II SA/Po 162/17
WyrokWSA w Poznaniu2017-08-10
Skład orzekający: Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Wiesława Batorowicz, Edyta Podrazik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, polegającej na zmianie lokalizacji elektrowni wiatrowych, należy uwzględnić przepisy ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych dotyczące minimalnych odległości, nawet jeśli postępowanie w przedmiocie pozwolenia na budowę zostało wszczęte przed wejściem w życie tej ustawy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zmiana decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w tym zmiana lokalizacji elektrowni wiatrowych, wymaga uwzględnienia przepisów ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych dotyczących minimalnych odległości, nawet jeśli postępowanie w przedmiocie pozwolenia na budowę zostało wszczęte przed wejściem w życie tej ustawy. Uchylono zaskarżone postanowienie, uznając, że organ odwoławczy naruszył przepisy prawa materialnego, błędnie uznając niedopuszczalność zastosowania nowych regulacji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które uchyliło postanowienie Burmistrza stwierdzające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy wiatrowej. Inwestor wnioskował o zmianę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w tym zmianę lokalizacji elektrowni wiatrowych. Organ I instancji nałożył obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, opierając się na opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Organ odwoławczy uchylił to postanowienie, uznając, że nowe przepisy dotyczące odległości elektrowni wiatrowych nie mają zastosowania, gdyż postępowanie w przedmiocie pozwolenia na budowę zostało wszczęte przed ich wejściem w życie.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant st. sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi M. I. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2016 roku Nr [...] w przedmiocie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko; I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę [...]- ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych.
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] WP, Burmistrz K., działając na podstawie art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm., dalej jako "K.p.a."), w związku z art. 63 ust. 1, art.64 ust. l pkt 1 i 2 oraz art. 66 ustawy z dnia 03 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 353 ze zm.), po zasięgnięciu opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. Nr [...] z dnia [...] lipca 2016 r. oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. Nr [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. postanowił stwierdzić obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 6 lit b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 09 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (tekst jedn. Dz. U. 2016 r., poz. 71), polegającego na budowie "F. ", składającej się z siedemnastu elektrowni wiatrowych, położonych na terenie gminy K., powiat krotoszyński, województwo wielkopolskie w obrębach ewidencyjnych wsi: Z. W. (dz. nr [...]), T. (dz. nr [...]), Ł. ( [...],[...],[...]), S. (dz.nr [...], [...], [...], [...], [...], [...]), [...] (dz. nr [...], [...]), G. ( dz. nr [...]), [...] (dz. nr [...], [...], [...]), w toku zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] września 2012 r., w zakresie: 1) zmiany współrzędnych lokalizacyjnych w układzie 1992, wymienionych w treści decyzji turbin; 2) zmiany maksymalnego poziomu mocy akustycznej farmy z 103,5 dB na 107,00 dB; 3) dopisania do treści decyzji warunku realizacji przedsięwzięcia w postaci zapewnienia obniżenia poziomu mocy akustycznej turbin w porze nocnej; 4) dopuszczanie możliwości przesunięcia turbin o maksymalnie 24 m od współrzędnych lokalizacyjnych.
Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie wyjaśniono, że w dniu [...] czerwca 2016 r. do urzędu wpłynął wniosek Inwestora: A. Sp. z o.o., ul. [...], [...] P., w sprawie zmiany decyzji z dnia [...] września 2012 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie "F. ", składającej się z siedemnastu elektrowni wiatrowych, położonych na terenie gminy K.. Ponieważ na podstawie art. 71 ust 2 pkt 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz § 3 ust. 1 pkt 6 lit b rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko powyższe przedsięwzięcie kwalifikuje się jako mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, w toku postępowania wystąpiono do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i Powiatowego Inspektora Sanitarnego o wydanie opinii, co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i ewentualny zakres raportu. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. w swojej opinii sanitarnej wyraził opinię o braku potrzeby sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko powyższego przedsięwzięcia. Natomiast Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P., wyraził w swojej opinii potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i określił zakres raportu, co zostało powtórzone w treści postanowienia.
Organ I instancji zwrócił również uwagę, że w dniu 16 lipca 2016 r. weszła w życie ustawa z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. z 2016 r. poz.961) obligująca, w art.6 ust. 7 ustawy, organy wydające decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach – przy wydawaniu tych decyzji do uwzględnienia odległości, w której mogą być lokalizowane i budowane elektrownie wiatrowe (art. 4). Uwzględnienie przez inwestora powyższej odległości, w której mogą być lokalizowane i budowane elektrownie wiatrowe zostało także wymienione w sentencji tego postanowienia.
Zażalenie na powyższe postanowienia wniosła A. sp. z o.o. ul. [...] [...] reprezentowana przez pełnomocnika G. M. podnosząc zarzut naruszenia: art. 4 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, która weszła w życie w dniu 16 lipca 2016 roku, poprzez jego zastosowanie w niniejszej sprawie w sytuacji, kiedy przed wejściem w życie ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, zostało wszczęte postępowanie w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę "F. " i zgodnie z art. 13 ust. 3 powyższej ustawy, w takim przypadku art. 4 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych nie ma zastosowania również w postępowaniu w przedmiocie zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach; art. 6 pkt 7 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, w związku z art. 4 ust. 1 i ust. 2 ustawy poprzez uznanie, że odległość, o której mowa w art. 4 ust. 1 i ust. 2 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych ma również zastosowanie w przypadku zmiany ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w sytuacji, kiedy w niniejszej sprawie postępowanie w przedmiocie pozwolenia na budowę "F. ", zostało wszczęte przed dniem wejścia w życie o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych; art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a. i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak oceny wszystkich dowodów i informacji zebranych w sprawie, a w szczególności informacji przedstawionych przez inwestora, w zakresie wszczęcia postępowania w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę inwestycji objętej niniejszym postępowaniem przed dniem wejścia w życie ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, a w konsekwencji nieprawidłowe zastosowanie w niniejszej sprawie art. 4 ust. 1 i ust. 2 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych; art. 63 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez nałożenie obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w sytuacji, kiedy faktyczny zakres oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia ulegnie zmniejszeniu, w stosunku do oddziaływania na środowisko opisanego w raporcie oddziaływania na środowisko dla inwestycji polegającej na budowie "F. " z 2012 r.; art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 126 K.p.a. i art. 65 ust. 3 stawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez brak uzasadnienia postanowienia w zakresie uwarunkowań, o których mowa w art. 63 ust. 1 powyższej ustawy, uwzględnionych przez organ przy wydaniu postanowienia; art. 7 K.p.a., art. 77 K.p.a. § 1 K.p.a. i art. 107 § 3 K.p.a w zw. z art. 126 K.p.a. poprzez nie odniesienie się przez organ do opinii Państwowego Powiatowego inspektoratu Sanitarnego w K. z dnia [...] czerwca 2016 r., w której wyrażono opinię o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko; art. 11 K.p.a. poprzez brak wyjaśnienia, dlaczego organ nie przychylił się do opinii Państwowego Powiatowego Inspektoratu Sanitarnego w K. z dnia [...] czerwca 2016 r., w której wyrażono opinię o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w niniejszym postępowaniu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] listopada 2016 r., Nr [...], działając na podstawie art.. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. uchyliło zaskarżone postanowienie z dnia [...] sierpnia 2016 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia przytoczono dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie wskazano, że stosownie do treści art. 87 ustawy z dnia 03 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko przepisy działu V oraz działu VI ustawy stosuje się odpowiednio w przypadku zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Przepis art. 155 K.p.a. stosuje się odpowiednio, z zastrzeżeniem, że zgodę wyraża wyłącznie strona, która złożyła wniosek o wydanie decyzji środowiskowych uwarunkowaniach, lub podmiot, na którego została przeniesiona decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach. Według art. 155 K.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ, który ja wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.
W niniejszej sprawie A. 3 P. Sp. z o.o. wystąpiła o zmianę decyzj ostatecznej o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] września 2012r. W przedłożonej charakterystyce przedsięwzięcia wskazano, że zmiana decyzji ma na celu konieczność dostosowania lokalizacji wiatraków do ustaleń_ miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego pod nazwą Farma Wiatrowa K., zatwierdzonym uchwałą Nr [...] z dnia [...] czerwca 2010r. wprowadzono obowiązek lokalizacji wiatraków z zachowałaniem 15 m. odległości od drogi, co oznacza, że krawędź śmigła nie może być bliżej niż 15 m. od drogi. Aby dostosować lokalizację turbin do wymagań planu niezbędna jest zmiana lokalizacji turbin w układzie 1992. Ponadto zgodnie z przedłożoną kartą informacyjną zostaną posadowione turbiny o nowoczesnych rozwiązaniach, które będą emitowały mniej uciążliwości dla środowiska w postaci hałasu. Planowane przez Inwestora zmiany związane są z nieznacznymi zmianami maksymalnej mocy akustycznej turbin wiatrowych, korekty położenia tych samych turbin wiatrowych w obrębie tych samych działek. Elektrownie wiatrowe nadal będą zlokalizowane na terenach wskazanych w planie pod realizację elektrowni wiatrowych, objętych symbolem E/R. Stosownie do przedłożonej karty Informacyjnej inwestor nie zamierza zmieniać kluczowych parametrów inwestycji, w tym wysokości wieży, czy średnicy rotora. Z przedłożonej dokumentacji wynika, że wnioskowane zmiany nie będą prowadzić do zwiększenia parametrów oddziaływania na środowisko, w stosunku do informacji przedstawionych w raporcie oddziaływania na środowisko sporządzonym w 2012 r. Stanowisko to zostało potwierdzone w opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] czerwca 2016 r. Nr [...], zgodnie z którą przedłożona karta informacyjna przedsięwzięcia wskazuje, iż przy zastosowaniu zabezpieczeń i rozwiązań chroniących środowisko nie zachodzą przesłanki, które w świetle obowiązujących przepisów w zakresie ochrony zdrowia uniemożliwiałyby realizację inwestycji. W toku postępowania odwoławczego inwestor wyjaśnił, że turbiny o nr [...] i [...], dla których w Karcie informacyjnej wskazano, że nie będą pracowały w nocy nie zostaną zrealizowane. Odnośnie tych turbin nie wystąpiono o udzielenie pozwolenia na budowę, a zatem zakres inwestycji zostanie ograniczony do realizacji 15 wiatraków. Z wyjaśnień inwestora wynika również, że pozwolenie na budowę składane była dla każdej turbiny osobno i dotyczy to turbin: 1, 2, 3, 4, 5, 7,9, 10, 11, 12, 13, 15,17, 18 i 19.
Wystąpienie z wnioskiem o pozwolenie na budowę, w oparciu o ostateczną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, oznacza że w sprawie znajduje zastosowanie art.13 ust. 3 ustawy z dnia 20 maja 2016r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, zgodnie z którym postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę wszczęte i nie zakończone do dnia wejścia w życie ustawy, prowadzi się na podstawie przepisów dotychczasowych. Wobec powyższego w przedmiotowej sprawie brak było podstaw do żądania opracowania oceny oddziaływania na środowisko z uwzględnieniem norm odległościowych określonych w art. 4 i 5 wskazanej ustawy. Zdaniem organu odwoławczego, nie można bowiem pominąć, że przedmiotowa sprawa dotyczy zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Powinno się przy tym wyłączyć obowiązek ponownego przeprowadzenia postępowania w tych przypadkach, w których zakres przedsięwzięcia ulega ograniczeniu w stosunku do określonego w pierwotnej decyzji. Dokonanie takiej zmiany skutkuje bowiem ograniczeniem oddziaływania na środowisko, a nie jego zwiększeniem, dlatego nie powinna zachodzić konieczność prowadzenia w całości ponownego postępowania.
Wobec powyższego w toku ponownie prowadzonego postępowania organ I instancji powinien przeprowadzić własną ocenę przedłożonego materiału dowodowego i wyjaśnić z jakich względów uznał za zasadne stanowisko Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. wyrażone w opinii z dnia [...] lipca 2016r., a za niewiarygodne stanowisko Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. prezentowane w opinii z dnia [...] czerwca 2016 r. Jednocześnie organ winien mieć na uwadze, że w omawianej sprawie z uwagi na wszczęcie postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę nie mają zastosowania normy dot. minimalnych odległości elektrowni wiatrowych od budynku mieszkalnego albo od budynku o funkcji mieszanej, w skład którego wchodzi funkcja mieszkaniowa oraz od form ochrony przyrody oraz od leśnych i kompleksów promocyjnych, ustalone w art. 4 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych.
Skargę na powyższe postanowienia wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu M. I. podnosząc zarzut naruszenia art. 63 ust. 1, art. 64 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz 66, art. 77 ust. 2 pkt 2 ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko w związku z art. 87 tejże ustawy poprzez: nie uznanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze nałożonego postanowieniem Burmistrza K. obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko opartego na opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. oraz zarzut naruszenia art.4 ust. l i 2 oraz art. 6 pkt 7 ustawy o inwestycjach wiatrowych przez uznanie, że w niniejszej sprawie nie mają zastosowania przepisy nowe .
Zdaniem skarżącej Kolegium, nie posiadając wiedzy specjalistycznej z dziedziny środowiska podważyło opinie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska poprzez uchylenie postanowienia Burmistrza K. i zawarte tam warunki oraz wskazane przyczyny, dla których to Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska wydał opinie, że inwestor przy zmianie decyzji i istotnej zmianie w przedmiocie inwestycji musi sporządzić raport o oddziaływaniu planowanej inwestycji na środowisko. Burmistrz K. wydając postanowienie o nałożeniu obowiązku na inwestora w przedmiocie porządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, postanowienie to w całości oparł na opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska jako organu posiadającego wiedzę specjalną w tym zakresie, co jednak zostało pominięte przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 4 ust. 1 i ust.2 art. 6 pkt 7 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, która weszła wżycie w dniu 16 lipca 2016 r. skarżąca wyjaśniła, że Burmistrz K. prawidłowo zastosował w niniejszym postępowaniu art. 4 ust. 1 powyższej ustawy. Ustawodawca w art. 15 ust.3 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych nałożył na organ obowiązek, aby, przy wydawaniu decyzji środowiskowej uwzględnić wymogi, o których mowa w art. 4 ustawy po rygorem odmowy zgody na realizację przedsięwzięcia.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi w art. 1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. Nr 1647 ze zm.) oraz w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016, po. 718), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.
Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia prawidłowości uchylenia przez Samorządowe postanowienia Burmistrz K. z dnia [...] sierpnia 2016 r. w przedmiocie nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko polegającego na budowie "F. ", składającej się z siedemnastu elektrowni wiatrowych, położonych na terenie gminy K..
W myśl art. 71 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla: 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, stanowiącym przepis szczególny, wydanym na podstawie art. 60 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, wyszczególniono te dwa rodzaje przedsięwzięć. Dla nich, zgodnie z przepisami art. 59 ust. 1 oraz art. 61 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 powołanej powyżej ustawy, przeprowadza się ocenę oddziaływania w ramach postępowania prowadzącego do wydania środowiskowych uwarunkowaniach. Przy czym dla przedsięwzięć zawsze znacząco oddziałujących na środowisko, przeprowadzenie oceny jest obligatoryjne, zaś dla przedsięwzięć potencjalnie znacząco oddziałujących na środowisko, obowiązek przeprowadzenia oceny stwierdza organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w drodze postanowienia, wydawanego zgodnie z art. 63 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
Wydanie tego postanowienia poprzedzone musi być zasięgnięciem opinii organów współdziałających, do których zalicza się regionalnego dyrektora ochrony środowiska oraz państwowego powiatowego inspektora sanitarnego, co wynika z art. 64 ust. 1 i art. 78 ust. 1 pkt 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
Zgodnie z art. 87 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, przepisy działu V pn. "Ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz na obszar Natura 2000" (art. 59 - art. 103) oraz działu VI pn. "Postępowanie w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko", stosuje się odpowiednio w przypadku zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Przepis art. 155 K.p.a. stosuje się odpowiednio, z zastrzeżeniem, że zgodę wyraża wyłącznie strona, która złożyła wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, lub podmiot, na rzecz którego została przeniesiona taka decyzja.
Zgodnie natomiast z art. 155 K.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, odległość, w której mogą być lokalizowane i budowane: 1) elektrownia wiatrowa - od budynku mieszkalnego albo budynku o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa, oraz 2) budynek mieszkalny albo budynek o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa - od elektrowni wiatrowej - jest równa lub większa od dziesięciokrotności wysokości elektrowni wiatrowej mierzonej od poziomu gruntu do najwyższego punktu budowli, wliczając elementy techniczne, w szczególności wirnik wraz z łopatami (całkowita wysokość elektrowni wiatrowej). Natomiast stosownie do treści art. 15 ust. 3 powołanej powyżej ustawy organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach odmawia zgody na realizację przedsięwzięcia, jeżeli ta inwestycja nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 4 ustawy odległościowej.
Jak wskazuje się w doktrynie, w celu uniknięcia wątpliwości interpretacyjnych co do tego, kiedy występuje konieczność ponownego przeprowadzania postępowania wyjaśniającego oraz jaki jest zakres udziału społeczeństwa (jeżeli jest on wymagany) i współdziałania pomiędzy organami w związku ze zmianami w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w art. 87 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko określono, że przepisy działu poświęconego wydawaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach stosuje się również do zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (por. K. Gruszecki, komentarz do art. 87 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, w: Komentarz do ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, LEX 2013).
Jak wskazuje komentator, instytucja zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ma charakter procesowy i nie może być przeprowadzana w oderwaniu od postanowień art. 155 K.p.a., stanowiącego procesową podstawę zmian każdej decyzji administracyjnej. Ponieważ zaś art. 87 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko ograniczył zakres jego obowiązywania tylko w zakresie konieczności uzyskiwania zgody na zmianę decyzji innych stron uczestniczących, to prima facie w pozostałym zakresie znajduje on zastosowanie. W praktyce administracyjnej przyjmuje się jednak, że "Stosując przepis art. 87 ustawy z 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko do zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia – w świetle art. 8 ustawy z 2010 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko – trzeba pominąć ugruntowany pogląd orzecznictwa sądowoadministracyjnego, zgodnie z którym zmiana ostatecznej decyzji administracyjnej na mocy art. 155 K.p.a. jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy obowiązują przepisy prawne, na których podstawie decyzja została wydana.
W świetle treści art. 87 zd. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko należy pominąć z kolei zasadę, że organ administracji orzekający na podstawie art. 155 K.p.a. przeprowadza kontrolę wydanej decyzji ostatecznej wyłącznie z jednego punktu widzenia – tj. badając, czy za jej zmianą lub uchyleniem przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony, nie jest bowiem uprawniony do ponownego merytorycznego rozpatrywania sprawy, gdyż w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 155 K.p.a. nie stosuje się przepisów prawa materialnego" (por. decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 10 listopada 2010 r., Nr SKO 4136/30/10, OwSS 2011, nr 1, s. 36).
Ze stanowiskiem takim zgadza się komentator, podziela je także Sąd w składzie orzekającym. Skoro bowiem zmiana decyzji musi być poprzedzona np. oceną oddziaływania na środowisko (jeżeli jest ona wymagana), to znaczy, że organ wydający decyzję zmieniającą uwarunkowania środowiskowe realizacji przedsięwzięcia przeprowadza ponowne merytoryczne postępowanie. W związku z tym swoboda jego działania jest dużo szersza, choć nie wolno pomijać, że zdeterminowana wnioskiem strony, niż wynikałoby to tylko z art. 155 K.p.a.
Przenosząc powyższe na grunt tej sprawy wskazać należy, iż wadliwe jest stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że zmiana ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, w stanie faktycznym sprawy, z uwagi na wejście w życie ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych jest niedopuszczalna.
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...], Burmistrz K., po zasięgnięciu opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. Nr [...] z dnia [...] lipca 2016 r. oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. Nr [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. postanowił stwierdzić obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, § 3 ust. 1 pkt 6 b Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 09 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko składającej się z siedemnastu elektrowni wiatrowych, położonych na terenie gminy K..
Rozstrzygnięcie powyższe zapadło po wniosku inwestora w przedmiocie zmiany decyzji z dnia [...] września 2012 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Sąd podkreśla, na co zwrócono uwagę powyżej, że wnioskodawca, który ubiega się o zmianę decyzji środowiskowej, swoim wnioskiem zakreśla także zakres postępowania o zmianę, czym determinuje przedmiot tego postępowania. Innymi słowy, w zakresie, w jakim wnioskodawca nie wnosi o zmianę decyzji, ostateczna decyzja nie może ulec zmianie.
Okoliczność ta ma istotne znaczenie w sprawie, w której jak wynika z jej akt, inwestor ubiegał się o zmianę decyzji w zakresie lokalizacji przedsięwzięcia, która to lokalizacja została określona w ostatecznej decyzji. Inwestor wniósł bowiem o zmianę współrzędnych lokalizacyjnych turbin. Zmiana powyższa, choć nieznaczna, gdyż mieszcząca się, w stosunku do decyzji środowiskowej, w zakresie od 0 m do 36 m., obligowała jednak do dokonania oceny, czy w niniejszej sprawie spełnione są warunki, o jakich mowa w ustawie o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych jest niedopuszczalna. Z art. 15 ust. 3 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych wynika, że organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach odmawia zgody na realizację przedsięwzięcia, jeżeli ta inwestycja nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 4 ustawy odległościowej. W ocenie Sądu przepis ten może dotyczyć sytuacji, jaka ma miejsce w niniejszej sprawie, a wiec zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w zakresie, w jakim ulega zmianie lokalizacja przedsięwzięcia. Taka zmiana wymaga bowiem dokonania analiz odległościowych na podstawie nowych regulacji. Dokonując wykładni językowej wskazanego przepisu wskazać należy, iż art. 15 ust. 3 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni zakazuje wydawania nowych decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizacje przedsięwzięcia, które nie spełnia wymogów odległościowych.
Ponadto, podzielić należało stanowisko Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, zawarte w opinii z dnia 15 lipca 2016 r., że zakres wnioskowanych przez inwestora zmian, w szczególności dopisanie do treści decyzji warunku polegającego na wprowadzeniu ograniczeń w zakresie maksymalnych poziomów mocy akustycznych turbin, w tym również wyłączeniu dwóch turbin w porze nocy, wykracza poza warunki realizacji przedsięwzięcia określone decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Mając powyższe na względzie przyjąć należało, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopuściło się naruszenia 87 ustawy o ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, a więc naruszenie przepisów prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy. Stąd też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a uchylił zaskarżone postanowienie. Ponownie rozpoznając sprawę Kolegium zobowiązane jest do uwzględnienia oceny prawnej zawartej w niniejszym wyroku. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło