I OZ 125/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA - Małgorzata Jaśkowska po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 9 października 2017 r., sygn. akt II SA/Bd 1057/17 odmawiające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi T. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne postanawia: oddalić zażalenie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 9 października 2017 r., sygn. akt II SA/Bd 1057/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie skierowania T. J. na badania psychologiczne. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że decyzją z dnia [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta T. z dnia [...] nr [...] o skierowaniu T. J. na badania psychologiczne. W skardze na powyższą decyzję T. J. wniósł o wstrzymanie jej wykonania. Zdaniem skarżącego zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa i nie powinna nieść za sobą skutku w postaci pozbawienia skarżącego prawa jazdy. WSA w Bydgoszczy wskazał, że skarżący domagał się wstrzymania wykonania decyzji w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne. Na poparcie powyższego żądania nie podniósł jednak żadnej argumentacji. Sąd I instancji wyjaśnił, że całe uzasadnienie skargi, w której przedmiotowy wniosek jest zawarty, zawiera bowiem tylko merytoryczne zarzuty wobec kwestionowanego rozstrzygnięcia. Z uwagi na powyższe WSA w Bydgoszczy nie był w stanie ocenić, czy w przypadku strony zasadne jest udzielenie jej tymczasowej ochrony w postępowaniu sądowym. Sąd I instancji wskazał, że możliwość taką przewiduje art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) – zwanej dalej: "P.p.s.a.", zgodnie z którym wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności będących jej przedmiotem. Natomiast stosownie do treści art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. WSA w Bydgoszczy wyjaśnił, że orzekając o wstrzymaniu lub odmowie wstrzymania zaskarżonego aktu sąd dokonuje oceny, czy w sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a. Nieodzowne jest w jej ramach wykazanie zaistnienia jednej z przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a., tj. zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Możliwość wystąpienia szkody lub trudnych do odwrócenia skutków przez wydanie danej decyzji musi być natomiast realna i poparta rzeczowymi dowodami źródłowymi. Strona na gruncie art. 61 § 3 P.p.s.a. zobowiązana jest zatem skonkretyzować rodzaj szkody grożącej jej na skutek wykonania zaskarżonej decyzji. Wskazanie szkody bez jej uprawdopodobnienia uniemożliwia pozytywną ocenę wniosku (por.: postanowienie NSA z 20 stycznia 2016 r., sygn. akt I OZ 1866/15; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Dokonując oceny złożonego wniosku w okolicznościach przedmiotowej sprawy Sąd I instancji stwierdził, że skarżący nie uprawdopodobnił, że zachodzą ustawowe przesłanki wstrzymania wykonania decyzji. Podkreślił, że nałożony na skarżącego obowiązek poddania się badaniu psychologicznemu ma zaś na celu stwierdzenie istnienia bądź nieistnienia przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami. Jego niedopełnienie nie skutkuje bezpośrednio utratą uprawnień do kierowania pojazdami. Skierowanie na badanie psychologiczne ma jedynie na celu wyjaśnienie wątpliwości, co do stanu psychicznego osoby, która narusza przepisy ruchu drogowego. Wykonanie zaskarżonego aktu nie jest również przymusowe, co oznacza, że skarżący może nie zgłosić się na badanie. Co prawda niepoddanie się badaniu prowadzi do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, jednakże to nie decyzja o skierowaniu na badanie, lecz zachowanie strony wywołuje takie konsekwencje. Gdyby skarżący wykonał ostateczną decyzję i poddał się badaniom nie doszłoby do zatrzymania prawa jazdy. Skarżący powinien liczyć się z tym, że skoro organ nie wstrzymał wykonania zaskarżonej decyzji to jest ona wykonalna i aby uniknąć negatywnych skutków należy ją wykonać. Przeciwne rozumowanie i uwzględnienie tej okoliczności prowadziłoby do swoistego nagrodzenia skarżącego za to niewłaściwe zachowanie. Mając na względzie przywołane okoliczności sprawy, WSA w Bydgoszczy uznał, że wykonanie przez skarżącego badania nie zrodzi zatem trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. i na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. orzekł o odmowie wstrzymania zaskarżonej decyzji. Na powyższe postanowienie skarżący złożył zażalenie z dnia 3 listopada 2017 r., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania przez WSA w Bydgoszczy. Skarżący wskazał, że we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podnosił, że przekroczenie limitu punktów karnych nastąpiło na skutek nie jego działań, lecz innej nieustalonej osoby, która posługuje się jego skradzionymi dokumentami. Argumentował, że jest zawodowym kierowcą, prowadzi firmę transportową, a odebranie mu uprawnień będzie skutkowało dla niego utratą pracy i brakiem pieniędzy na utrzymanie rodziny. Dodał, że zerwanie umów z kontrahentami skutkować będzie dla niego kolejnymi obciążeniami. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 61 § 3 P.p.s.a., Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy. Domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, skarżący musi wykazać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia tym aktem znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niezbędne jest wskazanie na konkretne okoliczności pozwalające ocenić, czy wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Podkreślenia wymaga, że wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Ogólnikowe zaś twierdzenia strony, pozbawione szerszego uzasadnienia, a tym bardziej ich brak, nie może stanowić podstawy do orzeczenia przez Sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Mając powyższe na uwadze, należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, że skarżący we wniosku nie wskazał, ani nie udokumentował konkretnych okoliczności, które mogłyby spowodować możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Za takie nie można było bowiem uznać argumenty, że to nie on popełnił wszystkie zarzucone mu wykroczenia. Przytoczenie okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu dopiero w zażaleniu na postanowienie Sądu I instancji nie stanowi wystarczającej podstawy do uchylenia tego orzeczenia, gdyż w takiej sytuacji nie można WSA w Bydgoszczy zarzucić naruszenia prawa. Na marginesie podkreślić należy, że kontrolowana decyzja utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o skierowaniu skarżącego na badania psychologiczne sama w sobie nie oznacza pozbawienia go uprawnienia do kierowania pojazdami. Wykonanie tej decyzji, czyli sam fakt poddania się badaniom psychologicznym, nie rodzi niebezpieczeństwa wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Badania takie mają bowiem na celu jedynie ustalenie istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami. Dopiero ewentualne nieprzedstawienie orzeczenia psychologicznego o istnieniu lub braku przeciwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, skutkuje wydaniem decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, jednak sprawa w tym przedmiocie stanowi odrębne postępowanie. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny - działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.