I SA/Wr 431/17
WyrokWSA we Wrocławiu2017-08-31
Skład orzekający: Jadwiga Danuta Mróz, Maria Tkacz-Rutkowska, Daria Gawlak-Nowakowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy A. spółka z o.o., jako właściciel nieruchomości zabudowanej budynkami wielolokalowymi, jest zobowiązana do złożenia deklaracji i uiszczania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 1 lipca 2013 r. do 31 stycznia 2015 r., czy też obowiązek ten spoczywa na najemcach lokali?Ratio decidendi
Sąd uznał, że A. spółka z o.o., jako właściciel nieruchomości zabudowanej budynkami wielolokalowymi, jest podmiotem zobowiązanym do złożenia deklaracji i uiszczania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Wynika to z przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, które definiują właściciela nieruchomości jako również podmiot posiadający nieruchomość w zarządzie. Umowa najmu niewyodrębnionego lokalu mieszkalnego nie czyni z najemcy "właściciela nieruchomości" w rozumieniu ustawy, a zatem obowiązek ten spoczywa na A. spółce z o.o. jako zarządcy nieruchomości.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. określającej A. spółce z o.o. wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 1 lipca 2013 r. do 31 stycznia 2015 r. A. spółka z o.o. kwestionowała ten obowiązek, twierdząc, że ciąży on na najemcach lokali mieszkalnych. Organ I instancji (Zarząd Związku Międzygminnego S.) określił opłaty z urzędu, a organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca podnosiła zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego, w szczególności dotyczące błędnego ustalenia podmiotu zobowiązanego do ponoszenia opłat.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA - Jadwiga Danuta Mróz (sprawozdawca), Sędziowie: sędzia WSA - Maria Tkacz-Rutkowska, sędzia WSA - Daria Gawlak-Nowakowska, Protokolant Specjalista - Edyta Luniak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi A spółka z o.o. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 01 lipca 2013 roku do 31 stycznia 2015 roku oddala skargę w całości.
Przedmiotem skargi A. spółka z o.o. z siedzibą w K. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z 14 lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 1 lipca 2013 roku do 31 stycznia 2015 roku.
Z akt sprawy wynika, że właścicielem nieruchomości położonej w O. przy ul. [...] i [...] – zabudowanej budynkami wielo-lokalowymi jest [...] spółka z o.o. z siedzibą w K. (dalej: A., Strona, Skarżąca). Nieruchomość jest zamieszkiwana a jej mieszkańcy składali indywidualne deklaracje o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od 1 lipca 2013 r. Zarząd Związku Międzygminnego S. – jako organ I instancji stwierdził, że opłaty deklarowane są przez niewłaściwy podmiot i wezwał A. – jako właściciela nieruchomości, do złożenia deklaracji DO-1 uznając, że obowiązek podatkowy w odniesieniu do wskazanych wyżej budynków wielo-lokalowych powstał od 1.07.2013r.
A. odmówił złożenia deklaracji uznając, że od 1 lipca 2013 r. do 31 stycznia 2015 r. obowiązek podatkowy ciążył na najemcach lokali mieszkalnych.
W tej sytuacji Zarząd Związku Międzygminnego S. wszczął z urzędu postępowanie i decyzją z 22 grudnia 2016 r. na podstawie m.in. art. 21 § 3 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015r. poz. 613 ze zm. – dalej: OP), art. 6o i art. 6q ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 250 ze zm. – dalej: u.c.p.g.) oraz (wskazanych w podstawie prawnej decyzji) uchwał Zgromadzenia Związku Międzygminnego S. w sprawie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi - określił A.-owi w K. ww. opłaty z uwzględnieniem wielkości i ilości gospodarstw domowych oraz sposobu gromadzenia odpadów w sposób selektywny albo zmieszany. Organ określił zobowiązanie w oparciu o indywidualne deklaracje o wysokości opłat za gospodarowanie odpadami i ilość osób zamieszkujących nieruchomość A. w O. przy ul. [...] za okres od 1 lipca 2013 r. do 31 stycznia 2015 r.
Strona zakwestionowała to rozstrzygnięcie, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego, podnosząc w szczególności zarzut błędnego ustalenia, że to na A. a nie na najemcach lokali ciążył obowiązek podatkowy w zakresie opłat za gospodarowanie odpadami. Zarzucił naruszenie art. 6m ust. 1 w zw. z art.2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g. przez wskazanie innego niż najemcy podmiotu zobowiązanego do uiszczenia opłat oraz art. 62 OP przez niezaliczenie wpłat już dokonanych przez najemców lokali i powtórne obciążenie A. opłatą już raz pobraną od najemców.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. – decyzją z 14 lutego 2017r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, określającą A. sp. z o.o. w K. wysokość opłat za gospodarowanie segregowanymi odpadami komunalnymi dla nieruchomości położonej w O. przy ul. [...] w kwotach:
937,50 zł miesięcznie za okres od 1 lipca 2013 r. do 31 sierpnia 2013 r.;
975,00 zł miesięcznie za okres od 1 września 2013 r. do 28 lutego 2014 r.;
926,50 zł miesięcznie za okres od 1 marca 2014 r. do 30 listopada 2014 r;
1.025,00 zł miesięcznie za okres od 1 grudnia 2014 r. do 31 stycznia 2015 r.
oraz – dla ww. nieruchomości za gospodarowanie zmieszanymi odpadami:
288,00 zł miesięcznie za okres od 1 lipca 2013 r. do 31 sierpnia 2013 r.
234,00 zł miesięcznie za okres od 1 września 2013 r. do 31 stycznia 2015 r.
Kluczowe znaczenie w sprawie miało ustalenie podmiotu zobowiązanego do uiszczania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi a tym samym podmiotu, któremu w tym postępowaniu przysługuje przymiot strony. Organ wskazał, że na gruncie przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (u.c.p.g) zobowiązanym do ponoszenia na rzecz gminy opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi (na podstawie art. 6h u.c.g.o.) i stroną w sprawie określenia opłat jest właściciel nieruchomości, definiowany zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 4 i ust. 3 tej ustawy. Zgodnie z tym przepisem, ilekroć w ustawie jest mowa o właścicielach nieruchomości – rozumie się przez to również współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomość w zarządzie lub użytkowaniu a także inne podmioty władające nieruchomością. Jeżeli nieruchomość jest zabudowana budynkami wielo-lokalowymi, w których ustanowiono odrębną własność lokali, obowiązki właściciela nieruchomości obciążają osoby sprawujące zarząd nieruchomością wspólną, w rozumieniu przepisów ustawy z 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. nr 80, poz.903 ze zm., aktualnie Dz. U. z 2015 r. poz. 1892) lub właścicieli lokali, jeżeli zarząd nie został wybrany (art. 2 ust. 3 u.c.p.g.). Poddając analizie powyższe regulacje organ odwoławczy uznał, że w przypadku, gdy tytuł prawny do nieruchomości wiąże się z członkostwem w określonej korporacji typu: spółdzielnia mieszkaniowa, wspólnota mieszkaniowa (powyżej 7 członków) lub towarzystwo budownictwa społecznego (A.), podmiotem zobowiązanym do złożenia deklaracji i uiszczenia opłaty, o której mowa w Rozdziale 3a u.c.p.g., a w konsekwencji stroną postępowania wymiarowego będzie zawsze jednostka organizacyjna lub osoba fizyczna bądź prawna posiadająca nieruchomość w zarządzie, czyli odpowiednio: spółdzielnia mieszkaniowa, A., zarządca nieruchomości wspólnej lub którykolwiek z członków tzw. małej wspólnoty mieszkaniowej zrzeszającej do siedmiu członków. Oran uznał, że A. był "właścicielem nieruchomości" w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g. i dlatego ciążył na nim obowiązek podatkowy od 1 lipca 2013 r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji i zasądzenie kosztów, Skarżący A., podobnie jak w odwołaniu, zarzucił naruszenie:
1) Art. 210 § 1 pkt 4 i pkt 6 oraz § 4 OP w zw. z art. 6q ust. 1 u.c.p.g. - poprzez brak przywołania w decyzji pełnej podstawy prawnej z uzasadnieniem;
2) Art. 6o ust. 1 u.c.p.g. – przez jego stosowanie mimo, że Spółka złożyła deklarację;
3) Art. 6o ust. 1 u.c.p.g. – poprzez jego stosowanie w sytuacji, gdy złożona deklaracja z dnia 6 maja 2013 r. nie została zakwestionowana;
4) Art. 6m ust. 2 u.c.p.g. – poprzez określenie wysokości opłaty za okres od 1 października 2013 r. i następnie bez odniesienia się do pierwszego okresu, czyli od 1 lipca 2013 r. określenie opłat bez wykazania czy i kiedy nastąpiły zmiany skutkujące potrzebą zmiany wysokości wcześniejszej opłaty;
5) art. 120, art. 121 § 1 i § 2 OP w zw. z art. 6q ust. 1 u.c.p.g. – poprzez naruszenie zasady legalizmu i zasady zaufania, polegające na zmianie wykładni przepisów ustawy u.c.p.g. odnośnie do podmiotu zobowiązanego do uiszczania opłaty;
6) Art. 6q ust. 1 u.c.p.g. – poprzez uznanie, że Związek Międzygminny S. jest uprawniony do zmiany wykładni stosowanej do 1 lutego 2015 r. przez Burmistrza Miasta O.;
7) art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g. – poprzez wadliwe przyjęcie, że na Skarżącej w okresie od 1.07.2013 r. do 31.01.2015 r. ciążył obowiązek złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i ponoszenia z tego tytułu opłat.
Odpowiadając na skargę organ nie znalazł podstaw do zmiany przyjętego stanowiska i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zdaniem Sądu orzekającego, skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza wskazanych w niej przepisów prawa procesowego ani materialnego.
W sprawie poddanej kontroli Sądu, na wstępie należy przesądzić właściwość Zarządu Związku Międzygminnego jako organu I instancji do wydania decyzji w sprawie. Związek Międzygminny S. (wpisany do Rejestru Związków Międzygminnych) obejmuje 8 gmin, w tym gminę O. Zgodnie z § 6 lit. h) Statutu Związku, zadaniem Związku jest między innymi gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zgodnie z art. 6q u.c.p.g. (w brzmieniu obowiązującym od 1 lutego 2015r.) tj. od dnia wejścia w życie ustawy z 28 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu w czystości i porządku w gminach, w sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, stosuje się przepisy ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, z tym, że uprawnienia organów podatkowych przysługują wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta a w przypadku przejęcia przez związek międzygminny zadań gminy, o których mowa w art. 3 ust. 2 u.c.p.g. - w zakresie gospodarowania odpadami komunalnymi, które stanowią dochód związku międzygminnego – zarządowi związku międzygminnego. Podkreślić należy, że nowelizacja ustawy z 28 listopada 2014 r. nie zawiera w analizowanej kwestii przepisów przejściowych, a tym samym – w ocenie Sądu – od 1 lutego 2015 r. Zarząd Związku Międzygminnego S., w związku z przejęciem od poszczególnych gmin zadań w zakresie gospodarowania odpadami komunalnymi, uprawniony był do określenia zaległych opłat za okres od 1 lipca 2013 r. do 1 lutego 2015 r.
Z akt sprawy wynika, że Zarząd Związku Międzygminnego S., uchwałą z 8 sierpnia 2014 r. nr XLVIII/79/2014 upoważnił pracownika tego Związku – J. K. - do załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym, w tym do wydawania decyzji administracyjnych.
Wyjaśnienie wątpliwości Sądu w zakresie umocowania do wydania decyzji I instancyjnej, pozwala na merytoryczną oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Zasadniczym powodem kwestionowania przez Skarżący A. rozstrzygnięcia organów jest określenie obowiązku ponoszenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości położonych w O. przy ul. [...] (lokale mieszkalne w budynkach wielo-lokalowych) za okres od 1 lipca 2013 r. do 31 stycznia 2015 r. na A. w K.
W ocenie Sądu zarzuty skargi nie są zadane a stanowisko organów ma pełne uzasadnienie w obowiązujących przepisach.
Zgodnie z art. 6h ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2012 r. poz. 391 ze zm. oraz Dz. U. z 2013 r. poz. 1399 ze zm. – dalej: u.c.p.g.) w stanie prawnym obowiązującym w okresie, za który określono opłaty – właściciele nieruchomości, o których mowa w art. 6c ustawy są zobowiązani ponosić na rzecz gminy (odpowiednio związku międzygminnego) na terenie których są położone ich nieruchomości, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
W myśl art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g. ilekroć w ustawie jest mowa w właścicielach nieruchomości – rozumie się przez to także współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu a także inne podmioty władające nieruchomością. Jeżeli nieruchomość jest zabudowana budynkami wielo-lokalowymi, w których ustanowiono odrębną własność lokali, obowiązki właściciela nieruchomości obciążają osoby sprawujące zarząd nieruchomością wspólną, w rozumieniu przepisów ustawy z 24.06.1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm. aktualnie w Dz. U. z 2015 r. poz. 1892) lub właścicieli lokali, jeżeli zarząd nie został wybrany (art. 2 ust. 3 u.cp.g.). Obowiązek ponoszenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi (zgodnie z art. 6i w zw. z art. 6c ust. 1 i 2 u.c.p.g.) powstaje za każdy miesiąc, w którym w danej nieruchomości zamieszkuje mieszkaniec lub na której powstały odpady komunalne. Zgodnie z art. 6m ust. 1 u.c.p.g. – właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta deklarację o wysokości opłaty w terminie 14 dni od zamieszkania na danej nieruchomości pierwszego mieszkańca lub powstania na danej nieruchomości odpadów komunalnych. Właściciel nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy, obowiązany jest także do ponoszenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi na rzecz gminy/związku międzygminnego, na terenie których położone są jego nieruchomości (art. 6h w zw. z art. 6c ust. 1 u.c.p.g.). Gmina, odpowiednio Związek Międzygminny (zgodnie z § 6 lit. h Statutu Związku Międzygminnego S. – t.j. Dz. Urz. Województwa Dolnośląskiego z 2010 r. nr 119, poz. 1854 ze zm.) są zobowiązani do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy (art. 6c ust. 1 u.c.p.g.).
Na potrzeby ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, przez właściciela nieruchomości rozumie się też współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, oraz inne podmioty władające nieruchomością (art.2 ust.1 pkt 4 u.c.p.g.).
Stosownie natomiast do art. 6o u.c.p.g., w razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji, właściwy organ (tu- zarząd związku międzygminnego) określa wysokość tych opłat w formie decyzji, stosując w tym zakresie procedurę określoną w ustawie z 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa.
Z uwagi na zarzuty zawarte w skardze, zasadnicze znaczenie ma ustalenie podmiotu, któremu w postępowaniu w sprawie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi przysługuje przymiot strony. Przedstawione wyżej regulacje ustawy o czystości i porządku w gminach wskazują jednoznacznie, że stroną w sprawie określenia wysokości tej opłaty jest właściciel nieruchomości, definiowany zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g., za którego uważa sie również współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomość w zarządzie lub użytkowaniu a także inne podmioty władające nieruchomością. Podkreślić przy tym należy, że tam, gdzie jakikolwiek tytuł prawny do nieruchomości wiąże się z członkostwem (obowiązkowym lub nieobowiązkowym) w określonej korporacji typu: spółdzielnia mieszkaniowa, wspólnota mieszkaniowa (powyżej 7 członków) lub A., a więc trwałym (obligatoryjnym lub fakultatywnym) zrzeszeniu osób, którego celem jest realizacja określonych wspólnych działań, to podmiotem zobowiązanym do złożenia deklaracji i uiszczania na rzecz gminy/związku międzygminnego opłaty o której mowa w Rozdziale 3a u.c.p.g. a w konsekwencji stroną postępowania wymiarowego i adresatem decyzji określającej wysokość opłat i zobowiązanym w ewentualnym postępowaniu egzekucyjnym – będzie zawsze jednostka organizacyjna lub osoba (fizyczna lub prawna) posiadająca nieruchomość w zarządzie, w szczególności spółdzielnia mieszkaniowa, A. lub zarządca nieruchomości wspólnej.
W ocenie Sądu - przytoczone tu uregulowania prawne nie pozostawiają żadnych wątpliwości, że A. w K., będący właścicielem budynków wielo-lokalowych położonych w O. przy ul. [...] – jest podmiotem na którym ciążą wszystkie obowiązki związane z deklarowaniem i regulowaniem opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Dla porządku można jedynie dodać (na co zwrócił uwagę organ odwoławczy), że umowa najmu niewyodrębnionego prawnie lokalu mieszkalnego, przewidziana jako sposób udostępnienia lokali należących do towarzystwa budownictwa społecznego ich mieszkańcom (art. 27 ust. 1 ustawy z 26 października 1995 r. o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego, Dz. U. z 2013 r. poz. 255 ze zm. oraz Dz. U. z 2015 r. poz. 2071 ze zm.) nie czyni z najemców "właścicieli nieruchomości" w rozumieniu przepisów ustawy. W takim przypadku, najemca włada lokalem, który nie jest przecież nieruchomością. Sama umowa najmu nie skutkuje bowiem prawnym wyodrębnieniem lokalu. Dopiero prawne wyodrębnienie lokalu (co dopuszcza art. 33e i następne ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego) stanowiłoby podstawę do rozważań, na kim spoczywałby obowiązek podatkowy: czy na A. jako sprawującym ex lege zarząd nieruchomością wspólną, czy na najemcy lokalu, jako władającym nieruchomością lokalową. Rozważania te są jednak w spornej sprawie bezprzedmiotowe, gdyż w wielo-lokalowym budynku mieszkalnym, położonym na nieruchomości gruntowej objętej decyzją, lokale nie zostały prawnie wyodrębnione. W takim stanie faktycznym, najemca niewyodrębnionego prawnie lokalu mieszkalnego nie jest "podmiotem władającym nieruchomością" a więc nie jest też "właścicielem nieruchomości" w rozumieniu przepisów ustawy. Bezzasadne są zatem zarzuty skargi, wywodzące obowiązek podatkowy najemców z najmu mieszkań stanowiących własność A.-u.
Gdyby nawet czysto hipotetycznie założyć, że choćby jeden lokal został prawnie wyodrębniony, to stroną postępowania wymiarowego za okres od 1 lipca 2013r. byłaby "osoba sprawująca zarząd nieruchomością wspólną" (art. 2 ust. 3 u.c.p.g.). O ile nie doszłoby do zmiany ustawowego sposobu zarządu (por. art. 33j ust. 2 ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego), to taką stroną postępowania wymiarowego i tak byłby A.. Zgodnie bowiem z art. 33j ust. 1 ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego, zarząd nieruchomością wspólną, stanowiącą współwłasność A. – jest wykonywany przez towarzystwo jak zarząd powierzony, o którym mowa w art. 18 ust. 1 ustawy z 24.06.1994 r. o własności lokali. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w orzecznictwie (por. wyrok WSA w Rzeszowie sygn. akt II SA/Rz 263/14, utrzymany wyrokiem NSA z 18.12 2015 r. II FSK 2869/14; wyrok WSA w Gliwicach z 12.03 2015 r. sygn. akt I SA/Gl 1000/ 14; publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W sprawie nie było sporne, że A. sp. z o.o. w K. (w okresie którego dotyczy spór) było właścicielem budynków wielo-lokalowych w O. przy ul. [...] Zatem to na A.-ie jako na "właścicielu nieruchomości" i podmiocie sprawującym zarząd nieruchomością w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g. (a nie na poszczególnych najemcach lokali) ciążył obowiązek podatkowy od 1 lipca 2013 r. Wbrew zarzutom skargi (określonym jako pkt 2 i 3), A. nie złożył organowi własnej deklaracji za okres od 1 lipca 2013 r. do 31 stycznia 2015 r. Załączone do skargi pismo Skarżącej z 6 maja 2013 r. (k-8 akt sądowych) potwierdza jedynie, że do organu zostały przekazane deklaracje najemców, które nie zastępują jednak deklaracji, jaką zobowiązany był złożyć A. we własnym imieniu. W tej sytuacji, wobec braku deklaracji zobowiązanego podmiotu, organ podatkowy miał obowiązek zastosować przepis art. 6o zw. z art. 6 q u.c.p.g. Dlatego wszystkie zarzuty zawarte w skardze dotyczące wadliwego określenia strony podmiotowej – w ocenie Sądu - nie zasługują na uwzględnienie.
Jakkolwiek trafnie Skarżący A. zarzucił organowi odwoławczemu (pkt 1 skargi), że w podstawie prawnej rozstrzygnięcia nie powołał (niewątpliwie zastosowanych w sprawie) przepisów art. 6o, art. 6q ust. 1 u.c.p.g., czym naruszył przepis proceduralny art. 210 § 1 pkt 4 i 6 oraz § 4 Ordynacji podatkowej, to jednak – w ocenie Sądu – uchybienie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Dla oceny tego naruszenia w kontekście przesłanek do uchylenia zaskarżonej decyzji określonych w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. dalej: P.p.s.a.), niepowołanie w podstawie prawnej decyzji przepisu, który istnieje w obrocie prawnym i który organ powołał w uzasadnieniu i niewątpliwie zastosował w sprawie, stanowi naruszenie przepisów postępowania, nie mające jednak istotnego wpływu na wynik sprawy, zaś tylko takie (istotne) naruszenie (mające wpływ na wynik sprawy) w świetle przesłanek z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. uzasadniałoby wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.
Podobnie należy ocenić zarzut skargi odnoszący się do naruszenia art. 6o w zw. z art. 6m ust. 2 u.c.p.g. (pkt 2 - 4 skargi), którym strona Skarżąca kwestionuje decyzyjne określenie opłaty, uznając za skutecznie złożone deklaracje najemców lokali. Tak sformułowany zarzut skargi jest nieuzasadniony, przede wszystkim dlatego, że przepis art. 6m ust. 2 u.c.p.g. nie miał w tej sprawie zastosowania, bowiem właściciel nieruchomości (A.) nie złożył za sporny okres (od 1.07.2013 r. do 1.02.2015 r.) żadnej deklaracji we własnym imieniu. Za skutecznie złożone, nie można uznać deklaracji najemców lokali, bowiem nie ciążył na nich ustawowy obowiązek do ich złożenia i nie oni są podmiotem ustawowo zobowiązanym do regulowania należnych opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zatem deklaracje na które powołuje się strona Skarżąca, nie były to deklaracje złożone skutecznie przez właściciela nieruchomości w związku ze zmianą danych dotyczących podstaw opodatkowania. Zasadnie zatem organ podatkowy - wobec braku deklaracji zobowiązanego podmiotu - zastosował przepis art. 6o zw. z art. 6 q u.c.p.g. wykorzystując jedynie przy ustaleniu podstaw opodatkowania w decyzji dla A. dane wynikające z deklaracji złożonych przez najemców. Zasadnie też organ nie szacował podstaw opodatkowania lecz do określenia zobowiązania wykorzystał dane z deklaracji najemców lokali, gdyż dotyczyły one tego samego przedmiotu i okresu za jaki określana była dla A. opłata za gospodarowanie odpadami. Zatem, jakkolwiek w postępowaniu podatkowym organ wykorzystał deklaracje najemców jako materiał dowodowy w sprawie, to nie miał obowiązku przywoływać w podstawie prawnej decyzji ani dokonywać analizy przepisu art. 6m ust. 2 u.c.p.g., skoro przepisu tego bezpośrednio nie stosował.
W ocenie Sądu – Zarząd Związku Międzygminnego S., jako organ I instancji uprawniony był do wydania decyzji za okres od 1 lipca 2013 r. do 1 lutego 2015r. mimo, że w stanie prawnym obowiązującym do 1 lutego 2015 r. (tj. do dnia wejścia w życie ustawy z 28.11.2014 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach – Dz. U. z 2015 r. poz. 1399) nie posiadał kompetencji organu podatkowego. Zgodnie z przepisem art. 6q u.c.p.g. w brzmieniu obowiązującym od 1 lutego 2015 r. w sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej, z tym, ze uprawnienia organów podatkowych przysługują wójtowi, burmistrzowi, prezydentowi miasta, zaś w przypadku przejęcia zadań gminy o których mowa w art. 3 ust. 2 u.c.p.g. (w zakresie gospodarowania odpadami) przez związek międzygminny – uprawnienia organu przysługują zarządowi związku międzygminnego. Ponieważ ustawa z 28 listopada 2014 r. nie zawiera w analizowanej kwestii przepisów przejściowych, po przejęciu tych zadań przez Związek Międzygminny S. od 1 lutego 2015 r. (zgodnie z § 6 lit.h Statutu Związku Międzygminnego S;.), Zarząd tego Związku uprawniony jest do prowadzenie postępowań i wydawania decyzji wymiarowych również za okres sprzed 1 lutego 2015 r. Sąd nie stwierdził więc naruszenia przepisów o właściwości w odniesieniu do zaskarżonych decyzji.
Odnosząc się do zarzutów skargi (pkt 5 i 6) dotyczących rozbieżności stanowisk, co do podmiotów zobowiązanych do deklarowania opłaty za gospodarowanie odpadami, jakie na przestrzeni lat kształtowały się zarówno w orzecznictwie jak i w praktyce, można jedynie przyznać stronie Skarżącej rację i wyrazić nadzieję, że problem ten definitywnie został rozwiązany. Wcześniejsze trudności w stosowaniu spornych przepisów nie mogą jednak zmienić obowiązku podatkowego, jaki ciąży na A.-ie w K. jako właścicielu budynków wielo-lokalowych – zobowiązanemu do deklarowania i uiszczania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi na należących do A. nieruchomościach.
Wskazać ponadto należy, że art. 2 ust. 3 u.c.p.g. nie ulegał zmianie od uchwalenia ustawy do 31 stycznia 2015 r. Obowiązek usuwania odpadów komunalnych z nieruchomości zabudowanych budynkami wielo-lokalowymi zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 3b u.c.p.g. ciążył przed 1 stycznia 2012 roku także na właścicielu nieruchomości w rozumieniu art. 2 ust. 3 u.c.p.g. i nie budziło wówczas wątpliwości, że obowiązek taki spoczywał na A.-ach lub spółdzielniach mieszkaniowych, jako właścicielach nieruchomości lub ich zarządcach. Podmioty te były stroną umowy z podmiotem zajmującym się wywozem nieczystości i zobowiązanym do zapłaty za usługę, a kosztami tego wywozu obciążały nie tylko swoich członków ale i właścicieli lokali. Zmiana wprowadzona od 1 stycznia 2012 r. obowiązkiem usuwania odpadów komunalnych obciążyła gminy (art. 6c ust. 1 u.c.p.g.), czyniąc z A. czy spółdzielni mieszkaniowych podmioty zobowiązane do deklarowania i uiszczania opłat z tego tytułu. Nie zmienia to jednak w istotny sposób sytuacji tych podmiotów w stosunku do poprzednio obowiązującej regulacji, w której również spółdzielnia mieszkaniowa czy A. ponosiły ryzyko uchylania się przez najemców czy właścicieli lokali od ponoszenia kosztów wywozu odpadów. Opłaty należne z tego tytułu, które mogą być przymusowo ściągnięte w drodze egzekucji administracyjnej od właściciela nieruchomości, zobowiązanego do ich ponoszenia (art. 6b u.c.p.g.), w konsekwencji i tak zostaną przeniesione na najemców lub właścicieli lokali, których właścicielem lub zarządcą są takie podmioty jak A. czy spółdzielnia mieszkaniowa.
Ostatni z zarzutów skargi (pkt 7), który stanowił istotę zawisłego przed Sądem sporu został już omówiony wcześniej z argumentacją potwierdzającą zasadność stanowiska organów w kwestii podmiotowości A. jako strony postępowania i podmiotu zobowiązanego do deklarowania i uiszczania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi na należących do niego nieruchomości.
Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów materialnych jak i procesowych skargi, stąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. – oddalił skargę w całości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło