II SA/Lu 639/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący – sędzia WSA Jacek Czaja po rozpoznaniu w dniu 16 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] Przedsiębiorstwa [...]. z siedzibą w L. na pismo Dyrektora [...] w L. z dnia [...] r., znak: [...], w przedmiocie obowiązku prowadzenia archiwum zakładowego postanawia: I. odrzucić skargę; II. odmówić wstrzymania przeprowadzenia kontroli Dyrektora [...] w L.; III. zwrócić stronie skarżącej 200 (dwieście) złotych, uiszczone tytułem wpisu od skargi. W dniu 14 czerwca 2017 r. [...] Przedsiębiorstwo [...]. z siedzibą w L. (dalej także: Spółka) wniosła skargę do Sądu na pismo Dyrektora [...] w L. z dnia [...] r., znak: [...], dotyczące obowiązku prowadzenia przez Spółkę archiwum zakładowego. Jednocześnie Spółka wniosła o wstrzymanie przez Sąd przeprowadzenia kontroli, o której zawiadomił Dyrektor [...] w L. w piśmie z dnia [...] r., znak: [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu. W myśl art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 3 § 2 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23; dalej: "K.p.a.") oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.; dalej: "Ordynacja podatkowa") oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w K.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest stanowisko, że pismo Dyrektora [...] ustalające – w trybie art. 33 ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz. U. z 2016 r. poz. 1506 ze zm.) – określony podmiot jako jednostkę organizacyjną, w której powstają materiały archiwalne wchodzące do państwowego zasobu archiwalnego, obowiązaną do utworzenia i prowadzenia archiwum zakładowego, jest jednym z aktów administracyjnych, podlegających kognicji tych sądów, na podstawie powołanego art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. (zob. przykładowo: wyrok WSA w Lublinie z dnia 10 marca 2004 r., sygn. akt II SA/Lu 707/03). Z akt sprawy wynika, że aktem administracyjnym z dnia [...] sierpnia 2002 r., znak: [...], wydanym przez Zastępcę Dyrektora [...] w L., ustalono [...] Przedsiębiorstwo [...] z siedzibą w L., jako jednostkę organizacyjną, w której powstają materiały archiwalne wchodzące do państwowego zasobu archiwalnego, obowiązaną do utworzenia i prowadzenia archiwum zakładowego (k. 17 akt sąd.). W piśmie z dnia [...] września 2002 r., znak: [...], Prezes Zarządu Spółki poinformował Dyrektora [...], że Spółka "zgodnie z decyzją przystąpi do zorganizowania archiwum zakładowego" (k. 18 akt sąd.). Poza sporem jest też, że pismem z dnia [...] lutego 2017 r., znak: [...], Spółka wystąpiła z żądaniem "ustalenia i potwierdzenia braku istnienia obowiązku prowadzenia archiwum zakładowego", podnosząc, że wbrew stanowisku organu wynikającemu z opisanego aktu administracyjnego z dnia [...] sierpnia 2002 r., "w toku jej działalności nie powstają materiały archiwalne" (k. 19 akt sąd.). W odpowiedzi na to pismo Dyrektor [...] w L. pismem z dnia [...] kwietnia 2017 r., znak: [...], poinformował jedynie Spółkę, że omawiany akt administracyjny "posiada moc obowiązującą", a następnie – odpowiadając na złożone przez Spółkę wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] kwietnia 2017 r. – w piśmie z dnia [...] maja 2017 r., znak: [...], podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. W skardze z dnia 14 czerwca 2017 r. Spółka zaskarżyła do Sądu wskazane wyżej pismo Dyrektora [...] z dnia [...] maja 2017 r. W świetle opisanego wyżej stanu sprawy nie budzi wątpliwości Sądu, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest pismo, która nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, w myśl art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Niewątpliwie bowiem pismo Dyrektora [...] w L. z dnia [...] maja 2017 r., znak: [...], nie stanowi aktu z zakresu administracji publicznej dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o którym mowa w tym przepisie. Pismo to, wbrew twierdzeniom strony skarżącej, nie orzeka o nałożeniu – w sposób władczy – jakichkolwiek obowiązków na Spółkę, a jedynie zawiera informację co do treści pozostającego w obrocie prawnym aktu administracyjnego z dnia [...] sierpnia 2002 r., znak: [...], którym organ – działając w trybie art. 33 ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach – nałożył na Spółkę obowiązek utworzenia i prowadzenia archiwum zakładowego. Oczywiste jest zarazem dla Sądu, że złożenie obecnie przez Spółkę skargi na pismo Dyrektora [...] z dnia [...] maja 2017 r., znak: [...], jest próbą obejścia przepisów dotyczących trybu i terminów zaskarżania do sądu administracyjnego omawianego aktu administracyjnego z dnia [...] sierpnia 2002 r., znak: [...], nakładającego na Spółkę obowiązki wynikające z przepisów ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach. W tej sytuacji Sąd obowiązany był skargę odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Odnosząc się do złożonego w skardze wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej, podkreślić należy, że jest on bezzasadny. Wniosek ten dotyczy wstrzymania przez Sąd przeprowadzenia kontroli, o której zawiadomił Spółkę Dyrektor [...] w L. w piśmie z dnia [...] czerwca 2017 r., znak: [...]. Przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. uniemożliwia uwzględnienie takiego wniosku, gdyż daje on podstawę do wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu bądź innych aktów podjętych w sprawie, a nie daje podstawy do "wstrzymania prowadzenia kontroli". Na marginesie trzeba zauważyć, że taki sposób udzielenia stronie skarżącej ochrony tymczasowej nie jest przewidziany w przepisach prawa, gdyż podejmowanie czynności kontrolnych, w ramach kompetencji przysługujących właściwemu organowi administracji publicznej, jest uprawnieniem władczym organu, które ze swej istoty nie może – co do zasady – prowadzić do powstania niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zwrot uiszczonego przez stronę skarżącą wpisu od skargi uzasadniał art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Z tych wszystkich względów Sąd orzekł, jak w postanowieniu.