II SA/Kr 497/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel Sędziowie: WSA Paweł Darmoń (spr.) NSA Anna Szkodzińska Protokolant: st. sekr. sąd. Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi S. Z. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia 6 marca 2017 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia linii brzegowej potoku skargę oddala. Starosta S. decyzją z dnia 21 stycznia 2015 roku, znak: [...] orzekł o ustaleniu linii brzegu potoku "[...]" w granicach działki nr ewid. [...], obr. [...], gmina S.. Po rozpoznaniu odwołania wniesionego od powyższej decyzji przez S. Z. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. decyzją z dnia 13 kwietnia 2015 roku, znak: [...] uchylił opisaną wyżej decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I Instancji - wskazując, że sposób wytyczenia linii brzegu budzi wątpliwości. Starosta [...] decyzją z dnia 9 lipca 2015 roku, znak: [...] orzekł o ustaleniu linii brzegu potoku "[...]" w granicach działki nr ewid. [...], obr. [...], gmina S.. Po rozpoznaniu odwołania wniesionego od powyższej decyzji przez S. Z. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. decyzją z dnia 24 września 2015 roku, znak: [...] ponownie nie uchylił opisaną wyżej decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Organ I Instancji. Wskazał, że nie został wrysowany wysoki brzeg lewy cieku. Sformułowanie "wysoki brzeg" sugeruje, że występuje również "niski brzeg". W poprawionym projekcie rozgraniczenia został wrysowany element w postaci drugiej skarpy. Jeżeli więc poniżej znajduje się skarpa, to ona stanowiłaby zewnętrzną krawędź brzegu, czyli kryterium ustalenia linii brzegu. W takiej sytuacji "wysoki brzeg" nie miałby charakteru rozgraniczającego, ponieważ nie wykazywałby żadnego związku z korytem cieku i doszłoby do nieuzasadnionego zajęcia gruntu na rzecz Skarbu Państwa. Ponadto w decyzji powołane zostały punkty, które nie są uwidocznione w załączniku do decyzji. Decyzją Starosty [...] z dnia 10 stycznia 2017 roku, znak: [...] orzeczono o ustaleniu linii brzegu potoku "[...]", w granicach nieruchomości oznaczonej, jako działka nr ewid. [...], obr. [...] gmina S.. Od powyższej decyzji odwołał się S. Z.. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. decyzją z dnia 6 marca 2017 znak [...] utrzymał w mocy opisaną wyżej decyzję organu I instancji. W jej uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w toku ponownego rozpatrywania sprawy dokonano m.in. następujących czynności. W dniu 19 kwietnia 2016 roku przeprowadzono rozprawę administracyjną, połączoną z oględzinami terenu. Pismem z dnia 1 grudnia 2016 roku, znak: [...] Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w R.ie przedłożył uzupełnienie do projektu rozgraniczenia. Pismem z dnia 13 grudnia 2016 roku, znak: [...], Starosta [...] zawiadomił o zgromadzeniu materiału dowodowego w sprawie i możliwości wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, w terminie 7 dni. W dniu 23 grudnia 2016 roku wpłynęło pismo S. Z., w którym ponownie przedstawił swoje stanowisko w sprawie i dołączył kopię pisma Marszałka Województwa P., wskazującą na zlecenie dokumentacji do celów prawnych dla działek nr [...] i [...]. Analizując akta sprawy i odnosząc się do podniesionych zarzutów, Organ II Instancji stwierdził, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Przytoczono treść art. 15 ust. 1 oraz ust. 3 i 4 ustawy Prawo wodne. Działka nr [...] ma ustalony stan prawny i jest objęta księgą wieczystą nr [...] Właścicielem działki jest S. Z., a powierzchnia tej działki wynosi 0,3300 ha. Dane te wynikają z podanej księgi wieczystej oraz wypisu z rejestru gruntów. Istotą postępowania o ustalenie linii brzegu jest rozgraniczenie gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych, a nie ocena i kwestionowanie uregulowanego stanu prawnego nieruchomości. Wobec tego, dotychczas zgłaszane zarzuty i uwagi S. Z. są bezprzedmiotowe w niniejszym postępowaniu, natomiast mogą być przedmiotem innego postępowania. Wnioskodawca przedłożył projekt rozgraniczenia zawierający część opisową z elementami z art. 15 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo wodne oraz uzyskał decyzję Starosty [...] z dnia 17 marca 2014 roku, znak: [...] o zwolnieniu z obowiązku zawarcia w projekcie rozgraniczenia informacji o punktach stałych osnowy poziomej oraz informacji o granicy stałego porostu traw, krawędzi przymulisk, odsypisk i wysp. Ponadto dostarczył kopię mapy zasadniczej w skali 1:500, z wykazaniem proponowanej linii brzegu. Zatem została złożona kompletna dokumentacja. Należy również dodać, iż organ I Instancji zapewnił stronom czynny udział w postępowaniu. Organ I Instancji przeprowadził rozprawę administracyjną, wraz z oględzinami, w toku, których S. Z. nie kwestionował przedstawionej linii brzegu i wskazał, że przy wysokich stanach wód obszar ten jest zalewany. Pismo Marszałka Województwa P., na które powołuje się strona, nie może stanowić przeszkody do ustalenia linii brzegu. Dokumentacja opracowana na zlecenie Marszałka Województwa P. ma uszeregować chronologicznie wszystkie zmiany, jakie zaszły w obrębie działek nr [...] i [...] i uzyskać wyjaśnienia w kwestii granic działek S. Z. z działkami sąsiednimi. Po pierwsze, nie oznacza to, iż dojdzie do zmian w ewidencji gruntów. Po drugie, w niniejszym postępowaniu organ ma rozgraniczyć grunt pokryty wodą od gruntu sąsiedniego, a nie oceniać i kwestionować uregulowany stan prawny nieruchomości - co wyjaśniono powyżej. W związku z powyższym rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji jest prawidłowe i należało utrzymać je w mocy. Opisaną wyżej decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie S. Z.. Skarżący zarzucił, że doszło do podrobienia map w zakresie działki nr [...] należącej do K. S. , który wykonał wysoki nasyp na swojej działce. W odpowiedzi na skargę Dyrektor RZGW w K. wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2017 r. skarżący podniósł, że odnośnie prawego brzegu potoku skarżący kwestionuje zajęcie ok. 5 arów działki nr [...], podczas gdy żadnej części działki potok nie zajmował. Zakwestionował również ustalenie linii lewego brzegu potoku wskazując, że nie są ustalone granice pomiędzy działkami przylegającymi do tego brzegu. Wyjaśnił też, że działka pana S. nie przylega do potoku, jedynie działka skarżącego. Strona przeciwna na rozprawie podniosła, że skarżącemu za zajętą część nieruchomości przysługuje odszkodowanie. Potwierdziła też, że działka pana S. znajduje się poza obszarem związanym z ustaleniem przedmiotowej linii brzegu. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a zarzuty skargi nie mogą odnieść skutku. Podstawę materialno-prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 469 z późn. zm.) zwana dalej ustawą, w szczególności art. 15, który stanowi, co następuje: 1. Linię brzegu dla cieków naturalnych, jezior oraz innych naturalnych zbiorników wodnych stanowi krawędź brzegu lub linia stałego porostu traw albo linia, którą ustala się według średniego stanu wody z okresu co najmniej ostatnich 10 lat. 2. Linię brzegu ustala, w drodze decyzji, na wniosek mającego interes prawny lub faktyczny: 1) właściwy terenowy organ administracji morskiej - dla morskich wód wewnętrznych wraz z morskimi wodami wewnętrznymi Zatoki Gdańskiej oraz wód morza terytorialnego; 2) właściwy marszałek województwa - dla wód granicznych oraz śródlądowych dróg wodnych; 3) właściwy starosta realizujący zadanie z zakresu administracji rządowej - dla pozostałych wód. 3. Podstawę ustalenia linii brzegu stanowi dostarczony przez wnioskodawcę projekt rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych, który, z zastrzeżeniem ust. 4, zawiera: 1) opis uwzględniający oznaczenie wnioskodawcy, ze wskazaniem jego siedziby i adresu, przyjęty sposób ustalenia projektowanej linii brzegu, ustalenie stanu prawnego nieruchomości objętych projektem z oznaczeniem właścicieli wraz ze wskazaniem ich siedziby i adresu oraz stan stosunków wodnych na gruntach przylegających do projektowanej linii brzegu; 2) mapę inwentaryzacji powykonawczej budowli regulacyjnych lub zaktualizowaną kopię mapy zasadniczej, w skali, w jakiej jest sporządzony projekt regulacji wód śródlądowych, lub w skali 1:500, 1:1000, 1:2000 albo 1:5000, z wykazaniem: a) punktów stałych osnowy poziomej nawiązanych do sieci państwowej, b) granicy stałego porostu traw, c) krawędzi brzegów, przymulisk, odsypisk i wysp, d) proponowanej linii brzegu. 4. Organ, o którym mowa w ust. 2, może, w drodze decyzji, zwolnić wnioskodawcę, na jego wniosek, z obowiązku zawarcia w projekcie niektórych informacji, o których mowa w ust. 3. 5. Jeżeli krawędź brzegu jest wyraźna, linia brzegu biegnie tą krawędzią. 6. Jeżeli krawędź brzegu nie jest wyraźna, linia brzegu biegnie granicą stałego porostu traw, a jeżeli granica stałego porostu traw leży powyżej stanu wody, o którym mowa w ust. 1 - linią przecięcia się zwierciadła wody przy tym stanie z gruntem przyległym. 7. Jeżeli brzegi wód są uregulowane, linia brzegu biegnie linią łączącą zewnętrzne krawędzie budowli regulacyjnych, a przy plantacjach wikliny na gruntach uzyskanych w wyniku regulacji - granicą plantacji od strony lądu. 8. Decyzja ustalająca linię brzegu obejmuje swym zakresem odcinek i brzegi cieku naturalnego objęte projektem regulacji. 9. Jeżeli ustalenie linii brzegu jest konieczne w związku z wykonaniem urządzeń wodnych lub kształtowaniem nowych koryt cieków naturalnych, postępowanie w sprawie ustalenia linii brzegu przeprowadza się łącznie z postępowaniem w sprawie wydania pozwolenia wodnoprawnego. 10. Decyzja o ustaleniu linii brzegu może być wydana po uzyskaniu przez zakład pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie niecierpiących zwłoki budowli regulacyjnych. 10a. Organem właściwym w sprawach, o których mowa w ust. 9 i 10, jest organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego. 11. W przypadku zmiany linii brzegu decyzja, o której mowa w ust. 2, może być zmieniona w trybie i na zasadach właściwych dla jej wydania. 12. Jeżeli ustalenie linii brzegu następuje w związku z trwałym zajęciem przez wody płynące lub wody morskie, w sposób naturalny, gruntu niestanowiącego własności właściciela wody, koszty projektu, o którym mowa w ust. 3, ponosi właściciel wody. Przede wszystkim należy wskazać, że wydana obecnie decyzja jest trzecią z kolei decyzją rozstrzygającą sprawę ustalenia linii brzegowej potoku [...]" w granicach działki nr ewid. [...], obr. [...] gmina S.. Dwie wcześniejsze decyzje Starosty [...] zostały uchylone w postępowaniu odwoławczym z uwagi na błędy w dokumentacji geodezyjnej, nieścisłości i niejasności. Na obecnym etapie postępowania wszystkie wadliwości zostały już usunięte. Istotą postępowania w przedmiocie ustalenia linii brzegowej potoku jest rozgraniczenie gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych. Przeprowadzono rozprawę administracyjną na gruncie z udziałem przedstawicieli Wnioskodawcy - geodetów uprawnionych z [...] Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w R. oraz P. Biura Geodezji i Terenów Rolnych w R., a także strony postępowania - Pana S. Z.. W trakcie rozprawy bezspornie potwierdzono, że linię brzegu lewego potoku w granicach działki nr [...] wyznaczają punkty [...]. Ponadto ustalona w ten sposób linia brzegu jest kontynuacją linii brzegu przedmiotowego potoku w granicach działki nr ewid. [...] w G.j (droga wojewódzka), ustalonej decyzją Starosty [...] znak [...] z dnia 21.01.2015 r., która to decyzja stała się ostateczna w dniu 10.02.2015 r. Następnie zobowiązano wnioskodawcę tj. PZMiUW w R. do przedłożenia skorygowanej i uzupełnionej mapy zasadniczej, szkicu NR [...] oraz opisu linii brzegu w zakresie działki nr [...] - co zostało wykonane. Po przeanalizowaniu uzupełnionej dokumentacji ustalono, że proponowana linia brzegu w granicach nieruchomości oznaczonej, jako działka nr [...] w G. biegnie wzdłuż górnej krawędzi brzegu potoku "[...]". Linię brzegu prawego wyznaczono, jako linię łączącą punkty graniczne nr [...] i [...] Linię brzegu lewego, jako linię łączącą punkty nr [...] Według projektowanego podziału w/w nieruchomości nr [...] powstaną nowe działki - nr ewid. [...] o pow. 0.0261 ha, [...] o pow. 0,0244 ha (obydwie o oznaczeniu Wp) oraz [...] o pow. 0,28 ha (o oznaczeniu [...]). Według zawartego w projekcie rozgraniczenia "Wykazu zmian gruntowych" woda płynąca zajęła z ewid. [...] powierzchnię w sumie 0,0505 ha. Powyższe ustalenia nie budzą wątpliwości ani pod względem formalnym, ani też pod względem merytorycznym, znajdują potwierdzenie w materialne dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy, przede wszystkim zaś w protokole rozprawy administracyjnej na gruncie. Spełnione są wszystkie wymogi wynikające z art. 15 ust. 3 ustawy Prawo wodne. Z kolei zarzuty skargi dotyczą przede wszystkim kwestii wykraczających poza zakres postępowania administracyjnego w przedmiocie ustalenia linii brzegowej potoku. Skarżący kwestionuje przebieg granicy pomiędzy jego działką a działką nr [...], stanowiącą własność K. S.. Jednocześnie przyznał, (co potwierdził również przedstawiciel organu administracji), że działka ta nie jest objęta przedmiotowym postępowaniem o ustalenie linii brzegowej potoku. Nie znajdują żadnego potwierdzenia podnoszone na rozprawie zarzuty, jakby "żadnej części działki potok nie zajmował". Biorąc powyższe pod uwagę należało uznać zaskarżoną decyzję za prawidłową i oddalić skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.