I GSK 671/18

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-07-12

Skład orzekający: Hanna Kamińska, Zofia Borowicz, Elżbieta Kowalik - Grzanka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na okoliczność spełnienia przez wnioskodawcę warunków przyznania pomocy finansowej, czy też ciężar dowodu spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy, zwłaszcza w kontekście przepisów ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich?
Ratio decidendi
Ciężar dowodu spełnienia warunków przyznania pomocy finansowej spoczywa na wnioskodawcy, a organy administracji nie mają obowiązku aktywnego poszukiwania dowodów na tę okoliczność, zgodnie z przepisami ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Wnioskodawca musi wykazać posiadanie tytułu prawnego do gruntu, do którego ubiega się o płatności.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi na rok 2016. Organy administracji odmówiły przyznania płatności, stwierdzając, że skarżący bezumownie użytkuje działki rolne, co wyklucza możliwość otrzymania pomocy zgodnie z przepisami ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędzia NSA Zofia Borowicz Sędzia del. WSA Elżbieta Kowalik - Grzanka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 21 września 2017 r., sygn. akt II SA/Go 556/17 w sprawie ze skargi J. R. na decyzję Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub szczególnymi 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od [...] na rzecz Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 21 września 2017 r., sygn. akt II SA/Go 556/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1320) – dalej jako: "p.p.s.a.", oddalił skargę [...] (dalej: "skarżący") na decyzję Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia 10 maja 2017 r. w przedmiocie odmowy przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami. Wyrok Sądu I instancji zapadł w następujących okolicznościach faktycznych. Wnioskiem z dnia 6 czerwca 2016 r. skarżący wystąpił o przyznanie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami na 2016 r. Decyzją z dnia 10 marca 2017 r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ż. z/s w Szprotawie odmówił przyznania [...] płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami na rok 2016. Wyjaśnił, że z pisma z dnia 16 lutego 2017 r. Dyrektora Agencji Nieruchomości Rolnych (zwanej dalej ANR) Filia w [...] wynika, iż od miesiąca maja 2014 r. skarżący bezumownie użytkuje działki ew. nr [...] (gmina Ż., obręb ewidencyjny G.). Wobec tego faktu ANR wszczęła względem bezumownego użytkownika postępowanie egzekucyjne zmierzające do wydania nieruchomości. Wobec powyższego działki rolne zlokalizowane na w/w działkach ewidencyjnych zostały wykluczone z płatności ONW albowiem zgodnie z art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. 2015, poz. 349 ze zm.) jeżeli warunkiem przyznania pomocy jest posiadanie gospodarstwa rolnego lub gruntu i pomoc jest przyznawana do powierzchni gruntu, to taka pomoc do gruntu wchodzącego w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa przysługuje podmiotowi, który ma do tego gruntu tytuł prawny, z tym że w przypadku działań, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 10-12 - podmiotowi, który, na dzień 31 maja danego roku, ma do tego gruntu tytuł prawny. Z tych względów organ pierwszej instancji ustalił, że w przypadku skarżącego obszar kwalifikujący się do płatności ONW wyniósł 0,58 ha (działka rolna "G" położona na działce ewidencyjnej nr 144/5). Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że skarżący składając w dniu 10 czerwca 2016 r. oświadczenie, z którego wynika, iż posiada tytuł prawny do w/w działek deklarowanych we wniosku o przyznanie płatności ONW na rok 2016 i powołując się na nieobowiązujące umowy dzierżawy z 1998 r. wskazał ewidentną nieprawdę. Organ odwoławczy potwierdził słuszność ustaleń dokonanych przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR i uznał za zasadne wykluczenie z płatności na rok 2016 w/w działek albowiem wypłata pomocy finansowej skarżącemu do gruntów rolnych użytkowanych bez tytułu prawnego stałaby w oczywistej sprzeczności z przepisem prawa określonym w art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Przepis ten uzależnia wprost możliwość otrzymania płatności ONW do gruntów rolnych wchodzących w skład ZWRSP od posiadania tytułu prawnego do deklarowanych działek, a tego skarżący nie posiadał. Organ odwoławczy wyjaśnił nadto, że skarżący już w dniu 26 kwietnia 2016 r. został zobligowany by wydać ANR w/w działki, co wynika z dołączonego przez stronę wyroku sądowego. Tym samym składając w dniu 10 czerwca 2016 r. wniosek o przyznanie płatności ONW na rok 2016 miał pełną świadomość, że zgłasza do płatności ONW działki, co do których nie posiada tytułu prawnego. [...] zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który zaskarżonym wyrokiem skargę oddalił. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd I instancji wskazał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd uznał za bezsporne, że w oświadczeniu z dnia 8 czerwca 2016 r. skarżący wskazał, że do działek ewidencyjnych o numerach [...] posiada tytuł prawny w postaci umów dzierżawy, które zostały zawarte w 1998 r. z ANR. Orzekające w sprawie organy administracji zweryfikowały powyższe oświadczenie skarżącego poprzez zwrócenie się do ANR. W piśmie z dnia 16 lutego 2017 r. ANR wskazała, że ww. działki są bezumownie użytkowane przez skarżącego. Nadto ANR podała, że zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne zmierzające do wydania nieruchomości przez bezumownego użytkownika. Jak stwierdził Sąd pierwszej instancji orzekające w sprawie organy administracji trafnie uznały pismo z dnia 16 lutego 2017 r. ANR za wiarygodny i pełnowartościowy dowód w sprawie. Zawarte w nim informacje pochodzą od uprawnionego organu (art. 76 § 1 k.p.a.), zaś wskazane tam fakty znajdują potwierdzenie również w wyjaśnieniach skarżącego. Z treści odwołania i skargi jednoznacznie wynika, że w 2014 r. umowy dzierżawy dotyczące ww. działek ewidencyjnych nie zostały przedłużone z ANR. Zdaniem Sądu pierwszej instancji wyrok Sądu Rejonowego w Żaganiu z dnia 26 kwietnia 2016 r., [...], którego prawidłowość kwestionował skarżący odnośnie między innymi zawartego w jego sentencji oznaczenia położenia nieruchomości do wydania której skarżący został zobowiązany na rzecz ANR, nie stanowił podstawowego dowodu, na podstawie którego organy uznały, że skarżący nie posiada tytułu prawnego do ww. działek ewidencyjnych. W ocenie Sądu w sposób pośredni wskazany wyrok potwierdza jednak prawidłowość wydanych decyzji, gdyż zawarte w nim numery działek ewidencyjnych są identyczne z podanymi w piśmie ANR z dnia 16 lutego 2017 r. Nadto wyrok ten harmonizuje z informacją ANR o wszczęciu postępowania egzekucyjnego wobec skarżącego. Sąd zważył również, że zgodnie z art. 27 ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich na strony - beneficjentów pomocy - został nałożony obowiązek przedstawiania dowodów oraz składania wyjaśnień, co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek: ciężar udowodniania faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Jak wyjaśnił Sąd pierwszej instancji skarżący nie przedstawił żadnego dowodu potwierdzającego posiadanie w dalszym ciągu tytułu prawnego do działek ewidencyjnych wskazanych we wniosku o przyznanie płatności ONW. Skarżący nie podniósł również uzasadnionych zarzutów mogących podważyć wiarygodność informacji podanych przez ANR, które legły u podstaw zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu pierwszej instancji należy podzielić zatem stanowisko organów, że skarżący nie posiada tytułu prawnego do deklarowanych działek ewidencyjnych, który utracił w okresie od 1 maja 2014 r. do 20 czerwca 2014 r. Tym samym nie została spełniona przesłanka o której mowa w art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Jednocześnie organy ustaliły, że obszar kwalifikujący do płatności ONW wynosi [...] ha (działka nr [...]), czyli nie został spełniony wymóg zawarty w § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia ONW. Zdaniem Sądu pierwszej instancji organy administracji zebrały w sposób prawidłowy materiał dowodowy, a wyprowadzone wnioski nie naruszają granic swobodnej oceny dowodów. Tym samym nie doszło w postępowaniu administracyjnym do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Z tych względów Sąd pierwszej instancji stanął na stanowisku, że na gruncie niniejszej sprawy orzekające w sprawie organy nie dopuściły się naruszeń prawa materialnego, które miałyby wpływ na wynik sprawy, ani uchybień formalnoprawnych w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł [...], który zaskarżył go w całości, zarzucając mu naruszenie art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. polegające na ocenie przez sąd, iż przepisy te zostały zastosowane w sposób prawidłowy, podczas gdy skarżący wskazywał w postępowaniu przed organami administracji publicznej na okoliczności budzące wątpliwości co do ustalonego stanu faktycznego wynikającego z dowodów przeprowadzonych z urzędu, które to wątpliwości nie zostały rozstrzygnięte przez organy administracji w toku postępowania dowodowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy. Wskazując na powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o zmianę zaskarżonego orzeczenia zgodnie z pierwotnym żądaniem oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor L. Oddziału Regionalnego ARiMR w [...]wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez Sąd I instancji. Skarga kasacyjna została oparta na podstawie kasacyjnej wymienionej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. na naruszeniu przepisów postępowania. Kasator zarzuca nieprawidłowe przeprowadzenie kontroli przez Sąd I instancji i naruszenie przepisów postępowania wskazanych w petitum skargi kasacyjnej, polegające na ocenie przez Sąd, że przepisy postępowania art. 7, 77 i 80 k.p.a. zostały przez organy zastosowane prawidłowo, podczas gdy skarżący w postępowaniu przed organami administracji publicznej wskazywał na okoliczności budzące wątpliwości co do ustalonego stanu faktycznego wynikającego z dowodów przeprowadzonych z urzędu, które to wątpliwości nie zostały rozstrzygnięte przez organy w toku postępowania dowodowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim skarżący kwestionował fakt prawidłowego wypowiedzenia umowy dzierżawy co implikowało, jego zdaniem, obowiązek organu przeprowadzenia dalszego postępowania dowodowego, zmierzającego do ustalenia, czy wypowiedzenie umowy dzierżawy dotyczyło działek rzeczywiście objętych wnioskiem o dopłatę. Skarżący kasacyjnie wskazał na wyrok Sądu Rejonowego w Ż., który w jego ocenie jest dowodem, że Agencja Nieruchomości Rolnych dochodzi od niego innych działek, niż objętych wnioskiem. Argumentacja ta nie zasługuje na uwzględnienie. Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że naruszenie art. 3 § 1 p.p.s.a. może polegać na wykroczeniu poza kompetencje sądu albo zastosowaniu środka nieprzewidzianego w ustawie względnie w sytuacji gdy Sąd rozpoznający skargę, uchyla się od obowiązku wykonania kontroli, o której mowa w tym przepisie. Przepis ten nie określa jednak wzorca, według którego kontrola ta ma być wykonana. Okoliczność, że autor skargi kasacyjnej nie zgadza się z wynikiem kontroli sądowej nie oznacza naruszenia tego przepisu. Zauważyć też trzeba, co wydaje się pomijać całkowicie w uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor, że z art. 27 ustawy z 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, wynikają pewne odstępstwa, w zakresie prowadzenia postępowania, w stosunku do regulacji k.p.a. Przede wszystkim, ustawodawca nie przewidział obowiązywania zasady prawdy obiektywnej, ustalając, że organy prowadzące postępowanie zobowiązane są jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego. Nie nałożył natomiast na organy obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Jednocześnie przyjął zasadę, że ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z tego faktu będzie wywodzić skutki prawne. Konsekwencją tego jest przeniesienie na wnioskodawcę inicjatywy dowodowej, w zakresie wykazania spełnienia warunków przyznania wnioskowanej pomocy oraz jednoczesny brak po stronie organu obowiązku aktywnego poszukiwania dowodów na tę okoliczność, a także działania z urzędu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Stosownie bowiem do zasady praworządności, o której mowa w art. 27 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy, którą należy rozumieć jako działanie organów na podstawie przepisów prawa, organ powinien wprawdzie podejmować działania zmierzające do załatwienia sprawy zgodnie ze stanem faktycznym, to jednak, zgodnie z art. 27 ust. 2 tejże ustawy, to na wnioskodawcy ciąży obowiązek udowodnienia spełnienia kryteriów przyznania pomocy. Ograniczone zostały również zasada czynnego udziału stron w postępowaniu i zasada udzielania informacji, gdyż w myśl art. 27 ust. 1 pkt 4 organ zobowiązany jest do ich przestrzegania tylko na żądanie strony. Przywołując art. 20 ust. 1 ww. ustawy wskazać należy, że jeżeli warunkiem przyznania pomocy jest posiadanie gospodarstwa rolnego lub gruntu i pomoc jest przyznawana do powierzchni gruntu, a grunt ten stanowi przedmiot posiadania samoistnego i posiadania zależnego, pomoc przysługuje posiadaczowi zależnemu gruntu. Na podstawie przepisu art. 3 ustawy z dnia 9 marca 2016 r. o zmianie ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2016, poz. 337) dodano do art. 20 ust. 4 w brzmieniu: jeżeli warunkiem przyznania pomocy jest posiadanie gospodarstwa rolnego lub gruntu i pomoc jest przyznawana do powierzchni gruntu, to taka pomoc do gruntu wchodzącego w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa przysługuje podmiotowi, który ma do tego gruntu tytuł prawny. Zmiana ta weszła w życie dnia 15 marca 2016 r. Zaś zgodnie z § 5 ust. 1a rozporządzenia ONW (w brzmieniu obowiązującym od dnia 28 kwietnia 2016 r.) w przypadku, o którym mowa w art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, we wniosku o przyznanie płatności ONW rolnik składa oświadczenie, że ma tytuł prawny do użytków rolnych wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, do których ubiega się o przyznanie tej płatności, w którym wskazuje, z czego ten tytuł prawny wywodzi. Oświadczenie skarżącego z dnia 8 czerwca 2016 roku, w którym wskazał, że do działek objętych wnioskiem ma tytuł prawny na podstawie umów dzierżawy zawartych w 1998 roku z Agencją Nieruchomości Rolnych, zostało zweryfikowane na podstawie pisma z dnia 16 lutego 2017 r. w którym ANR wskazała, że ww. działki (obręb [...]) są bezumownie użytkowane przez skarżącego kasacyjnie, podając do każdej z nich początek terminu bezumownego użytkowania. Nadto ANR podała, że zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne zmierzające do wydania nieruchomości przez bezumownego użytkownika. Oceniając wagę powyższego dokumentu urzędowego dla wyniku postępowania, słusznie Sąd I instancji wskazał również na przepis § 3a ust. 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 stycznia 2004 r. w sprawie warunków oraz trybu udostępniania danych przechowywanych w rejestrach i ewidencjach prowadzonych na podstawie odrębnych przepisów (Dz. U. z 2016 r.5 poz. 1003), który stanowi, że Agencja Nieruchomości Rolnych, w terminie do dnia 30 czerwca danego roku, udostępnia z urzędu ARiMR, według stanu na dzień 31 maja danego roku, dane dotyczące gruntów wchodzących w skład Zasobu Własności Skarbu Państwa, zawarte w rejestrach lub ewidencjach prowadzonych przez Agencję Nieruchomości Rolnych, obejmujące:  1) identyfikator działki ewidencyjnej zawarty w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej na podstawie przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego; 2) dane podmiotu, który ma tytuł prawny do gruntu położonego na działce ewidencyjnej, o której mowa w pkt 1, na podstawie stosunku prawnego łączącego ten podmiot z Agencją Nieruchomości Rolnych: a) imię, nazwisko, miejsce zamieszkania, adres oraz: - numer ewidencyjny powszechnego elektronicznego systemu ewidencji ludności - w przypadku osoby fizycznej posiadającej obywatelstwo polskie, - kod kraju, numer paszportu lub innego dokumentu tożsamości - w przypadku osoby fizycznej nieposiadającej obywatelstwa polskiego, b) nazwę, siedzibę, adres i numer identyfikacji podatkowej - w przypadku osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, c) numer identyfikacyjny w krajowym rejestrze urzędowym podmiotów gospodarki narodowej, d) rodzaj stosunku prawnego łączącego podmiot z ANR, stanowiącego tytuł prawny do tych gruntów e) datę nawiązania stosunku prawnego, o którym mowa w lit. d, i okres, na jaki został nawiązany, f) oznaczenie identyfikujące dokument stwierdzający nawiązanie stosunku prawnego, o którym mowa w lit. d. Nie budzi zastrzeżeń NSA, zaakceptowanie przez Sąd I instancji stanowiska organów administracji uznającego pismo z dnia 16 lutego 2017 r. ANR za wiarygodny i pełnowartościowy dowód w sprawie. Sąd ten słusznie wskazał, że zawarte w nim informacje pochodzą od uprawnionego organu (art. 76 § 1 k.p.a.) natomiast wskazane w piśmie dane są kompatybilne z wyjaśnieniami skarżącego zawartymi w odwołaniu i skardze, z których jednoznacznie wynika, że w 2014 roku umowy dzierżawy dotyczące ww. działek ewidencyjnych nie zostały przedłużone z Agencją Nieruchomości Rolnych. Na aprobatę zasługuje dokonana przez Sąd I instancji ocena w zakresie okoliczności istotnych dla sprawy, twierdzeń skarżącego kasacyjnie, który w powołaniu na wyrok Sądu Rejonowego w Ż. z dnia 26 kwietnia 2016 roku zamierzał obalić stwierdzone w piśmie z dnia 16 lutego 2017 roku ANR dane, do udostępnia których Agencja jest zobowiązana z urzędu na mocy ww. § 3a ust.1 rozporządzenia z dnia 21 stycznia 2004 roku. Słusznie przede wszystkim Sąd I instancji podkreślił, że orzeczenie to nie stanowiło podstawowego dowodu na podstawie, którego organy uznały, że skarżący nie posiada tytułu prawnego do działek ewidencyjnych objętych wnioskiem. Nadto co istotne Sąd zaznaczył, że "w sposób pośredni wskazany wyrok potwierdza jednak prawidłowość wydanych decyzji, gdyż zawarte w nim numery działek ewidencyjnych są identyczne z podanymi w piśmie ANR z dnia 16 lutego 2017 r. Nadto wyrok ten harmonizuje z informacją ANR o wszczęciu postępowania egzekucyjnego wobec skarżącego". Powyższego twierdzenia skarżący kasacyjnie w żaden sposób nie podważył np. poprzez wskazanie, że zostało wszczęte wobec niego postępowanie egzekucyjne co do innych działek wg oznaczenia ich położenia wynikającego z tego wyroku. Natomiast przypomnieć należy, że na podstawie art. 27 ust. 2 PROW na strony - beneficjentów pomocy - został nałożony obowiązek przedstawiania dowodów oraz składania wyjaśnień, co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek: ciężar udowodniania faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Zgodzić należy się z Sądem I instancji, że skarżący nie przedstawił żadnego dowodu potwierdzającego posiadanie w dalszym ciągu tytułu prawnego do działek ewidencyjnych wskazanych we wniosku o przyznanie płatności ONW, jak też nie podniósł uzasadnionych zarzutów mogących podważyć wiarygodność informacji podanych przez ANR, które legły u podstaw zaskarżonej decyzji. Wynika to także ze stanowiska zawartego w skardze kasacyjnej, w której kasator, wbrew obowiązującym regułom postępowania w sprawie o przyznanie płatności oczekuje, że to organy administracji powinny prowadzić postępowanie nakierowane na ustalenie czy wypowiedzenie umów dzierżawy dotyczyło działek objętych wnioskiem o dopłatę. Zdaniem NSA prawidłowa jest ocena Sądu I instancji, że organy administracji w sposób wyczerpujący rozpatrzyły materiał dowodowy. W konkluzji powyższych rozważań, zdaniem NSA zarzut skargi kasacyjnej określony w jej petitum okazał się nieusprawiedliwiony. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego, obejmujących wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika organu, orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust.1 pkt 2 lit. b) i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015r. poz. 1804 ze zm.). W odniesieniu do wniosku pełnomocnika ustanowionego w ramach prawa pomocy o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne, w niniejszym wyroku nie zawarto rozstrzygnięcia dotyczącego tej kwestii. Zgodnie bowiem z art. 250 § 1 oraz art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego na zasadzie prawa pomocy przyznaje się przez wydanie odrębnego postanowienia przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło