I GZ 146/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 stycznia 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 1384/16 w zakresie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi R. W. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 30 stycznia 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 1384/16, odrzucił wniosek R. W. o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej od wyroku tego Sądu z 26 kwietnia 2017 r., w sprawie ze skargi R. W. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości. Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy: Wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2017 r., doręczonym skarżącemu wraz z uzasadnieniem w dniu 5 czerwca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę strony. W piśmie procesowym z 8 września 2017 r. strona zawarła m.in. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku. Skarżący podniósł, iż nie był w stanie złożyć skargi kasacyjnej w ustawowym terminie, bowiem choruje na serce i nadciśnienie tętnicze i często przebywa na zwolnieniach lekarskich albo w szpitalu. Dodał, że w okresie w którym zapadł wyrok WSA w Warszawie również chorował, co spowodowało niemożność skierowania skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wyjaśnił, iż nie był w stanie fizycznie udać się do prawnika celem sporządzenia skargi i przedstawienia swoich racji. Do wniosku skarżący załączył zaświadczenie z Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z 7 września 2017 r. o przyznaniu stronie zasiłku chorobowego z tytułu niezdolności do pracy w okresie od 25 października 2016 r. do 31 sierpnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważył, że strona, jako przyczynę uchybienia terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej wskazała zły stan zdrowia spowodowany chorobami serca i nadciśnieniem tętniczym, który to stan trwał w czasie biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie. Na potwierdzenie powyższej okoliczności skarżący do wniosku załączył zaświadczenie z KRUS o przyznaniu stronie zasiłku chorobowego z tytułu niezdolności do pracy. Z treści ww. zaświadczenia wynikało, iż zasiłek chorobowy przyznany był stronie na okres od 25 października 2016 r. do 31 sierpnia 2017 r. Wskazany w zaświadczeniu okres w całości obejmował zatem trzydziestodniowy termin na wniesienie skargi kasacyjnej, który upływał 5 lipca 2017 r. Jednocześnie, zgodnie z treścią ww. zaświadczenia, 31 sierpnia 2017 r. ustała przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej, a zatem wniosek o jego przywrócenie strona winna była wnieść najpóźniej w dniu 7 września 2017 r. Pismo zawierające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej złożono natomiast 8 września 2017 r., a zatem z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) Biorąc pod uwagę fakt, iż strona złożyła przedmiotowy wniosek z uchybieniem siedmiodniowego terminu Sąd I instancji wniosek odrzucił. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, wnosząc o jego uchylenie i przywrócenie terminu. W uzasadnieniu podniósł, że jest tylko rolnikiem i nie zna się na przepisach prawa, poza tym jego zdaniem "w pouczeniach, które otrzymywał od Sądu też nic nie było, o tym, iż jest na to jakiś termin i dodatkowo bardzo krótki". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Wniosek o przywrócenie terminu powinien zatem powoływać okoliczności wskazujące na brak winy strony w uchybieniu terminu, które uprawdopodobnią zasadność tego wniosku. Z brakiem winy mamy do czynienia w przypadku zaistnienia niezależnych od strony i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, które miały bezpośredni wpływ na przekroczenie terminu. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa. Warunkiem przywrócenia terminu jest zatem uprawdopodobnienie braku winy strony w jego uchybieniu, przy czym pojęcie winy należy rozumieć w sposób obiektywny – wymagając od strony staranności. W przedmiotowej sprawie, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, trafnie Sąd I instancji przyjął, że termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej upłynął 7 września 2017 r. Z akt sprawy wynika bowiem, że skarżącemu doręczono wyrok Sądu I instancji z dnia 26 kwietnia 2017 r., wraz z uzasadnieniem w dniu 5 czerwca 2017 r. Natomiast z treści zaświadczenia z KRUS wynikało, iż zasiłek chorobowy przyznany był stronie na okres od 25 października 2016 r. do 31 sierpnia 2017 r. Wskazany w zaświadczeniu okres w całości obejmował zatem trzydziestodniowy termin na wniesienie skargi kasacyjnej. Jednocześnie, zgodnie z treścią zaświadczenia, 31 sierpnia 2017 r. ustała przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej, a zatem wniosek o jego przywrócenie strona winna była wnieść najpóźniej w dniu 7 września 2017 r. Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej 8 września 2017 r., a zatem wniosek ten prawidłowo został odrzucony przez Sąd I instancji na podstawie art. 88 p.p.s.a. Odnosząc się natomiast do argumentacji zawartej w zażaleniu, iż ewentualne niedochowanie terminu jest przez niego niezawinione, gdyż wynika z nieznajomości przepisów prawa, jak już powyższej wskazano, nie może stanowić podstawy do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu. Nieznajomość prawa nie jest bowiem okolicznością uzasadniającą przywrócenie terminu. Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.