II GZ 69/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Cezary Pryca po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Głównego Inspektora Transportu Drogowego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 4 października 2017 r. sygn. akt III SA/Łd 686/17 w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 4 października 2017 r., sygn. akt III SA/Łd 686/17 w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2017 r. nr: [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, zwanej dalej: p.p.s.a.) zawiesił z urzędu postępowanie sądowe. Sąd I instancji w uzasadnieniu postanowienia stwierdził, że rozstrzygnięcie tej sprawy zależy od udzielenia przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: TSUE) odpowiedzi na pytania prejudycjalne zadane w sprawie C-434/15 Asociación Profesional Elite Taxi przeciwko Uber Spain. Sąd wskazał, że istota niniejszej sprawy sprowadza się do rozstrzygnięcia dwóch kwestii po pierwsze, czy skarżący wykonywał transport drogowy w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym, czy też była to działalność, do której przepisy tej ustawy nie mają zastosowania, a także czy podmiotem podejmującym i wykonującym transport drogowy był skarżący - kierowca, czy też podmiot łączący za pośrednictwem platformy internetowej kierowcę z pasażerem. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył Główny Inspektor Transportu Drogowego zaskarżając je w całości i wnosząc o jego uchylenie przez NSA, ewentualnie przez Sąd I instancji na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a. Zaskarżonemu postanowieniu organ zarzucił naruszenie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez przyjęcie przez Sąd I instancji, że w sprawie zachodzi podstawa do zawieszenia postępowania z uwagi na toczące się przed TSUE postępowanie w sprawie C-434/15, podczas gdy wynik tego postępowania nie pozostaje w bezpośrednim związku z wynikiem postępowania toczącego się ze skargi skarżącego wniesionej w tej sprawie, a tym samym nie zachodzą przesłanki uzasadniające zawieszenie tego postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu, sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Zależność rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej od wyniku innego toczącego się postępowania, jako przesłanka zawieszenia (zagadnienie wstępne, prejudycjalne) występuje w sytuacji, w której uprzednie rozstrzygnięcie określonego zagadnienia, które występuje w sprawie, może wpływać na wynik postępowania, co w rezultacie uzasadnia celowość wstrzymania czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym do czasu rozstrzygnięcia tej istotnej kwestii. Przez zagadnienie wstępne (kwestię prejudycjalną) rozumieć więc należy przeszkodę powstającą lub ujawniającą się w toku postępowania sądowego, której usunięcie jest istotne z punktu widzenia możliwości realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego i ma bezpośredni wpływ na jego wynik (por. wyrok NSA z 19 kwietnia 2006 r., w sprawie sygn. akt I FSK 845/05, dostępne na: https://cbois.nsa.gov.pl). Zawieszenie postępowania z przyczyn enumeratywnie wymienionych w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. ma charakter fakultatywny i zależy od uznania sądu, które oczywiście nie może być dowolne. Skoro określona w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przesłanka zawieszenia postępowania ma charakter fakultatywny, to sąd zobowiązany jest każdorazowo rozważyć i wykazać, czy zawieszenie postępowania jest uzasadnione. W rozpoznawanej sprawie, Sąd I instancji nie uzasadnił jednak zawieszenia z urzędu postępowania sądowoadministracyjnego, bowiem nie wykazał, a nawet nie podjął próby wykazania zależności rozstrzygnięcia tej sprawy od wyniku innego toczącego się postępowania (powołując się jedynie na postępowanie toczące się przed TSUE w sprawie C-434/15). Sąd I instancji przyjął w zaskarżonym postanowieniu, że okoliczności stanu faktycznego sprawy (skarżący posługiwał się aplikacją firmy Uber, która kojarzy na określony przejazd pasażera z kierowcą nieprowadzącym zarejestrowanej działalności) uzasadniają potrzebę zawieszenia postępowania w tej sprawie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. do czasu udzielenia odpowiedzi przez TSUE na zadane pytania prejudycjalne w sprawie C-434/15, dotyczącej kwalifikacji na gruncie prawa europejskiego usług świadczonych przez firmę Uber. Sąd I instancji nie wykazał jednak istnienia związku pomiędzy sprawą rozpoznawaną w tym postępowaniu, a kwestią będącą przedmiotem postępowania prejudycjalnego, podczas gdy związek ten polega na tym, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego stanowi podstawę rozstrzygnięcia sprawy sądowej i ma bezpośredni wpływ na jej wynik. Sąd I instancji nie ocenił znaczenia treści pytań prejudycjalnych zadanych w sprawie C-434/15, ani też nie wyjaśnił dlaczego – jego zdaniem – odpowiedź TSUE na te pytania będzie miała bezpośredni wpływ na wynik tego postępowania. Ponadto, operując pewnym marginesem dyskrecjonalności wynikającym z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przy ocenie zasadności (bądź braku zasadności) zawieszenia postępowania na podstawie tego przepisu, Sąd nie mógł pomijać także tych kryteriów tejże oceny, które odnoszą się do względów ekonomiki procesowej, celowości oraz sprawiedliwości. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.