I OSK 277/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz (spr.) Sędzia del. WSA Agnieszka Miernik po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 4 października 2017 r., sygn. akt: II SAB/Sz 88/17 w sprawie ze skargi R.P. na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w Goleniowie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 4 października 2017 r., sygn. akt: II SAB/Sz 88/17 w punkcie pierwszym oddalił skargę R.P. na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w Goleniowie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, w punkcie drugim przyznał pełnomocnikowi z urzędu zwrot kosztów udzielonej pomocy prawnej. Wyrok ten zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Pismem z dnia 14 maja 2017 r., opierając swoje żądanie o ustawę o dostępie do informacji publicznej, R.P. zwrócił się do Dyrektora Zakładu Karnego w Goleniowie o podanie danych osobowych funkcjonariuszy Zakładu, którzy pozostają ze sobą w stosunku małżeńskim, pokrewieństwa, powinowactwa oraz ich numerów służbowych, stopni i zajmowanych stanowisk oraz kim są, kto dla kogo kim jest. W odpowiedzi organ pismem z dnia 17 maja 2017 r. poinformował, że zgodnie z art. 159 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (t.j.: Dz.U. z 2017 r., poz. 631) małżonkowie, osoby pozostające ze sobą w stosunku pokrewieństwa do drugiego stopnia włącznie lub powinowactwa pierwszego stopnia oraz osoby pozostające ze sobą we wspólnym pożyciu nie mogą pełnić służby lub być zatrudnione w tej samej jednostce organizacyjnej, jeżeli powstałby między tymi osobami stosunek podległości służbowej. Następnie w piśmie z dnia 24 maja 2017 r. organ poinformował, że w ZK w Goleniowie nie pełnią służby i nie są zatrudnione osoby pozostające ze sobą w stosunku małżeństwa, pokrewieństwa do drugiego stopnia włącznie lub powinowactwa pierwszego stopnia, między którymi istnieje stosunek podległości służbowej. Natomiast informacja objęta wnioskiem nie stanowi informacji publicznej. Fakt istnienia stosunku małżeństwa, pokrewieństwa do drugiego stopnia włącznie lub powinowactwa pierwszego stopnia pomiędzy osobami pełniącymi służbę lub zatrudnionymi w tej samej jednostce nie ma związku z pełnieniem przez te osoby funkcji publicznej, jeżeli nie występuje pomiędzy nimi stosunek podległości służbowej. R.P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę pismem z dnia 21 maja 2017 r., uzupełnioną pismem pełnomocnika z dnia 27 września 2017 r., w którym pełnomocnik skarżącego wniósł o zobowiązanie organu do udzielenia wnioskowanej informacji, zasądzenie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości połowy dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego i kosztów postępowania, zarzucając organowi bezczynność w rozpoznaniu wniosku. Odpowiadając na skargę Dyrektor Zakładu Karnego wniósł o jej oddalenie, wskazując, iż w dniu 17 maja 2017 r. skarżący otrzymał pisemną odpowiedź organu informującą o treści art. 159 ustawy o Służbie Więziennej, zaś w dniu 24 maja 2017 r., organ uzupełnił udzieloną skarżącemu odpowiedź, poprzez wskazanie, iż w Zakładzie Karnym w Goleniowie nie pełnią służby i nie są zatrudnione osoby pozostające ze sobą w stosunku małżeństwa, pokrewieństwa do drugiego stopnia włącznie lub powinowactwa pierwszego stopnia, między którymi istnieje stosunek podległości służbowej. Odnośnie do wskazania konkretnych funkcjonariuszy/funkcjonariuszek, którzy pozostają ze sobą w stosunku pokrewieństwa, małżeństwa czy powinowactwa skarżący otrzymał odpowiedź, iż nie jest to informacja publiczna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalając skargę uznał, że skoro w dniu 24 maja 2017 r. organ udzielił skarżącemu odpowiedzi na pytanie, wskazując, że w Zakładzie Karnym w Goleniowie nie pełnią służby i nie są zatrudnione osoby pozostające z sobą w stosunku małżeństwa, pokrewieństwa do drugiego stopnia oraz powinowactwa, między którymi istnieje stosunek podległości służbowej, a zawarte we wniosku żądanie wymienienia "funkcjonariuszy, którzy pozostają ze sobą w stosunku małżeńskim i powinowactwa (z podaniem numerów służbowych, stopni, stanowisk oraz kim kto dla kogo jest)" nie stanowi informacji publicznej, to nie można zarzucić organowi bezczynności w rozpoznaniu wniosku, skoro odpowiedź na wniosek została udzielona przed upływem terminu określonego w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Sąd stwierdził także, że wniosek skarżącego w zakresie odnoszącym się jedynie do relacji prywatno-rodzinnych funkcjonariuszy pełniących służbę w Zakładzie Karnym w Goleniowie, a więc kto z kim pozostaje w stosunku małżeńskim, powinowactwa i pokrewieństwa, jeśli osoby te nie pozostają z sobą w stosunku podległości służbowej, nie mieści się w zakresie informacji publicznej. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł R.P. zaskarżając ten wyrok w całości, wnosząc o uchylenie wyroku w całości, rozpoznanie skargi, zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów postępowania kasacyjnego oraz kosztów poniesionych przed sądem I instancji (jednocześnie pełnomocnik zawarł oświadczenie, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części oraz zrzekł się rozprawy) oraz zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 2 ust. 1 w związku z art. 1 ust. 1 i art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej polegającą na uznaniu, że udzielenie informacji odnośnie do funkcjonariuszy, którzy pozostają ze sobą w stosunku małżeństwa i powinowactwa (z podaniem numerów służbowych, stopni, stanowisk oraz kim kto dla kogo jest), nie stanowi informacji publicznej, podczas gdy informacje te, jako dane dotyczące sposobu funkcjonowania jednego z podmiotów zobligowanych na mocy art. 4 ust. 1 ustawy do udostępnienia informacji publicznej posiadają przymiot takiej informacji i winne jako takie zostać udostępnione w formie i terminach określonych w przepisach ustawy. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zawarto argumentację prowadzącą do wniosku, że wnioskodawca miał na celu interes publiczny, jakim jest transparentność funkcjonowania zakładu karnego. Wniosek nie wkracza w sferę życia prywatnego funkcjonariuszy, bowiem ma na celu ustalenie, że zakład karny we wszystkich postaciach i aspektach swej działalności spełnia warunek przejrzystości (powołano się na wyrok SN z dnia 8 grudnia 2015 r., I PO 2/15). Zdaniem skarżącego kasacyjnie, odmowa w sposób nieuzasadniony uniemożliwia skarżącemu kontrolę zakładu karnego, do której uprawnienie wynika z przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, a działanie organu co najmniej kwestionuje transparentność oraz przejrzystość w zakresie wykonywania zadań publicznych. Żądana wnioskiem informacja powinna zostać udostępniona, ponieważ nie znajduje uzasadnienia odmowa z powołaniem się na ustawę o Służbie Więziennej, skoro to, czy informacja jest publiczna nie wynika z innych ustaw i realizacja uprawnienia nie jest uzależniona od spełnienia przesłanek zawartych w innych ustawach. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie, zasądzenie kosztów postępowania na rzecz organu oraz zrzekł się rozprawy. Podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, wskazał, że udzielił informacji publicznej, a w pozostałym zakresie poinformował ze wniosek nie dotyczy informacji publicznej. Nadto organ zwrócił uwagę, że skarżący nadużywa prawa do informacji publicznej ponieważ składając liczne wnioski (w 2017 r. 208 wniosków) w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej usiłuje uzyskać wpływ na decyzje funkcjonariuszy Zakładu Karnego, wykorzystując informacje do celów prywatnych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Z kolei według 182 § 3 p.p.s.a. na posiedzeniu niejawnym Naczelny Sąd Administracyjny orzeka w składzie jednego sędziego, a w przypadkach, o których mowa w § 2, w składzie trzech sędziów. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca kasacyjnie złożyła stosowny wniosek, a strona przeciwna nie przedstawiła odmiennych wniosków procesowych skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.). Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. W niniejszej sprawie zarzucono Sądowi I instancji błędną wykładnię art. 1 ust. 1 w związku z art. 2 ust. 1 oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j.: Dz.U. z 2016 r., poz. 1764) – dalej: u.d.i.p., prowadzącą do stwierdzenia, że informacja o funkcjonariuszach, którzy pozostają ze sobą w stosunku małżeństwa i powinowactwa nie stanowi informacji publicznej. Zarzut ten nie mógł zostać uznany za zasadny. Wyjaśnić należy, że zakres prawa do informacji publicznej został określony w Konstytucji RP poprzez wskazanie przedmiotu informacji publicznej oraz form dostępu do tej informacji. Przedmiot informacji publicznej określa przepis art. 61 ust. 1 Konstytucji RP wskazujący czego dotyczy informacja publiczna, a formy dostępu do tej informacji wskazuje art. 61 ust. 2 Konstytucji RP. Przepis art. 61 ust. 1 Konstytucji RP wiąże pojęcie "prawa do uzyskiwania informacji" z działalnością podmiotów wskazanych w Konstytucji, a nie wyłącznie z samymi podmiotami, w oderwaniu od wykonywanej przez nie działalności. Zgodnie z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP "prawo do uzyskiwania informacji" to prawo do informacji o "działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne", co oznacza, że jest to prawo do informacji o działalności organów władzy publicznej oraz o działalności osób pełniących funkcje publiczne. Ponadto prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji "o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa", co oznacza, że jest to prawo do informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego oraz prawo do informacji o działalności innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do informacji publicznej to zatem prawo do informacji o działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP, co oznacza, że informacja dotycząca tych podmiotów, lecz wykraczająca poza granice ich działalności nie jest informacją publiczną. Dla określenia wyznaczonego konstytucyjnie zakresu prawa do informacji istotne jest zatem ustalenie rozumienia pojęcia "działalności" organów władzy publicznej, osób pełniących funkcje publiczne, organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Przyjęte w języku polskim rozumienie pojęcia działalności oznacza "ogół działań, czynności, starań podejmowanych w określonym celu, zakresie" (por. B. Dunaj (red.): Słownik współczesnego języka polskiego, Tom 1, Warszawa 1999, s. 216). Jest to zatem aktywność ukierunkowana na wypełnienie określonego zadania i zrealizowanie określonego celu, a nie jakakolwiek aktywność. Odniesienie przez prawodawcę konstytucyjnego pojęcia "działalności" użytego w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP do działalności takich podmiotów jak organy władzy publicznej, osoby pełniące funkcje publiczne, organy samorządu gospodarczego i zawodowego oraz inne osoby oraz jednostki organizacyjne w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, uzasadnia wniosek, że prawo do informacji, o jakiej mowa w tym przepisie, obejmuje informację o takiej aktywności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP, która ukierunkowana jest na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych. Pojęcie "informacji publicznej" ustawodawca określił w przepisach art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p., wskazując, że informacją taką jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ust. 1 i 2 ustawy. W przepisach u.d.i.p. nie zdefiniowano pojęcia "sprawy publicznej", niewątpliwie jednak sprawy publiczne są to sprawy związane z istnieniem i funkcjonowaniem określonej wspólnoty publicznoprawnej. Określenie sprawy jako "publicznej" wskazuje, że jest to sprawa ogółu i koresponduje w znacznym stopniu z pojęciem dobra wspólnego (dobra ogółu). Takie rozumienie pojęcia "sprawa publiczna" związane właśnie z władzą publiczną i wspólnotą publicznoprawną oraz jej funkcjonowaniem trafnie akcentuje się w doktrynie i orzecznictwie (zob.: H. Izdebski: Samorząd terytorialny. Podstawy ustroju i działalności, Warszawa 2004, s. 209; wyrok NSA z dnia 30 września 2009 r., I OSK 2093/14). Sprawy niezwiązane ze wspólnotą publiczną – określane czasami w piśmiennictwie jako sprawy "sfery prywatnej" (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska: Ustawa o dostępie do informacji publicznej, Warszawa 2016, Lex 2016, Komentarz do art. 1, t. 4; por. wyrok NSA z dnia 14 września 2010 r., I OSK 1035/10), tj. dotyczące kwestii właśnie prywatnych, osobistych, intymnych (dane osobowe, życie prywatne, rodzinne), związanych z dobrami osobistymi (M. Jabłoński, Udostępnianie informacji publicznej w trybie wnioskowym, Wrocław 2009, s. 151), nie są sprawami publicznymi, z kolei sprawy wspólnoty publicznej zawsze są sprawami publicznymi. Skoro ustawowe pojęcie sprawy publicznej rozumiane jako sprawa wspólnoty publicznej i wyznaczające ustawowy zakres prawa do informacji publicznej nie może być wykładane w sposób prowadzący do rozszerzenia konstytucyjnych granic tego prawa, to przyjąć należy, że sprawa publiczna oznacza przejaw działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP w jej rozumieniu wynikającym z unormowań Konstytucji RP, tj. takiej aktywności tych podmiotów, która ukierunkowana jest na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych, co nie jest tożsame z każdym przejawem aktywności tych podmiotów. Wykładnia prokonstytucyjna art. 6 u.d.i.p. prowadzi do wniosku, że informacją o sprawie publicznej jest więc również informacja o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy oraz zasadach ich funkcjonowania, jedynie w zakresie dotyczącym działalności tych podmiotów. Koresponduje z tą wykładnią treść art. 4 ust. 1 u.d.i.p. eksponująca element "wykonywania zadań publicznych" przez podmioty będące adresatami roszczeń o udostępnienie informacji publicznej, czyli zadań, które cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie (zob. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2010 r., I OSK 851/10, LEX nr 737513). Powyższe rozumienie istoty sprawy publicznej, a w konsekwencji i informacji publicznej – odkodowywane z treści art. 61 Konstytucji RP i unormowań ustawy o dostępie do informacji publicznej – przyjmowane jest w orzecznictwie sądów administracyjnych. Zgodnie z ugruntowanymi już poglądami orzecznictwa, wypracowanymi na tle analizy art. 1 ust. 1, jak i precyzującego go art. 6 ust. 1 i 2 w związku z art. 4 ustawy o dostępie do informacji publicznej, informacją taką jest każda informacja wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Status informacji publicznej uzyskuje przy tym taka informacja, która związana jest z funkcjonowaniem wspólnoty publicznoprawnej (państwa). Wskazuje się zatem, że informacją publiczną są informacje dotyczące wykonywania zadań publicznych, w tym gospodarowania mieniem publicznym, utrwalone na nośniku w formie pisemnej, dźwiękowej, wizualnej lub audiowizualnej, eksponując powiązania informacji publicznej z dynamiczną działalnością państwa, jako organizatora życia społeczno-gospodarczego z jednoczesnym wskazaniem, że w demokratycznym państwie prawa jak najszerszy katalog informacji musi być przedmiotem kontroli społecznej (wyroki: NSA z dnia 31 maja 2004 r., OSK 205/04, WSA w Warszawie: z dnia 28 stycznia 2009 r., II SA/Wa 1542/08, z dnia 12 października 2010 r., II SA/Wa 933/10, z dnia 10 listopada 2010 r., II SAB/Wa 117/09). Mając na uwadze powyższe uwagi należy zatem przyjąć, że wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej jest wniosek, który jednocześnie dotyczy: 1) informacji rozumianej jako powiadomienie, zakomunikowanie czegoś, wiadomość, pouczenie (Uniwersalny Słownik Języka Polskiego, Tom A-J, red. S. Dubisz, Warszawa 2008, s. 1212) czyli oświadczenia wiedzy, które – na co wskazuje analiza art. 6 cyt. ustawy – dotyczy określonych faktów, tj. czynności i zachowań podmiotu wykonującego zadania publiczne podejmowanych w zakresie wykonywania takiego zadania; 2) informacji istniejącej i znajdującej się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego do jej udzielenia; 3) informacji w zakresie spraw publicznych rozumianych jako przejaw działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP w jej rozumieniu wynikającym z unormowań Konstytucji RP, tj. takiej aktywności tych podmiotów, która ukierunkowana jest na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych. A contrario, jeżeli informacja dotyczy sfery prywatnej, niezwiązanej z działalnością państwa, to nie będąc informacją publiczną nie podlega udostępnieniu, nawet jeżeli znajduje się w posiadaniu organu. Skarżący kasacyjnie wyprowadził zatem błędne wnioski z istoty informacji publicznej, usiłując wykazać, że dane o związkach osobistych i rodzinnych funkcjonariuszy stanowią dane o sposobie funkcjonowania podmiotu. Wskazanie informacji o związkach małżeńskich i powinowactwie funkcjonariuszy nie zobrazuje bowiem w jakikolwiek sposób wiedzy o działalności podmiotu ani o sposobie jego funkcjonowania. Informacja o powiązaniach rodzinnych funkcjonariuszy pozostaje poza sferą wyznaczonej przepisami informacji publicznej, a dotyczy ściśle sfery prywatnej funkcjonariuszy. Jako taka nie jest informacją mogącą podlegać udostępnieniu w oparciu i na zasadach określonych przepisami u.d.i.p. Nie ma zatem racji skarżący kasacyjnie powołując się na transparentność funkcjonowania organów władzy jako uzasadnienie dostępu do danych o sferze prywatnej. Transparentność działania organów może bowiem dotyczyć wyłącznie działalności realizowanej przez organy w oparciu o ustawowe kompetencje. W tej sytuacji nie można było Sądowi I instancji skutecznie zarzucić dokonania błędnej wykładni art. 1 ust. 1 u.d.i.p. i oddalenia z tego powodu skargi na bezczynność organu, skoro żądana wnioskiem informacja nie stanowiła informacji publicznej, a organ prawidłowo i w przepisanym terminie poinformował wnioskodawcę o braku podstaw do uznania, że wniosek dotyczy informacji publicznej. Nie mógł więc być tym samym uwzględniony zarzut błędnej wykładni art. 2 ust. 1 u.d.i.p. oraz ar. 5 ust. 2 u.d..p., skoro w istocie wnioskowana informacja nie stanowiła informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p., a skarżącemu nie odmówiono dostępu do informacji publicznej, także z powołaniem się na określone w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. ograniczenia. Nie mógł także stanowić wsparcia argumentacji skargi kasacyjnej powołany wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 grudnia 2015 r., przy czym wydaje się, że skarżącemu kasacyjnie chodziło o sprawę o sygn. akt: II PO 2/15. W sprawie tej Sąd Najwyższy podjął bowiem rozstrzygnięcie uwzględniając zarzuty procesowe i wskazał wyłącznie, że obowiązek udostępniania informacji publicznej w trybie ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej w tej sprawie nie wynikałby z samego posiadania i dysponowania majątkiem Skarbu Państwa lecz z wykonywania zadań publicznych (zadań władzy publicznej) - art. 1 ust. 1 tej ustawy w związku z art. 61 ust. 1 ustawy zasadniczej. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia. W niniejszej sprawie nie zachodziły podstawy do uwzględnienia wniosku organu o zwrot kosztów postępowania. Zgodnie z art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w razie oddalenia skargi kasacyjnej strona, która wniosła skargę kasacyjną, obowiązana jest zwrócić niezbędne koszty postępowania kasacyjnego (...). Do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu oraz równowartość zarobku lub dochodu utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Organ w postępowaniu tym kosztów sądowych nie poniósł. Do niezbędnych kosztów postępowania zalicza się wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika, w kwocie nie wyższej niż określonej w przepisach odrębnych, jednakże, chociaż sporządzono i wniesiono w terminie odpowiedź na skargę kasacyjną, to organ nie korzystał z zastępstwa procesowego, co tym bardziej czyniło niezasadnym wniosek o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego. Odnośnie do wniosku pełnomocnika skarżącego kasacyjnie o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania "w tym kosztów postępowania kasacyjnego oraz kosztów poniesionych przed sądem I instancji" zwrócić uwagę należy, że skarżący został w niniejszej sprawie zwolniony od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych i przyznano mu pełnomocnika w ramach instytucji prawa pomocy. Wniosek nie mógłby zatem być uwzględniony nawet gdyby skarga kasacyjna była zasadna. Jednocześnie pełnomocnik zawarł oświadczenie, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części. Oświadczenie to stanowi element wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, który winien być kierowany do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, z uwzględnieniem, że Sąd ten w zaskarżonym wyroku przyznał pełnomocnikowi zwrot kosztów udzielonej pomocy prawnej.