II SA/Wa 275/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie WSA Ewa Kwiecińska, Janusz Walawski (spr.), Piotr Borowiecki, , Protokolant starszy specjalista Małgorzata Plichta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2017 r. sprawy ze skargi J.K. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] października 2016 r. nr: [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów na rzecz J.K. kwotę 697 (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów Naukowych (dalej: Centralna Komisja), na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. z 2014 r. poz. 1852), w dniu [...] października 2016 r. wydała decyzję nr [...], którą utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] z dnia [...] marca 2015 r. odmawiającą J. K. (dalej: skarżący) nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk humanistycznych w dyscyplinie [...]. Centralna Komisja w uzasadnieniu decyzji podała, że Sekcja Nauk Humanistycznych i Społecznych Centralnej Komisji, na posiedzeniu w dniu [...] października 2016 r., po zapoznaniu się z odwołaniem skarżącego i po wysłuchaniu dwóch negatywnych opinii recenzentów Centralnej Komisji, w głosowaniu tajnym wypowiedziała się przeciw wnioskowi o uchylenie zaskarżonej uchwały Rady Wydziału, której dotyczy odwołanie (wynik glosowania: za uchyleniem uchwały – 1 głos, przeciw uchyleniu – 31 głosów, wstrzymujących się - 0 głosów). Prezydium Centralnej Komisji na posiedzeniu w dniu [...] października 2016 r., po zapoznaniu się ze stanowiskiem Sekcji I w rozpatrywanej sprawie, postanowiło w głosowaniu tajnym nie przyjąć odwołania i utrzymać w mocy zaskarżoną uchwałę Rady Wydziału (wynik tajnego głosowania: za uchyleniem uchwały – 1 głos, przeciw uchyleniu – 10 głosów, wstrzymujących się – 0 głosów). Centralna Komisja uznała, iż uchwała Rady Wydziału została podjęta po postępowaniu poprawnie przeprowadzonym pod względem formalnym i merytorycznym i zgodnie z przepisami ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki. Z materiału dowodowego postępowania w Centralnej Komisji wynika, iż dwóch recenzentów wskazanych do pracy w komisji habilitacyjnej przez Centralną Komisję wyraziło opinie jednoznacznie negatywną, a ich argumenty są w pełni zasadne. Natomiast polemika skarżącego z recenzentami w postępowaniu jest rozwlekłą (61 str.), pełną powtórzeń, licznych zwrotów retorycznych, często o nieetycznym charakterze ad personam. Jego publikacje nie spełniają w większości wymogów stawianych pracom naukowym, a sam skarżący nie odparł zarzutów merytorycznych w swoim odwołaniu. Stwierdzenie, że wnioskował o zawieszenie postępowania (a nie o umorzenie) po uzyskaniu wiedzy o negatywnych recenzjach, uzasadniając wniosek "nieprzewidywanym nagłym pogorszeniem stanu jego zdrowia i bardzo trudną sytuacją rodzinną", nie miało żadnego związku z pracą komisji habilitacyjnej, gdyż ta nie wymaga obecności habilitanta na jej posiedzeniu. Centralna Komisja uznała więc, że Rada Wydziału miała pełne prawo i merytoryczne powody do tego, by odmówić nadania stopnia doktora habilitowanego na podstawie dorobku, który dalece rozmija się z dyscypliną "[...]", w jakiej ubiegał się o awans, gdyż jego osiągnięcia sytuują się w obrębie nauk historycznych, w pewnej mierze historii kultury. Nie wnoszą nic nowego do dyscypliny naukowej "[...]". J. K., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] października 2016 r. zarzucając naruszenie 1. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynika sprawy, tj.:art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 75, art. 77 § 1, art. 80, art. 105 § 2, art. 107 § 3 i art. 138 § 1 Kpa, poprzez ich niezastosowanie. 2. przepisów prawa materialnego, tj.: art. 21 ust. 2 w zw. z art. 29 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie Podnosząc powyższe zarzuty pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Centralna Komisja w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie i podtrzymała stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz odniosła się do zarzutów podniesionych w skardze, odmawiając im zasadności. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Natomiast art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy podać, że postępowanie w sprawach o nadanie tytułu naukowego oraz stopni naukowych cechuje odrębność związana ze specyfiką tych spraw. Wynika stąd ograniczony zakres kontroli sądu administracyjnego, który nie jest uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących podstawę decyzji Centralnej Komisji. Nie dokonuje także merytorycznej oceny dorobku naukowego osoby ubiegającej się o uzyskanie tytułu profesora oraz tego, czy posiada ona osiągnięcia naukowe znacznie przekraczające wymagania stawiane w postępowaniu habilitacyjnym. Sąd nie jest również uprawniony do rozwiązywania merytorycznych sporów powstałych w świecie nauki. Kontrola sądu administracyjnego ogranicza się zatem jedynie do stwierdzenia, czy w postępowaniu przed Centralną Komisją nie doszło do naruszenia norm postępowania wynikających z przepisów ustawy i statutu Centralnej Komisji, a także przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (patrz wyrok NSA z dnia 30 maja 2008 r. sygn. akt I OSK 212/08; publ. Lex nr 505357). Należy zgodzić się stanowiskiem Centralnej Komisji zawartym w odpowiedzi na skargę, "że uzasadnienie decyzji Centralnej Komisji jako decyzji administracyjnej sporządzane wg reguł Kpa nie jest miejscem na przegląd prowadzonych polemik naukowych i przytaczania argumentów naukowych. Tym bardziej na etapie wojewódzkiego sądu administracyjnego nie jest możliwe prowadzenie przed sądem polemik naukowych". Jednakże aby Sąd mógł zrealizować ustawowe zadanie i dokonać kontroli zaskarżonego aktu, to organ musi mu to umożliwić, a w szczególności zapewnić możliwość skontrolowania zaskarżonego aktu (rozstrzygnięcia) wydanego na podstawie mających w sprawie zastosowanie przepisów prawa. Zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach w zakresie sztuki (Dz. U. z 2014 r. poz. 1852), w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora oraz ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni, w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Do zaskarżania decyzji wydanych w tych postępowaniach stosuje się przepisy o zaskarżaniu decyzji administracyjnych do sądu administracyjnego. "Odpowiedniość" stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oznacza stosowanie jednych przepisów wprost, bez żadnych modyfikacji lub zmian, a niektórych z nich z dostosowaniem do charakteru rozpatrywanej sprawy. Inaczej mówiąc, postępowanie w sprawach stopni i tytułu naukowego jest postępowaniem administracyjnym prowadzonym na podstawie odpowiednio stosowanych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, z odrębnościami wynikającymi z przepisów procesowych, zamieszczonych w powołanej powyżej ustawie. W związku z tym, do tego postępowania będą miały "odpowiednie" zastosowanie przepisy art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 Kpa, zgodnie z którymi organ administracji publicznej, a takim jest Centralna Komisja, ma obowiązek w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a podjęte rozstrzygnięcie należycie uzasadnić poprzez wskazanie podstawy faktycznej i prawnej. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika na podstawie jakich przepisów i na podstawie jakich dowodów Centralna Komisja wydała zaskarżoną decyzję, którą utrzymała w mocy decyzje poprzedzającą. Wobec braku uzasadnienia powyżej określonych decyzji, a w szczególności lakonicznych stwierdzeń w nich zawartych powoduje, że Sąd nie miał możliwości ocenić, czy postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją przebiegało zgodnie z obowiązującymi w tym postępowaniu zasadami określonymi w przedmiotowej ustawie, jak również w innych przepisach mających w sprawie zastosowanie. W niniejszej sprawie stwierdzić należy, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera niezbędnych elementów, o których mowa w art. 107 § 3 Kpa, przy czym ocena ta uwzględnia specyfikę przedmiotowego postępowania, a w szczególności, że decyzja podejmowana jest w wyniku tajnego głosowania. To, że organ nie miał w pełni obowiązku wypełnić dyspozycji zawartej w art. 107 § 3 Kpa nie oznacza, że swojego rozstrzygnięcia nie powinien uzasadnić w sposób umożliwiający Sądowi dokonanie kontroli podjętego rozstrzygnięcia. Stwierdzić zatem należy, iż w niniejszej sprawie Sąd nie miał podstaw aby przyjąć, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Jednocześnie podkreślić należy, że uzasadnienie zawarte w odpowiedzi na skargę nie może zastępować uzasadnienia stanowiska organu, które powinno być zawarte w uzasadnieniu decyzji. Rozpatrując ponownie sprawę organ zobowiązany jest usunąć stwierdzone uchybienia, a rozstrzygnięcie uzasadnić w sposób pozwalający na jego skontrolowanie. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 lit. a i c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji. O kosztach postępowania, na które składa się wpis sądowy w wysokości 200 (dwieście) złotych, koszty zastępstwa procesowego w wysokości 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych oraz opłata skarbowa za pełnomocnictwo w wysokości 17 (siedemnaście) złotych, Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art 205 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800, z późn. zm.).