I OZ 1918/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Paweł Tarno po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 września 2017 r., sygn. akt IV SA/Gl 603/17 o odrzuceniu skargi R. J. w przedmiocie specjalistycznych usług opiekuńczych postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z 11 września 2017 r., IV SA/Gl 603/17, odrzucił skargę R. J. w przedmiocie specjalistycznych usług opiekuńczych. W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., Poz. 1369 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a") skarga powinna między innymi zawierać wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności oraz oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy. Art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. stanowi zaś, że sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. Z powołanych regulacji wynika, że określenie zaskarżonego aktu lub czynności oraz wskazanie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłości skarga dotyczy stanowi warunek, którego spełnienie jest konieczne dla nadania skardze dalszego biegu. W niniejszej sprawie zarządzeniem z 12 lipca 2017 r. skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi poprzez oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy oraz wskazanie numeru i daty zaskarżonego aktu lub zaskarżonej czynności w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Pomimo nadesłania w odpowiedzi na wezwanie pisma z 31 lipca 2017 r. nie wskazał on przedmiotu zaskarżenia oraz organu, którego skarga dotyczy. W związku z powyższym Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł R. J. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wnoszona do wojewódzkiego sądu administracyjnego skarga musi spełniać wymogi przewidziane w art. 57 § 1 p.p.s.a., tj. powinna zawierać m.in. wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności oraz oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy. W przypadku nieuzupełnienia braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie, sąd odrzuca skargę (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Prawidłowe określenie zakresu żądania jest zatem obowiązkiem strony skarżącej, zaś sąd administracyjny powinien jedynie poinformować o skutkach niewłaściwego wypełnienia tego obowiązku i wezwać do sprecyzowania skargi pod rygorem jej odrzucenia. W rozpoznawanej sprawie, wobec niejednoznacznego i budzącego wątpliwości Sądu I instancji określenia przedmiotu zaskarżenia oraz braku precyzyjnego oznaczenia organu, którego dotyczy skarga, jak i twierdzeń organu zawartych w odpowiedzi na skargę, R. J. został wezwany do sprecyzowania swojego żądania, poprzez jednoznaczne oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy oraz wskazanie numeru i daty zaskarżonego aktu lub zaskarżonej czynności. Podkreślić należy, że nieokreślenie przedmiotu skargi jest brakiem istotnym, uniemożliwiającym jej rozpoznanie. Strona wezwana do sprecyzowania skargi powinna zastosować się do wezwania sądu, a tym samym uzupełnić wszystkie braki, którymi dotknięte jest złożone przez nią pismo procesowe. Nieuzupełnieniem braków skargi jest bowiem nie tylko niewykonanie wezwania, ale także jego nieprawidłowe czy niepełne wykonanie. Stronie niewątpliwie należy umożliwić uzupełnienie braków skargi, co uczynił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, kierując do R. J. jasno sformułowane wezwanie. Skarżący jednak nie sprecyzował swoich intencji ani co do przedmiotu zaskarżenia (nie wskazał numeru i daty zaskarżonego aktu) ani nie oznaczył organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania dotyczy jego skarga. Tym samym, jego skardze z 31 maja 2017 r. nie można było nadać dalszego biegu. Sąd nie może bowiem domniemywać intencji strony skarżącej i w przypadku niesprecyzowania przedmiotu skargi oraz braku oznaczenia organu decydować za stronę, jakie było jej żądanie. Wskazać należy, że Sąd nie jest inicjatorem postępowania, nie jest zatem jego rolą sugerowanie, czy wskazywanie stronie przedmiotu zaskarżenia. Sąd udziela stronie jedynie niezbędnych pouczeń co do czynności procesowych i skutków ich zaniedbań, pozostawiając jej wybór konkretnego zachowania. Skoro zarówno skarga, jak i pismo skarżącego z 31 lipca 2017 r., nie przedstawiały jego jednoznacznych intencji i wniosków, to uniemożliwiało to podjęcie przez Sąd czynności wynikających z ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i dalsze prowadzenie postępowania, a w konsekwencji stanowiło obligatoryjną podstawę do odrzucenia skargi. Co więcej, nawet gdyby przyjąć, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie skarżący chciał uczynić wspomnianą w skardze decyzję Prezydenta Miasta B. z [...] maja 2017 r., nr [...], od której zgodnie z zawartym w niej pouczeniu przysługiwało odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., to i tak skarga podlegałaby odrzuceniu, ale w oparciu o art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 52 § 2 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego można wnieść dopiero po uprzednim wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W świetle zaś art. 52 § 2 p.p.s.a. przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. W związku z powyższym, bez wyczerpania trybu zaskarżenia nie jest możliwym zwrócenie się do Sądu ze skargą na decyzję organu I instancji. Przy czym za wyczerpanie trybu nie można rozumieć jednoczesnego złożenia odwołania oraz skargi na decyzję organu I instancji. Niewypełnienie przez stronę warunku określonego w powyższych przepisach skutkuje odrzuceniem skargi jako niedopuszczalnej na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji.