I GZ 372/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Lidia Ciechomska - Florek po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Z. B. na Zarządzenie Przewodniczącego Wydziału V Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 września 2019 r. sygn. akt V SA/Wa 1200/17 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi Z. B. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odmowy przyznania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego postanawia: oddalić zażalenie Przewodniczący Wydziału V Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w sprawie ze skargi Z. B. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia, zarządzeniem z dnia 23 września 2019 r., sygn. akt V SA/Wa 1200/17 wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 200 złotych, stosownie do § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). Skarżący na to zarządzenie wniósł zażalenie twierdząc, że sprawa dotycząca prawa pomocy nie została prawidłowo rozpoznana. Zaskarżonemu zarządzeniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, ponieważ jego zdaniem Sąd nie rozpoznał prawidłowo sprzeciwu na postanowienie starszego referendarza sądowego WSA w Warszawie dnia 7 września 2017 r. odmawiającego skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wniósł o zmianę postanowienia WSA w Warszawie z dnia 20 października 2017 r. odrzucającego sprzeciw od ww. postanowienia z dnia 7 września 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż Sąd prawidłowo ustalił wysokość wpisu, wskazując właściwą podstawę prawną. Stosownie do treści art. 214 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie. Stosownie do § 2 ust. 5 rozporządzenia, wpis stały w sprawach skarg dotyczących postanowienia lub decyzji wydanych w trybie wznowienia postępowania administracyjnego, stwierdzenia nieważności, uchylenia lub zmiany albo wygaśnięcia aktu, bez względu na przedmiot sprawy, pobiera się wpis w wysokości 200 zł. Zasadnie zatem wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu właśnie w tej wysokości. Przedmiotem skargi jest bowiem postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] maja 2017 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia. Jest to więc postanowienie wydane w trybie stwierdzenia nieważności. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w zażaleniu należy wskazać, że w myśl art. 260 § 1 p.p.s.a. według stanu prawnego na dzień 15 sierpnia 2015 r. sąd rozpoznając sprzeciw od zarządzenia lub postanowień referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy, wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie zmienia lub utrzymuje w mocy. W tych sprawach Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2). Z powyższych regulacji wynika, że postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy jest traktowane przez ustawodawcę jako orzeczenie wydane w pierwszej instancji. Sprzeciw wniesiony od postanowienia referendarza sądowego jest więc środkiem odwoławczym. Z kolei, wojewódzki sąd administracyjny, który rozpoznaje sprzeciw z zakresu prawa pomocy działa jako sąd drugiej instancji. Taka kolejność zapadłych orzeczeń przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi kończy merytoryczne rozpoznawanie wniosków w przedmiocie przyznania prawa pomocy. W tym przypadku wojewódzki sąd administracyjny działa, bowiem jako instancja kontrolująca orzeczenie referendarza sądowego. Orzeczenie sądu staje się prawomocne z chwilą jego wydania i nie przysługują od niego żaden środek odwoławczy, w tym także zażalenie (art. 168 § 1 p.p.s.a.). Biorąc pod uwagę powyższe należy wskazać, że postanowieniem z dnia 20 października 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił sprzeciw skarżącego od postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 września 2017 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym z uwagi na wniesienie sprzeciwu po upływie terminu określonego w art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369), dalej: p.p.s.a. Należy również zauważyć, że zarządzeniem WSA z dnia 6 maja 2019 r. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu pozostawiono bez rozpoznania. Oznacza to, że postanowienie tego Sądu z dnia 20 października 2017 r. o odrzuceniu sprzeciwu jest ostateczne i nie przysługuje od niego zażalenie. W tym stanie sprawy zaskarżone zarządzenie odpowiada prawu, a wniesione zażalenie, jako niezasadne, podlega oddaleniu na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 i art. 198 p.p.s.a.