I OZ 1370/17

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2017-09-27

Skład orzekający: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zaskarżenia decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość, wpis od skargi powinien mieć charakter stały, czy stosunkowy?
Ratio decidendi
W przypadku zaskarżenia decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość, wpis od skargi powinien mieć charakter stały. Przedmiotem zaskarżenia nie jest bezpośrednio należność pieniężna, lecz prawidłowość formalnego rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania, które jedynie pośrednio wiąże się z decyzją ustalającą wysokość odszkodowania.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu uchylił decyzję Wojewody Opolskiego o umorzeniu postępowania odwoławczego w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość nabytą przez gminę. Sąd zasądził od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego. Wojewoda Opolski złożył zażalenie na postanowienie o zwrocie kosztów, argumentując, że wpis powinien być stały, a nie stosunkowy, ze względu na błędne zastosowanie przepisów dotyczących kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i sprawę przekazano Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Opolu do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz po rozpoznaniu w dniu 27 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Wojewody Opolskiego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania zawarte w punkcie drugim wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 13 czerwca 2017 r., sygn. akt: II SA/Op 156/17 w sprawie ze skargi R. Ł. i B. Ś. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość nabytą z mocy prawa przez gminę postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Opolu do ponownego rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyrokiem z dnia 13 czerwca 2017 r., sygn. akt: II SA/Op 156/17 uchylił zaskarżoną przez R. Ł. i B. Ś. decyzję Wojewody Opolskiego z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...], którą umorzono postępowanie odwoławcze od decyzji Starosty Opolskiego z dnia [...] października 2016 r., nr [...] o ustaleniu odszkodowania za nabytą z mocy prawa przez Gminę T., na podstawie ostatecznej decyzji Starosty Opolskiego o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej z dnia [...] sierpnia 2014 r., nieruchomość oznaczoną w ewidencji gruntów i budynków jako działki nr 2439/1 i nr 2437/1, obręb Z. W punkcie drugim wyroku Sąd postanowił o zwrocie solidarnie od Wojewody Opolskiego na rzecz skarżących kwoty 774 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (kwoty uiszczonego wpisu od skargi). W zażaleniu na powyższe postanowienie Wojewoda Opolski wniósł o uchylenie postanowienia i ponowne rozpoznanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu kwestii zwrotu kosztów postępowania, z uwagi na błędne przyjęcie, że sprawa objęta była wpisem stosunkowym od kwoty określonej w decyzji organu I instancji, zamiast zasądzenia zwrotu kosztów w oparciu o § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie ma usprawiedliwione podstawy. Zgodnie z treścią art. 231 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2016 r., poz. 718) zwanej dalej p.p.s.a., wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne, a w pozostałych sprawach należny jest wpis stały. Z uwagi na dalece idące uproszczenie zastosowane w powołanym przepisie, budzi on pewne wątpliwości interpretacyjne. Należy bowiem stwierdzić, że przedmiotem zaskarżenia w sprawach sądowoadministracyjnych nie są należności pieniężne, ale akty i czynności wymienione w art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. Co za tym idzie, należy przyjąć, że ustawodawca miał na myśli sprawy, w których przedmiotem zaskarżenia są akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną, bądź stwierdzające jej istnienie. Z powyższego wynika, że nie wszystkie sprawy, które w jakimkolwiek stopniu dotyczą należności pieniężnych, będą podlegały wpisowi stosunkowemu. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi do Sądu pierwszej instancji była decyzja Wojewody Opolskiego z dnia [...] lutego 2017 r. o umorzeniu postępowania odwoławczego w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość nabytą z mocy prawa przez gminę. Jest to zatem sprawa, w której to nie należność pieniężna ustalona decyzją została objęta sporem sądowym, a prawidłowość umorzenia postępowania przez organ odwoławczy. Zaskarżona decyzja nie jest decyzją, w której organ orzekł o zasadności żądania strony co do wysokości odszkodowania. Podjęte rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania ma charakter formalny i jedynie pośrednio wiąże się z decyzją organu I instancji ustalającą wysokość odszkodowania – określającą należność pieniężną. W konsekwencji należy podzielić prezentowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko, że w tej sytuacji wpis będzie miał charakter wpisu stałego. Spór nie sprowadzał się bowiem do zakwestionowania konkretnej należności pieniężnej, gdyż zaskarżona decyzja nie nakłada na stronę żadnych zobowiązań mających wartość pieniężną. Zawarty w zażaleniu wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, złożony na podstawie art. 196 p.p.s.a winien być uprzednio rozpoznany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło