II SA/Lu 492/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Czaja po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., znak: [...], w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę - w zakresie wniosku J. S. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. J.S. w dniu 2 maja 2017 r. (data nadania) złożył skargę na decyzję Wojewody z dnia [...] r., znak: [...], w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Jednocześnie skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie jest zasadny. W myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Sąd może jednak na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 P.p.s.a.). Instytucja wstrzymania wykonania aktu organu administracyjnego zapewnia stronie ochronę jej praw, a zatem to na niej spoczywa obowiązek wykazania, że wykonanie przez organ aktu może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Uzasadnienie wniosku powinno się odnosić do konkretnych okoliczności świadczących, że w odniesieniu do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania aktu wydanego w granicach sprawy jest zasadne. W orzecznictwie sądowym oraz w doktrynie przesłankę wyrządzenia znacznej szkody należy interpretować jako szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie miałaby znaczenia dla skarżącego, lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Natomiast za trudne do odwrócenia skutki uznaje się takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda, w: R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2013, s. 364 i n. wraz z powołanym orzecznictwem). Z akt administracyjnych sprawy wynika, że zaskarżoną decyzją Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą inwestorowi pozwolenia na budowę i przebudowę stacji paliw wraz z infrastrukturą towarzyszącą na działce nr 435 w B.. Strona skarżąca nie wykazała, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki określone w powołanym art. 61 § 3 P.p.s.a., przemawiające uwzględnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając ten wniosek strona podniosła, że wykonanie tej decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutki – "nieodwracalne wycięcie drzew w zakresie wynikającym z projektu inwestora", wykonanie obiektów budowlanych oraz ich części z naruszeniem przepisów prawa, w tym przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290 ze zm.), narażenie otoczenia, w tym skarżącego, na niebezpieczeństwo wynikające z lekceważenia przez inwestora zagrożeń, jakie wywoła wykonanie przez niego prac rozbiórkowych i innych robót budowlanych, zagrożenie związane z powstaniem w przyszłości kolejnej stacji paliw, obok istniejącej obecnie stacji paliw, prowadzonej przez skarżącego. Skarżący wskazał, że wskutek wykonania zaskarżonej decyzji poniesie również szkody finansowe, wynikające z "trwałego" zajęcia pasa drogowego w pobliżu jego nieruchomości oraz z utrudnień komunikacyjnych z tym związanych, co doprowadzi do utraty części dochodów z prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, w związku z tym, że "klienci restauracji będą rzadziej z niej korzystać", a wynajmowane przez niego sale konferencyjne "stracą na atrakcyjności". Po pierwsze podkreślić należy, że na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, Sąd nie ma możliwości dokonania oceny zgodności z prawem tego rozstrzygnięcia ani innych aktów wydanych w toku postępowania przed organami administracji. To oznacza, że podniesione w skardze zarzuty nie mogą uzasadniać udzielenia stronie skarżącej ochrony tymczasowej w niniejszej sprawie. Po drugie nie budzi wątpliwości, że strona skarżąca jako okoliczności świadczące o tym, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutki, wskazała zasadniczo normalne, zwykłe następstwa decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jakim jest rozpoczęcie realizacji inwestycji i wykonanie objętych tym projektem robót budowlanych. Strona nie wskazała natomiast żadnych dodatkowych okoliczności mogących odnosić się do konkretnych skutków prawnych lub faktycznych, które spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, z jednoczesnym uprawdopodobnieniem, że powrót do stanu poprzedniego będzie wymagał szczególnego wysiłku, przykładowo dużego nakładu sił i środków. W tym miejscu należy wskazać, że niebezpieczeństwo wystąpienia przesłanek przewidzianych w art. 61 § 3 P.p.s.a. dotyczy przede wszystkim inwestora, a jedynie w wyjątkowych przypadkach może odnosić się także do innych podmiotów. Niewątpliwie bowiem kontynuowanie prowadzonych przez inwestora prac budowlanych, zanim sąd rozstrzygnie wniesioną skargę na decyzję o pozwoleniu na budowę, odbywa się wyłącznie na ryzyko inwestora, który musi być świadomy, że niekorzystne dla niego rozstrzygnięcie spowoduje konieczność poniesienia kosztów związanych z rozbiórką wznoszonego obiektu budowlanego (zob. postanowienie NSA z dnia 3 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 22/05). Po trzecie, wbrew twierdzeniom skarżącego, nie można uznać, że wykonanie zaskarżonej decyzji prowadzić będzie do nieodwracalnego skutku, w postaci wycięcia drzew. Oczywiste jest bowiem, że przedmiotem zaskarżonej decyzji nie jest zezwolenie na usunięcie drzew, albowiem taka decyzja nie jest wydawana przez organy administracji architektoniczno-budowlanej rozpoznające wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę. Nie można zatem mówić o tym, że skutkiem zaskarżonej decyzji będzie usunięcie drzew "w zakresie wynikającym z projektu inwestora". Po czwarte, ewentualne przyszłe uciążliwości, jakie – zdaniem skarżącego – mogłaby wywołać realizacja robót budowlanych, w zakresie wynikającym z zatwierdzonego projektu budowlanego, w tym wynikające z "trwałego" zajęcia pasa drogowego w pobliżu nieruchomości skarżącego oraz z utrudnień komunikacyjnych z tym związanych, nie mogą uzasadniać uwzględnienia wniosku strony o udzielenie jej ochrony tymczasowej, albowiem skarżący nie wykazał, że doprowadzą do powstania szkody znacznych rozmiarów. Istotne jest bowiem, jak wskazano wyżej, że określona w art. 61 § 3 P.p.s.a. przesłanka niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody odnosi się do okoliczności nadzwyczajnych, szczególnych, które grożą powstaniem szkody, jaka nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Niewątpliwie podniesione przez skarżącego okoliczności nie dają podstaw do przyjęcia, że istnieje ryzyko wyrządzenia takiej szkody. Ubocznie wskazać trzeba, że rozstrzygnięcie niniejszym postanowieniem o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie wyłącza możliwości udzielenia stronie skarżącej ochrony tymczasowej na dalszym etapie postępowania sądowego. Przepis art. 152 § 1 P.p.s.a. stanowi bowiem, że w razie uwzględnienia skargi zaskarżony akt nie wywołuje skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku, chyba że sąd postanowi inaczej. Z tych względów, wobec niespełnienia warunków z art. 61 § 3 P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w postanowieniu.