II GZ 563/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Janusz Zajda po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia "[A.]" Sp. z o.o. Sp. k. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 maja 2017 r.; sygn. akt III SA/Łd 434/17 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi "[A.]" Sp. z o.o. Sp. k. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia [...] marca 2017 r.; nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z 25 maja 2017 r. odmówił B. Sp. z o.o. Sp. k. w Warszawie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z [...] marca 2017 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego. W skardze na powyższą decyzję Spółka zawarła wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmawiając uwzględnienia wniosku strony wskazał, że sąd na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności nie bada zasadności samej skargi. Składając zaś wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu II instancji uchylającej decyzję organu I instancji oraz przekazującej sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania strona wnosi o wstrzymanie wykonania decyzji, które nie nakłada na nią żadnych obowiązków. Tym samym, z uwagi na swój formalny charakter i zakres, zaskarżona decyzja nie ma charakteru postanowienia wymagającego wykonania i nie powoduje bezpośrednich skutków, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: ppsa). W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i orzeczenie o wstrzymaniu wykonania decyzji, a także zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ppsa wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Przesłanki jakimi powinien kierować się sąd przy rozstrzyganiu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, zostały w sposób wyczerpujący określone w art. 61 § 3 ppsa, a mianowicie: po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przy czym instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dotyczy tylko takich z nich, które nadają się do wykonania. Sąd I instancji trafnie uznał w sprawie, że zaskarżone postanowienie jest aktem niepodlegającym wykonaniu, co tym samym przesądza o niemożliwości pozytywnego rozpoznania wniosku skarżącego o wstrzymanie jego wykonania. Przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy więc akt administracyjny nadaje się do tak rozumianego wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania te spośród aktów prawnych, które dla sprowadzenia stanu prawnego lub faktycznego w nim określonego nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych. W rzeczywistości więc problem wykonania aktu administracji dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki. Mając na uwadze charakter opisywanej instytucji procesowej (wstrzymanie wykonania), przyjąć należy, że zaskarżona decyzja uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia nie należy do aktów kwalifikujących się do wykonania w znaczeniu tu omawianym. Kasacyjny charakter rozstrzygnięcia oznacza, że decyzja administracyjna nie przyznaje uprawnień ani nie nakłada obowiązków na adresata tego rodzaju decyzji, bowiem obowiązki prawne, jakie są związane z powyższym aktem, dotyczą jedynie organu administracji publicznej, a nie strony postępowania. Nie doszło zatem w sprawie do wydania rozstrzygnięcia o charakterze merytorycznym, a decyzja organu odwoławczego wywołuje jedynie skutki procesowe polegające na ukształtowaniu toku postępowania poprzez zwrócenie sprawy do organu niższej instancji. Nie ma zatem możliwości wstrzymania wykonania decyzji kasacyjnej. Z uwagi na niemożność stwierdzenia zaistnienia w zaskarżonym akcie materialnoprawnego elementu wykonalności, który mógłby podlegać wstrzymaniu, brak jest podstaw, aby możliwe było rozważenie przez Sąd powstania w sprawie następstw, jakie mogłoby wywołać wykonanie zaskarżonej decyzji w postaci zajścia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 ppsa). Należy również podkreślić, iż celem instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu jest jedynie tymczasowe ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi przez sąd administracyjny, a nie ocena legalności tego aktu, czy dokonywanie ustaleń faktycznych. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia.