I OSK 2923/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tamara Dziełakowska Sędziowie NSA Monika Nowicka (spr.) del. WSA Marcin Kamiński Protokolant starszy asystent sędziego Paweł Konicki po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 14 września 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 645/17 w sprawie ze skargi A.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 12 maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 14 września 2017 r. (sygn. akt II SA/Sz 645/17), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę A.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 12 maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego. W uzasadnieniu w/w wyroku Sąd wskazał na następujące ustalenia faktyczne i oceny prawne: Decyzją z dnia 3 kwietnia 2017 r. Nr [...], Prezydent Miasta Szczecina, działając na wniosek A.S., odmówił wnioskodawcy przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na dofinansowanie do opłat związanych z nauką na wyższej uczelni, w tym do opłat za czesne i na zakup książek. Powodem odmowy były ograniczone środki finansowe Ośrodka. Uzasadniając swoje stanowisko organ pierwszej instancji wskazał, iż zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. W oparciu o przeprowadzony wywiad i na podstawie zebranych dokumentów w sprawie organ stwierdził, iż wnioskodawca gospodaruje z konkubiną L.B. i dziećmi: M.S. i M.S. Mieszkają w domu jednorodzinnym. A.S. ma problemy zdrowotne i jest objęty stałą opieką lekarską. Prowadzi działalność gospodarczą. Rozpoczął studia stacjonarne na Uniwersytecie S. L.B. pracuje na umowę zlecenie. Aktualny łączny dochód rodziny wynosi [...] zł. Wnioskodawca zwrócił się o dofinansowanie do kosztów związanych z nauką na wyższej uczelni, w tym do opłat za czesne i na zakup książek. W związku z powyższym organ I instancji zauważył, że sytuacja strony była niewątpliwie trudna, jednak Ośrodek nie był w stanie obecnie udzielić jej pomocy finansowej. W pierwszej kolejności środki finansowe były bowiem przeznaczane na zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych, gdzie nadrzędne jest zdrowie i życie ludzkie, niezbędne też zakupy żywności, leków i leczenia, opału, ubioru i drobnych napraw i remontów. Rozpoczęcie studiów i tym samym podniesienie kwalifikacji zawodowych było więc dla strony niewątpliwie ważną potrzebą, ale jednak drugorzędną bo nie należącą do niezbędnych potrzeb życiowych. Ośrodek nie posiadał zaś środków finansowych na powyższy cel. Ponadto, organ I instancji uzasadnił odmowę przyznania pomocy, wskazując na możliwości finansowe Ośrodka i określając szczegółowo wysokość posiadanych środków na realizację zadań oraz liczbę uprawnionych do uzyskania pomocy.  Rozpoznając sprawę w instancji odwoławczej, na skutek odwołania wniesionego przez A.S., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie, decyzją z dnia 12 maja 2017 r. nr [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Szczecina. Zdaniem organu odwoławczego, to, iż organ I instancji odmówił przyznania odwołującemu się zasiłku celowego z przeznaczeniem na dofinansowanie do opłat związanych z nauką na wyższej uczelni, w tym do opłat za czesne i na zakup książek, nie oznaczało samo w sobie, że w ten sposób naruszył granice uznania administracyjnego. Kolegium wyjaśniło bowiem, iż organy pomocy społecznej są upoważnione do limitowania rozmiaru przyznawanych świadczeń z uwagi na ograniczone środki finansowe, a posiadane fundusze muszą rozdzielać pomiędzy stale rosnącą liczbą osób wymagających wsparcia. Na wyżej przedstawioną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 12 maja 2017 r. A.S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Oddalając skargę – na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: "p.p.s,.a.") - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, że nie była ona uzasadniona. Na wstępie Sąd podniósł, że zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. W ustępie 2 tegoż artykułu zostały zaś wymienione niektóre z tych potrzeb: pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Następnie Sąd Wojewódzki wyjaśnił, że otwarty katalog potrzeb, wymienionych w tym przepisie oznacza, że potrzeby, na które może zostać przyznany zasiłek celowy mogą być również inne, z tym że każdą z nich winna cechować niezbędność. W ocenie Sądu, niewątpliwie działania osoby korzystającej ze świadczeń pomocy społecznej zmierzające do podjęcia nauki, czy podniesienia kwalifikacji, które w przyszłości mają poprawić sytuację na rynku pracy, zasługują na aprobatę, ale nie oznacza to jednak, że realizacja tego celu musi zostać w całości sfinansowana ze środków pomocy społecznej. Zdaniem Sądu, skarżący, podejmując studia prawnicze na Uniwersytecie Szczecińskim nie tylko nie przeanalizował związanych z tymi planami kosztów koniecznych, jakie w związku ze studiami należy ponieść, ale również nie podjął żadnych działań by koszty te zminimalizować. Faktem zaś powszechnie znanym była przy tym wysoka cena podręczników akademickich a zatem z tego więc powodu – właśnie by umożliwić naukę osobom gorzej sytuowanym - podręczniki te były dostępne w bibliotekach: Uniwersyteckiej czy Wydziału Prawa i przez to nie było .w tym wypadku potrzeby ich kupowania, zwłaszcza ze środków pomocy społecznej. W kontekście przeznaczenia środków na zasiłki celowe nie była to też – w ocenie Sądu - niezbędna potrzeba bytowa, ale taka, którą skarżący przy włożeniu minimum wysiłku mógł zaspokoić we własnym zakresie. Również potrzeba w postaci odpłatności za studia, zdaniem Sądu Wojewódzkiego, nie należała do kategorii niezbędnych potrzeb bytowych. Skarżący – jak podkreślił Sąd - i w tym przypadku zamierzał w całości przerzucić koszt podjętych zobowiązań (rozpoczęcia nauki) na budżet pomocy społecznej i budżet wyższej uczelni. Ze względu bowiem na jego sytuację finansową, Rektor Uczelni zwolnił A.S. z połowy odpłatności, jakie winien on ponosić w związku z podjęciem studiów a pozostałą część - rozłożył na raty.. W ocenie Sądu Wojewódzkiego, nie do zaaprobowania była więc postawa skarżącego, który próbował cały ciężar swoich planów życiowych i podjętych w związku z tym zobowiązań przerzucić na innych obywateli – podatników, tworzących dochody państwa, z których pozyskiwane były środki finansowe zarówno na pomoc społeczną jak i budżety szkół wyższych. Pomoc społeczna – jak kontynuował Sąd - ma natomiast za zadanie jedynie przejściowo pomagać osobom i rodzinom w przezwyciężeniu ich trudnej sytuacji, do których jednak nie można zaliczyć kosztów nie do końca przemyślanych i przeanalizowanych finansowo planów dotyczących kształcenia. W skardze kasacyjnej, zaskarżając powyższy wyrok w całości, A.S., zarzucił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie naruszenie: I prawa materialnego, to jest: 1. art. 3 ust. 1 i art. 3 w zw. z art. 2 PomSpołU - poprzez dokonanie ich błędnej wykładni, polegającej na niewłaściwym przyjęciu, iż w obliczu okoliczności sprawy przyznanie skarżącemu zasiłku celowego na opłacenie kosztów nauki na wyższej uczelni i zakup podręczników, nie jest niezbędne do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych skarżącego; 2. art. 39 ust. 1 PomSpołU - poprzez dokonanie jego błędnej wykładni, polegającej na niesłusznym przyjęciu, iż w obliczu okoliczności sprawy przyznanie skarżącemu zasiłku celowego na opłacenie kosztów nauki na wyższej uczelni i zakup podręczników, nie mieści się w pojęciu niezbędnych potrzeb życiowych, których zaspokajanie jest celem pomocy społecznej; II przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, to jest 3.. art. 145 § 1 ppkt 1 c) w zw. z art. 151 PostAdmU - polegające na nie przeprowadzeniu przez Sąd postępowania dowodowego w celu ustalenia sytuacji finansowej skarżącego i nie uwzględnieniu okoliczności faktycznych sprawy, tj. braku możliwości spłaty przez skarżącego połowy czesnego za studia mimo częściowego zwolnienia z tej opłaty przez Dziekana WPIA US oraz rozłożenia pozostałej kwoty na raty, nieustaleniu jaki są faktyczne możliwości finansowe Ośrodka Pomocy Społecznej i czy rzeczywiście nie ma wystarczających środków na udzielenie pomocy skarżącemu, w konsekwencji oparciu wyroku przez Sąd na niepełnym materiale dowodowym przedstawionym przez organ administracyjny i tym samym niestwierdzeniu przez Sąd naruszenia przez organ administracyjny przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., 4. art. 3 § 1 w zw. z art. 3 § 2 pkt 1 w zw. z art. 134 § 1 w zw. z art. 134 § 2 PostAdmU - polegającym na nie wywiązaniu się z ciążącego na nim, w ramach sądowej kontroli działalności administracji publicznej, obowiązku zbadania rzetelności działania organów administracyjnych. Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne, skarżący wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku wraz (cyt.): "z poprzedzającą go decyzją, wydaną z up. Prezydenta Miasta przez Kierownika Sekcji Pracy Socjalnej UL Rejonowego Ośrodka Pomocy Rodzinie Północ w Miejskim Ośrodku Pomocy Rodzinie w Szczecinie nr [...] odmawiającej przyznania A.S. zasiłku celowego z przeznaczeniem na dofinansowanie do opłat związanych z nauką na wyższej uczelni, w tym do opłat za czesne i zakup książek i w konsekwencji przyznanie skarżącemu zasiłku celowego zgodnie z pierwotnym wnioskiem, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Szczecinie" wraz z zasądzeniem zwrotu kosztów postępowania. Odpowiedź na skargę kasacyjna nie została wniesiona. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny związany jest podstawami skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, wobec czego kontrola Naczelnego Sądu Administracyjnego ograniczyła się wyłącznie do zbadania zawartych w skardze kasacyjnej zarzutów, sformułowanych w granicach podstaw kasacyjnych. Wyjaśnić też trzeba, iż związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające z regulacji prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny nie może więc we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować (zob. wyrok NSA z dnia 8 grudnia 2015 r., II OSK 909/14). Należy zatem w tym miejscu podkreślić, że w zarzutach skargi kasacyjnej skarżący posługuje się skrótami ("PostAdmU", "PomSpołU"), których jednak nie wyjaśnia. Świadczy to o nie całkowicie prawidłowym przytoczeniu podstaw skargi kasacyjnej i niestaranności jej autora, chociaż skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia (por. też: wyrok NSA z dnia 21 marca 2018 r., I OSK 1327/16). Mając jednak na względzie uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009 r. (sygn. akt l OPS 10/09, opubl. w ONSAiWSA 2010, nr 1, poz. 1), możliwe okazało się w tym wypadku ( w oparciu o uzasadnienie skargi kasacyjnej) zrekonstruowanie aktów prawnych, które zostały oznaczone wskazanymi wyżej skrótami. Stanowiły je więc (odpowiednio): ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz ustawa o pomocy społecznej. Ponadto należy także zaznaczyć, że obowiązkiem sporządzającego skargę kasacyjną jest ścisłe określenie jednostki redakcyjnej aktu normatywnego, wobec którego formułuje zarzuty (por. wyrok NSA z dnia 2 marca 2018 r., I OSK 2986/17), a czego w niniejszej sprawie autor skargi kasacyjnej jednak nie w pełni dochował ( powołany art. 2 ustawy o pomocy społecznej ma dwa ustępy). Przechodząc do oceny zarzutów kasacyjnych wskazać trzeba, że analizowana pod tym kątem skarga kasacyjna, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie prowadzi do uchylenia zaskarżonego wyroku. Odnosząc się do pierwszego zarzutu skargi kasacyjnej zauważyć trzeba, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Z kolei art. 2 tej ustawy składa się z dwóch ustępów, które stanowią, że pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Pomoc społeczną organizują organy administracji rządowej i samorządowej, współpracując w tym zakresie, na zasadzie partnerstwa, z organizacjami społecznymi i pozarządowymi, Kościołem Katolickim, innymi kościołami, związkami wyznaniowymi oraz osobami fizycznymi i prawnymi. Przepisy te nie mogły zostać naruszone samodzielnie w sprawie, albowiem mają charakter ramowy i podlegają dopiero konkretyzacji w dalszych przepisach ustawy. Takim przepisem konkretyzującym jest art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, do którego odnosi się drugi zarzut skargi kasacyjnej. Zgodnie z tym przepisem, w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Przesłanką przyznania zasiłku celowego jest zatem zaistnienie stanu niezbędnej potrzeby bytowej, którą miałby ów zasiłek zaspokajać. Kwestią sporną w sprawie jest to, czy za taką potrzebę może być uznane opłacenie kosztów nauki na wyższej uczelni i zakup podręczników. Naczelny Sąd Administracyjny podziela w tym zakresie ocenę organów oraz Sądu Wojewódzkiego, że zasiłek z art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej nie może służyć finansowaniu kosztów związanych z kształceniem w szkole wyższej. Niewątpliwie prawo do edukacji należy do jednego z najważniejszych praw podmiotowych jednostki. Znajduje to odbicie zarówno w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (art. 70 ust. 1), jak i w Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (art. 2 Protokołu nr 1 do Konwencji). Aby zapewnić ochronę realizacji tego prawa, ustrojodawca w art. 70 ust. 4 Konstytucji wprost wskazał, że " Władze publiczne zapewniają obywatelom powszechny i równy dostęp do wykształcenia. W tym celu tworzą i wspierają systemy indywidualnej pomocy finansowej i organizacyjnej dla uczniów i studentów. Warunki udzielania pomocy określa ustawa." Należy jednak zaznaczyć, że ustawą tą nie jest ustawa o pomocy społecznej, lecz w przypadku edukacji w szkole wyższej ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2017 r. poz. 2183 ze zm.). To wskazana ustawa zawiera regulacje dotyczące pomocy materialnej dla studentów (np. określające uprawnienie do stypendium socjalnego), która ma zapewnić dostęp do wykształcenia wyższego także osobom niezamożnym (zob. art. 173 i n. tej ustawy), zgodnie z wymogiem art. 70 ust. 4 Konstytucji RP. Tymczasem w art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej mowa jest o "niezbędnej potrzebie bytowej". Autor skargi kasacyjnej nie wykazał zaś, że potrzeba, w postaci opłacenia kosztów nauki wnioskodawcy w szkole wyższej oraz zakupu podręczników jest, po pierwsze, niezbędna oraz, po drugie, że ma charakter bytowy. W ocenie zaś składu orzekającego Naczelnego Sądu Administracyjnego, możliwość edukacji jest dla bytu człowieka niezwykle istotna, jednak nie jest dla niego niezbędna, zwłaszcza w odniesieniu do kształcenia wyższego. Godzi się przy tym zaznaczyć, że nawet spełnienie tych przesłanek nie implikowałoby przyznania zasiłku celowego, albowiem jego przyznanie jest pozostawione uznaniu organu, a sąd administracyjny kontroluje jedynie, czy nie zostały w takim przypadku przekroczone granice tego uznania. W niniejszej sprawie, jak trafnie Sąd Wojewódzki stwierdził, organ nie miał podstaw do skorzystania z uznania administracyjnego określonego w art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, skoro stan faktyczny sprawy nie podpadał pod hipotezę normy określonej w tym przepisie. Skoro też przepisy prawa materialnego wyznaczają wymagany zakres postępowania wyjaśniającego, to mając na uwadze powyższe nie można w rezultacie podzielić zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c [w oryginale skargi kasacyjnej błędnie oznaczone jako "ppkt"] w zw. z art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wbrew stanowisku skarżącego kasacyjnie, sąd administracyjny – z zupełnym wyjątkiem, wynikającym z art. 106 § 3 przywołanej ustawy - nie przeprowadza bowiem postępowania dowodowego. Zatem Sąd Wojewódzki nie mógł przeprowadzić takiego postępowania (cyt.): "w celu ustalenia sytuacji finansowej skarżącego i nie uwzględnieniu okoliczności faktycznych sprawy, tj. braku możliwości spłaty przez skarżącego połowy czesnego za studia mimo częściowego zwolnienia z tej opłaty przez Dziekana WPIA US oraz rozłożenia pozostałej kwoty na raty, nieustaleniu jaki są faktyczne możliwości finansowe Ośrodka Pomocy Społecznej i czy rzeczywiście nie ma wystarczających środków na udzielenie pomocy skarżącemu". Jednocześnie zauważyć też trzeba, że skarżący kasacyjnie nie wskazał precyzyjnie, dlaczego - w jego ocenie - Sąd pierwszej instancji miał oprzeć się na niepełnym materiale dowodowym przedstawionym przez organ administracyjny, mającym świadczyć o naruszeniu przez ten organ art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżący kasacyjnie nie przedstawił bowiem, jakich dokładnie dowodów organ nie przeprowadził, a które - w ocenie skarżącego - miałyby doprowadzić do istotnie odmiennych wniosków i ustaleń, niż poczynione przez organy. Powtórzyć przy tym wypada, że kwestia możliwości spłaty czesnego przez skarżącego była irrelewantna dla stosowanej w sprawie normy materialnoprawnej, skoro opłacenie kosztów edukacji w szkole wyższej nie stanowiło w sprawie "niezbędnej potrzeby bytowej", a zatem okoliczność ta nie miała znaczenia dla sprawy i z tej przyczyny nie musiała być przez organy weryfikowana. Wreszcie także ostatni zarzut skargi kasacyjnej, odnoszący się do art. 3 § 1 w zw. z art. 3 § 2 pkt 1 w zw. z art. 134 § 1 w zw. z art. 134 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, również nie mógł zostać uznany za trafny. Skarżący kasacyjnie upatruje naruszenia tych przepisów w niewywiązaniu się z ciążącego na Sądzie Wojewódzkim, w ramach sądowej kontroli działalności administracji publicznej, obowiązku zbadania rzetelności działania organów administracyjnych. Nie bardzo jednak wiadomo, w jaki sposób autor skargi kasacyjnej dostrzega powiązanie między tym zastrzeżeniem a art. 3 § 2 pkt 1 ww. ustawy, a który to przepis określa tylko właściwość rzeczową sądu administracyjnego (tj. że kontroluje on decyzje administracyjne, a taka forma prawna działania administracji publicznej została właśnie objęta przez Sąd Wojewódzki kontrolą w sprawie), oraz art. 134 § 2 tej ustawy, zgodnie z którym sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności, gdy przecież wydane w sprawie rozstrzygnięcie nie pogorszyło sytuacji adresata skarżonej decyzji. Podobnie nie wiadomo jak kwestia spełnienia obowiązku zbadania działalności organów administracyjnych ma się - zdaniem autora skargi kasacyjnej - do art. 134 § 1 ww. ustawy, tj. kwestii granic sprawy i niezwiązania sądu administracyjnego zarzutami skargi. Nie sposób również twierdzić, że Sąd Wojewódzki naruszył art. 3 § 1 tej ustawy bo w myśl tego przepisu,"sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej", a Sąd Wojewódzki poddał przecież kontroli decyzję Kolegium z dnia 12 maja 2017 r. nr [...]. Powyższe prowadzi więc do wniosku, że w skardze kasacyjnej powołano przy omawianym zarzucie nieadekwatne do niego wzorce kontroli skarżonego orzeczenia. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną w oparciu o art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z uwagi zaś na zawarty w niej wniosek dotyczący kosztów poniesionych z tytułu pomocy prawnej świadczonej z urzędu, wskazać trzeba, że z mocy art. 254 § 2 p.p.s.a. – właściwym do jego rozpoznania jest sąd wojewódzki.