II SA/Rz 343/17

PostanowienieWSA w Rzeszowie2017-04-26

Skład orzekający: Magdalena Józefczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka jawna, reprezentowana przez wspólników, jest zobowiązana do złożenia dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania spółki w postępowaniu sądowym, nawet jeśli wspólnicy mają prawo reprezentować spółkę z mocy ustawy?
Ratio decidendi
Spółka jawna, jako jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, ale posiadająca zdolność sądową i procesową, jest zobowiązana do wykazania umocowania do działania w postępowaniu sądowym poprzez złożenie stosownych dokumentów, najpóźniej przy pierwszej czynności procesowej. Nawet jeśli wspólnicy mają ustawowe prawo do reprezentowania spółki, sąd nie jest zobowiązany do samodzielnego ustalania tych okoliczności, a brak wymaganego dokumentu (np. odpisu z KRS lub umowy spółki) obliguje sąd do odrzucenia skargi.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka jawna złożyła skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Sąd wezwał pełnomocnika do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych skargi, w tym do złożenia dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania spółki oraz uiszczenia wpisu. Spółka uiściła wpis i złożyła dokument pełnomocnictwa podpisany przez wspólników, jednak nie dołączyła dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania spółki, mimo że pełnomocnik wskazywał na dołączenie wydruku z KRS.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono kwotę 400 zł tytułem wpisu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Magdalena Józefczyk po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2017 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi F. sp.j. z/s w [.] na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [.] grudnia 2016 r. nr [.] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym - p o s t a n a w i a - I. odrzucić skargę, II. zwrócić F. z/s w [.] kwotę 400 zł /słownie: czterysta złotych/ tytułem wpisu od odrzuconej skargi. Zarządzeniami z dnia 27 i 28 marca 2017 r. wezwano pełnomocnika skarżącej Spółki do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych skargi poprzez złożenie do akt sądowych dokumentu pełnomocnictwa, dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania Spółki oraz uiszczenia wpisu w kwocie 400 zł. W odpowiedzi na wezwanie w przepisanym terminie 7 dni od dnia doręczenia (30 marca 2017 r.) uiszczono wpis i złożono do akt dokument pełnomocnictwa podpisany przez wspólników Spółki. Przesyłka nie zawierała natomiast dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania Spółki, wbrew oświadczeniu pełnomocnika w piśmie procesowym z dnia 30 marca 2017 r wskazującego na dołączony "wydruk z KRS". Wobec zatem nieuzupełnienia braków formalnych skargi podlega ona odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 29 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.) dalej: "Ppsa". Stosownie do art. 25 § 3 i art. 26 § 1 Ppsa, jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na te jednostki obowiązków lub przyznania uprawnień lub skierowania do nich nakazów i zakazów, a także stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, posiadają zdolność sądową i zdolność procesową w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Dokonują one czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu (art. 28 § 1). Z mocy art. 29 Ppsa podmioty te są obowiązane wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Wymienione dokumenty stanowią wymogi formalne pisma (skargi) w postępowaniu sądowym, które podlegają uzupełnieniu w trybie art. 49 § 1 Ppsa. Znaczenie tych dokumentów jest istotne z punktu widzenia konieczności ustalenia, czy dane pismo, w szczególności skarga inicjująca postępowanie sądowoadministracyjne zmierzające do kontroli aktów administracyjnych, pochodzi od uprawnionego podmiotu. Ich nieuzupełnienie obliguje Sąd do odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej, ponieważ sprawie nie można nadać prawidłowego biegu. Biorąc pod uwagę, że skarga pochodziła od spółki jawnej, o jakiej mowa w przepisach ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 1578), do dokumentów takich zalicza się m.in. odpis pełny lub odpis aktualny z Krajowego Rejestru Sądowego, o którym mowa w ustawie z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r. poz. 700), a od dnia 1 stycznia 2012 r. także pobrany samodzielnie wydruk komputerowy aktualnych informacji o podmiotach wpisanych do Rejestru, o którym mowa w art. 4 ust. 4aa tej ustawy, względnie umowę spółki jawnej. Z przepisów Kodeksu spółek handlowych wynika, że każdy wspólnik ma prawo reprezentować spółkę i prawo to dotyczy wszystkich czynności sądowych i pozasądowych spółki (art. 29 § 1 i 2 Ksh). W myśl jednak art. 30 § 1 Ksh, umowa spółki może przewidywać, że wspólnik jest pozbawiony prawa reprezentowania spółki albo że jest uprawniony do jej reprezentowania tylko łącznie z innym wspólnikiem lub prokurentem. Pozbawienie wspólnika prawa reprezentowania spółki może nastąpić wyłącznie z ważnych powodów na mocy prawomocnego orzeczenia sądu (art. 30 § 2 Ksh). W orzecznictwie sądowym podkreśla się, że skuteczność pełnomocnictwa procesowego udzielonego przez spółkę jawną uzależniona jest od zachowania sposobu reprezentacji ujawnionego w Krajowym Rejestrze Sądowym (por. uchwałę Sądu Najwyższego z 30 maja 2008 r. sygn. III CZP 43/08). Tak więc dokument ten powinien być złożony w sądzie, najpóźniej na wezwanie przewodniczącego, aby możliwe było ustalenie zarówno liczby wspólników, jak i przyjętych zasad reprezentacji spółki jawnej. Sąd nie jest zaś uprawniony do ustalania tych okoliczności z urzędu, np. poprzez samodzielne pobranie wydruku komputerowego aktualnych informacji o podmiotach wpisanych do Krajowego Rejestru Sądowego, czy uzyskanie odpisu z KRS od sądu rejestrowego. Obowiązki te ciążą na wnoszącym pismo. Skoro zatem dokumentu tego nie nadesłano pomimo wezwania sprawie nie można nadać dalszego, prawidłowego biegu. O zwrocie wpisu orzeczono po myśli art. 232 § 1 pkt 1 Ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło