IV SAB/Wr 73/15
WyrokWSA we Wrocławiu2015-05-06
Skład orzekający: sędzia NSA Ryszard Pęk, sędzia NSA Tadeusz Kuczyński, sędzia WSA Lidia Serwiniowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, której jedynym akcjonariuszem jest gmina, a której celem jest zaspokajanie potrzeb mieszkańców w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej na wniosek?Ratio decidendi
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, której jedynym akcjonariuszem jest gmina, a której celem jest zaspokajanie potrzeb mieszkańców w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków, mieści się w kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Bezczynność takiego podmiotu w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej uzasadnia zobowiązanie go do rozpoznania wniosku, jednakże sąd nie może rozstrzygać o tym, czy żądana informacja powinna zostać udzielona.Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. złożyła skargę na bezczynność spółki B S.A. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej rozliczenia kosztów tzw. "wody wspólnej". Spółka B S.A. uznała, że wnioskowane informacje nie mają charakteru publicznego i pozostawiła wniosek bez rozpoznania. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, wskazując, że B S.A. jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej ze względu na fakt gospodarowania mieniem komunalnym i 100% udziałów gminy w jej kapitale zakładowym. Spółka B S.A. wniosła o odrzucenie skargi, a w dalszej kolejności o umorzenie postępowania lub oddalenie skargi, argumentując, że wnioskowane informacje mają charakter indywidualny, a nie publiczny, oraz że ich udostępnienie wymagałoby dużego nakładu pracy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zobowiązał B S.A. we W. do rozpoznania wniosku A Sp. z o.o. z dnia 28 listopada 2014 r. w terminie 14 dni od daty otrzymania wyroku; dalej idącą skargę oddalił; stwierdził, że bezczynność B S.A. we W. w zakresie objętym pkt. I wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; zasądził od B S.A. we W. na rzecz strony skarżącej kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Ryszard Pęk, Sędziowie sędzia NSA Tadeusz Kuczyński, sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.), Protokolant Asystent Sędziego Krzysztof Caliński, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi A Sp. z o. o. z siedzibą we W. na bezczynność B S.A. we W. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w zakresie rozpoznania wniosku z dnia 28 listopada 2014 r. I. zobowiązuje B S.A. we W. do rozpoznania w pkt 1 i 2 wniosku A sp. z o.o. z siedzibą we W. z dnia 28 listopada 2014 r. o udzielenie informacji w terminie 14 dni od daty otrzymania wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności; II. dalej idącą skargę oddala; III. stwierdza, że bezczynność B S.A. we W. w zakresie objętym pkt. I wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; IV. zasądza od B S.A. we W. na rzecz strony skarżącej kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia 9 lutego 2015 r. A Sp. z o.o. z siedziba we W. (dalej: skarżąca), powołując się m.in. na art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. 2014 r., poz. 782) dalej u.d.i.p. złożyła skargę na bezczynność B S.A. z siedzibą we W. (dalej, organ, strona przeciwna, M[...]) w przedmiocie wniosku z dnia 28 listopada 2014 r. dotyczącego udzielenia informacji publicznej, sprowadzające się do nieuzasadnienia pozostawienia wniosku bez rozpoznania i niezałatwienia go zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Skarżąca zarzuciła M[...] naruszenie art. 1 ust. 1 w zw. z art. 2 i art. 4 ust. 1 oraz art. 6 u.d.i.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na mylnym uznaniu, że wnioskowane informacje nie stanowią informacji publicznej, co skutkowało pozostawieniem wniosku bez rozpoznania.
Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie art. 13 ust. 1 w zw. z art. 14 i art. 16 u.d.i.p. polegające na bezpodstawnym pozostawieniu wniosku i niezałatwieniem sprawy w sposób przewidziany przepisami prawa.
Powołując się na powyższe skarżąca wniosła o zobowiązanie M[...] do udostępnienia wnioskowanych informacji w terminie zakreślonym przez Sąd oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła dotychczasowy przebieg postępowania.
Podała, że wnioskiem z dnia 28 listopada 2014 r. domagała się udostępnienia informacji publicznej w zakresie dokumentacji dotyczącej rozliczenia kosztów tzw. wody wspólnej tj.:
1. Wskazania odczytów wodomierza zainstalowanego dla nieruchomości zlokalizowanej we W. przy ul. [...] zajmowanego do 2013 r. przez [...] za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. włącznie;
2. Przekazanie kopii/skanów faktur wystawianych w związku z dostawą wody do nieruchomości zlokalizowanej we W. przy ul. [...] wraz z załącznikami - za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2013 r.;
3. Udzielenie informacji, czy ww. faktury zostały rozliczone, tj. czy M[...] otrzymała za nie zapłatę;
W odpowiedzi na przedmiotowy wniosek, strona przeciwna w piśmie z dnia 16 grudnia 2014 r. wskazała, że informacja objęta przedmiotowym wnioskiem nie ma charakteru publicznego, wobec czego pozostawia ww. wniosek w całości bez rozpoznania. W piśmie z dnia 30 grudnia 2014 r. zatytułowanym "uzupełnienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej" skarżąca podważyła stanowisko strony przeciwnej wskazując odpowiednie przepisy uzasadniające rozpoznanie jej wniosku. Mimo to w piśmie z dnia 16 stycznia 2015 r. strona przeciwna podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko i pozostawiła przedmiotowy wniosek skarżącej bez rozpoznania.
Skarżąca wskazała, że zgodnie z przepisem art. 4 ust. 1 i pkt 5 u.d.i.p. M[...] należy do podmiotów zobowiązanych do udzielenia informacji publicznej. Przesądza o tym fakt gospodarowania mieniem komunalnym, jak też to, że 100% udziałów spółki należy do Gminy W. Wyłączny udział gminy w kapitale zakładowym spółki z o.o. powoduje, w myśl art. 43 ustawy o samorządzie gminnym, że majątek tej spółki jest mieniem samorządowym (komunalnym). Ponadto Gmina W. poprzez działalność M[...] realizuje swoje zadania publiczne – zaspokaja potrzeby zbiorowe wspólnoty w zakresie wodociągów i zaopatrzenie w wodę.
Powołując się na orzecznictwo sądowe skarżąca podniosła, że żądane informacje mają charakter informacji publicznej.
Na marginesie skarżąca wskazuje, że w pismach skierowanych do niej, M[...] uzasadnia odmowę udzielenia wnioskowanych informacje tym, że żądane przez nią informacje mogą jej posłużyć w sporze sądowym, jaki toczy się pomiędzy stronami. Zdaniem skarżącej takie stanowisko strony przeciwnej pozostaje w sprzeczności z obowiązującymi przepisami i ugruntowanym orzecznictwem.
Skarżąca zarzuciła też, że M[...] dopuściło się naruszenia art. 7 i art. 8 kpa, poprzez załatwienie sprawy w sposób sprzeczny z zasadą praworządności i wbrew interesowi społecznemu i słusznemu interesowi strony oraz poprzez prowadzenie sprawy w sposób niebudzący zaufania obywateli.
W odpowiedzi na skargę B S.A. z siedzibą we W. wniosło: o odrzucenie jej w całości, ewentualnie w razie uznania przez Sąd, że bezczynność Spółki w zakresie wniosku z dnia 28 listopada 2014 r. ustała dopiero wraz z udostępnieniem informacji pismem z dnia 24 lutego 2015 r. o umorzenie postępowania w przedmiotowej sprawie. W przypadku zaś uznania przez Sąd, że postępowanie ww. zakresie nie powinno zostać umorzone. M[...] wniosło o oddalenie skargi w zakresie żądania z uwagi na to, że jest ona bezzasadna.
M[...] wniosło o wezwanie skarżącej do uiszczenia opłaty od każdego wniosku o udostępnienie informacji publicznej odrębnie pod rygorem odrzucenia skargi, o dopuszczenie dowodu z nadesłanych akt sprawy administracyjnej, potwierdzenia daty wpływu skargi do B S.A. na okoliczność daty wpływu skargi A sp. z o.o. z siedzibą we W. do Spółki, pełnomocnictw dla H. K. i W. Z. oraz odpisu pełnego KRS strony przeciwnej na okoliczność upoważnienia ww. osób do działania w imieniu Spółki w zakresie dostępu do informacji publicznej, pisma M[...] z dnia 24 lutego 2015 r. wraz z załącznikami oraz z potwierdzeniem nadania na adres pełnomocnika skarżącej na okoliczność jego treści i udostępnienia informacji objętej żądaniem wniosku, wyroku Sądu Okręgowego we W. [...] Wydział Gospodarczy z dnia [...] (sygn. akt [...]) wraz z uzasadnieniem na okoliczność jego treści, a w szczególności prawomocnych ustaleń Sądu dotyczących statusu instalacji na terenie dawnego [...] oraz na okoliczność tego, że odbiorcy usług z terenu dawnego [...] poprzez składanie wniosków o udostępnienie informacji publicznej od strony przeciwnej w istocie realizują swoje prywatne interesy.
M[...] wniosło o zasądzenie od strony skarżącej na jego rzecz kosztów postępowania.
W uzasadnieniu ponownie podniesiono, że skarżąca powinna uiścić w przedmiotowym postępowaniu opłatę w wysokości 100 zł od każdego z wniosków o udostępnienie informacji publicznej, który stanowi przedmiot odrębnego rozpoznania (§ 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi). M[...] wskazało, że w piśmie z dnia 16 grudnia 2014 r. szczegółowo ustosunkowało się do wniosku skarżącej z dnia 28 listopada 2014 r. Zdaniem M[...] nie można uznać, że informacja dotycząca rozliczeń konkretnego odbiorcy usług (w zakresie odczytów wodomierza, treści faktur i informacji o rozliczeniach faktur) jest informacją w sprawach publicznych, która podlega reżimowi ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jest to informacja w sprawie o charakterze indywidualnym, a nie publicznym.
W powołanym wyżej piśmie M[...] wskazało ponadto, że informacje objęte żądaniami wniosku mają charakter przetworzony i przekazanie kopii (skanów) faktur wymaga dużego nakładu czasu i pracy. Także udzielenie informacji o rozliczeniu faktur wymaga uprzedniego zweryfikowania każdej z faktur z osobna.
Podkreślono, iż dane których domaga się skarżąca nie dotyczą dysponowania majątkiem publicznym. B S.A. jako gminna spółka prawa handlowego, nie należy bowiem do sektora finansów publicznych a o dysponowaniu majątkiem publicznym można mówić tylko w przypadku korzystania ze środków publicznych. Zwrócono uwagę na przepis art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Wskazano, iż w przypadku, gdy nie ma się do czynienia z dysponowaniem środkami publicznymi, wówczas nie może być mowy o podleganiu obowiązkowi udostępnienia informacji publicznej, o których mowa w art. 3 u.d.i.p.
M[...] zauważa, że skarżąca w sposób nieprawidłowy rozumie pojęcie bezczynności. Podniosło, że zgodnie z wypracowaną przez doktrynę definicją bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowania w sprawie, jednakże – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności. W ocenie organu w przedmiotowej sprawie nie można mówić o bezczynności podmiotu zobowiązanego (strony przeciwnej) ponieważ strona przeciwna podjęła czynności w sprawie wszczętej wnioskiem skarżącej. W analizowanym stanie faktycznym podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji zakończył również prowadzenie postępowania wydaniem stosownego rozstrzygnięcia.
Ponadto M[...] wskazało, że w dniu 10 lutego 2015 r. odbyło się spotkanie w obecności zarządu B S.A. i Prezydenta W. A. Podczas w/w spotkania (w którym uczestniczyła również pełnomocnik skarżącej) były poruszane zagadnienia dotyczące wniosków o udostępnienie informacji publicznej składanych przez przedsiębiorców z terenu dawnej [...] we W. W wyniku w/w spotkania strona przeciwna wyraziła wolę ponownego przeanalizowania przedmiotowej sprawy i przetworzenia części informacji celem rozwiązania sporu zaistniałego między stronami. Na skutek powyższego - w piśmie z dnia 24 lutego 2015 roku - udostępniono pełnomocnikowi skarżącej informacje dotyczące "rozliczeń z [...]. W przedmiotowym piśmie wskazano, że [...] miała podpisaną umowę o dostarczanie wody do czerwca 2009 roku. Po tym czasie w/w umowa, została zamknięta, wobec czego B S.A. z siedzibą we W. nie dokonywała rozliczeń w/w płatnika, albowiem nie był on odbiorcą usług. W dniu zamknięcia w/w umowy została ona rozliczona, a Spółka wystawiła fakturę za udział w tzw. wodzie wspólnej, która rozumiana jest w niniejszym piśmie jako różnica wskazań pomiędzy wodomierzem głównym a odlicznikami odbiorców usług M[...] w danym przedziale czasowym. W/w faktura została uregulowana przez [...]. Wyjaśniono również, że na podstawie w/w umowy [...] była obciążana należnościami według udziału procentowego w tzw. wodzie wspólnej w stałej wysokości 2,4 %. Ponadto podano, że zgodnie z informacją uzyskaną od [...] [...] z siedzibą przy ul. [...] funkcjonowała od 1990 roku do maja 2012 roku. Szacunkowa roczna ilość zużycia wody i odprowadzanych ścieków w w/w jednostce do celów bytowych wynosiła łącznie 800 m3. Należy wyjaśnić, że [...] po każdej akcji ze zużyciem wody zobowiązane są niezwłocznie uzupełnić wodę w zbiornikach samochodów. Według stanowiska [...] [...] pobierała wodę w tym celu z hydrantów usytuowanych na terenie lub w pobliżu miejsca akcji oraz z hydrantu zlokalizowanego w pobliżu siedziby jednostki, tj. przy zbiegu ulicy [...] i [...]. Zgodnie z oświadczeniem [...] jednostka nie pobierała wody z hydrantu zlokalizowanego na terenie dawnego zakładu [...], gdyż hydrant od dłuższego czasu był niesprawny.
W końcowej części złożonej odpowiedzi na skargę M[...] podało, że pozostaje w sporze sądowym z odbiorcami usług z terenu [...] we W. Z uwagi na kwestionowane przez odbiorców usług dawnego [...] okoliczności, że instalacja wodociągowa na tym terenie nie stanowi własności M[...] odbiorcy usług wystąpili z powództwem celem ustalenia ważności zapisów umów o zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków z dnia 31 października 2008 r. Oprócz wskazanego powyżej postępowania sądowego w toku pozostają także postępowania zainicjonowane przez M[...] o zapłatę należności z tytułu wody wspólnej i postępowania wniosku o zawezwanie do próby ugodowej. W ocenie organu informacje, których udostępnienia żądają odbiorcy usług z terenu dawnego [...] służą realizacji prywatnych interesów odbiorców usług związanych z tymi postępowaniami sądowymi, w okresie od lipca 2014 r. do dnia złożenia niniejszej odpowiedzi na skargę do M[...] wpłynęły 23 wnioski o udostępnienie informacji publicznej (złożenie przez odbiorców usług z terenu dawnego [...]).
Wnioski składane przez te podmioty są poddawane szczegółowej analizie, co wymaga poświęcenia dużego nakładu czasu i pracy i znacznie utrudnia normalne funkcjonowanie Spółki.
Powyższe działania pozostają zatem, zdaniem organu, w oczywistej sprzeczności z celami regulacji ustawowej z zakresu prawa dostępu do informacji publicznej.
W ocenie M[...] wnioski składane przez odbiorców usług z terenu dawnego [...] służą jedynie gromadzeniu materiałów dowodowych do postępowania sądowego i zupełnie abstrahują od celów i istoty regulacji ustawowej z zakresu dostępu do informacji publicznej.
M[...] podkreśliło, że na wnioski o udostępnienie informacji publicznej reaguje w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p.
W piśmie procesowym z dnia 23 marca 2015 r. skarżąca w całości podtrzymała wszystkie twierdzenia i wnioski zawarte w skardze i wniosła o zobowiązanie M[...] we W. do udostępnienia informacji, o które zwracała się we wniosku z dnia 28 listopada 2014 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
W myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012, poz. 270 ze zm.), p.p.s.a., kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
We wniosku z dnia 28 listopada 2014 r. skarżąca domagała się od B S.A. z siedzibą we W. udostępnienia dokumentacji dotyczącej rozliczania kosztów tzw. "wody wspólnej" tj. ilości wody stanowiącej różnicę pomiędzy wskazaniem wodomierza głównego i sumą wskazań wodomierzy odliczających zgodnie z § 5 ust. 4 umowy nr [...] o zaopatrzenie w wodę i/lub odprowadzanie ścieków zawartej w dniu 31 października 2008 r. we W. pomiędzy skarżącą M[...] tj.:
1) Wskazanie odczytów wodomierza zainstalowanego dla nieruchomości zlokalizowanej we W. przy ul. [...] zajmowanego do 2013 r. przez [...] za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. włącznie;
2) Przekazanie kopii/skanów faktur wystawianych w związku z dostawą wody do nieruchomości zlokalizowanej we W. przy ul. [...] wraz z załącznikami – za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2013 r.;
3) Udzielenie informacji czy w/w faktury zostały rozliczone tj. czy M[...] otrzymała za nie zapłatę.
Istota sprawy zatem sprowadza się do tego, czy żądanie objęte wnioskiem skarżącej dotyczy informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. oraz czy podmiot, do którego skierowano wniosek o udzielenie informacji jest podmiotem zobowiązanym do jej udostępnienia. Ustalenie to jest niezbędne, aby stwierdzić, że podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej pozostaje w bezczynności.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (zob. Woś, H. Krysiak-Molczyk i M. Romańska, Komentarz do ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2005, s. 86). Wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu (zob. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2006, s. 37).
Pojęcie informacji publicznej określono w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W myśl art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu oraz ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonym w tej ustawie.
Jak wynika z kolei, z jej art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a, udostępnieniu podlegają informacje o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności:
- treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć,
- dokumentację przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpień, stanowisk, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających. Informacją publiczną są przy tym wiadomości dotyczące faktów zarówno wytworzone przez władzę publiczną lub inny podmiot wykonujący funkcje publiczne, jak i jedynie odnoszące się do tych podmiotów.
Z powyższych względów należy uznać, że informacje żądane przez skarżącą w pkt 1 i 2 powyżej opisanego wniosku posiadały status informacji publicznej. Dotyczyły one bowiem działalności Spółki w zakresie zaspokajania potrzeb publicznych (zaopatrzenie w wodę, odprowadzanie ścieków).
Z kolei art. 4 ust. 1 u.d.i.p. określa katalog podmiotów zobligowanych do udostępniania informacji publicznej, stanowiąc, że są nimi władze oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Nie budzi wątpliwości Sądu, że B S.A. we W., którego jedynym akcjonariuszem jest Gmina W., a którego celem jest zaspokajanie potrzeb mieszkańców Gminy W. w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków mieści się w kręgu podmiotów zobowiązanych, ustalonym w art. 4 u.d.i.p. Z przepisu ust. 1 tego artykułu bowiem wynika, że zobowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, przy tym krąg ten przytoczoną normą prawną nie został ograniczony, o czym świadczy wyrażenie "w szczególności".
Ustawa o dostępie do informacji publicznej, stanowiąc generalną zasadę udostępnienia informacji publicznej, przewiduje różne sposoby jej udostępniania wymienione w art. 7 ust. 1. Jednym z nich jest udostępnianie informacji publicznej na wniosek (art. 10 u.d.i.p.).
Udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku.
Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w tym terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia o powodach opóźnienia oraz o terminie w jakim udostępni informację nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 u.d.i.p.).
Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanym w powiadomieniu postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.).
Jednocześnie przypomnieć należy, iż żądanie udostępnienia informacji publicznej, chociaż szeroko interpretowane i realizowane, nie ma charakteru bezwzględnego i w pewnych okolicznościach zobowiązany może odmówić jej udzielenia.
Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub ochronę informacji niejawnych albo innych tajemnic ustawowo chronionych (art. 5 u.d.i.p.).
Jeśli podmiot zobowiązany odmawia udzielenia informacji z powodów wyżej wskazanych, to powinien tego dokonać w formie decyzji administracyjnej.
W rozpatrywanej sprawie bez znaczenia pozostaje przy tym wykazywanie przez osobę uprawnioną przyczyny, z powodu której wystąpiła ona o udostępnienie informacji publicznej. Strona domagająca się udostępnienia informacji publicznej bowiem nie ma obowiązku uzasadniania wniosku o udzielenie informacji publicznej, chyba że domaga się udostępnienia informacji publicznej przetworzonej, ale wówczas zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. musi wykazać, że uzyskanie tej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Skoro o tej kategorii prawnej mowa należy stwierdzić niekonsekwencję zobowiązanego gdyż w tym samym piśmie, z dnia 16 stycznia 2015 r., stanowiącym uzupełnienie odpowiedzi na wniosek skarżącej (pismo z dnia 16 grudnia 2014 r.) mowa jest, że "informacje objęte żądaniami w/w wniosku mają charakter przetworzony". Informacja przetworzona to także informacja publiczna; w takim przypadku stwierdzenie na początku obu tych pism, że informacje, jakich oczekuje skarżąca nie są informacjami publicznymi zostaje podważona przez samego zobowiązanego. Niezależnie od tego warto ze względów porządkowych wskazać, że gdy żądana informacja nie jest informacją publiczną wówczas pisemna odpowiedź zawierająca takie twierdzenie jest wystarczająca do merytorycznego załatwienia wniosku. Konstrukcja przedstawienia wniosku bez rozpoznania jest na gruncie ustawy o udostępnieniu informacji publicznej niedopuszczalna skoro brak w niej przepisów przenoszących instytucje kodeksowe na ten grunt. Wyjątki zawarte w ustawie (art. 16) nie znoszą tej reguły. Informacja przetworzona może być udzielona gdy żądający co wyżej już wskazano – wykaże, że jest to niezbędne ze względu na szczegółowy interes publiczny. Brak tej przesłanki równa się odmowie udostępnienia informacji w formie decyzji administracyjnej.
Skoro sprawa w zakresie żądania zawartego w pkt 1 i 2 wniosku z dnia 28 listopada 2014 r. dotyczy informacji publicznej i nie została załatwiona zgodnie z przepisem u.d.i.p., to po stronie jego adresata B S.A. we W., zachodzi bezczynność.
Należy jednakże wyjaśnić, że uwzględniając skargę na bezczynność Sąd może jedynie zobowiązać organ do rozpoznania wniosku strony. Nie może natomiast rozstrzygnąć, czy żądana informacja winna być udzielona, czy też istnieją podstawy do załatwienia wniosku skarżącej w inny sposób.
Sąd jednocześnie miał na uwadze, że art. 149 p.p.s.a. w aktualnym brzmieniu zawiera normę, według której uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie, ale także na rozstrzygnięciu o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce oraz czy było to z rażącym naruszeniem prawa albo nie miało charakteru rażącego. Użycie w zdaniu drugim art. 149 § 1 p.p.s.a. wyrazu "jednocześnie" nie oznacza, że ta część przepisu ma zastosowanie tylko wówczas, gdy sąd zobowiązuje organ do wydania aktu w określonym terminie. Z analizy tego przepisu w kontekście przepisu art. 4171 § 3 kodeksu cywilnego wynika, że uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego może polegać na stwierdzeniu, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo że naruszenie prawa nie było rażące.
Sąd stwierdza, że wprawdzie B S.A. we W. pozostaje w bezczynności w załatwieniu pkt 1 i 2 wniosku skarżącej lecz owa bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Regulacje bowiem dotyczące udostępnienia informacji budzą wielokrotnie wątpliwości interpretacyjne a zachowanie adresata wniosku w kontrolowanej sprawie świadczyło o błędnym interpretowaniu prawa a nie jego złej woli w załatwieniu wniosku (pkt III sentencji wyroku).
W związku z tym Sąd na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w pkt. I sentencji wyroku.
Dalej idącą skargę Sąd natomiast oddalił (art. 151 p.p.s.a.) gdyż Spółka udzieliła informacji w zakresie pkt 3 wniosku omawiając w piśmie z dnia 24 lutego 2015 r. rozliczenia z [...] i wskazując, że umowa z tą [...] obejmowała okres do czerwca 2009 r. i następnie wygasła wobec czego Spółka już nie rozliczała [...] z tytułu zużytej wody (pkt II sentencji wyroku). Można przy tym zauważyć wątpliwość czy pkt 3 wniosku skarżącej łączył się z informacją publiczną skoro informacja, "czy faktury w/w zostały rozliczone" nie istniała w chwili jego składania, a informacją publiczną jest tylko informacja wytworzona i będąca w posiadaniu podmiotu zobowiązanego gdy uprawniony się o nią zwraca.
O kosztach postępowania, orzeczono w pkt. IV sentencji, na podstawie art. 200 oraz 205 § 1 p.p.s.a.
H.B.21.05.2015 r.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło