I SA/Wa 131/16
WyrokWSA w Warszawie2016-05-25
Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik, Dariusz Chaciński, Anna Wesołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorstwo państwowe PKP, które w dniu 27 maja 1990 r. posiadało faktycznie nieruchomość Skarbu Państwa, ale nie legitymowało się tytułem prawnym do jej zarządu lub użytkowania, mogło skutecznie sprzeciwić się komunalizacji tej nieruchomości z mocy prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo faktyczne władanie nieruchomością przez przedsiębiorstwo państwowe PKP w dniu 27 maja 1990 r. nie stanowiło przeszkody do jej komunalizacji z mocy prawa, jeśli przedsiębiorstwo to nie posiadało tytułu prawnego do zarządu lub użytkowania tej nieruchomości. Decyzja komunalizacyjna ma charakter deklaratoryjny, a brak tytułu prawnego po stronie PKP oznaczał, że nieruchomość mogła stać się mieniem gminy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. S.A. Oddział Gospodarowania Nieruchomościami na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej (KKU), która uchyliła decyzję Wojewody i stwierdziła nabycie przez Miasto P. własności nieruchomości z mocy prawa. Wojewoda odmówił stwierdzenia nabycia, uznając, że nieruchomość stanowiła mienie Skarbu Państwa i służyła wykonywaniu zadań przedsiębiorstwa państwowego PKP. KKU uchyliła tę decyzję, stwierdzając, że PKP nie posiadało tytułu prawnego do nieruchomości, co umożliwiało jej komunalizację. Skarżąca spółka wniosła o utrzymanie w mocy decyzji Wojewody, argumentując, że prawo zarządu powstało z mocy prawa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Chaciński Sędzia WSA Anna Wesołowska (spr.) Protokolant referent stażysta Beata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2016 r. sprawy ze skargi P. S.A. Oddział Gospodarowania Nieruchomościami w P. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieodpłatnego nabycia z mocy prawa przez gminę własności nieruchomości oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...]., wydaną na podstawie art. 18 ust. 2 oraz art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. przepisy wprowadzającej ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. nr 32, poz. 191 ze zm., dalej "ustawa z dnia 10 maja 1990 r. ") i art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.) – dalej jako "kpa" po rozpatrzeniu odwołania Prezydenta Miasta P. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2013 r., Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa (dalej KKU) uchyliła zaskarżoną decyzję w całości i stwierdziła nabycie przez Miasto P. własności nieruchomości położonej w P. oznaczonej w ewidencji gruntów: obręb [...], arkusz mapy [...], działka nr [...] o pow. [...] ha, arkusz mapy [...], działka nr [...] o pow. [...] ha, działka nr [...] o pow. [...] ha, zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...].
Decyzja powyższa wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] odmówił stwierdzenia nabycia przez Miasto P., nieodpłatnie z dniem 27 maja 1990 r., mienia Skarbu Państwa, stanowiącego własność nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] o pow. [...]ha, działka nr [...] o pow. [...] ha, działka nr [...]o powierzchni [...] ha. W uzasadnieniu wyjaśnił, że powiadomił strony o prowadzonym postępowaniu, przeprowadził postępowanie oraz zgromadził materiał dowodowy. W sprawie przeprowadzone zostały dwie rozprawy administracyjne w dniu [...] maja 2013 r. i w dniu [...] września 2013 r. Wojewoda powołując się na przepisy ustawy z dnia 10 maja 1990 r. wyjaśnił, że z posiadanego materiału dowodowego wynika, że w dniu ustawowej komunalizacji tj. 27 maja 1990 r. przedmiotowa nieruchomość:
- stanowiła własność Skarbu Państwa na podstawie orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia [...] listopada 1955 r.;
- zgodnie z "Planem zagospodarowania przestrzennego m. P. – 1990 r.", zatwierdzonym przez Wojewodę [...], który stanowił integralną część "Planu zagospodarowania przestrzennego województwa [...]", znajdowała się na obszarze zaliczonym do terenów otwartych – terenów zieleni intensywnego użytkowania;
- w ewidencji gruntów figurowała w grupie rejestrowej [...] – inne tereny komunikacyjne, Kolejowe itp. (bez dróg publicznych);
- zabudowana była [...] [...], słupami oświetleniowymi, częściami budynków inwentarzowych, ogrodzeniem z siatki stalowej, płotem parkanowym oraz hydrantem – nakładami przedsiębiorstwa państwowego X.
Przeprowadzone postępowanie wyjaśniło poza tym, że żaden przedmiot nie legitymował się tytułem prawnym w formie prawem przepisanej do tej nieruchomości.
Organ wskazał, że dla działek nr [...],[...] i [...] prowadzona jest księga wieczysta nr [...], w której dziale II – własność – widnieje wpis Skarb Państwa – X. Nadto w wypisie z rejestru gruntów i wyrysie z mapy ewidencyjnej nieruchomość ta oznaczona jest symbolem rodzaju użytku – [...] – [...].
Powołując orzecznictwo sądów administracyjnych oraz orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego, a także przytaczając przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym Polskie Koleje Państwowe wyjaśnił, iż brak tytułu prawnego do nieruchomości po stronie X w stosunku do gruntów służących wykonywaniu w dniu 27 maja 1990 r. zadań tego przedsiębiorstwa, nad którym nadzór sprawuje Minister Transportu, Żeglugi i Łączności, stanowi przesłankę negatywną komunalizacji z mocy prawa. Natomiast o tym, że przedmiotowa nieruchomość służyła w dniu 27 maja 1990 r. wykonywaniu zadań X z pewnością świadczy, w ocenie Wojewody, specyficzna zabudowa na nieruchomości – nakłady należące do X w postaci m.in. torów kolejowych linii [...].
Zdaniem organu nie ulega zatem wątpliwości, że mienie Skarbu Państwa, stanowiące własność nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...],[...] i [...], przynajmniej jako służące wykonywaniu zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej, sądów oraz organów władzy państwowej – w tym przypadku Ministra Transportu, Żeglugi i Łączności, nie stało się z mocy prawa nieodpłatnie, z dniem 27 maja 1990 r. własnością wnioskującej gminy.
Od decyzji powyższej odwołanie do organu wyższego stopnia wniósł Prezydent Miasta P. domagając się uchylenia decyzji Wojewody [...] i stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Miasto P. prawa własności przedmiotowych nieruchomości. W odwołaniu powołał się na liczne orzeczenia sądów administracyjnych, zgodnie z którymi decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie ma ustalenia czy X legitymowało się tytułem prawnym do przedmiotowych gruntów.
Pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. P. S.A. Oddział Gospodarowania Nieruchomościami w P. (Skarżąca) wniosło o utrzymanie zaskarżonej decyzji w mocy.
Po rozpatrzeniu odwołania KKU uchyliła decyzję Wojewody [...] i stwierdziła nabycie z mocy prawa z dniem [...] maja 1990 r. przez Miasto P. własności nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...],[...] i [...].
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie wskazała na przepis art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. i wyjaśniła, że w kontekście tego przepisu nie ulega wątpliwości, iż organ administracji powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy przedmiotowe mienie, które stanowiło w dniu 27 maja 1990 r. własność Skarbu Państwa było mieniem państwowym, a następnie po pozytywnym ustaleniu w tym zakresie – czy należało w tym dniu do podmiotów wskazanych w ww. art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r.. Po ustaleniu, że spełniało ono przesłanki do jego komunalizacji z mocy prawa, organ winień zaś ustalić, czy nie wystąpiły przesłanki wyszczególnione w art. 11-12 ww. ustawy.
Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych organ wyjaśnił, że sformułowanie "należące do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego" oznacza przynależność mienia państwowego do tych podmiotów w sensie prawnym (rozumianym jako posiadanie określonego tytułu prawnego), a nie tylko w sensie faktycznym. Wyjaśnił, że dopiero ostateczna decyzja wojewody umożliwia gminie skuteczne wykonywanie prawa własności nabytego z dniem 27 maja 1990 r. z mocy ustawy. W niniejszej sprawie bezsporne jest, zdaniem KKU, że X nie dysponowały tytułem w stosunku do przedmiotowej nieruchomości. Tym samym uprawnienie władcze w stosunku do nieruchomości przysługiwało gminom. Na potwierdzenie swego stanowiska KKU przytoczyła uchwałę Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 grudnia 1992 r. sygn. akt W 13/91. Podkreśliła ponadto, że zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego akty prawne regulujące status prawny przedsiębiorstwa X oraz akty ustawowe i wykonawcze, na podstawie których przeprowadzono nacjonalizację kolei, mają charakter ogólnych aktów normatywnych, nie regulowały stanu prawnego konkretnej nieruchomości, lecz mogły tylko stanowić podstawę do podejmowania aktów indywidualnych dotyczących poszczególnych składników mienia ogólnonarodowego.
Tym samym prawa zarządu czy też prawa użytkowania nieruchomości nie można wywieść z przepisów ustaw regulujących utworzenie i funkcjonowanie tego przedsiębiorstwa. Akty prawne regulujące status prawny kolei nie mogły być źródłem dowodu na wykazanie prawa do nieruchomości, bowiem nie wykazywały expresis verbis, że mienie będące w dyspozycji przedsiębiorstwa państwowego PKP pozostaje w jego zarządzie lub użytkowaniu. Udowodnienie prawa zarządu wymagało zatem potwierdzenia danej okoliczności stosownym dokumentem, o którym mowa w art. 38 ust. 2 obowiązującej wówczas ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22 poz. 99 ze zm.). Zatem jedynie istniejący po stronie X tytuł prawny świadczyłby, że przedmiotowa nieruchomość w dniu 27 maja 1990 r. nie należała do terenowych organów administracji państwowej.
W ocenie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej przedsiębiorstwu X nie przysługiwał w dniu 27 maja 1990 r. odnowieni tytuł prawny do omawianej nieruchomości.
Odnosząc się do stwierdzenia Wojewody [...], że X było przedsiębiorstwem państwowym wykonującym zadania o charakterze ogólnokrajowym, KKU wskazała, że w wydanym przez Radę Ministrów w dniu 9 lipca 1990 r. rozporządzeniu w sprawie ustalenia wykazu przedsiębiorstw państwowych i jednostek organizacyjnych, których mienie podlega komunalizacji (Dz. U. Nr 51, poz. 301) przedsiębiorstwo X nie zostało wymienione. Tym samym w konsekwencji w sprawie niniejszej nie znajduje zastosowanie art. 11 ustawy - Przepisy wprowadzające (...) na podstawie, którego przedmiotowa nieruchomość zostałaby wyłączona z komunalizacji.
Skarżąca wniosła na powyższą decyzję skargę do tutejszego sądu zarzucając decyzji organu drugiej instancji naruszenie art. 5 ust. 1 oraz art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. jak również naruszenie art. 7, art. 77 § 1 k.p.a.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji KKU i utrzymanie w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2013 r.
W uzasadnieniu skargi podniosła, że prawo zarządu powstało z mocy prawa. Potwierdzeniem tego stanu jest również art. 16 ustawy o przedsiębiorstwie państwowym Polskie Koleje Państwowe (Dz. U. Nr 26, poz. 138) w związku z art. 42 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych.
Odpowiadając na skargę KKU wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowanie w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W ocenie Sądu skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Na wstępie podkreślić należy, że materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] listopada 2015 r., uchylającej decyzję Wojewody [...] i stwierdzającej nabycie przez Miasto P. własności nieruchomości położonej w Poznaniu są przepisy ustawy z dnia 10 maja 1990 r. W tym miejscy wyjaśnić należy, że decyzja wydana na podstawie tych przepisów ma charakter deklaratoryjny, co oznacza, że stwierdza ona stan faktyczny i prawny istniejący w dniu wejścia w życie tej ustawy, tj. w dniu 27 maja 1990 r.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy, jeżeli dalsze przepisy nie stanowią inaczej, mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego staje się w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy (tj. w dniu 27 maja 1990 r.) z mocy prawa mieniem właściwych gmin. Wyjaśnić przy tym należy, że użyte przez ustawodawcę w powołanym przepisie pojęcie "należące do", oznacza przynależność mienia państwowego do określonego podmiotu w sensie prawnym, a nie faktycznym. Oznacza to, że faktyczne władanie nieruchomością przez inny podmiot nie stanowi negatywnej przesłanki uniemożliwiającej komunalizację mienia, która w trybie art. 5 ust. 1 następowała z mocy prawa z dniem wejścia w życie ustawy, tj. 27 maja 1990 r. Wydawana w tym przedmiocie decyzja komunalizacyjna – jak wskazano wyżej - miała jedynie charakter deklaratoryjny i potwierdzała przejście prawa własności danego składnika mienia ze Skarbu Państwa na właściwą gminę.
Podstawowym zagadnieniem istotnym dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy było ustalenie stanu prawnego i faktycznego spornej nieruchomości, a przede wszystkim ustalenie, czy w dacie 27 maja 1990 r. przedsiębiorstwo państwowe PKP dysponowało tytułem prawnym do nieruchomości, co by wykluczało możliwość jej komunalizacji, czy też władanie nieruchomością przez przedsiębiorstwo państwowe PKP było jedynie władztwem faktycznym.
Podkreślić w tym miejscu trzeba, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalone zostało stanowisko, iż akty regulujące status prawny przedsiębiorstwa X oraz akty ustawowe i wykonawcze, na podstawie których przeprowadzono nacjonalizację kolei, mają charakter ogólnych aktów normatywnych i nie regulowały stanu prawnego konkretnej nieruchomości, lecz mogły tylko stanowić podstawę do podejmowania aktów indywidualnych dotyczących poszczególnych składników mienia ogólnonarodowego (wyrok NSA z dnia 15 października 2007 r., sygn. akt I OSK 1457/06 i I OSK 1456/06, z dnia 20 lutego 2008 r., sygn. akt I OSK 187/07). Skład orzekający w niniejszej sprawie stanowisko to w całości podziela zwłaszcza..
Zaznaczyć należy, że ustalenie stanu prawnego i faktycznego spornej nieruchomości na dzień 27 maja 1990 r. musi być w sposób dokonane na podstawie przepisów obowiązujących w tym dniu. Zdaniem Sądu zatem powoływanie się jak błędnie przyjął Wojewoda [...] w uchylonej przez KKU decyzji, na przepisy art. 34 i art. 34a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 84, poz. 948 ze zm.) i skutków poszczególnych regulacji zawartych w tej ustawie, dla oceny stanu prawnego komunalizowanej nieruchomości, jest w tym postępowaniu całkowicie chybione. Przepisy powołanej ustawy, która weszła w życie po dniu 27 maja 1990 r., mogą dotyczyć wyłącznie mienia stanowiącego aktualnie własność ogólnonarodową (państwową), komunalizowanego w trybie art. 5 ust. 3 i ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 1990 r., czyli decyzjami konstytutywnymi, nie mogą natomiast odnosić się do mienia już skomunalizowanego z mocy art. 5 ust. 1 i ust. 2 tej ustawy, gdyż mienie to już w dniu 27 maja 1990 r. stało się mieniem komunalnym i od tej daty nie jest już mieniem państwowym.
W kwestii znaczenia przepisu art. 34a dla procesu komunalizacji wypowiedział się Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 12 kwietnia 2005 r., sygn. akt K 30/03 wskazując, że art. 1 pkt 19 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o zmianie ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" oraz o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 80, poz. 720) - który wprowadza przepis art. 34a - odnosi się do postępowań o przekazaniu mienia gminom wyłącznie w oparciu o unormowania art. 5 ust. 3 i 4 ustawy komunalizacyjnej, czego konsekwencją jest umorzenie postępowań komunalizacyjnych przewidziane w art. 5 ustawy nowelizującej z dnia 28 marca 2003 r. Przepis art. 34a nie dotyczy natomiast niezakończonych postępowań komunalizacyjnych, które zostały wszczęte na podstawie art. 5 ust. 1 i 2 ustawy komunalizacyjnej, tj. w przypadkach komunalizacji z mocy prawa.
W ocenie Sądu Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa zasadnie przyjęła, że na dzień 27 maja 1990 r., z którym ustawa komunalizacyjna wiąże skutek w postaci przejścia na właściwe gminy prawa do mienia ogólnonarodowego spełniającego przesłanki określone w art. 5 ust. 1 i 2 tej ustawy, X nie legitymowało się tytułem prawnym do spornej nieruchomości, którego istnienie uniemożliwiałoby komunalizację. Z akt sprawy wynika, że w dniu 27 maja 1990 r. sporna nieruchomość stanowiła własność Skarbu Państwa i pozostawała jedynie we władaniu X. państwowe X "posiadało" grunty Skarbu Państwa ale nie legitymowało się dokumentami o ich przekazaniu .
Strona skarżąca nie dysponowała żadnym indywidualnym aktem dotyczącym przedmiotowej nieruchomości, czy to w formie decyzji, umowy, czy też protokołu zdawczo-odbiorczego, który ustanowiłby zarząd czy użytkowanie. Zauważyć trzeba, że okoliczność powyższą potwierdziła sama skarżąca spółka w piśmie z dnia 18 grudnia 2015 r., gdzie jednoznacznie wskazano, że objęta zaskarżoną decyzją nieruchomość była w posiadaniu PKP, co do której X nie legitymowały się dokumentami o przekazaniu mu tego gruntu w formie prawem przewidzianej.
W tym miejscu wskazać należy, że zarząd to prawne formy władania, które uprawniają do władania nieruchomością. Sam fakt korzystania przez przedsiębiorstwo z nieruchomości nie kreuje jednak prawa zarządu. W obowiązującym bowiem w dacie wejścia w życie ustawy komunalizacyjnej stanie prawnym obowiązywała ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1989 r., Nr 14, poz. 74 ze zm.), która przewidywała powstanie zarządu do gruntu w ściśle określony sposób. Zgodnie bowiem z jej art. 38, dowodem potwierdzającym istnienie prawa zarządu państwowej jednostki organizacyjnej mogła być decyzja o oddaniu gruntu w zarząd, zawarta za zezwoleniem organu administracji umowa o przekazaniu nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi, bądź umowa o nabyciu nieruchomości. Zauważyć przy tym należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalone zostało stanowisko, iż istnienia zarządu nie można domniemywać (vide: wyrok z dnia 30 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1528/09).
Podkreślić ponadto trzeba, że w myśl ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach, którą zastąpiła ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r., państwowe jednostki organizacyjne mogły uzyskać tytuł prawny do gruntu w postaci użytkowania na podstawie decyzji administracyjnej. Użytkowanie to z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r., w myśl art. 87 ust. 1, przekształcało się w prawo zarządu. Sam fakt posiadania nieruchomości nie decydował o powstaniu tego prawa. Grunty takie mogły być użytkowane przez określone podmioty bez tytułu prawnego, lecz ich prawnym dysponentem był, według ustawy, terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego. Zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, w brzmieniu obowiązującym na dzień wejścia w życie ustawy komunalizacyjnej, terenowe organy administracji państwowej zarządzały gruntami państwowymi, które nie zostały oddane w zarząd, użytkowanie lub użytkowanie wieczyste.
Zauważyć także należy, że prawa zarządu X do spornej nieruchomości nie sposób wywieść z mających charakter ogólny aktów normatywnych dotyczących przedsiębiorstwa państwowego Polskie Koleje Państwowe. W szczególności skutek taki nie wynika z art. 16 ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym Polskie Koleje Państwowe (Dz. U. Nr 26, poz. 138 ze zm.), zgodnie z którym mienie X stanowi wydzieloną część mienia ogólnonarodowego, mienie to stanowią środki będące w jego dyspozycji w dniu wejścia w życie ustawy oraz środki nabyte przez X w toku jego dalszej działalności, PKP gospodarując wydzielonym mu i nabytym mieniem zapewnia jego ochronę oraz racjonalne wykorzystanie oraz wykonuje wszelkie uprawnienia w stosunku do mienia będącego w jego dyspozycji, z wyjątkiem uprawnień wyłączonych w przepisach ustawowych. Z powołanego przepisu nie wynikało, aby miał on ustanawiać z mocy prawa zarząd na rzecz X w stosunku do konkretnych nieruchomości albo choćby potwierdzać ustanowiony uprzednio zarząd X. Zarząd ten musiał, jak to już wyżej wskazano, jednoznacznie wynikać z decyzji administracyjnej wydanej na podstawie przepisów szczególnych, regulujących gospodarowanie nieruchomościami państwowymi.
Brak po stronie X tytułu prawnorzeczowego do spornej nieruchomości powoduje, że w sprawie znajduje zastosowanie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. i tym samym nieruchomość ta podlega komunalizacji z mocy prawa.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W ocenie Sądu Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa rozpatrzyła całokształt materiału dowodowego i dokonała prawidłowej oceny decyzji Wojewody [...] uznając ją za wadliwą i stosując art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Zasadnie przy tym organ dokonał analizy wystąpienia przesłanek komunalizacji w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości oraz w należyty sposób uzasadnił zajęte stanowisko. Rozpoznając przedmiotową sprawę, Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez organ administracji powołanych w skardze przepisów kpa. Postępowanie zostało bowiem przeprowadzony w sposób prawidłowy, materiał dowodowy oceniony rzetelnie a wydane rozstrzygnięcie uzasadnione w sposób wyczerpujący. Skarga podlega więc oddaleniu.
W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło