formularzu Zintegrowanego Systemu Zarządzania i kontroli z dnia 14 grudnia 2005 r. godz.15:45.
W dniu 11 stycznia 2016 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał decyzję nr [...] o stwierdzeniu wydania decyzji z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż w związku z ujawnieniem nowych okoliczności faktycznych w sprawie zakończonej decyzją ostateczną organ pierwszej instancji wznowił postępowanie w myśl art. 149 § 1 K.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. W wyniku ponownej weryfikacji wniosku o przyznanie renty strukturalnej złożonego przez stronę organ pierwszej instancji stwierdził, iż w dniu składania wniosku nie były spełnione warunki do jej otrzymania wskazane § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r., w szczególności w pkt 1 i 3 ww. rozporządzenia. W dalszej części uzasadnienia Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wskazał, iż z zaświadczenia z dnia 2 listopada 2005 r. wystawionego przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wynikało, iż H.B. podlegała ubezpieczeniu społecznemu rolników i w oparciu o ten dokument została przyznana renta strukturalna. Natomiast decyzją z dnia 30 lipca 2015 r. Prezes KRUS stwierdził ustanie ubezpieczenia społecznego strony od 1 lipca 2004 r. do 31 stycznia 2006 r. i w dniu składania wniosku o przyznanie renty strukturalnej (tj. 2 listopada 2005 r.) H.B. nie podlegała ubezpieczeniu. Ponadto zgodnie z pismem KRUS z dnia 18 września 2015 r. wyłączenie z ubezpieczenia społecznego rolników nastąpiło w drodze decyzji Prezesa KRUS z powodu posiadania prawa do emerytury z ZUS na mocy decyzji z dnia 1 czerwca 2004 r.. Decyzji z dnia 30 stycznia 2006 r. wydanej przez organ pierwszej instancji nie uchylono z uwagi na upływ terminu 5 lat od dnia jej doręczenia stronie. Decyzja została doręczona w dniu 12 stycznia 2016 r..
Od powyższej decyzji H.B. reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła odwołanie do Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR za pośrednictwem organu pierwszej instancji, zarzucając skarżonej decyzji:
• błąd w ustaleniach faktycznych będących podstawą wydania zaskarżonej decyzji;
• naruszenie art. 151 ust. 2 K.p.a. w zw. z art. 146 § 1 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. poprzez przyjęcie, iż pojawiły się nowe okoliczności faktyczne, istniejące w chwili wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję;
• rażące naruszenie art. 6, art. 7, art. 8, art. 11 K.p.a. przez wydanie decyzji z naruszeniem przepisów prawa nie uwzględniającej słusznego interesu obywateli, a co za tym idzie, burzącej zaufanie obywateli do organów Państwa.
Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie od organu na rzecz odwołującej się kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, o ile odwołujący się nie przedłoży spisu kosztów.
W uzasadnieniu odwołująca się wskazała, iż decyzja jest wadliwa i narusza przepisy prawa wskazane na wstępie, gdyż od dnia wydania decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o przyznaniu renty strukturalnej do dnia wydania zaskarżonej decyzji nie ujawniły żadnej nowej okoliczności faktycznej, natomiast art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. wymaga kumulatywnego spełnienia dwóch przesłanek: ujawnienia się nowych, istotnych okoliczności faktycznych oraz braku wiedzy organu o ich istnieniu w dniu wydania decyzji. Przesłanką wznowienia nie może być jednak jedynie odmienna interpretacja dokumentów znajdujących się w aktach sprawy.
W dalszej części podania odwołująca się wskazała, iż na dzień wydania decyzji przyznającej prawo do renty strukturalnej wykazała się dokumentami urzędowymi wystawionymi przez KRUS, z których wynikało, że podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników. Dokumenty znajdują się w aktach sprawy i zostały sporządzone w oparciu o stan faktyczny istniejący w chwili ich sporządzenia. W ocenie strony następcza decyzja Prezesa KRUS z dnia 30 lipca 2015 r., nie może być uznana za nową okoliczność, która istniała w chwili wydania decyzji, bowiem w oparciu o stan faktyczny z listopada 2005 roku, wynikający z dokumentów urzędowych, odwołująca się podlegała ubezpieczeniu społecznemu rolników. Ponadto organ miał informację, iż stronie przysługuje prawo do emerytury, ponieważ strona tego nie zatajała, informowała pracowników organu oraz KRUS. Ponadto KRUS żądał od odwołującej się dalszego opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników. Organ wydając decyzję nie wykazał w sposób jednoznaczny, iż nie posiadał wiedzy odnośnie ww. okolicznościach faktycznych.
Odwołująca się podkreśliła, iż nie posiada specjalistycznej wiedzy prawnej, działała w zaufaniu do organów państwowych, a otrzymując niezbędne dokumenty, złożyła je w Biurze Powiatowym ARiMR w celu weryfikacji, czy przysługuje jej prawo do uzyskania renty strukturalnej. Zdaniem strony Kierownik winien był wykonać obowiązki wynikające z § 20 rozporządzenia, w szczególności wynikające z § 20 ust. 2 pkt 1 w zakresie podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników i nieposiadania prawa do emerytury i skorzystać z uprawnienia jakie daje § 20 ust. 3 rozporządzenia.
Strona podkreśliła, iż z dokumentacji zgromadzonej w toku postępowania wynika, iż organ dokonywał kontroli krzyżowych i prostych w zakresie jej danych, zatem w ocenie strony kontrola obejmowała wymagania z § 4 ust. 1 pkt 1-3.
W dalszej części odwołania strona podniosła, iż Kierownik Biura Powiatowego ARiMR na dzień wydania decyzji miał pełną wiedzę w zakresie stanu faktycznego sprawy, dokonał kontroli uprawnień i istnienia przesłanek do wydania decyzji przyznającej rentę strukturalną. Ponadto organ nie wykazał, że nie wykonał ciążących na nim obowiązków i nie zweryfikował danych z wniosku, w szczególności nie wskazał, iż zaszły szczególne warunki uniemożliwiające organowi dokonanie weryfikacji. Tylko wówczas ziściłyby się kumulatywne przesłanki z art. 145 K.p.a. Organ na żadnym etapie postępowania nie pouczył strony, iż ustalone prawo do emerytury uniemożliwia jej ubieganie się o rentę. Ponadto na dzień składania wniosku złożyła oświadczenie zgodne z prawdą i oświadczyła, że podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników, ponieważ ten fakt wynikał z dokumentów wystawionych przez KRUS, a w czasie pobierania renty strukturalnej nie była jej wypłacana emerytura ZUS, gdyż zawiesiła jej wypłatę na czas otrzymania renty strukturalnej. Ponadto postępowanie, w toku którego wydano zaskarżoną decyzję, pozostaje w oczywistej sprzeczności z zasadami ogólnymi wyrażonymi z dziale I, rozdziale II K.p.a.
Pismem z dnia 1 marca 2016 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR poinformował stronę o możliwości zapoznania się z aktami postępowania, a także wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Pismo zostało doręczone w dniu 14 marca 2016 r.
W dniu 21 marca 2016 r. do Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR wpłynęło pismo, w którym stosownie do art. 10 § 1 oraz 73 K.p.a. jej pełnomocnik wniósł o wystąpienie do ZUS o wydanie kopii decyzji potwierdzonej za zgodność z oryginałem o przyznanie emerytury H.B., wniosku o zawieszenie wypłaty świadczenia oraz kopii decyzji potwierdzonej za zgodność z oryginałem o zawieszeniu wypłaty emerytury i doręczenie kopii ww. dokumentów na adres pełnomocnika. Jednocześnie wniósł o ustalenie pojęcia "skreślony" w rubryce "status podmiotu" w formularzu Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli z dnia 14 grudnia 2005 r. godz. 15:45.
Następnie pismem z dnia 25 kwietnia 2016 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wezwał stronę do złożenia wyjaśnień odnośnie twierdzeń w odwołaniu, iż organ miał wiedzę w zakresie, iż strona miała ustalone prawo do emerytury w dniu składania wniosku o przyznanie renty strukturalnej wnosząc:
a) o wskazanie, czy w dniu składania wniosku o przyznanie renty strona miała ustalone prawo do emerytury ZUS, jeżeli miała ustalone prawo do emerytury o wskazanie od kiedy,
b) o wskazanie osób, tj. pracowników Biura Powiatowego, których strona informowała, iż posiada prawo do emerytury,
c) o wskazanie kiedy strona udzieliła tej informacji, a także podanie okoliczności jej przekazania,
d) o wskazanie świadków rozmów prowadzonych w kwestii ubiegania się o rentę strukturalną,
e) o podanie czy dniu składania wniosku strona podlegała ubezpieczeniu społecznemu rolników,
f) o dostarczenie kopii decyzji ZUS o przyznaniu emerytury.
Wezwanie zostało doręczone w dniu 27 kwietnia 2016 r.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie strona wniosła o zobowiązanie Kierownika Biura Powiatowego ARiMR do wskazania listy pracowników zatrudnionych w Biurze w okresie od października 2005 r. - do stycznia 2006 r., w zakresie obowiązków których było przyjmowanie i obsługiwanie wniosków o przyznanie renty strukturalnej. Wniosła także o dopuszczenie dowodów z przesłuchania A.W., ówczesnego Kierownika Biura ARiMR oraz pracowników, na okoliczność informacji posiadanych przez pracowników o stanie faktycznym sprawy odwołującej się, a także o wystąpienie do KRUS Oddział S. o udzielenie informacji, czy strona opłaciła składki na ubezpieczenie społeczne rolników za wszystkie kwartały 2005 roku. W dalszej części strona wyjaśniła, iż składając wniosek o przyznanie renty strukturalnej korzystała z pomocy ówczesnych pracowników biura ARiMR. Kierownik biura był pierwszą osobą, która przyjmowała od strony dokumenty oraz zapoznała się ze stanem faktycznym sprawy. Strona nie zna pracowników, nie czyniła notatek ze spotkania i po upływie 10 lat nie ma wiedzy, którzy pracownicy obsługiwali jej wniosek. Ponadto strona nie posiada oryginału decyzji o przyznaniu prawa do emerytury z ZUS ani kopii, nie ma zatem wiedzy od kiedy prawo to zostało ustalone. Kopią taką powinien dysponować organ albowiem ustalił ponad wszelką wątpliwość, iż w dniu składania wniosku o przyznanie renty strukturalnej strona miała ustalone prawo do emerytury z ZUS, zatem tylko na podstawie kopii decyzji te okoliczności organ mógł ustalić. Brak kopii decyzji z ZUS czyni decyzję organu pierwszej instancji z dnia 11 stycznia 2016 r. wadliwą.
Strona przed 2016 rokiem nie otrzymywała żadnych świadczeń z ZUS. Dotychczas działała w zaufaniu do organów, które twierdziły, iż prawo takie nabyła przed złożeniem wniosku o rentę strukturalną.
Pismem z dnia 18 lipca 2016 r. organ drugiej instancji wezwał stronę do złożenia wyjaśnień, obligując stronę do złożenia w terminie 21 dni od otrzymania wezwania kopii decyzji ZUS o przyznaniu emerytury. Jednocześnie podkreślił, iż powtórnie zwraca się z prośbą o doręczenie kopii decyzji, której odpis zgodnie z pismem z ZUS z dnia 30 listopada 2015 r. strona otrzymała z ZUS przy piśmie z dnia 30 listopada 2015 r., wskazując, iż w przypadku gdy strona nie posiada obecnie przedmiotowej decyzji, może ją ponownie uzyskać z ZUS. Wezwanie zostało doręczone w dniu 26 lipca 2016 r. W odpowiedzi strona poinformowała, iż w dniu 28 lipca 2016 r. wystąpiła do ZUS o nadesłanie wymaganych dokumentów jednak do dnia dzisiejszego tych dokumentów nie otrzymała. Ponadto wniosła o udzielenie informacji, czy organ ustalił znaczenie pojęcia "skreślony" w rubryce "status podmiotu" oraz czy organ wykonał wnioski dowodowe.
Wezwaniem do złożenia wyjaśnień z dnia 15 września 2016 r. organ drugiej instancji wezwał stronę do doręczenia kopii formularza ZSZiK z dnia 14 grudnia 2005 r. godz. 15:45 w celu ustalenia znaczenia pojęcia "skreślony" w rubryce "status podmiotu". Jednocześnie zwrócił się z prośbą o dostarczenia kopii decyzji z ZUS do dnia 7 października 2016 r.. W odpowiedzi na ww. pismo strona wniosła o sporządzenie odpisu dokumentu formularza Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli oraz doręczenie go na adres pełnomocnika, zaznaczając, iż wykonała fotokopię tego dokumentu. Ponadto stwierdziła, iż brak w aktach sprawy kopii decyzji z ZUS czyni decyzję organu pierwszej instancji wadliwą.
Do dnia wydania decyzji przez organ odwoławczy strona nie dostarczyła kopii decyzji o przyznaniu emerytury z dnia 29 czerwca 2004 r.
Rozpatrując odwołanie w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, organ drugiej instancji decyzją z dnia 28 listopada 2016 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że wznawia się postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. wtedy, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki. Po pierwsze, ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody, istotne dla sprawy, są nowe. Przez pojęcie nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów należy rozumieć zarówno okoliczności lub dowody nowo odkryte, jak i po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. Nie ma znaczenia, czy ujawnione okoliczności lub dowody nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotne w wyniku zaniedbań, czy z innych powodów. Warunkiem wznowienia postępowania jest w omawianym przypadku jedynie to, aby nowa okoliczność, czy dowód miały istotne znaczenie dla sprawy i istniały w dniu wydania decyzji oraz nie były znane organowi, który wydał decyzję.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, iż w niniejszej sprawie zastosowanie ma rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2004 r. Nr 114, poz. 1191 ze zm.).
Zgodnie z § 4 powołanego rozporządzenia rentowego, rentę strukturalną przyznaje się producentowi rolnemu będącemu osobą fizyczną prowadzącą na własny rachunek działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym położonym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli łącznie spełnia on następujące warunki:
1) ma ukończone 55 lat, lecz nie osiągnął wieku emerytalnego i nie ma ustalonego prawa do emerytury lub renty z ubezpieczenia społecznego lub zaopatrzenia emerytalnego, lub ubezpieczenia społecznego rolników;
2) prowadził nieprzerwanie działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym w okresie co najmniej 10 lat poprzedzających złożenie wniosku o rentę strukturalną i w tym okresie podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu, określonemu w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników, przez okres co najmniej 5 lat;
3) w dniu złożenia wniosku o rentę strukturalną podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu;
4) przekazał gospodarstwo rolne o łącznej powierzchni użytków rolnych wynoszącej co najmniej 1 ha;
5) zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej;
6) wpisany został do ewidencji producentów, stanowiącej część krajowego systemu ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności;
7) nie posiada zaległości z tytułu opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników.
Odnośnie zarzutu naruszenia art. 151 § 2 K.p.a. w zw. z art. 146 § 1 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. poprzez przyjęcie, iż pojawiły się nowe okoliczności faktyczne istniejące w chwili wydania decyzji, nieznane organowi, organ odwoławczy wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie w dniu 2 listopada 2005 r., tj. w dniu składania wniosku o przyznanie renty strukturalnej przez H.B. oraz wydania decyzji z dnia 30 stycznia 2006 r. nr [...] o przyznanie renty strukturalnej, organ nie posiadał wiedzy, iż wnioskodawca ma ustalone prawo do emerytury, a tym bardziej nie był w posiadaniu dokumentacji oraz decyzji z dnia 29 czerwca 2004 r. o przyznaniu prawa do emerytury ZUS.
Z zebranego materiału dowodowego nie wynikało, iż wnioskodawca informował organ, że ma ustalone prawo do emerytury. Ponadto do wniosku strona załączyła zaświadczenie z KRUS, iż podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników. W dniu 21 września 2015 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynęły nowe dokumenty odnośnie okresów podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu w KRUS oraz informacja, iż w okresie od 1 czerwca 2004 r. do 31 stycznia 2006 r. strona posiadała prawo do emerytury z ZUS. Prawidłowo zatem postąpił organ pierwszej instancji wznawiając w dniu 25 września 2015 r. w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. postępowanie zakończone decyzją ostateczną. Sposób działania organu po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 K.p.a. wyznaczają przepisy art. 151 K.p.a. Wynika z nich, że jeżeli organ stwierdzi w wyniku wznowienia postępowania, że istnieją podstawy do uchylenia decyzji, której dotyczy wznowione postępowanie na podstawie art. 145 § 1 K.p.a., to uchyla decyzję dotychczasową i wydaje nową rozstrzygającą o istocie sprawy. Zasada ta doznaje jednak ograniczenia w sytuacji przewidzianej w § 2 art. 151 K.p.a..
Ma to miejsce wówczas, gdy w sprawie występują okoliczności, o których mowa w art. 146 K.p.a. Nie można uchylić decyzji z przyczyn podanych w art. 145 § 1 K.p.a., jeśli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłyną! przewidziany tym przepisem okres czasu (art. 146 § 1), a także nic uchyla się decyzji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 § 2).
Tak więc organ administracyjny rozpoznający sprawę po wznowieniu postępowania musi badać nie tylko, czy istniały przyczyny wznowienia podane w art. 145 § 1 K.p.a., ale także czy na przeszkodzie ewentualnemu rozstrzygnięciu sprawy co do istoty nie stoją okoliczności, o jakich mowa w cytowanym art. 146 K.p.a.
Artykuł ten zawiera dwie przesłanki negatywne (zawarte w § 1 i § 2 art. 146) ograniczające dopuszczalność uchylenia decyzji administracyjnej w trybie wznowienia postępowania. Wystąpienie tych przesłanek nie ogranicza dopuszczalności wznowienia postępowania. Ogranicza natomiast możliwość organu rozstrzygnięcia we wznowionym postępowaniu sprawy co do istoty. W rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z przesłanką określoną w art. 146 § 1 K.p.a. (przedawnieniem). Przepis ten mówi między innymi, że uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 K.p.a. nie może nastąpić (a więc również i wówczas gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję), jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło 5 lat. Tak więc, jeżeli od doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło 5 lat, to organ nie może uchylić decyzji z przyczyn podanych w art. 145 § 1 pkt 3-8 K.p.a., które stanowiły podstawę wznowienia postępowania. W niniejszej sprawie z taką sytuacją mamy do czynienia, gdyż decyzja o przyznaniu renty strukturalnej nr [...] z dnia 30 stycznia 2006 r. została doręczona stronie w dniu 13 lutego 2006 r..
W takim przypadku zgodnie z art. 151 § 2 K.p.a. organ administracji publicznej ogranicza się wyłącznie do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Decydujące znaczenie zatem dla tego, czy organ po wznowieniu postępowania będzie mógł orzec co do istoty, czy też tylko może zastosować tryb wskazany w art. 151 § 2 K.p.a., ma dzień doręczenia lub ogłoszenia decyzji.
Odnosząc się do zawartego w odwołaniu zarzutu, iż organ pierwszej instancji nie wykazał w sposób jednoznaczny, iż w dniu wydania decyzji przyznającej skarżącej, rentę strukturalną, nie posiadał wiedzy w zakresie wskazanych nowych okoliczności stwierdzono, iż postępowanie administracyjne prowadzone jest w formie pisemnej. Podania wnoszone są pisemnie a ze wszelkich istotnych czynności sporządzenie są protokoły. Z akt postępowania nie wynika jakakolwiek wzmianka, iż organ posiadał wiedzę w spornym zakresie. Powyższe stanowi w ocenie organu odwoławczego wystarczającą przesłankę do uznania, że organ nie posiadał przedmiotowej wiedzy. Nie stanowi takiej informacji systemowy status podmiotu "skreślony", który jak twierdzi strona, został nadany w dniu wydania postanowienia o spełnieniu warunków do uzyskania renty strukturalnej. Należy też wyjaśnić, że wszelkie zmiany w systemie ZSZiK wynikają z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. Wszystkie zmiany w systemie niniejszej sprawie miały zatem miejsce na podstawie posiadanych akt, z których nie wynika wiedza w zakresie posiadania przez organ informacji o przyznaniu prawie do emerytury przed wydaniem decyzji z dnia 30 stycznia 2006 r. Skoro jak strona sama zauważyła status "skreślony" pojawił się w systemie w dniu 14 grudnia 2005 r., a zatem w dniu wydania postępowania o spełnieniu wstępnych warunków do przyznania renty strukturalnej, nie można przyjąć, że status "skreślony" świadczy o wiedzy organu o prawie do emerytury, a w konsekwencji o niespełnieniu warunków przyznania renty. Obecnie w Zintegrowanym Systemie Zarządzania i Kontroli status podmiotu znajduje się "aktywny".
W rezultacie nie jest także zasadne wnioskowane przez skarżącą przesłuchiwanie osoby pełniącej na przełomie lat 2005 i 2006 funkcję organu, czy też pracowników zatrudnionych w ówczesnym czasie w Biurze Powiatowym. Przepisy prawa nie zawierają przy tym wymogu składania oświadczeń w przedmiotowym zakresie przez wszystkich pracowników aparatu pomocniczego. Podkreślić przy tym należy, iż gdyby uznać takie oświadczenie wiedzy za wymóg, organa administracji nie mogłyby w znacznej liczbie spraw wznawiać postępowań, z uwagi na dłuższą nieobecność któregoś z pracowników, czy zmiany w obsadzie pracowniczej. W ocenie organu odwoławczego ww. wniosek dowodowy nie spełnia przesłanek art. 78 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, bowiem akta sprawy pozwalają w wystarczający sposób stwierdzić, iż organ nie posiadał wiedzy w spornym zakresie.
Odnosząc się do zarzutu, że Kierownik Biura Powiatowego powinien wykonać obowiązki weryfikacji, w tym w zakresie obowiązków wynikających z § 20 rozporządzenia, w szczególności w zakresie podlegania ubezpieczeniu rolników i o ile zaszły przesłanki wydać decyzję odmowną, a skoro organ ten przeprowadził kontrole administracyjne i krzyżowe, to obejmowały one także wymagania z § 4 ust. 1 pkt 1 - 3 rozporządzenia stwierdzono, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przeprowadził postępowanie administracyjne w sprawie przyznania stronie renty strukturalnej dokonując wymaganych kontroli, jednakże nie można od prowadzącego znaczną przecież liczbę postępowań organu oczekiwać, iż w każdej z prowadzonych spraw będzie, nie mając wątpliwości ani też informacji o nieprawidłowościach, występował do stron bądź organów celem prowadzenia bez uzasadnienia postępowania wyjaśniającego. Organ prowadzi takie postępowanie wyjaśniające, jeżeli poweźmie stosowne wątpliwości, która to sytuacja nie miała wtedy miejsca. Nie można także wymagać od organu, żeby weryfikował ze stanem faktycznym bez uzasadnionej przyczyny zaświadczenia z KRUS, które ma przymiot dokumentu urzędowego. Należy także zauważyć, iż wbrew twierdzeniom strony wydając decyzję o przyznaniu renty ARiMR nie posiadała z urzędu informacji o zawieszonym prawie do emerytury. Informacji takiej nie przekazał jej także ZUS.
Bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostaje zawieszenie prawa do emerytury, bowiem przedmiotem weryfikacji w niniejszej sprawie jest prawo do emerytury, nie zaś fakt jej pobierania. W konsekwencji, z uwagi na niespełnienie wymogów § 78 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, brak jest podstaw do wystąpienia przez organ odwoławczy do ZUS celem uzyskania kopii wniosku o zawieszenie emerytury, czy też decyzji w tym zakresie. W rezultacie nie doszło do naruszenia zasad ogólnych postępowania administracyjnego wymienionych we wskazanych w piśmie z dnia 25 stycznia 2016 roku przepisach.
Odnośnie zawartego w piśmie strony z dnia 30 września 2016 r. zarzutu naruszenia art. 77 § 1 K.p.a. przez organ pierwszej instancji poprzez nie zebranie pełnego materiału dowodowego, w tym braku kopii decyzji z ZUS w aktach sprawy, co czyni decyzję organu pierwszej instancji wadliwą, wydaną z naruszeniem prawa w ocenie organu odwoławczego brak decyzji o przyznaniu emerytury z ZUS w aktach sprawy organu pierwszej instancji nie powoduje, iż decyzja od której strona złożyła odwołanie jest wydana z naruszeniem prawa. Pomimo licznych wezwań strona nie dostarczyła decyzji ZUS o przyznaniu jej emerytury, jednakże sama przyznała w swoim oświadczeniu (zawartym w odwołaniu i odpowiedzi na wezwanie do złożenia wyjaśnień), że takie prawo do emerytury posiadała. Skoro bowiem strona informowała o posiadaniu prawa do emerytury to przyznaje tym samym, że to prawo posiadała. Organ pierwszej instancji i organ odwoławczy dysponuje także materiałem dowodowym w postaci decyzji Prezesa KRUS z dnia 30 lipca 2015 r. i pisma z ZUS z dnia 31 listopada 2015 r., który to materiał jednoznacznie wskazuje na przyznanie prawa do emerytury.
W końcowej części organ odwoławczy wskazał na brak podstaw do zarzutu rażącego naruszenia art. 6, art. 7, art. 8, art. 11 K.p.a..
Reasumując, po przeanalizowaniu całego materiału dowodowego i zarzutów, organ odwoławczy nie znalazł podstaw do ich uwzględnienia. W rezultacie, w ocenie organu drugiej instancji rozstrzygnięcie zawarte w decyzji z dnia 11 stycznia 2016 r. o stwierdzeniu wydania decyzji z naruszeniem prawa jest prawidłowe z uwagi na spełnienie przesłanek art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 1 K.p.a. Bezsporne jest, iż w dniu wydania decyzji strona miała ustalone prawo do emerytury, zatem nie spełniła warunku w § 4 rozporządzenia rentowego, a od doręczenia decyzji z dnia 30 stycznia 2006 r. upłynął okres pięciu lat. Zasadne zatem było wydanie decyzji o stwierdzeniu wydania decyzji z naruszeniem prawa.
Strona na decyzję z dnia 28 listopada 2016 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
1) naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. w związku z art., 138 § 2 k.p.a. poprzez niewskazanie w podstawie prawnej decyzji podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia,
2) naruszenie art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. z zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niepodjęcie działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, a to w konsekwencji braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w wyniku nieuwzględnienia wszystkich wniosków dowodowych strony i brak odniesienia się do wszystkich twierdzeń podniesionych przez stronę w toku postępowania,
3) naruszenie art. 9 i 10 k.p.a. poprzez niezawiadomienie strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań w świetle należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego,
4) naruszenie art. 6, art. 8 i art. 11 k.p.a. przez nieuwzględnienie słusznego interesu obywatela,
5) naruszenie art. 36 k.p.a. w związku z art. 12 k.p.a. poprzez przewlekłe prowadzenie postępowania i wydanie decyzji z uchybieniem terminu,
6) naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez błędną jego wykładnię w świetle okoliczności sprawy.
Wobec powyższego, wniesiono o:
7) uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 28 listopada 2016 r. i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji;
8) zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że w niniejszej sprawie, wbrew twierdzeniom skarżącej, doszło do spełnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zgodnie z którą w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli "wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję". Podstawy wznowienia zostały szczegółowo określone przez organ w treści zaskarżonej decyzji. Okolicznością uprawniającą organ do wznowienia postępowania było wpłynięcie w dniu 21 września 2015 r. do Biura Powiatowego ARIMR pisma z KRUS - Placówki Terenowej, w którym poinformowano organ o ustaniu ubezpieczenia społecznego skarżącej w okresie od 1 lipca 2004 r. do 31 stycznia 2006 r. z powodu posiadania prawa do emerytury z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W związku z faktem, iż wskazany okres obejmował dzień złożenia wniosku o przyznanie renty strukturalnej przez skarżącą, tj. 2 listopada 2005 r., organ zobowiązany był w drodze postępowania wznowieniowego zbadać nowo ujawnione okoliczności, zgodnie z dyspozycją art. 149 § 2 k.p.a.. Należy podkreślić, że na dzień 2 listopada 2005 r. (data złożenia wniosku) oraz dzień 30 stycznia 2006 r. (data wydania decyzji o przyznaniu renty strukturalnej) organ nie miał wiedzy, że skarżąca posiada ustalone prawo do emerytury, nie posiadał informacji o decyzji ZUS z dnia 29 czerwca 2004 r. o przyznaniu prawa do emerytury, czy też informacji o zawieszeniu prawa do emerytury. Organ nie znał tych okoliczności w dacie wydania decyzji i wbrew argumentom skarżącej, nie był zobligowany do przeprowadzenia samodzielnej weryfikacji dokumentów składanych przez skarżącą w organach emerytalno-rentowych. To na skarżącej ciążył obowiązek złożenia odpowiednich dokumentów i podania wszelkich informacji, mających znaczenie przy rozstrzygnięciu wniosku o przyznanie renty strukturalnej, przy czym posiadanie ustalonego prawa do emerytury niewątpliwie taką informację stanowiło.
Przesłanki warunkujące przyznanie renty strukturalnej wskazane w § 4 pkt 1-7 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 19 maja 2004 r. Nr 114, poz. 1191 ze zm.) muszą zostać spełnione kumulatywnie. Zgodnie z § 4 pkt 1 Rozporządzenia renta strukturalna jest przyznawana, jeśli wnioskodawca: "ma ukończone 55 lat, lecz nie osiągnął wieku emerytalnego i nie ma ustalonego prawa do emerytury lub renty z ubezpieczenia społecznego lub zaopatrzenia emerytalnego lub ubezpieczenia społecznego rolników".
Ponadto, zgodnie z § 4 pkt 3 Rozporządzenia wnioskodawca winien spełnić warunek, stanowiący, że "w dniu złożenia wniosku o rentę strukturalną podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu". W ocenie Sądu skarżąca na etapie składania wniosku powinna poinformować organ o ustalonym prawie do emerytury. Specyfika przyznania renty strukturalnej jest ściśle powiązana z weryfikacją podlegania innym świadczeniom o charakterze publicznoprawnym, nie jest to jednak równoznaczne z obowiązkiem potwierdzania przez organ informacji podanych przez wnioskodawcę we właściwej jednostce organu emerytalno-rentowego. Intencją ustawodawcy było wyeliminowanie sytuacji, w której wnioskodawca uprawniony jest do otrzymywania świadczeń z różnych, wykluczających się wzajemnie źródeł, dlatego tak istotne było wskazanie przez skarżącą okoliczności związanych z przyznaniem jej prawa do emerytury.
Prawidłowy jest także pogląd, że zawieszenie prawa do emerytury, na które powołuje się skarżąca, pozostawało bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, bowiem przedmiot weryfikacji stanowiło "ustalone prawo do emerytury", a nie faktyczne jej pobieranie przez skarżącą. Powyższe znajduje swoje uzasadnienie w treści § 4 pkt 1 Rozporządzenia, który stanowi, że rentę strukturalną przyznaje się producentowi rolnemu (...) jeżeli spełnia on następujące warunki: "ma ukończone 55 lat, lecz nie osiągnął wieku emerytalnego i nie ma ustalonego prawa do emerytury lub renty z ubezpieczenia społecznego lub zaopatrzenia emerytalnego, lub ubezpieczenia społecznego rolników".
Także twierdzenie skarżącej, że płaciła składki z tytułu ubezpieczenia społecznego, pozostaje bez wpływu na ocenę zasadności wniosku. Ustawowym wymogiem przyznania renty jest bowiem zgodnie z §4 pkt 3 Rozporządzenia podleganie ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu, nie zaś samo uiszczanie składek, tej zaś przesłanki skarżąca również nie spełniała. W błędzie więc pozostaje skarżąca dowodząc, że wyczerpała wszystkie ustawowe warunki przyznania renty strukturalnej. W tej sytuacji organ prawidłowo uznał, że pojawiły się w sprawie nowe okoliczności faktyczne, które nie były znane przy rozpoznawaniu wniosku skarżącej, a które niewątpliwie miały wpływ na ocenę jego zasadności. Tak więc, w toku postępowania prowadzonego na skutek wznowienia, organ pierwszej instancji prawidłowo skonstatował, że wnioskodawczym nie spełniała warunku przyznania renty strukturalnej.
Ponadto nie zasługuje na uwzględnienie argument skarżącej, iż nie udostępniono jej treści aktów prawnych, dotyczących warunków przyznawania renty strukturalnej. W postanowieniu z dnia 14 grudnia 2005 r. (odebranym dnia 27 grudnia 2005 r.) wskazano wytłuszczonym drukiem konkretny akt prawny, regulujący kwestię renty strukturalnej tj. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 19 maja 2004 r. Nr 114, poz. 1191). Podstawa prawna została wskazana skarżącej precyzyjnie również w decyzji z dnia 30 stycznia 2006 r., odebranej w dniu 13 lutego 2006 r. Niezależnie od powyższego podkreślić należy, że we wniosku o przyznanie renty strukturalnej z dnia 2 listopada 2005 r. (str. 6/6, rubryka D Oświadczenia i Zobowiązania rolnika i małżonka) widniało oświadczenie, zgodnie z którym skarżąca zobowiązała się do:
1) niezwłocznego informowania na piśmie ARiMR o:
a) wszystkich faktach mających wpływ na przyznanie płatności z tytułu renty strukturalnej oraz o faktach, które mają istotne znaczenie dla zwrotu nienależnie lub nadmiernie pobranych z tego tytułu świadczeń,
b) każdej zmianie danych zawartych we wniosku.
Skarżąca wypełniając i podpisując przedmiotowy wniosek miała zatem wiedzę odnośnie ciążących na niej obowiązkach, które zostały opisane w sposób jasny i konkretny.
W sprawie nie można też uznać, że płatność z tytułu renty strukturalnej wynikała z pomyłki organu. Z przedłożonego przez skarżącą na etapie wnioskowania dokumentu, tj. zaświadczenia KRUS - Placówki Terenowej wynikało, że podlega ona ubezpieczeniu społecznemu rolników. W oparciu o ten dokument została przyznana renta strukturalna. Trudno w tej sytuacji mówić o pomyłce organu, skoro działał on w zaufaniu do deklaracji rolnika co do sytuacji kwalifikującej go do płatności i przedłożonego przez niego urzędowego dokumentu potwierdzającego, że spełnia on ustawowe kryteria do przyznania renty strukturalnej.
Za nietrafny również należy uznać zarzut skarżącej, odnoszący się do rzekomego braku wyjaśnienia znaczenia pojęcia "skreślony" w statusie podmiotu. Kwestia statusu nie miała jakiegokolwiek związku z ustaleniami dotyczącymi wiedzy organu o posiadaniu bądź nieposiadaniu prawa do emerytury przez Skarżącą w dacie złożenia wniosku. Zintegrowany System Zarządzania i Kontroli jest systemem wewnętrznym, służącym jedynie do ujawniania i przeglądania danych producenta rolnego, a wszelkie wpisy dokonywane są na podstawie akt sprawy.
Za pozbawione uzasadnienia Sąd uznał także pozostałe zarzuty wskazujące na naruszenie przepisów proceduralnych.
Zdaniem Sądu, nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skarżącej, że od marca 2016 r. nie miała ona możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego.
Wskazać należy, że skarżąca aktywnie uczestniczyła w sprawie i składała pisma w toku postępowania, kolejno w dniu: 17 marca 2016 r., 4 maja 2016 r., 18 sierpnia 2016 r. oraz 30 września 2016 r., a więc twierdzenia skarżącej odnośnie braku możliwości wypowiedzenia się nie zasługują na uwzględnienie. Odnosząc się do zarzutów braku zajęcia stanowiska przez organ wobec pism skarżącej, wskazać należy, że nie znajdują one uzasadnienia w stanie faktycznym sprawy, bowiem: w odpowiedzi na pismo z dnia 17 marca 2016 r. organ wystąpił do ZUS o wydanie kopii decyzji o przyznaniu emerytury, kopii wniosku skarżącej o zawieszenie wypłaty świadczenia, kopii decyzji o zawieszeniu wypłaty emerytury; a z uwagi na nieprecyzyjność kolejnego wniosku ("ustalenie znaczenia pojęcia skreślony) organ pismem z dnia 15 września 2016 r. wezwał skarżącą do wyjaśnień w tym zakresie.
Ponadto na pisma skarżącej z dnia 4 maja 2016 r. i 30 września 2016 r. organ odniósł się wyczerpująco w uzasadnieniu decyzji z dnia 28 listopada 2016 r..
Nie zasługuje również na uznanie zarzut skarżącej, jakoby decyzja w sprawie została wydana z uchybieniem terminu. Strona każdorazowo była informowana o nowym terminie załatwienia sprawy i przyczynach, dla których sprawa nie mogła zakończyć się w wyznaczonym terminie, a wydanie decyzji z przekroczeniem terminu nie wpływa na jej ważność.
Nie sposób również uznać, że naruszone zostały art. 6, art. 8 i art. 11 k.p.a., bowiem przedmiotowe postępowanie było prowadzone z poszanowaniem wszystkich zasad, zważyć jednak należy, że ich stosowanie nie jest równoznaczne z wymogiem wydawania decyzji wyłącznie na korzyść obywatela. Organ przy wydawaniu decyzji związany jest z przepisami prawa, regulującymi daną materię.
Sąd uznał, że mając na względzie wszystko powyższe, w wyniku przeprowadzonego postępowania i wszechstronnego rozważenia zgromadzonego materiału dowodowego organ prawidłowo ustalił, że skarżąca nie spełniła wszystkich kryteriów, warunkujących przyznanie jej renty strukturalnej. W związku z faktem, iż od doręczenia decyzji upłynęło więcej niż 5 lat, zasadnie organ zgodnie z dyspozycją art. 146 § 1 k.p.a. oraz 151 § 2 k.p.a. ograniczył się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa.
Reasumując, Sąd stwierdza, że w niniejszej sprawie organ zbadał wszechstronnie sprawę, w szczególności w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały zgromadzony materiał dowodowy, a następnie podjął właściwe, oparte na ustalonym stanie faktycznym rozstrzygnięcie.
W takiej sytuacji należało skargę - jako niezasadną - oddalić (art. 151 p.p.s.a.).
DSz
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło