I SA/Rz 392/17

WyrokWSA w Rzeszowie2017-08-01

Skład orzekający: Jacek Surmacz, Małgorzata Niedobylska, Jarosław Szaro

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy negatywna ocena merytoryczna wniosku o dofinansowanie projektu, oparta na braku wskazania szczegółowego miejsca realizacji projektu i obowiązku posiadania tytułu prawnego do nieruchomości na etapie składania wniosku, a także brak wezwania wnioskodawcy do złożenia wyjaśnień w przypadku wątpliwości ekspertów, stanowi naruszenie prawa, które miało istotny wpływ na wynik oceny?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że negatywna ocena projektu była wadliwa, ponieważ organ nie miał podstaw do żądania szczegółowego wskazania miejsca realizacji projektu i posiadania tytułu prawnego do nieruchomości na etapie składania wniosku, co wynikało z obowiązującego regulaminu konkursu. Ponadto, organ naruszył zasady rzetelności i przejrzystości, nie wzywając wnioskodawcy do złożenia wyjaśnień w przypadku wątpliwości ekspertów, mimo że przepisy regulaminu na to pozwalały. W związku z tym, sąd uwzględnił skargę, stwierdzając naruszenie prawa mające istotny wpływ na wynik oceny, i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o dofinansowanie projektu, który został negatywnie oceniony merytorycznie z powodu niespełnienia szeregu kryteriów, m.in. dotyczących lokalizacji projektu, zdolności adaptacji do zmian klimatu, prawidłowości biznesplanu i analizy finansowej. Skarżący złożył protest, zarzucając bezzasadność oceny i dyskryminację. Zarząd Województwa Podkarpackiego nie uwzględnił protestu. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy wdrożeniowej i regulaminu konkursu, w tym brak rzetelnej oceny i brak wezwania do wyjaśnień. Sąd uwzględnił skargę.
Rozstrzygnięcie
Sąd uwzględnił skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Zarządowi Województwa Podkarpackiego. Zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania i zarządził zwrot nadpłaconego wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Jacek Surmacz Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska / spr./ WSA Jarosław Szaro Protokolant sekr. sąd. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi A. W. na uchwałę Zarządu Województwa Podkarpackiego z dnia 29 maja 2017 r. nr 309/6426/17 w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od negatywnej oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu pn. "..." 1) uwzględnia skargę stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia Zarządowi Województwa Podkarpackiego, 2) zasądza od Zarządu Województwa Podkarpackiego na rzecz skarżącego A. W. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 3) zarządza zwrot od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na rzecz skarżącego A. W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem nadpłaconego wpisu sądowego. A. W. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą FHU A.W. (dalej: beneficjent/wnioskodawca/skarżący) złożył do Zarządu Województwa (dalej: Zarząd/ Instytucja Zarządzająca) wniosek o dofinansowanie projektu pod nazwą: "[...]". W wyniku oceny merytorycznej dokonanej przez Komisję Oceny Projektów w dniu [...] października 2016r. stwierdzono, że wniosek nie spełnia kryteriów merytorycznych dopuszczających standardowych. Zakwestionowano spełnienie następujących kryteriów: 1) zasady zrównoważonego rozwoju - wobec braku możliwości zbadania czy projekt będzie miał neutralny wpływ na realizację tej zasady, gdyż wnioskodawca nie wskazał dokładnego miejsca realizacji projektu, 2) zdolności adaptacji do zmian klimatu i reagowania na ryzyko powodziowe - z uwagi na brak wskazania dokładnego miejsca realizacji operacji i brak możliwości zbadania powyższego kryterium, 3) prawidłowości metodologicznej i rachunkowej biznesplanu - wobec błędnego sporządzenia biznesplanu, ponieważ część opisowa jest niespójna z częścią rachunkową w zakresie prezentacji źródeł finansowania projektu, 4) poprawności analizy finansowej i ekonomicznej projektu - wobec błędnego sporządzenia analizy finansowej tj. brak uwzględnienia deklarowanych i opisanych w biznesplanie źródeł finansowania projektu, 5) zapewnienia trwałości rezultatów projektu - z uwagi na brak wskazania tytułu prawnego do nieruchomości i brak wskazania miejsca realizacji projektu, gdyż nie ma możliwości sprawdzenia czy w miejscu realizacji projektu można prowadzić działalność gospodarczą i w jakim okresie, 6) wykonalności instytucjonalnej oraz finansowej projektu - ponieważ wnioskodawca nie dysponuje prawem do nieruchomości, nie jest w stanie podać dokładnego adresu, ani numerów działek, na których będzie realizowany projekt, 7) wykonalności technicznej i technologicznej projektu – gdyż z uwagi na brak prawa do dysponowania nieruchomością i brak danych, co do możliwości realizacji planowanego przedsięwzięcia na wskazanych nieruchomościach, nie jest możliwa ocena wykonalności technicznej i technologicznej projektu, 8) zasadności oraz racjonalność zaplanowanych wydatków - gdyż wobec braku wykonalności instytucjonalnej, finansowej, technicznej i technologicznej projektu oceniający nie mogli uznać, czy planowane w ramach projektu wydatki są racjonalne i uzasadnione, 9) realności wskaźników – gdyż wobec niespełnienia opisanych kryteriów merytorycznych dopuszczających projekt nie jest w stanie zapewnić realizacji wskaźników opisanych we wniosku. A. W. złożył do Instytucji Zarządzającej protest, w którym zarzucił, że negatywna ocena wniosku jest bezzasadna. Podniósł, że należy do grupy przedsiębiorców działających na terenie województwa [...] o powiązaniu korporacyjnym, które zrzesza 6 przedsiębiorstw działających w różnych branżach, a właściciele tych przedsiębiorstw są ze sobą powiązani emocjonalnie. Beneficjent nie zgodził się ze stwierdzeniami ekspertów, co do braku spełnienia kryteriów merytorycznych. W jego ocenie spełniona została zasada zrównoważonego rozwoju i nieprawdą jest stwierdzenie, że przedsiębiorca nie wie, gdzie będzie zrealizowany projekt, ponieważ wskazał on jasno jako miejsce realizacji projektu miejscowość H. Regulamin konkursu nie nakłada na przedsiębiorcę obowiązku zawarcia umowy dzierżawy przed złożeniem wniosku. Wnioskodawca dysponuje ustnymi uzgodnieniami dotyczącymi wynajęcia działki, a stosowna umowa dzierżawy zostanie podpisana po przyznaniu dofinansowania. Zdaniem wnioskodawcy, nie dotyczy go w ogóle kryterium zdolności adaptacji do zmian klimatu i reagowania na ryzyko powodziowe. W zakresie kryterium prawidłowości metodologicznej i rachunkowej biznesplanu wnioskodawca stwierdził, że sporządzając tabelę przepływów środków pieniężnych D.3 pozycję C.4 i C.5 potraktował per saldo, a w związku z brakiem uwag do tego zapisu uznał, że jest on prawidłowy. W przypadku zrealizowania inwestycji, brakującą kwotę wnioskodawca zapłaci ze środków własnych, spoza działalności gospodarczej, zaś po wypłacie dotacji kwotę tę zwróci. Jego zdaniem, skoro łączna wartość przepływów na ostatni dzień roku jest dodatnia, to oznacza, że posiadał środki na sfinansowanie inwestycji, tak jak założono w biznesplanie. Zarzucił, że nie został wezwany na etapie oceny merytorycznej do potwierdzenia źródeł finansowania i możliwości ustosunkowania się do ewentualnych wątpliwości eksperta, chociaż procedurę taką stosowano wobec innych wnioskodawców. W jego ocenie, zasadność badania źródeł finansowania może mieć sens na moment zawarcia umowy dotacji, zaś na wcześniejszych etapach wystarczające jest zapewnienie przedsiębiorcy, że zagwarantuje finansowanie projektu. Wykonawca uważa, że spełnił również kryterium poprawności analizy finansowej i ekonomicznej projektu, a wskazane nieścisłości nie powinny wpływać na ostateczną negatywną ocenę wniosku. Wnioskodawca nie zgodził się też z opinią ekspertów, że nie jest w stanie utrzymać rezultatów projektu w trzyletnim okresie trwałości, bowiem w jego ocenie regulamin konkursu i związane z nim dokumenty nie nakładają na wnioskodawców obowiązku dysponowania tytułem prawnym do nieruchomości już w momencie złożenia wniosku. Na tym etapie wystarczające jest wskazanie miejscowości, a potwierdzenie tytułu prawnego do nieruchomości stanowiącej miejsce lokalizacji projektu, należy przedłożyć najpóźniej w momencie podpisywania umowy o dofinansowanie. W ocenie wnioskodawcy, projekt jest wykonalny pod względem instytucjonalnym, finansowym, technicznym i technologicznym, a zaplanowane wydatki są racjonalne i uzasadnione. Wnioskodawca jest w stanie zapewnić realizację założonych wskaźników. Dodał też, że odrzucenie wniosku przedsiębiorcy oraz brak umożliwienia przedstawienia wyjaśnień, co do wątpliwości ekspertów, ma ewidentnie charakter dyskryminujący ze względu na lokalizację. Uchwałą nr [...] z dnia [...] maja 2017 r. Zarząd Województwa postanowił nie uwzględnić protestu. W uzasadnieniu organ powołał się na ponowną weryfikację wniosku przez ekspertów, którzy ponownie stwierdzili brak spełnienia wymienionych wyżej kryteriów. Zdaniem ekspertów z uwagi na brak dokładnej lokalizacji bazy sprzętowej projektu nie ma możliwości zbadania zdolności adaptacji do zmian klimatu i ryzyka powodziowego, natomiast wobec braku informacji na temat funkcjonowania sprzętu w terenie, przede wszystkim przesiewacza dwupokładowego mobilnego, nie ma możliwości stwierdzenia neutralnego wpływu projektu na politykę zrównoważonego rozwoju. Za niepoprawnie skalkulowaną uznali eksperci część rachunkową biznesplanu, wątpliwości budzi rzeczywiste źródło finansowania projektu ze środków własnych, bo analiza danych historycznych działalności wskazuje na brak odpowiednich środków na zapewnienie finansowania. Deklarowane środki własne są niewystarczające, by pokryć koszty nabycia środków trwałych w wartości brutto. Ponadto wnioskodawca założył w biznesplanie finansowanie projektu ze środków własnych oraz kredytu bankowego, ale w przepływach środków pieniężnych w roku realizacji inwestycji nie ma zaplanowanych żadnych wpłat środków własnych. Saldo środków pieniężnych na koniec 2015 r. to jedynie 19 400 zł - nie jest to kwota wystarczająca do realizacji projektu. W pkt B.3 biznesplanu brak informacji o zasobach finansowych wnioskodawcy, brak też promesy kredytowej. Sytuacja finansowa wnioskodawcy oraz przedstawiony potencjał i strategia przedsiębiorstwa nie pozwalają uzyskać zakładanych rezultatów projektu w wymaganym okresie rozliczeniowym 3 lat od zakończenia jego realizacji W aspekcie technicznym i technologicznym projekt nie jest możliwy do pozytywnej oceny, ponieważ na dzień składania wniosku wnioskodawca nie dysponuje ostateczną lokalizacją nieruchomości; tytułem prawnym do rozporządzania nią. Niespełnienie przedstawionych kryteriów dopuszczających sugeruje brak osiągnięcia zakładanych we wniosku wskaźników. W skardze na powyższą uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie A. W. zarzucił naruszenie art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 - 2020 ( Dz. U. z 2016r., poz. 217 - dalej: ustawa wdrożeniowa) przez brak rzetelnej i obiektywnej oceny wniosku, przez dokonanie rozstrzygnięcia na podstawie niejasnych i nieprzejrzystych reguł wyboru projektów ustanowionych w konkursie, a przez to wadliwą ocenę spełnienia kryteriów merytorycznych. Zarzucił też naruszenie art. 58 pkt 1 ustawy wdrożeniowej, przez nieuwzględnienie protestu w sytuacji, gdy rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem przepisów, a także brak rzetelności, przejrzystości i prawidłowości rozpoznania protestu przez Instytucję Zarządzającą, powielanie argumentów Komisji Oceny Projektów i nie dostrzeżenie ewidentnych uchybień formalnych i merytorycznych podczas oceny wniosku. Zdaniem skarżącego naruszone zostały też art. 53 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej przez brak zapewnienia wnioskodawcom równego dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów, w szczególności przez nieprawidłowe sformułowanie sposobu oceny poszczególnych kryteriów, a także naruszenie § 5 ust. 4 pkt 7 i pkt 8 Regulaminu konkursu, przez brak wezwania skarżącego do złożenia wyjaśnień. Wniósł o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, a naruszenie to miało istotny wpływ na ocenę. W uzasadnieniu skargi powtórzył zarzuty zawarte w proteście. Uważa, że w sposób wystarczający wskazał miejsce realizacji projektu, tj. miejscowość H., natomiast wynajmowanie i opłacanie konkretnej działki na tym etapie postępowania jest ekonomicznie nieuzasadnione. Regulamin konkursu nie nakłada na przedsiębiorcę obowiązku zawarcia umowy dzierżawy nieruchomości na dzień składania wniosku. Skarżący dodał, że był wzywany na etapie oceny formalnej do uzupełnienia informacji dotyczącej miejsca lokalizacji inwestycji i skontaktował się z właściwym urzędnikiem, uzyskał wówczas informację, aby sytuację tę przedstawił w piśmie przewodnim złożonym wraz z uzupełnieniami w trakcie oceny formalnej, co uczynił, a wniosek został przyjęty. Dodatkowo zgodnie z zapisami w zakładce "Pytania i odpowiedzi dla działania 1.4.1", potwierdzenie tytułu prawnego do nieruchomości, stanowiącej miejsce lokalizacji projektu, należy przedłożyć najpóźniej w momencie podpisywania umowy o dofinansowanie. Wnioskodawca, korzystając z efektu zachęty zamierza rozpocząć działalność gospodarczą pod warunkiem uzyskania dotacji, dlatego też zawarte umowy zakładają dzierżawę nieruchomości i korzystanie z placu dopiero od momentu uzyskania informacji o przyznaniu dotacji. Przedsiębiorca nie widzi konieczności ponoszenia kosztów dzierżawy nie wiedząc czy inwestycja będzie realizowana, a ponadto przedsiębiorca działający w powiązaniu kooperacyjnym nie wie jeszcze jak dużą działkę będą potrzebowały wszystkie firmy współpracujące. Zarzucił, że w trakcie oceny merytorycznej eksperci nie skorzystali z możliwości wezwania go do uzupełnienia informacji i wyjaśnień, w szczególności co do sprzętu budowlanego. Tymczasem wobec innych wnioskodawców organ stosował procedurę uzupełnienia wyjaśnień. Jednocześnie skarżący wyjaśnił, że sprzęt przewidziany dla realizacji zadania spełnia określone przepisami wymogi. Skarżący nie zgodził się też z zakwestionowaniem części rachunkowej biznesplanu. Na etapie oceny formalnej żaden element tabel finansowych biznesplanu nie został zakwestionowany jako nieprawidłowy. Skarżący wskazał też, że zasadność badania źródeł finansowania powinna nastąpić na moment zawarcia umowy dotacji, zaś na wcześniejszych etapach wystarczające jest zapewnienie przedsiębiorcy, iż zagwarantuje finansowanie projektu np. że uzyskał promesę bankową. Zarzucił, że ekspert mylnie przyjął brak środków na finansowanie projektu. Z biznesplanu ewidentnie wynika, że saldo na koniec okresu sprawozdawczego jest dodatnie, zaś inwestycja rozliczona (tabela D.3 przepływy środków pieniężnych). Brak promesy kredytowej nie jest jedyną wystarczającą przesłanką do oceny sytuacji finansowej skarżącego i możliwości korzystania z kredytu. Wskaźniki projektu zostały zaplanowane w sposób rzetelny i realistyczny, a wnioskodawca jest w stanie je zrealizować. Skarżący wskazał też na swoje powiązanie kooperacyjne z innymi przedsiębiorcami. Zarzucił błędną interpretację zapisu Regulaminu konkursu dotyczącego wezwania wnioskodawców do złożenia wyjaśnień "w przypadku konieczności". Zdaniem skarżącego nie można tego sformułowania odnosić tylko do przypadków, kiedy pojawią się nieprawidłowości lub nieścisłości. Uważa, że odrzucenie jego wniosku oraz brak możliwości przedstawienia wyjaśnień, co do wątpliwości ekspertów w trakcie analizy wniosku, ma charakter dyskryminujący. W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa wniósł o jej oddalenie i podtrzymał prezentowane stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył co następuje. Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2016r. poz.1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod kątem zgodności z obowiązującym prawem. Na podstawie art. 3 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017r., poz.1369 – dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Takimi przepisami szczególnymi są m.in. przepisy ustawy wdrożeniowej, które określają m.in. sposób wyboru projektów do dofinansowania oraz procedurę odwoławczą w sprawach dotyczących oceny projektów finansowanych ze środków regionalnego programu operacyjnego. Jedynie w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy P.p.s.a., z wyłączeniami, o których mowa w art. 64 ustawy wdrożeniowej. Zgodnie z art. 61 ust.1 ustawy wdrożeniowej, w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku, o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, wnioskodawca może wnieść skargę do sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 3 P.p.s.a. W wyniku rozpatrzenia skargi, sąd może: uwzględnić skargę stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1a); orzec, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1b); oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia (pkt 2); umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe (pkt 3). Jednocześnie zgodnie z unormowaniem art. 66 ust. 2 pkt 2 ustawy wdrożeniowej, w przypadku, gdy na jakimkolwiek etapie postępowania w zakresie procedury odwoławczej wyczerpana zostanie kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w ramach działania, sąd uwzględniając skargę, stwierdza tylko, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i nie przekazuje sprawy do ponownego rozpatrzenia. Na wstępie należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 37 ust.1 i ust.2 ustawy wdrożeniowej, wybór projektów do dofinansowania powinien odbywać się w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny, na podstawie kryteriów wyboru projektów zatwierdzonych przez komitet monitorujący. W myśl art.44 ustawy wdrożeniowej, oceny spełnienia kryteriów wyboru projektów przez projekty uczestniczące w konkursie dokonuje komisja oceny projektów, powołana przez właściwą instytucję. Z kolei zgodnie z § 5 pkt 4.2 i 4.3 Regulaminu Konkursu, ocena merytoryczna dokonywana jest w oparciu o kryteria merytoryczne dopuszczające i kryteria merytoryczne jakościowe. Ocena merytoryczna wniosków dokonywana jest przez Komisję Oceny Projektów, złożoną z ekspertów powołanych przez Instytucję Zarządzającą, z dziedziny odpowiadającej niniejszemu naborowi. Natomiast Instytucja Zarządzająca sprawuje nadzór nad Komisją Oceny Projektów w zakresie zgodności konkursu z przepisami ustawy i regulaminem konkursu (art.44 ust.6 ustawy wdrożeniowej). Przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest spełnienie przez skarżącego następujących kryteriów oceny merytorycznej – dopuszczającej: 1) Kryterium I - Zasada zrównoważonego rozwoju 2) Kryterium III - Zdolność adaptacji do zmian klimatu i reagowania na ryzyko powodziowe 3) Kryterium V - Prawidłowość metodologiczna i rachunkowa biznesplanu 4) Kryterium VI - Poprawność analizy finansowej i ekonomicznej projektu 5) Kryterium VIII - Zapewnienie trwałości rezultatów projektu 6) Kryterium IX - Wykonalność instytucjonalna oraz finansowa projektu 7) Kryterium X - Wykonalność techniczna i technologiczna projektu 8) Kryterium XI - Zasadność oraz racjonalność zaplanowanych wydatków 9) Kryterium XII - Realność wskaźników Dla potrzeb tej oceny powołani zostali eksperci – specjaliści w dziedzinach związanych z danym naborem, którym Instytucja Zarządzająca powierzyła wybór projektów – najlepszych spośród biorących udział w konkursie - z punktu widzenia celów programu operacyjnego. W ocenie Sądu zarzuty skargi są zasadne, gdyż ocena projektu została dokonana przez Instytucję Zarządzającą w sposób naruszający prawo. Za trafne Sąd uznał zarzuty skargi dotyczące braku podstaw do żądania, na etapie składania wniosku o dofinansowanie, wskazania w sposób szczegółowy miejsca realizacji projektu - przez podanie numeru działki – nieruchomości, na której ma być realizowany projekt , a także obowiązku zawarcia umowy dzierżawy, bądź wykazania w inny sposób tytułu prawnego do przedmiotowej nieruchomości. Trzeba zaznaczyć, że w zaskarżonej uchwale nie wskazano podstawy prawnej przedmiotowych żądań. Rację ma skarżący, że Regulamin konkursu dla działania 1.4. w brzmieniu obowiązującym dla przedmiotowego naboru, nie nakładał na wnioskodawców obowiązku zawarcia umowy najmu lub dzierżawy nieruchomości na dzień składania wniosku i przedłożenia tej umowy w postępowaniu konkursowym. Późniejsza wersja tego Regulaminu – obowiązująca od listopada 2016 r., dla naboru z 2017r., zawiera dodany przepis § 15 pkt 3, który nakłada na wnioskodawców obowiązek posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele związane z realizacją projektu na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie W Regulaminie konkursu obowiązującym w naborze, w którym bierze udział przedmiotowy projekt, nie ma przepisu odpowiadającego treści powołanego § 15 pkt 3. Konieczności złożenia takiego dokumentu nie przewidziano również w Instrukcji wypełniania załączników do wniosków, stanowiącej załącznik do Regulaminu konkursu. Sąd zauważa przy tym, że jak wynika ze skargi, wnioskodawca był wzywany na etapie oceny formalnej do uzupełnienia informacji dotyczącej miejsca lokalizacji inwestycji, tj. wskazania numeru działki. W celu uzyskania pomocy oraz szczegółowych informacji wnioskodawca kontaktował się z pracownikami Instytucji Zarządzającej, a jego wyjaśnienia w tym przedmiocie i uzupełnienia zawarte w Aneksie do Biznesplanu uzyskały akceptację, ponieważ wniosek został oceniony pozytywnie pod względem formalnym. Oznacza to, że wszystkie wymagane dokumenty na tamtym etapie konkursu zostały przez skarżącego złożone. Jeśli natomiast eksperci w trakcie oceny merytorycznej mieli wątpliwości wymagające od wnioskodawcy dodatkowych wyjaśnień lub informacji o projekcie lub dokonania korekt/uzupełnień wniosku czy załączników, oceniający mogli zwrócić się z wezwaniem do wnioskodawcy o dokonanie stosownych uzupełnień, korekt lub wyjaśnień. Przepisy Regulaminu dopuszczały bowiem również na etapie oceny merytorycznej prawo do dokonania przez wnioskodawcę jednokrotnych wyjaśnień, uzupełnień lub korekt w zakresie wskazanym przez komisję oceny projektów (§ 5 ust. 4 pkt 7 i pkt 8 Regulaminu konkursu). Całkowicie niezrozumiałe jest - w okolicznościach rozpoznawanej sprawy - stanowisko Instytucji Zarządzającej, że powyższego trybu nie zastosowano, bowiem ma on zastosowanie jedynie w przypadku konieczności uzyskania od wnioskodawcy dodatkowych wyjaśnień lub informacji, w sytuacji, gdy na podstawie przedstawionych przez wnioskodawcę informacji nie można jednoznacznie ocenić danego kryterium. Dalej organ wywodził, że przedstawione informacje nie pozostawiają wątpliwości co do braku spełnienia danego kryterium, dlatego wezwanie w tym zakresie nie mogło mieć miejsca. Stwierdzenie to jest sprzeczne z uzasadnieniem oceny dokonanej przez ekspertów, bowiem w odniesieniu do kryterium II - Zasada zrównoważonego rozwoju, kryterium III - Zdolność adaptacji do zmian klimatu i reagowania na ryzyko powodziowe, kryterium IX - Wykonalność instytucjonalna oraz finansowa projektu i kryterium X - Wykonalność techniczna i technologiczna projektu, eksperci uznali, że ocena spełnienia tych kryteriów nie jest w istocie możliwa z uwagi na brak wskazania dokładnej lokalizacji bazy sprzętowej oraz brak dysponowania tytułem prawnym do nieruchomości i z tego powodu uchylali się od oceny. Zdaniem Sądu, skoro wnioskodawca przeszedł pozytywnie weryfikację formalną wniosku to oznacza, że informacje i załączniki wymagane na tym etapie zostały złożone i wniosek jest kompletny. Jak to już wyżej wykazano, w obowiązujących dokumentach konkursowych brak było podstaw do wymagania, aby na tym etapie konkursu wnioskodawca wskazał konkretny numer działki, na której zrealizowany będzie projekt oraz aby przedłożył organowi dokument stwierdzający prawo do dysponowania nieruchomością. W rubryce A.8 formularza wniosku - zgodnie z objaśnieniami do wniosku - jako miejsce realizacji projektu należało podać powiat, gminę oraz miejscowość, co wnioskodawca uczynił. Ponadto wnioskodawca na etapie oceny formalnej uzupełnił wpis w części B.2 Biznesplanu (Aneksie do Biznesplanu) dotyczący miejsca realizacji projektu, a wyjaśnienia te zostały przyjęte, skoro projekt uzyskał pozytywną ocenę formalną. Uzasadniając negatywną ocenę w zakresie kryterium II eksperci wskazali na brak w dokumentacji aplikacyjnej danych na temat funkcjonowania sprzętu w terenie, przede wszystkim co do wyposażenia przesiewacza dwupokładowego mobilnego, a jednocześnie nie wskazali podstaw prawnych obowiązku zamieszczania we wniosku tego rodzaju informacji, ani też nie wzywali wnioskodawcy o ich podanie. Mimo ewidentnych wątpliwości uniemożliwiających dokonanie oceny eksperci nie zwrócili się do wnioskodawcy o udzielenie dodatkowych wyjaśnień. Ocena ekspertów odnosząca się do prawidłowości biznesplanu i poprawności analizy finansowej projektu zawiera lakoniczne sformułowania i sprzeczności, np. oceniając wskazane źródła finansowania projektu wskazano, że rzeczywiste źródło finansowania ze środków własnych budzi wątpliwości, bo wnioskodawca nie posiada wystarczających środków własnych na sfinansowanie projektu, lecz eksperci nie wskazali w jakiej wysokości środki te byłyby wystarczające, a ponadto w żaden sposób nie odnieśli się do wskazywanego jako dodatkowe źródło finansowania kredytu inwestycyjnego. Obaj eksperci ogólnikowo odwołują się do "analizy danych historycznych działalności", która ich zdaniem wskazuje na brak środków na sfinansowanie projektu, na błędnie zaplanowany budżet projektu, a także identycznie stwierdzają, że informacje zawarte we wniosku i dokumentacji były wystarczające do oceny wniosku i nie było potrzeby wzywania wnioskodawcy do złożenia uzupełnień, wyjaśnień lub korekt. Zdaniem Sądu, stwierdzenia ekspertów nie zostały w jasny i konkretny sposób uzasadnione, nie wskazują oni na czym dokładnie polegają błędy metodologiczne i "błędnie zaplanowany plan finansowania nakładów inwestycyjnych w przepływach finansowych", nie odnieśli się do argumentów podnoszonych w proteście. Z powyższych ocen wynika, że eksperci nie wiedzieli, jakimi zasobami finansowymi dysponuje wnioskodawca, bo wskazywali na brak informacji w tym zakresie oraz na wątpliwości co do rzeczywistego źródła finansowania ze środków własnych. W ocenie Sądu, w takim przypadku uzasadnione było wezwanie wnioskodawcy do złożenia stosownych wyjaśnień. Rację ma zatem skarżący, że w sytuacji gdy na etapie oceny merytorycznej eksperci nie posiadali wystarczających informacji o projekcie, które umożliwiłyby im ocenę spełnienia poszczególnych kryteriów merytorycznych dopuszczających, powinni zwrócić się do wnioskodawcy w trybie określonym w § 5 ust. 4 pkt 7 i pkt 8 Regulaminu konkursu, o uzyskanie dodatkowych wyjaśnień lub informacji o projekcie lub dokonanie korekt czy uzupełnień wniosku lub załączników. Brak takiego wezwania i nie przyznanie punktów w zakresie wymienionych kryteriów oznacza, że ocena projektu została dokonana z naruszeniem § 5 ust. 4 pkt 7 - 9 Regulaminu konkursu oraz zasad przejrzystości i rzetelności, o których mowa w art. 37 ust.1 ustawy wdrożeniowej. Ponadto w ocenie Sądu nie można uznać za rzetelną ocenę projektu, która – choć powinna być dokonana niezależnie przez dwóch ekspertów, zawiera identyczne sformułowania odnoszące się do większości ocenianych kryteriów. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art.61 ust.8 pkt 1a ustawy wdrożeniowej i art.200 P.p.s.a., orzekł jak sentencji. Na zasądzone koszty postępowania składa się uiszczony od skargi wpis w wysokości 200zł – tj. w wysokości odpowiadającej wpisowi należnemu w niniejszej sprawie. Kwota nadpłaconego wpisu (100zł) została skarżącemu zwrócona na podstawie art.225 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło