II OSK 1279/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Teresa Zyglewska Sędziowie sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak sędzia del. WSA Mirosław Gdesz /spr./ Protokolant starszy inspektor sądowy Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2020 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Przedsiębiorstwa [...] S.A. z siedzibą w R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 października 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 1762/17 w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa [...] S.A. z siedzibą w R. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na nabycie nieruchomości rolnej oddala skargę kasacyjną. 1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 16 października 2017 r. sygn. IV SA/Wa 1762/17, oddalił skargę Przedsiębiorstwa [...] S.A. z siedzibą w R. (dalej skarżąca spółka) na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] maja 2017 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezesa Agencji Nieruchomości Rolnych z [...] listopada 2016 r., w przedmiocie niewyrażenia zgody na nabycie przez skarżącą spółkę nieruchomości położonej w obrębie [...], gmina [...], powiat [...], woj. podkarpackie, oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] o powierzchni 0,3401 ha, z uwagi na wystąpienie przeszkody polegającej na tym, że w wyniku planowanego nabycia doszłoby do nadmiernej koncentracji gruntów rolnych przez nabywcę. W ocenie Sądu I instancji nie ma żadnych wątpliwości, że przedmiotową nieruchomość, stanowiącą według ewidencji gruntów użytki rolne, przy tym w przeważającej części grunty orne najwyższej jakości (I klasa bonitacyjna), należy obligatoryjnie traktować jako nieruchomość rolną w rozumieniu art. 461 Kc. Fakt istnienia na tej nieruchomości złoża kruszywa naturalnego (dotąd nie eksploatowanego) nie może być w żadnym wypadku utożsamiany z ustaniem (i to nieodwracalnym) możliwości prowadzenia na niej produkcji rolnej. Tym samym, z racji braku planu miejscowego, przeznaczającego przedmiotową nieruchomość na cele inne niż rolne, należało konsekwentnie uznać, iż nieruchomość ta spełnia jednocześnie kryteria nieruchomości rolnej, wskazane w art. 2 pkt 1 z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 2052 ze zm.; zwanej dalej: ukur), co przesądza o przedmiotowości postępowania przeprowadzonego przez Prezesa ANR i Ministra i o prawidłowości wydanych w sprawie decyzji. 2. Skarżąca spółka wniosła od powyższego wyroku skargę kasacyjną, zaskarżając go w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisów art. 461 Kc w zw. z art. 2 pkt 1 ukur. W związku z powyższym w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania lub uchylenie wydanych w sprawie rozstrzygnięć i umorzenie postępowania, jako bezprzedmiotowego oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3.1. Skarga kasacyjna okazała się niezasadna. 3.2. W postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego Sądu (art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2019 r., poz. 12325 ze zm.; zwanej dalej: Ppsa). Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonych przez przyjęte w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania. Ta jednak nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie. Przy tym zgodnie z art. 193 zd. drugie Ppsa uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną ogranicza się wyłącznie do oceny zarzutów skargi kasacyjnej w oparciu o stan faktyczny przyjęty w orzeczeniu przez Sąd I instancji. 3.3. Wbrew zarzutowi skargi kasacyjnej, Sąd I instancji dokonał prawidłowej wykładni art. 461 Kc w zw. z art. 2 pkt 1 ukur. Nie ulega wątpliwości, że nieruchomość ma charakter rolny, co wynika wprost z rodzajów użytków ujawnionych w ewidencji gruntów i nie jest objęta ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego. Ta okoliczność przesądza o możliwości wykorzystania ich do prowadzenia działalności wytwórczej w rolnictwie w zakresie produkcji roślinnej i zwierzęcej i decyduje o ich charakterze. To, że tereny na których znajduje się sporna nieruchomość są objęte eksploatacją kopalin nie ma zatem żadnego znaczenia dla oceny czy nieruchomość ma charakter rolny. Podobnie jak wskazywane przez skarżącą spółkę okoliczności dotyczące tego, że nieruchomość jest położna w granicach administracyjnych miasta [...] i na nieruchomości znajduje się udokumentowane złoże kruszywa naturalnego. Rolny charakter przedmiotowej nieruchomości jest bezdyskusyjny z uwagi na rodzaj użytków ujawniony w ewidencji gruntów. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 Ppsa, skargę kasacyjną oddalił.