I OZ 1780/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Paweł Tarno po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. Ł. na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 sierpnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 1037/17 o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku J. Ł. o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi S. P., J. P. i J. Ł. na decyzję Wojewody M. z dnia [....] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zarządzeniem z 7 sierpnia 2017 r., IV SA/Wa 1037/17, pozostawił bez rozpoznania wniosek J. Ł. o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi S. P., J. P. i J. Ł. na decyzję Wojewody M. z [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania. W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału z 21 kwietnia 2017 r., 25 kwietnia 2017 r. wezwano pełnomocnika skarżących do usunięcia braków formalnych skargi – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi – poprzez złożenie pełnomocnictw uprawniających do występowania w imieniu skarżących przed sądami administracyjnymi bądź wojewódzkim sądem administracyjnym. Powyższe wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi 27 kwietnia 2017 r. Pismem z 25 maja 2017 r. radca prawny R. S., jako pełnomocnik J. Ł., wniósł o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez złożenie pełnomocnictwa do działania w imieniu skarżącego przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi. Do wniosku dołączył m.in. odpis pełnomocnictwa z 10 grudnia 2016 r. oraz odpis pełnomocnictwa z 11 lipca 1993 r. Zarządzeniem z 3 czerwca 2017 r. wezwano pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia braku formalnego wniosku z 25 maja 2017 r. – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania – poprzez złożenie pełnomocnictwa (lub jego uwierzytelnionego odpisu) do działania w imieniu skarżącego przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi, wraz z 3 odpisami tego dokumentu. Powyższe zarządzenie doręczono 8 czerwca 2017 r. W odpowiedzi na powyższe wezwanie S. P. wniosła o uznanie ją w postępowaniu administracyjnym za pełnomocnika jej brata J. Ł. Z kolei pełnomocnik skarżącego wyjaśnił, że przedłożone przy wniosku z 25 maja 2017 r. dokumenty pełnomocnictwa są jedynymi dokumentami jakie może przedstawić na potwierdzenie umocowania do występowania w imieniu skarżącego. Dodał, że dotychczas sądy administracyjne obu instancji uznawały S. P. za właściwie upoważnioną do działania w imieniu J. Ł. Zdaniem Sądu I instancji, z treści odpisów pełnomocnictw, dołączonych do wniosku z 25 maja 2017 r. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków skargi, nie wynika umocowanie radcy prawnego R. S. do reprezentowania J. Ł. przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Pełnomocnictwo udzielone 11 lipca 1993 r. przez J. Ł. S. P. nie obejmuje reprezentacji przed sądem administracyjnym (k-34 akt sąd.). Tym samym, S. P. udzielając dalszego pełnomocnictwa w imieniu J. Ł., co czyni pełnomocnictwem z 10 grudnia 2016 r. (k-33 akt sąd.) w zakresie szerszym niż wynikający z pełnomocnictwa z 11 lipca 1993 r., przekroczyła granice umocowania. Bez wpływu na ocenę treści pełnomocnictwa pozostają oświadczenia S. P. zawarte w piśmie z 13 czerwca 2017 r. Określenie zakresu umocowania zależy od mocodawcy, w niniejszej sprawie J. Ł., i zakres ten nie może być modyfikowany przez pełnomocnika, bez wiedzy i zgody mocodawcy. Co więcej, w ocenie Sądu I instancji niezrozumiałe są twierdzenia radcy prawnego R. S., że pełnomocnictwo z 11 lipca 1993 r. było akceptowane przez sądy administracyjne w innych sprawach. Pełnomocnik, zgodnie z art. 37 § 1 p.p.s.a., obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Dlatego Sąd nie jest zobligowany do badania czy, a jeśli tak to jakiej treści były składane dokumenty pełnomocnictw w innych sprawach sądowych. Do niniejszej sprawy dotychczas nie złożono pełnomocnictwa (ciągu pełnomocnictw), które uprawniałyby wspomnianego radcę prawnego do dokonania jakiejkolwiek czynności przed sądem administracyjnym w imieniu J. Ł. Zażalenie na powyższe zarządzenie w imieniu J. Ł. wniósł radca prawny R. S., zaskarżając je w całości, wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Na podstawie art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie: 1. art. 49 § 2 zd. 1, art. 133 § 1 i art. 141 § 1 p.p.s.a. w następstwie dowolnego zastosowania pierwszego z tych przepisów przy jednoczesnym braku wykazania, że zaistniały okoliczności pozwalające na jego zastosowanie, a w szczególności w związku z brakiem wykazania, że potwierdzenie przez S. P. w piśmie procesowego z 13 czerwca 2017 r. wszelkich czynności dokonanych przez pełnomocnika w imieniu J. Ł., w tym samego złożenia wniosku o przywrócenie terminu na uzupełnienie braków skargi, było bezskuteczne; 2. art. 40, art. 133 § 1, art. 141 § 1 i art. 160 p.p.s.a. w stopniu rzutującym na wynik zarządzenia w następstwie: a. uchylenia się od dokonania oceny pełnomocnictw udzielonych S. P. przez J. Ł. przez pryzmat art. 40 p.p.s.a., a w szczególności w wyniku braku ustalenia, że w sprawie nie może występować w imieniu współwłaściciela nieruchomości osoba upoważniona do rozporządzania udziałem J. Ł. w takiej nieruchomości; b. braku odniesienia się do pisma procesowego S. P. z 13 czerwca 2017 r. przez wydanie odrębnego postanowienia lub zarządzenia; c. faktycznego pozbawienia J. Ł. prawa udziału w tej sprawie bez podjęcia działań służących zapewnieniu mu, jako stronie, należytej reprezentacji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 49 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a.") jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Jeżeli strona nie uzupełniła lub nie poprawiła pisma w terminie, przewodniczący lub wyznaczony sędzia zarządza pozostawienie pisma bez rozpoznania. Na zarządzenie przysługuje zażalenie (art. 49 § 2 p.p.s.a.). Nie ulega wątpliwości, że pełnomocnik skarżącego w terminie zakreślonym przez wezwanie Sądu, nie uzupełnił braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Mając powyższe na uwadze, Sąd I instancji był nie tylko uprawniony, ale również zobowiązany do pozostawienia wniosku strony bez rozpoznania. Odnosząc się zaś do treści nadesłanych na wezwanie Sądu I instancji pełnomocnictw zauważyć należy, że pełnomocnictwo z 11 lipca 1993 r. udzielone przez J. Ł. S. P. nie zawiera żadnego wyraźnego wskazania, iż upoważnia ją do reprezentowania go przed "wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi". Co więcej, z jego treści nie wynika w ogóle jakiekolwiek upoważnienie do reprezentowania skarżącego przed sądami. Tym samym, jak trafnie podniósł Sąd I instancji, S. P. udzielając 10 grudnia 2016 r. pełnomocnictwa radcy prawnemu R. S. "do reprezentowania J. Ł. przed organami administracji publicznej, a także w ewentualnym postępowaniu przed sądami administracyjnymi obu instancji" znacznie wykroczyła poza granice swojego umocowania do działania w imieniu skarżącego. Z tych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.