III SA/Po 1132/16

WyrokWSA w Poznaniu2017-07-20

Skład orzekający: Marzenna Kosewska, Marek Sachajko, Izabela Paluszyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę transportowego za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia oraz za używanie pojazdu z tachografem bez wymaganego sprawdzenia okresowego została nałożona prawidłowo?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że kary pieniężne zostały nałożone prawidłowo. Przedsiębiorca wykonywał transport drogowy bez wymaganego zezwolenia, a pojazd był wyposażony w tachograf, który nie przeszedł wymaganego sprawdzenia okresowego. Odpowiedzialność administracyjna w tym zakresie ma charakter obiektywny i nie jest oparta na zasadzie winy, a jedynie na stwierdzeniu faktu naruszenia przepisów.
Stan faktyczny
Przedsiębiorca I. K. został zatrzymany do kontroli drogowej, podczas której stwierdzono, że wykonywał transport drogowy bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego oraz że pojazd, którym się poruszał, był wyposażony w tachograf, który nie posiadał ważnego sprawdzenia okresowego. Organ I instancji nałożył karę pieniężną, którą następnie utrzymał w mocy Główny Inspektor Transportu Drogowego. Przedsiębiorca odwołał się do WSA, zarzucając m.in. niewłaściwą wykładnię przepisów i naruszenie przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 20 lipca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędziowie WSA Marek Sachajko WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Protokolant: ref. staż. Marta Chocianowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lipca 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi I. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. oddala skargę Decyzją z dnia [...] września 2016 r., nr [...] Inspektor Transportu Drogowego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23, ze zm.) oraz art. 4 pkt 22 lit. a), art. 5 ust. 1, art. 87 ust. 1, art. 92a ust. 1, 2 i 6, ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 1414, ze zm.) oraz art. 23 ust. 1 i 2, art. 32 ust. 1 i 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr [...] z dnia 04 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr [...] w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr [...] Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego ( [...]) oraz lp.1.1 i lp. 6.1.4 załącznika nr [...] do ustawy o transporcie drogowym utrzymał w mocy decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] o nałożeniu na I. K., zwanego dalej Skarżącym, kary pieniężnej w wysokości [...] zł z tytułu wykonywania transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji oraz wykonywania przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym. W dniu [...] kwietnia 2016 r. w okolicy miejscowości W. na drodze o kategorii droga krajowa (dk nr [...] – 31 km) został zatrzymany do kontroli samochód ciężarowy marki [...] o nr rej. [...], którym kierował Skarżący. Podczas kontroli drogowej kierowca nie okazał wymaganego dokumentu tj. wypisu z licencji na wykonywanie krajowego lub międzynarodowego transportu drogowego rzeczy lub zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego. Podczas kontroli, w wyniku oględzin kabiny pojazdu stwierdzono, że w/w samochód ciężarowy jest wyposażony w przyrząd kontrolny (tachograf marki [...] typ [...] nr seryjny/fabryczny: [...]), który nie odpowiada przepisom w zakresie rejestracji wymaganych okresów tj. nie posiada ważnej legalizacji, a ostatnie badanie kontrolne w/w tachografu miało miejsce ponad dwa lata od dnia kontroli drogowej. W wyniku oględzin kabiny pojazdu, zarówno kontrolujący jak i kontrolowany, jednoznacznie stwierdzili brak innych wklejek warsztatowych, które wskazywałyby na aktualność badań tachografu zainstalowanego w pojeździe. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, w tym zeznań Skarżącego, L. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego ustalił, że w dniach: [...] kwietnia 2016 r. oraz [...] kwietnia 2016r. skarżący wykonywał krajowy transport drogowy rzeczy. Pan I. K. prowadząc działalność gospodarczą pod firmą: Usługi Transportowe I. K. z siedzibą w Z. , co najmniej dwukrotnie wykonał odpłatny transport drogowy rzeczy z przeznaczeniem dla osób trzecich. Za usługę transportową drewna na rzecz osób trzecich, Skarżący otrzymał każdorazowo zapłatę. Organ podniósł również, że według stanu na dzień kontroli pojazdu, w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczpospolitej Polskiej (CEIDG), widnieje informacja, że strona prowadzi czynną / aktywną działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego towarów. Mając na względzie powyższe okoliczności, na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli nr: [...] z dnia: [...].04.2016r. organ I instancji decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości [...] zł. Niezgadzając się z rozstrzygnięciem organu I instancji, Skarżący odwołał się od decyzji, wnosząc o uchylenie decyzji L. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. Odwołując podniósł, że nie wykonywał transportu drogowego rzeczy, a jedynie przewóz na własny użytek, i z tego względu nie powinna mu zostać wymierzona kara pieniężna. Zarzucił, że postępowanie zostało oparte na materiale dowodowym, który nie jest miarodajny oraz w posiadanie którego organ wszedł w sposób niezgodny z prawem (dokumentacja samowolnie zabrana przez kontrolującego z pojazdu bez wiedzy ani pozwolenia strony, brak należytego poinformowania przesłuchiwanego o jego prawach). Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] września 2016 r., przywołaną na wstępie, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając ustalenia organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że Skarżący jako przedsiębiorca wykonujący transport drogowy był zobowiązany przeprowadzić sprawdzenie okresowe tachografu, a w związku z niedopełnieniem tego obowiązku organ I instancji słusznie nałożył karę pieniężną w wysokości [...] zł na podstawie art. 92a ust 1,2 i 6 u.t.d. Organ stwierdził również, że Skarżący w dniu kontroli kierował pojazdem na drodze krajowej nr [...], która jest drogą publiczną, a pojazd, którym kierował przeznaczony był do przewozu rzeczy, czym spełniał przesłanki wymienione w art. 4 pkt 1 u.t.d. Zgodnie zaś z art. 5 ust. 1 u.t.d. do wykonywania zawodu przewoźnika wymagane jest zezwolenie, którego Skarżący nie posiadał, w związku z czym organ I instancji prawidłowo nałożył na niego karę pieniężną w wysokości [...] zł. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ podał, że były one niezasadne. Wbrew twierdzeniom strony przedsiębiorca wykonuje przewóz drogowy nie tylko wtedy, gdy wykonuje przewóz ładunku lub osób, ale także gdy wykonuje przejazd do miejsca odbioru ładunku lub zabrania osób i w drodze powrotnej po dostarczeniu ładunku lub wysadzeniu osób. Skarżący w dniu kontroli kierował pojazdem przeznaczonym do przewozu rzeczy na drodze krajowej nr [...], która jest drogą publiczną. Wykonywany przez niego przewóz spełniał wszystkie przesłanki art. 4 ust. 1 utd i art. 4 lit a rozporządzenia nr 561/2006. Wbrew twierdzeniom strony inspektor przeprowadzający kontrolę drogową miał nie tylko prawo ale i obowiązek zbadania dokumentów niezbędnych do ustalenia istotnych okoliczności w sprawie a Skarżący miał obowiązek dokumenty te udostępnić (art. 72 i 73 utd). Wbrew twierdzeniom Skarżącego został on pouczony o przysługujących prawach, w tym o prawie odmowy odpowiedzi na pytania, a dokonane pouczenie potwierdził własnoręcznym podpisem. Podpisał również protokół z przesłuchania jako zgodny ze złożonymi wyjaśnieniami. Do protokołu kontroli nie wniósł żadnych zastrzeżeń, mimo, że takie prawo mu przysługiwało i mógł z niego skorzystać. Wskazywany przez Skarżącego art. 32 a utd nie ma zastosowania w sprawie. Dotyczy on bowiem kierowców – obywateli państw spoza Unii Europejskiej zatrudnionych przez polskich przedsiębiorców i wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe w ich imieniu. Przewóz z dnia kontroli Skarżący wykonywał osobiście. Zasada domniemania niewinności nie ma zastosowania do odpowiedzialności przedsiębiorców za naruszenia ustawy o transporcie drogowym. Odpowiedzialność ta nie jest bowiem oparta na zasadzie winy lecz na zasadzie ryzyka, więc do stwierdzenia takiej odpowiedzialności wystarczające jest ustalenie zaistnienia naruszenia. W ocenie organu materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie zawiera żadnych przesłanek wskazujących na konieczność zastosowania art. 92 c u.t.d. Skarżący nie wykazał się bowiem starannością w prowadzeniu działalności gospodarczej i powstałe naruszenie jest skutkiem braku tej staranności, ponieważ Skarżący nie uzyskał stosownych uprawnień niezbędnych do wykonywania przewozu rzeczy i nie dokonał sprawdzenia okresowego tachografu. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Skarżący, działając w imieniu własnym, wniósł o uchylenie obu decyzji, i zasądzenie kosztów postępowania. Skarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwą wykładnię przepisów ustawy o transporcie drogowym, w tym art. 5 ust. 1 i art. 5a ust. 1 u.t.d. skutkującą dokonaniem niewłaściwej oceny stanu faktycznego oraz naruszenie przepisów postępowania, poprzez przeprowadzenie postępowania dowodowego w znacznej części przez organ II instancji, w okolicznościach uzasadniających uchylenie decyzji i przekazanie jej organowi I instancji do ponownegorozpoznania. W uzasadnieniu podał, że organ w żaden sposób nie udowodnił, iż Skarżący, który w chwili zatrzymania nie przewoził ładunku, wykonywał transport drogowy rzeczy. Zdaniem Skarżącego organ oparł się na domniemaniu możliwości podjęcia ładunku a nie na wykonywaniu transportu drogowego. Nadto podał, że ustalenia organu są niezgodne z trasą oraz kierunkiem przejazdu Skarżącego, który poruszał się trasą P. w kierunku G. W.. Domniemane miejsce pochodzenia ładunku (S. ) oraz miejsce zamieszkania znajdowały się w zupełnie innym kierunku (także inne województwo), co zupełnie wyklucza domniemania kontrolującego, chociażby ze względu na geograficzne położenie. Skarżący podał również, że został niedostatecznie oraz niezrozumiale poinformowany o swoich prawach. Nielogicznym bowiem, w normalnych okolicznościach, byłoby składanie obciążających go zeznań. Informacja o rzekomych oględzinach kabiny, z których brak jest protokołu i do których urzędnik nie ma prawa, jak również samowolne zabranie dokumentów z kabiny pojazdu świadczy o charakterze i przebiegu kontroli. W odpowiedzi na skargę, Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione. Wskazał, że przedmiotowa decyzja o nałożeniu kary ma charakter decyzji związanej a nie uznaniowej. Przy stwierdzeniu więc naruszenia obowiązków, co miało miejsce w niniejszej sprawie organ – co do zasady – zobowiązany jest do nałożenia kary pieniężnej w wysokości określonej w załącznikach do ustawy o transporcie drogowym. Na rozprawie dnia 20 lipca 2017r. Skarżący podtrzymał skargę i podał, że wyrejestrował działalność po dokonaniu kontroli, uznając że dalsze jej prowadzenie nie ma sensu a także z uwagi na chorobę syna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu. Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, zwanej dalej p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia aktu administracyjnego, stwierdzeniem jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a. W wypadku niestwierdzenia takich naruszeń sąd skargę oddala, co wynika z art. 151 ustawy p.p.s.a. Przedmiot sprawy sprowadzał się do rozstrzygnięcia, czy w przypadku strony skarżącej zaistniały przesłanki do nałożenia kary pieniężnej i czy organy właściwie przeprowadziły postępowanie. Na Skarżącego została nałożona kara pieniężna w kwocie [...]zł za dwa naruszenia: 1. wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji (8000 zł), 2. wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji (1000 zł) Zgodnie z treścią art. 4 pkt. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 o transporcie drogowym (t.j. Dz.U. 2016.1907, dalej powoływanej jako u.t.d. ) krajowy transport drogowy polega na podejmowaniu i wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Definicja "przewozu drogowego" zawarta w art. 4 lit a rozporządzenia nr 561/2006 wskazuje, że przewóz drogowy oznacza każdą podróż odbywaną w całości lub części po drogach publicznych przez pojazd, z ładunkiem lub bez, używanym do przewozu osób lub rzeczy Zgodnie zaś z art. 5 ust. 1 u.t.d. podjęcie i wykonywanie transportu drogowego, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2, wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. Skarżący takiego zezwolenia nie posiadał. Przywołany w skardze art. 5 a ust. 1 u.t.d. dotyczył licencji wspólnotowej wymaganej przy podjęciu i wykonywaniu międzynarodowego transportu drogowego, którego Skarżący nie wykonywał. Przepis ten jako nie znajdujący zastosowania w niniejszej sprawie nie mógł więc zostać naruszony. W stanie faktycznym sprawy, podczas kontroli pojazdu Skarżącego stwierdzono, że pojazdem marki [...] przedsiębiorca jechał do nadleśnictwa w S. po ładunek drewna przeznaczonego dla osoby trzeciej. Skarżący od dnia [...] kwietnia 2016 r. do dnia kontroli wykonywał przewozy drewna z nadleśnictwa w S. do jego odbiorców. W zamian za wykonaną usługę przewozu Skarżący otrzymywał wynagrodzenie. Skarżący przesłuchany w charakterze strony wyjaśnił, że w dniu [...] kwietnia 2012r. około 13 metrów sześciennych drewna sosnowego dostarczył do Pana Z. B. zamieszkałego w B. . Za wykonaną usługę przewozu otrzymał od odbiorcy drewna kwotę [...]zł. Taką samą usługę wykonał w dniu [...] kwietnia 2016 r. dla Pana D. Ś., któremu w zamian za wynagrodzenie dostarczył drewno do miejscowości N. O. [...]. W obu przypadkach Skarżący dokonywał zakupu drewna do swoich klientów. W dniu [...] kwietnia 2016 r. Skarżący dokonał zakupu drewna w nadleśnictwie w S. dla Pana Z. K. zamieszkałego w B.. Drewno zakupionego dla tego klienta miał także dostarczyć odpłatnie. Znajdujące się w aktach sprawy faktury o numerach: [...] potwierdzają dokonanie zakupu drewna dla wymienionych przez stronę klientów. Faktury wystawione dla Pana Z. B. i Pana D. Ś. zawierają te same terminy dokonania dostawy drewna, które wskazał Skarżący w złożonych zeznaniach. Natomiast drewno zakupione dla Pana Z. K. nie zostało odebrane z nadleśnictwa i nie zostało dostarczone do odbiorcy, mimo iż według faktury dostawa drewna miała mieć miejsce w dniu [...] kwietnia 2016 r. Według zeznań Skarżącego drewno miało zostać dostarczone przez niego w najbliższym czasie. Skoro drewno dla Pana K. nie zostało zabrane w przeddzień kontroli drogowej, uzasadnione było ustalenie, że Skarżący w dniu kontroli nie mógł jechać [...] tonowym pojazdem po zakup drewna na własne potrzeby, lecz jechał odebrać drewno zakupione dla tego klienta. Wbrew twierdzeniom Skarżącego miejsce w którym został zatrzymany do kontroli drogowej (droga publiczna nr [...] w okolicy W. ) nie wykluczało ustaleń dokonanych przez organy. Nie bez znaczenia pozostawał jednak fakt, że Skarżący w momencie zatrzymania do kontroli drogowej poruszał się samochodem ciężarowym na drodze publicznej nr [...]. Samochód służył mu do prowadzenia aktywnej, zarejestrowanej od [...].01.2014r. działalności gospodarczej - transport drogowy towarów, którą wykonywał, o czym świadczyły faktury na sprzedaż drewna w ilości 12 – 23 m3 oraz zeznania Skarżącego. Poruszanie się przez Skarżącego prowadzącego działalność transportu drogowego towarów pojazdem ciężarowym z oznaczeniami działalności gospodarczej Skarżącego na drodze publicznej nawet bez ładunku nie jest domniemaniem wykonywania transportu drogowego a jego faktycznym wykonywaniem. Nie miał więc racji Skarżący wskazując na naruszenie art. 5 ust. 1 u.t.d. W tym miejscu wskazać należy, że Skarżący nie wykazał, że zatrzymany do kontroli nie wykonywał transportu drogowego wymagającego zezwolenia. W złożonych zeznaniach podał, że nie ma zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub/i licencji na wykonywanie krajowego/międzynarodowego transportu drogowego rzeczy. Okoliczność ta została również potwierdzona w toku postępowania. Pismem z dnia [...] maja 2016r. Starosta Powiatowy w N. T. podał, że w prowadzonej ewidencji wydanych licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy i zezwoleń na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego brak jest licencji/zezwolenia wydanego na Skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą "Usługi transportowe I. K.. Skarżący nie wykazał również, że w dniu zatrzymania do kontroli wykonywał przewóz drogowy na potrzeby własne. Zgodnie z art. 33 ust. 1 u.t.d. przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Skarżącego podstawową działalnością gospodarczą był transport drogowy rzeczy, nie posiadał zaświadczenia wskazanego w w/w przepisie i zeznał, że ok. trzech lat temu ubiegał się o takie zaświadczenia ale go nie otrzymał. Nie wykazał również przesłanek zwolnienia z obowiązku zezwolenia. Zgodnie z art. 35 u.t.d. takimi przesłankami są wykonywanie przewozów w ramach pomocy humanitarnej, medycznej lub w przypadku klęski żywiołowej. W dniu zatrzymania, na etapie postępowania administracyjnego i sądowego Skarżący zaistnienia tego rodzaju przesłanek nie wskazywał. Do wykonania przewozu Skarżący powinien posiadać uprawnienia określone przepisami ustawy o transporcie drogowym, tj. zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencję na wykonywanie transportu drogowego rzeczy. Nieposiadanie wymaganej licencji lub zezwolenia stanowi naruszenie prawa, skutkujące nałożeniem kary pieniężnej na podstawie art. 92a ust. 1 w związku z lp.1.1 załącznika u.t.d. w wysokości [...] zł. Podczas kontroli ustalono również, że pojazd był wyposażony w tachograf, którego ostatnie sprawdzenie okresowe zostało przeprowadzone w dniu [...] czerwca 2013 r. Zgodnie z art. 32 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r., przedsiębiorstwa transportowe oraz kierowcy zapewniają poprawne działanie i właściwe użytkowanie tachografów i kart kierowcy. Przedsiębiorstwa transportowe oraz kierowcy stosujący tachografy analogowe zapewniają ich poprawne działanie i prawidłowe stosowanie wykresówek. Zabrania się fałszowania, ukrywania, likwidowania i niszczenia danych zarejestrowanych na wykresówkach lub przechowywanych w tachografie lub na karcie kierowcy albo zarejestrowanych na wydrukach z tachografu. Stosownie do treści art. 23 ust. 1 i 2 w/w rozporządzenia, tachografy poddaje się regularnym przeglądom wykonywanym przez zatwierdzone warsztaty. Przeglądy te przeprowadza się przynajmniej raz na dwa lata. Zakres przeglądów, o których mowa w ust. 1, obejmuje co najmniej sprawdzenie: - czy tachograf jest właściwie zainstalowany i czy jest odpowiedni dla danego pojazdu, - czy tachograf działa prawidłowo, - czy tachograf jest opatrzony znakiem homologacji typu, - czy zamocowana jest tabliczka instalacyjna, - czy wszystkie plomby są nienaruszone i spełniają swoją funkcję, - czy do tachografu nie są podłączone urządzenia manipulacyjne lub czy nie ma śladów użytkowania takich urządzeń, - rozmiaru opon i faktycznego obwodu tocznego opon. Bezspornie ustalono, że tachograf zamontowany w pojeździe Skarżącego, nie został poddany sprawdzeniu okresowemu. Podczas przeprowadzonej kontroli wykazano, że zainstalowany w pojeździe tachograf marki [...], typ [...], nr [...] został poddany ostatniemu sprawdzeniu okresowemu w dniu [...] czerwca 2013 r. Wobec tego termin ważności badania opisanego tachografu upłynął w dniu [...] czerwca 2015 r., gdyż termin ważności badań kontrolnych wynosi dwa lata. Okolicznościom tym Skarżący nie zaprzeczał. Obowiązek przeprowadzania okresowych badań tachografów obecnie reguluje wskazany wyżej art. 23 rozporządzenia nr 165/2014, który nakłada na przedsiębiorcę obowiązek dokonania sprawdzenia okresowego tachografu przynajmniej raz na dwa lata.. W dniu kontroli Skarżący był właścicielem skontrolowanego pojazdu. Zatem jako przedsiębiorca wykonujący transport drogowy był zobowiązany przeprowadzić sprawdzenie okresowe tachografu zainstalowanego w pojeździe służącym mu do wykonywania działalności. Jednak sprawdzenie okresowe tachografu do dnia kontroli drogowej nie zostało wykonane. Wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji stanowi naruszenie prawa, skutkujące nałożeniem kary pieniężnej na podstawie art. 92a ust. 1 w związku z lp.6.1.4 załącznika u.t.d. w wysokości 1000 zł. Obowiązek posiadania przy sobie stosownych zezwoleń/licencji, tachografu podczas wykonywania przewozu drogowego nakłada na kierowców art. 87 ust. 1 pkt 1 u.t.d. Stosownie zaś do art. 92 a ust. 1 oraz ust. 2 u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości 50 zł do 10.000 zł za każde naruszenie, przy czym suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć kwoty 10.000 zł. Zgodnie z art. 92 a ust. 6 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy. W przedmiotowej sprawie w trakcie kontroli drogowej w dniu 27 kwietnia 2016r. stwierdzono dwa naruszenia drogowe opisane wyżej opisane w załączniku 3 do ustawy pod lp. 1.1 i 6.1.4. Zastosowane wobec Skarżącego kary za w/w naruszenia są zgodne ze wskazanymi karami w w/w załączniku i wynoszą odpowiednio [...] zł i [...] zł, łącznie [...] zł, nie przekraczają granicy kar z w/w art. 92 a ust. 2 u.t.d. Zaznaczyć należy, że powołane przepisy ustanawiają odpowiedzialność administracyjną, a nie karnoadministracyjną podmiotów wykonujących transport drogowy. Odpowiedzialność ta ma charakter obiektywny i nie jest oparta na zasadzie winy. Znajduje ona zastosowanie do podmiotu wykonującego przewóz w przypadku wystąpienia zakazanego ustawą skutku i to niezależnie od tego, kto przyczynił się do powstania naruszenia. Organy administracji ustalają jedynie, czy doszło do naruszenia przepisów ustawy. W przypadku stwierdzenia naruszeń, po stronie organu powstaje obowiązek nałożenia stosownej kary pieniężnej i od obowiązku tego organ administracji odstąpić nie może. Oznacza to, że odpowiedzialność administracyjna przewoźnika jest niezależna od winy, czy dobrej lub złej woli, wystarczające jest stwierdzenie samego faktu nieprzestrzegania nałożonych obowiązków. Tym samym nie był zasadny zarzut Skarżącego dotyczący naruszenia zasady domniemania niewinności czy przepisów wiążących się z postępowaniem karnym. W niniejszej sprawie, Skarżący wykonywał transport drogowy bez wymaganego zezwolenia, a pojazd którym wykonywał transport wyposażony był w tachograf bez wymaganego sprawdzenia okresowego. Niezasadny jest więc zarzut Skarżącego dotyczący naruszenia prawa materialnego przez niewłaściwą wykładnię przepisów u.t.d., skutkującą dokonaniem niewłaściwej oceny stanu faktycznego przez organy I i II instancji. Odnosząc się zaś do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, poprzez przeprowadzenie postępowania dowodowego w znacznej części przez organ II instancji, w okolicznościach uzasadniających uchylenie decyzji i przekazanie jej organowi I instancji do ponownego rozpoznania, sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia tego zarzutu. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że organ administracji publicznej jest gospodarzem postępowania i na nim ciążą obowiązki w zakresie zgodnego z prawem przeprowadzenia całego procesu stosowania prawa. Bez poczynienia przez organ ustaleń dotyczących wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, nie jest możliwe prawidłowe, zgodne z prawem jej załatwienie. Rolą organu odwoławczego jest zaś ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy. W przypadku, gdy istnieje konieczność uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie organ odwoławczy winien ocenić czy jest to możliwe w granicach określonych w art. 136 k.p.a., czy też konieczne jest uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W każdym jednak przypadku postępowanie wyjaśniające winno kończyć się stanowczymi ustaleniami w zakresie wszystkich okoliczności relewantnych prawnie (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 9 maja 2017 r., sygn. akt IV SA/Gi 1113/16). Obowiązki organu administracji publicznej wyznaczają zarówno zasady ogólne postępowania administracyjnego, jak i przepisy regulujące zasady prowadzenia postępowania dowodowego. W świetle art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., organ zobowiązany jest podjąć ciąg czynności procesowych mających na celu zebranie całego materiału dowodowego i rozpatrzyć ten materiał. Zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, organ powinien rozpatrzyć nie tylko poszczególne dowody z osobna, ale wszystkie we wzajemnej łączności, ustosunkowując się do istotnych różnic. W niniejszej sprawie organy w sposób prawidłowy zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy, w związku z czym sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów regulujących prowadzenie postępowania dowodowego przez organy I i II instancji. Organ II instancji nie przeprowadzał dodatkowego postępowania dowodowego, ustaleń i oceny dokonał na podstawie dokumentów zgromadzonych przez organ I instancji, z którymi Skarżący miał możliwość zapoznać się w toku postępowania. Nie znajdują również uzasadnienia twierdzenia Skarżącego, że został on przesłuchany bez dostatecznego i zrozumiałego pouczenia o prawach. Zgodnie bowiem z protokołem przesłuchania z dnia 27 kwietnia 2016 r. Skarżący oświadczył, że został pouczony o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań i o prawie odmowy zeznań. Pouczenie było jasne i zostało podpisane przez Skarżącego. To, że Skarżący podał okoliczności, które potwierdziły ustalenia organu nie może wskazywać na nieprawidłowe czy niezrozumiałe pouczenie. Złożenie zeznań zgodnych z prawdą nie może być uznane za obciążające i wynikające z nieprawidłowych pouczeń. Zeznania Skarżący podpisał jako zgodne z jego wyjaśnieniami, potwierdzając ich zgodność z tym co podał. Słusznie organ II instancji wskazał, że bezzasadne były zarzuty o nielegalnym dokonaniu oględzin kabiny pojazdu i samowolnym odebraniu dokumentów z kabiny. Skarżący podpisał protokół kontroli, nie zgłaszając żadnych zastrzeżeń co do jej przeprowadzenia, do czego miał prawo z art. 74 ust. 4 u.t.d.. Nadto jak słusznie wskazał organ uprawnienia kontrolne inspektora w toku kontroli opisane w art. 73 u.t.d. upoważniają organy do badania dokumentów i innych nośników informacji objętych zakresem kontroli – w tym przypadku wykonywania przez Skarżącego transportu drogowego. W orzecznictwie wskazuje się, że dowód z dokumentu urzędowego - jakim jest prawidłowo sporządzony protokół kontroli- ma znaczenie szczególne, bowiem zostaje w nim utrwalony stan rzeczy, jaki kontrolerzy zastali podczas kontroli. Protokół ten podpisany przez osoby uczestniczące w kontroli, to jest inspektorów i kierowcę, stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone. Skarżący kwestionując ustalenia zawarte w protokole nie przedstawił żadnych konkretnych dowodów, ani nie wskazał żadnych okoliczności, które uzasadniałyby twierdzenie, że postępowanie dowodowe w trakcie kontroli zostało wykonane w sposób niezgodny z obowiązującymi przepisami prawa. Sąd nie dopatrzył się więc podstaw do podważania ustaleń organów wydających decyzje w sprawie, ani sposobu zebrania przez organy dowodów stanowiących podstawę do wydania rozstrzygnięcia. W przedmiotowej sprawie słusznie organy uznały brak przesłanek do wyłączenia odpowiedzialności przewoźnika. Wyłącznie odpowiedzialności z art. 92 b u.t.d. nie ma zastosowania w realiach niniejszej sprawy, dotyczy bowiem naruszenia przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, które nie były stwierdzone. Nie ma również zastosowanie wyłączenie odpowiedzialności przewoźnika z art. 92 c u.t.d. Zgodnie z tym przepisem: Nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub 2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub 3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat. W niniejszej sprawie kara nie została nałożona przez inny uprawniony organ, od dnia naruszenia nie upłynął okres ponad 2 lat. Nie można również uznać, by na stwierdzone w sprawie naruszenia Skarżący nie miał wpływu, czy, że nastąpiły one wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Okoliczności takich Skarżący nie powoływał. Podane na rozprawie sytuacje związane z zaprzestaniem działalności gospodarczej po kontroli czy choroba syna w świetle w/w przepisu nie zwalniają z odpowiedzialności za brak wymaganego zezwolenia na wykonywanie transportu drogowego, którą to działalność Skarżący prowadził od 23.01.2014r. czy za brak okresowego sprawdzenia tachografu, którego ważność upłynęła 6.06.2015r. Decyzja o nałożeniu kary pieniężnej z art. 92 a nie ma charakteru uznaniowego, a stwierdzone naruszenia skutkują nałożeniem kary w ściśle wskazanych przepisami granicach w przypadku ich ujawnienia. Odpowiedzialność przedsiębiorcy za naruszenia ustawy o transporcie drogowym nie jest oparta na zasadzie winy, lecz na zasadzie ryzyka, więc do stwierdzenia takiej odpowiedzialności wystarczające jest ustalenie zaistnienia naruszenia. Sąd badając legalność zaskarżonej decyzji, stwierdzając jej wydanie zgodnie z przepisami prawa, co miało miejsce w niniejszej sprawie, nie ma podstaw do wyeliminowania jej z obrotu na podstawie innych pozaprawnych okoliczności. W przedmiotowej sprawie podniesione w skardze zarzuty okazały się nieuzasadnione. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369.) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło