I SA/Bk 5/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini, Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Świętochowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 marca 2015 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] października 2014 r., nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego oddala skargę. Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] października 2014 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], stwierdzającą, że w odniesieniu do samochodu osobowego marki J. , nr VIN: [...], rok 2002, powstał z mocy prawa dług celny i określającą T. K. kwotę wynikającą z długu celnego w odniesieniu do tego samochodu. Z akt wynika, że [...] stycznia 2013 r. Skarżący zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu towary w postaci rzeczy stanowiących mienie przesiedlenia, m.in. ww. samochód osobowy. Zgłoszenie celne zostało przyjęte i zarejestrowane w Oddziale Celnym w Ł. pod pozycją nr [...]. Wraz ze zgłoszeniem Skarżący złożył wniosek o zastosowanie zwolnienia od cła na podstawie art. 3 rozporządzenia Rady (EWG) nr 1186/2009 z dnia 16 listopada 2009 r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych (Dz. U. UE L 324 z dnia 10 grudnia 2009 r.). Ww. towar z listy mienia przesiedlenia został dopuszczony do swobodnego obrotu i zwolniony od należności celnych na warunkach określonych w art. 3 cytowanego rozporządzenia Rady (EWG). Po przeprowadzeniu czynności sprawdzających, dotyczących przestrzegania warunków określonych przez przepisy prawa celnego udzielonego zwolnienia z należności przywozowych, zakwestionowano zwolnienie towaru stanowiącego mienie przesiedlenia z należności przywozowych, z uwagi na to, że nie została spełniona przesłanka określona w przepisie art. 3 ww. rozporządzenia Rady (WE) Nr 1186/2009, tj. Skarżący nie przeniósł swego miejsca zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty. W ocenie organu odwoławczego, całość materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie potwierdza, że niezasadny jest zarzut strony o naruszeniu art. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1186/2009. W rozpatrywanej sprawie ustalono bowiem, że Skarżący po przyjeździe do Polski w grudniu 2012 r. i sprowadzeniu mienia przesiedlenia oraz dokonaniu odprawy celnej w dniu [...] stycznia 2013 r. i złożeniu wniosku o rejestrację pojazdu w dniu [...] stycznia 2013 r. przebywał w Polsce nie dłużej, niż do dnia [...] maja 2013 r., po czym wyjechał ponownie do USA. Organ I instancji, pomimo bardzo szeroko rozbudowanego postępowania dowodowego, nie ustalił faktycznej daty ponownego wyjazdu Skarżącego do USA. W oparciu o bogaty materiał dowodowy słusznie natomiast stwierdził, że nie zaprzestał zamieszkiwania w państwie trzecim po zadeklarowaniu przesiedlenia na teren Wspólnoty i przebywał tam przez dłuższe okresy w 2013 r. i w 2014 r. Dyrektor Izby Celnej zauważył, że Skarżący już w momencie złożenia wniosku o rejestrację pojazdu w dniu [...] stycznia 2013 r., złożył upoważnienie udzielone córce do odbioru stałego dowodu rejestracyjnego i karty pojazdu. Na podstawie tego upoważnienia córka odebrała w dniu [...] stycznia 2013 r. ww. dokumenty. Z wystawionego przez Skarżącego pełnomocnictwa do odbioru ww. dokumentów, jednoznacznie wynika, iż w momencie składania wniosku o rejestrację pojazdu na początku stycznia 2013 r. nie planował dłuższego pobytu w kraju, a jego przyjazd związany był jedynie z dokonaniem zgłoszenia celnego towaru w celu korzystania z niego po faktycznym przesiedleniu się na teren Wspólnoty. Organ nie dał wiary wyjaśnieniom córki Skarżącego, że ojciec upoważnił ją do odbioru dokumentów pojazdu z uwagi na słaby wzrok i nieporadność w sprawach urzędowych. Skarżący brał bowiem aktywny udział w czynnościach dowodowych, składał oświadczenia i zapoznawał się z aktami sprawy samodzielnie, bez pomocy osób trzecich. Ponadto, Skarżący był wielokrotnie wzywany do wskazania terminów pobytu w Polsce i wyjazdów do USA, przedłożenia dowodów potwierdzających te daty, nadesłania dokumentów uprawniających do przekroczenia granicy (paszportu i zielonej karty) i złożenia wyjaśnień w sprawie. Pomimo wezwania, nie przedstawił dokumentów pozwalających na ustalenie późniejszego niż dzień [...] maja 2013 r. terminu wyjazdu do USA. Organ zwrócił uwagę na sprzeczności w wyjaśnieniach Skarżącego co do długości i celu pobytu w USA po sprowadzeniu mienia przesiedleńczego do kraju. Nie dano wiary wyjaśnieniom, że Skarżący przebywał w USA od jesieni (listopada) 2013 r. Ustalono natomiast, że przebywał w Polsce nie dłużej, niż do dnia [...] maja 2013 r., po czym wyjechał ponownie do USA. Powyższe stwierdzenie organ wywiódł na podstawie terminu ważności posiadanej przez niego "zielonej karty". Zdaniem organu Skarżący przebywał wówczas w USA przynajmniej do [...] lutego 2014 r., kiedy to uzyskał nowy ważny paszport tymczasowy. Dyrektor Izby Celnej podkreślił ponadto, że pomimo sprowadzenia mienia przesiedlenia i zadeklarowania przesiedlenia się do Polski, w USA przebywa małżonka Skarżącego, co potwierdzają to przesłuchani w sprawie świadkowie: R. B., A. P., M. Ż., Z. D. Ich zeznania pokrywają się z informacjami uzyskanymi z Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w Waszyngtonie, z których wynika, że Skarżący we wniosku o wydanie paszportu tymczasowego w dniu [...] lutego 2014 r. jako adres zamieszkania swój i żony (która została wskazana jako osoba, którą należy powiadomić w nagłej sprawie) wskazał adres amerykański i podał nr telefonu żony. Jest to ten sam adres, pod którym Skarżący zamieszkiwał wraz z żoną przed deklarowanym przesiedleniem się do Polski. Z uzyskanych z amerykańskich stron internetowych informacji wynika, iż Z. K. jest właścicielką nieruchomości zlokalizowanej pod w/w adresem oraz, że podany przez Stronę numer telefonu żony jest tożsamy z numerem telefonu, który można odnaleźć w Internecie. Również Skarżący na amerykańskich stronach internetowych figuruje jako zamieszkały w USA pod w/w adresem. Ponadto w toku postępowania potwierdził, iż w 2013 r. i w 2014 r. podczas pobytu w USA zamieszkiwała pod tym adresem. Zebrany materiał dowodowy nie potwierdza zatem, że miejscowość B. jest głównym ośrodkiem, w którym koncentrują się sprawy życiowe Skarżącego. Zdaniem organu odwoławczego, zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że ośrodek osobistych i życiowych interesów Skarżącego od chwili dokonania zgłoszenia mienia przesiedlenia w dalszym ciągu znajduje się w USA, gdzie przebywa i zamieszkuje wraz z żoną w stanowiącym ich własność domu. Tam też znajduje się ośrodek życiowej działalności strony. Organ dodał, że Skarżący posiada w USA status stałego rezydenta. Wskazał, że zgodnie z informacją udostępnioną na stronie internetowej Ambasady Stanów Zjednoczonych Ameryki w Warszawie, stali rezydenci USA zachowują swój status, jeśli na stałe i w dobrej wierze zamieszkują na terenie USA i nie opuszczają Stanów Zjednoczonych na okres dłuższy niż rok. Zgodnie z powszechnie dostępnymi informacjami, stali rezydenci mają m.in. obowiązek płacić podatki dochodowe federalne, stanowe i lokalne, utrzymywać status imigracyjny oraz powiadomić Departament Bezpieczeństwa Narodowego (DHS) o każdorazowej zmianie adresu w ciągu 10 dni od przeprowadzki. Skarżący odmówił udzielenia informacji, czy dokonał powiadomienia w/w Departamentu o przeprowadzeniu się na stałe do Polski zasłaniając się, iż żądane informacje dotyczą innego kraju. Organ nie zaakceptował więc twierdzenia, że Skarżący zmienił miejsce stałego zamieszkania na polski adres B. gmina R., gdzie zamieszkiwał po [...] stycznia 2013 r., bowiem nie przebywał faktycznie z zamiarem stałego pobytu ani w miejscu stałego zameldowania, ani też pod innym adresem zlokalizowanym w Polsce czy we Wspólnocie. Zebrany materiał dowodowy wskazuje, iż w okresie od dnia 3 stycznia 2013 r., tj. od zadeklarowania zakończenia pobytu w państwie trzecim, do końca lutego 2014 r. krótkie pobyty Skarżącego w Polsce należy traktować jako pobyty czasowe, a nie z zamiarem stałego pozostania w kraju, tym bardziej, iż we wskazanym okresie przebywał większość czasu w USA. Okoliczność, że Skarżący nie przebywał w 2013 r. pod adresem B. potwierdzili świadkowie, którzy na stałe zamieszkują w tej miejscowości. Ponadto z zeznań świadków zamieszkałych przy ul. [...] w O. nie wynika, aby Skarżący przebywał pod tym w charakterze stałym. Organ poczynił również kroki mające na celu ustalenie przebywania Skarżącego w K., gdzie miał zająć się remontem domu należącego do żony, by wspólnie tam zamieszkać. Z wyjaśnień świadków wynika, iż prace budowlane Skarżący podjął dopiero w kwietniu 2014 r. W ocenie organu, fakt remontu domu w K. nie stanowi o dokonaniu przeniesienia miejsca zamieszkania, stanowi jedynie o zamiarze doprowadzenia nieruchomości do stanu umożliwiającego zamieszkanie w nim. Skarżący nie przedstawił dowodów świadczących o faktycznym przebywaniu w tej miejscowości z zamiarem stałego pobytu i ustanowieniu tamże swojego ośrodka interesów życiowych. Podtrzymywał natomiast, że od dnia [...] stycznia 2013 r. miejscem jej zamieszkania jest miejscowość B. i że dokonał przesiedlenia na teren Wspólnoty. W trakcie postępowania wskazał jednak adres dla doręczeń w O., pod którym korespondencje kierowane do adresata podejmują jego krewni. Zdaniem organu odwoławczego, fakt posiadania miejsca zameldowania w Polsce, przeniesienie do kraju mienia przesiedleńczego, wykonywanie prac remontowych w domu odziedziczonym przez żonę od wiosny 2014 r., nie wystarczy do stwierdzenia, że Skarżący przestał zamieszkiwać w USA i opuścił to państwo. Świadczy to najwyżej o woli przeniesienia w bliżej nieokreślonym czasie swojego centrum życiowego do Polski, co nie jest równoznaczne z "przeniesieniem miejsca zamieszkania". Organ podkreślił, że w USA mieszka małżonka i dorosły syn Skarżącego. W USA Skarżący posiada też zarejestrowane na siebie dwa samochody i choć w trakcie postępowania złożył oświadczenie, że przekazał je członkom rodziny, jednak nie przedłożył żadnych dokumentów, które poświadczałyby taką czynność. O przesiedleniu do Polski w styczniu 2013 r. nie może też świadczyć posiadanie stałego dochodu w kraju i zaciągniętej na remont domu pożyczki, ponieważ prawo do renty strukturalnej strona nabyła od dnia 1 października 2006 r., a kredyt zaciągnęła w 2008 r. Okoliczności ustalone w toku prowadzonego postępowania pozwalają w ocenie Dyrektora Izby Celnej na stwierdzenie, że Skarżący jedynie deklaratoryjnie, a nie faktycznie przeniósł swoje miejsce zamieszkania z kraju trzeciego na obszar celny Wspólnoty. Zatem nie przysługiwało mu zwolnienie od należności przywozowych mienia przesiedlenia. Skarżący nie był w momencie składania zgłoszenia celnego uprawniony do skorzystania ze zwolnienia z należności przywozowych, ponieważ nie spełniał warunku określonego w art. 3 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1186/2009. Powyższe skutkuje stwierdzeniem powstania długu celnego na podstawie art. 204 ust. 1 lit. b Wspólnotowego Kodeksu Celnego. W skardze złożonej do Sądu Skarżący wniósł o uchylenie decyzji w całości i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. Zdaniem Skarżącego postępowanie wyjaśniające było prowadzone nierzetelnie, stronniczo i niezgodnie z prawem, a organy celne rozpatrując sprawę działały na jego niekorzyść, uwzględniając tylko świadków, którzy nie widzieli lub nie poznawali jego po wielu latach nieobecności. Niektórzy świadkowie byli skonfliktowani ze Skarżącym i zeznali nieprawdę. Po przesiedleniu się do Polski w 2013 r. Skarżący dużo czasu spędzał podróżując po Polsce i Europie i nie zawsze przebywał w miejscu zameldowania, ale tam zawsze wracał. Skarżący uznał za błędne rozumowanie, że w Polsce przebywał tylko do [...] maja 2013 r. Zaznaczył, że na drugiej stronie "zielonej karty" jest inna data jej ważności. Zdaniem strony dane pozyskane przez organ celny z amerykańskich stron internetowych są niewiarygodne i nie są uaktualniane. Skarżący wskazał również, że posiadanie i odnawianie "zielonej karty" nie świadczy o zamieszkiwaniu skarżącego w USA w 2013 r., gdyż jej posiadanie jest mu potrzebne w celu odwiedzenia rodziny pozostającej w USA. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna, albowiem zaskarżona decyzja, wbrew zarzutom skargi nie narusza prawa w stopniu, który mógłby stać się podstawą jej uchylenia w trybie określonym w art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako "u.p.p.s.a." Spór w niniejszej sprawie dotyczy ustalonego stanu faktycznego tj. przesłanki przeniesienia miejsca zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty (Polski), która to przesłanka jest niezbędną do przyjęcia, że mienie przesiedlenia korzysta ze zwolnienia z należności celnych. W myśl postanowień art. 3 rozporządzenia Rady (EWG) nr 1186/2009 ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych, z zastrzeżeniem art. 4-11 zwolnione z należności celnych przywozowych jest mienie osobiste przywożone przez osoby fizyczne przenoszące swoje miejsce zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty. Powyższe zwolnienie na mocy postanowień art. 4 rozporządzenia Rady (EWG) nr 1186/2009, ograniczone jest do mienia osobistego, które z wyjątkiem szczególnie uzasadnionych okoliczności, pozostawało w posiadaniu oraz, w przypadku towarów nieprzeznaczonych do konsumpcji, było używane przez osobę zainteresowaną w jej poprzednim miejscu zamieszkania przez co najmniej sześć miesięcy przed datą, w której osoba zainteresowana przestała zamieszkiwać w państwie trzecim, który opuściła (a), jest przeznaczone do użytku w takim samym celu w nowym miejscu zamieszkania (b). Okoliczności ustalone w toku prowadzonego postępowania pozwalają stwierdzić, że Skarżący przeniósł swoje miejsce zamieszkania z kraju trzeciego na obszar celny Wspólnoty tylko w sposób deklaratoryjny. Z wypowiedzi organów wynika, bowiem że Skarżący przebywał w Polsce do dnia [...] maja 2013 r. (termin ważności posiadanej zielonej karty). Następnie przebywał na terenie USA do [...] lutego 2014 r., kiedy to Skarżący uzyskał nowy ważny paszport tymczasowy. Skarżący był wielokrotnie wzywany do podania terminów pobytu w Polsce i wyjazdów do USA, nadesłania paszportu i zielonej karty oraz złożenia wyjaśnień w sprawie. Pomimo wezwania, nie przedstawił dokumentów pozwalających na ustalenie późniejszego niż dzień [...] maja 2013 r. terminu wyjazdu do USA. Tym samym nie przysługiwało mu zwolnienie od należności przywozowych mienia przesiedlenia zgłoszonego w dniu [...] stycznia 2013 r. Oznacza to, że pomimo tego, że na mocy postanowień wynikających z zasady prawdy materialnej (art. 122 o.p.), z których wynika, że na organie spoczywa obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy oraz z zasady zupełności postępowania dowodowego (art. 187 § 1 o.p.), to Skarżący, który wywodzi, iż zamieszkuje w Polsce winien był przedstawić dowody potwierdzające te okoliczności. Jak wynika z akt sprawy, takich dowodów Skarżący nie przedłożył, w szczególności za taki nie może być uznany fakt zameldowania się na pobyt stały w B. gmina R. Z informacji uzyskanych z amerykańskich stron internetowych wynika, że Skarżący zamieszkiwał był w USA. Organ podkreślił, że w USA mieszka małżonka i dorosły syn Skarżącego. Zebrany materiał dowodowy nie potwierdza zatem, że miejscowość B. jest głównym ośrodkiem, w którym koncentrują się sprawy życiowe Skarżącego. Skarżący nie był w momencie składania zgłoszenia celnego tj. w dniu 3 stycznia 2013 r., uprawniony do skorzystania ze zwolnienia z należności przywozowych, ponieważ nie spełniał warunku określonego w art. 3 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1186/2009. Powyższe stało się podstawą do uruchomienia postępowania w sprawie powstania długu celnego na podstawie art. 204 ust. 1 lit. b Wspólnotowego Kodeksu Celnego. W tym stanie rzeczy, nie znajdując uzasadnionych podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 u.p.p.s.a.