II OZ 524/17

Dnia 23 maja 2017 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2017 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 stycznia 2017 r., sygn. akt II SA/Kr 1609/16 o odmowie wstrzymania wykonania decyzji Burmistrza Miasta i Gminy Wieliczka z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...] w sprawie ze skargi B. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] września 2016 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 27 stycznia 2017 r., sygn. akt II SA/Kr 1609/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej WSA) w Krakowie odmówił B. S. wstrzymania wykonania decyzji Burmistrza Miasta i Gminy Wieliczka z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...] w sprawie ze skargi B. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w Krakowie z dnia [...] września 2016 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia sąd I instancji wskazał, że B. S. wniosła do WSA w Krakowie skargę na postanowienie SKO w Krakowie z dnia [...] września 2016 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy Wieliczka z dnia [...] listopada 2015 r. ustalającej dla skarżącej jednorazową opłatę w wysokości 22.268 zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości na skutek uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W dniu 3 stycznia 2017 r. do sądu wpłynął wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji. W jego uzasadnieniu skarżąca podała, że ww. decyzja została skierowana do egzekucji. Wyegzekwowanie jej na obecnym etapie postępowania będzie przedwczesne i będzie prowadziło do jej pokrzywdzenia. W toku egzekucji może dojść do zajęcia i sprzedaży jej ruchomości i nieruchomości, których odzyskanie będzie niemożliwe w przypadku pozytywnego zakończenia postępowania wywołanego skargą. Mogą również zostać zajęte środki na rachunku bankowym, co z jednej strony pozbawi ją środków finansowych, a z drugiej wpłynie na jej ocenę jako klienta banku. Wskazując na powyższe sąd I instancji stwierdził, że skarżąca nawet nie uprawdopodobniła niebezpieczeństwa wyrządzenia jej znacznej szkody, czy niebezpieczeństwa trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem tegoż sądu twierdzenia wniosku są bardzo ogólnikowe i gołosłowne. Skarżąca nie podnosi żadnych konkretnych okoliczności uzasadniających uwzględnienie wniosku, jej twierdzenia nie są poparte żadnymi faktami, co do stanu majątkowego, wysokości miesięcznych przychodów, posiadanych oszczędności. Nie przedłożyła również żadnych dowodów na potwierdzenie podnoszonych okoliczności. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła B. S., zaskarżając je w całości i wnosząc o: 1. jego zmianę poprzez uwzględnienie wniosku skarżącej i wstrzymanie decyzji w sprawie naliczenia opłaty planistycznej w wysokości 22.268 zł do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego, Względnie: 2. w przypadku uznania zażalenia przez sąd I instancji za uzasadnione – na zasadzie art. 195 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2016 r., poz. 718 ze zm., Ppsa) – wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia przez ten sąd i uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji co do naliczenia opłaty planistycznej w wysokości 22.268 zł do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego. W uzasadnieniu skarżąca podnosi, że utrzymuje się z emerytury w wysokości 1060 zł miesięcznie (w załączeniu przedkłada potwierdzenie przelewu na jej rachunek bankowy). Nie posiada oszczędności pozwalających na zapłatę przedmiotowej kwoty. Co do natomiast środków ze sprzedaży działki wskazuje, że przeznaczyła je na cele mieszkaniowe. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie natomiast do art. 61 § 3 Ppsa sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Przepis art. 61 § 3 Ppsa zobowiązuje stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania aktu lub czynności, nie nakładając obowiązku ich udowodnienia, a wymagając ich uprawdopodobnienia, przy czym nie może z reguły ono opierać się na samych twierdzeniach strony. Ciężar uprawdopodobnienia spoczywa na stronie, która wywodzi skutki prawne ze swych twierdzeń. Możliwość wstrzymania wykonania aktu na podstawie art. 61 § 3 Ppsa nie oznacza, że sąd jest zobligowany w każdym przypadku – niezależnie od okoliczności sprawy – uwzględnić wniosek strony skarżącej. Wniosek o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności tylko częściowo jest oparty na zasadzie skargowości. Zasada ta obowiązuje jedynie w zakresie wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie wstrzymania wykonania aktu lub czynności. Obowiązek kierowania się zasadą skargowości kończy się jednak na etapie wszczęcia postępowania w sprawie wstrzymania wykonania. W dalszej części postępowaniem w tym przedmiocie rządzi zasada oficjalności, z którą wiążą się określone obowiązki Sądu. Na etapie rozpoznawania wniosku Sąd winien wziąć pod rozwagę również te okoliczności, które nie zostały powołane przez skarżącego. Niemniej jednak przyjęcie takiego poglądu nie może prowadzić do całkowitego zwolnienia strony z podania jakichkolwiek okoliczności mających uzasadniać wstrzymanie wykonania aktu i w konsekwencji do przerzucania w całości ciężaru wskazania tych przesłanek na sąd administracyjny. Na stronie składającej wniosek w trybie art. 61 § 3 Ppsa ciąży obowiązek wykazania, że zachodzą warunki uzasadniające wstrzymanie określonego aktu. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności. Rzeczą sądu jest zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają (lub nie) za wydaniem postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu. Przy takim badaniu wniosku i argumentów strony sąd winien dodatkowo rozważyć z urzędu, czy nie zachodzą inne okoliczności uzasadniające wniosek. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego to, że art. 61 § 3 Ppsa nakłada na stronę jedynie obowiązek uprawdopodobnienia, a nie udowodnienia przesłanek tam wskazanych, nie oznacza, że strona może poprzestać na ogólnych stwierdzeniach. Skarżąca we wniosku podnosi, że brak wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji i konieczność uiszczenie opłaty planistycznej w wysokości ponad 22.268 zł narazi ją na niebezpieczeństwo utraty płynności finansowej, uniemożliwi pokrycie bieżących wydatków, wpłynie na ocenę jako klienta banku oraz będzie narażona na egzekucję z majątku pieniędzy, które mogą być nie należne. Trafnie sąd wojewódzki ocenił, że wobec wysokiej kwoty jaką uzyskała ze sprzedaży nieruchomości, skarżąca nie uprawdopodobniła, że wystąpią okoliczności wskazane we wniosku. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca również w zażaleniu nie podała okoliczności mających świadczyć o wystąpieniu przesłanek wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji, tj.: możliwości wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca wskazała, że pieniądze uzyskane ze sprzedaży nieruchomości (około 590 000 zł) zostały przeznaczone na cele mieszkaniowe (m.in. zakup dwóch lokali mieszkalnych), co miało uzasadniać fakt, że nie dysponuje wystarczającą ilością pieniędzy na uiszczenie opłaty planistycznej. Tymczasem należy zaznaczyć, że strona zawierając umowę notarialną sprzedaży nieruchomości uzyskała wiedzę co do skutków takiej transakcji, w tym możliwości nałożenia obowiązku dokonania opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości Istotne jest również to, że skarżąca zbyła działkę w 2014 r., natomiast postępowanie w przedmiotowej sprawie wszczęte zostało w 2015 r. Przeznaczając zatem środki pieniądze z tytułu sprzedaży działki na cele mieszkaniowe skarżąca winna mieć świadomość możliwości wszczęcia postępowania w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. Jeżeli zatem rozporządziła swoim majątkiem w ten sposób, że w chwili obecnej ma trudności z uiszczeniem jednorazowej opłaty w wysokości 22.268 zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, to nie może to stanowić uzasadnienia dla udzielenia skarżącej tymczasowej sądowej ochrony przed skutkami wykonania niniejszej decyzji. Ponadto pieniądze uzyskane ze sprzedaży nieruchomości w pierwszej kolejności winny być zabezpieczone na poczet opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości Wskazać również należy, że same obawy skarżącej dotyczące ewentualnej egzekucji oraz grożące niebezpieczeństwo utraty płynności finansowej nie mogą stanowić skutecznej przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji Burmistrza Miasta i Gminy Wieliczka z dnia [...] listopada 2015 r. W tej sytuacji, wobec braku zaistnienia przesłanek do wstrzymania wykonania decyzji, należało uznać, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Ppsa.