I SA/Wa 1458/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Gabriela Nowak po rozpoznaniu w dniu 19 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Gminy D. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Gminy D. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 4 sierpnia 2017 r. Gmina D. (dalej jako: skarżący) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] , w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości. W treści skargi zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że skarżący otrzymał kilkadziesiąt decyzji Wojewody [...], a następnie utrzymujących je w mocy decyzji Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej. Podano także, że na podstawie tych decyzji Starostwo Powiatowe w S. Wydział Geodezji, Kartografii i Katastru zaczęło zawiadamiać o zmianach, mimo że od decyzji Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej wniesiona została skarga. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie przez sąd administracyjny wykonania aktu lub czynności określony został w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) i ma on charakter zamknięty. Stosownie do treści tego przepisu po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z treści powołanego przepisu wynika, że konieczną przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek wykazania tych okoliczności spoczywa na stronie skarżącej. Przy czym podkreślić trzeba, że orzeczenie dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ma charakter fakultatywny, o czym świadczy użyty w powyższym przepisie zwrot "sąd może". Oznacza to, że Sąd może, lecz nie musi wstrzymać wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nawet, jeżeli stwierdzi, iż w danej sprawie występują przesłanki określone w art. 61 § 3 powołanej ustawy. Istotne też jest, że na tym etapie postępowania Sąd nie dokonuje oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wstrzymanie wykonania decyzji ma zatem charakter wyjątkowy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. W szczególności będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który w skutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia starty na życiu i zdrowiu. W doktrynie i orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony ponadto został pogląd, że przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Wobec tego nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a więc nie każdy wymaga wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania te spośród aktów prawnych, które dla sprowadzenia stanu prawnego lub faktycznego w nim określonego nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych. W rzeczywistości więc wykonania aktu administracji dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania oraz aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki (postanowienie WSA w Warszawie z dnia 16 stycznia 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 2996/13). W rozpoznawanej sprawie wniosek zawarty w skardze dotyczy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, mocą której stwierdzono nabycie z mocy prawa przez gminę prawa własności nieruchomości, a więc ze swej istoty decyzji nienadającej się do wykonania. Decyzje organów administracji w przedmiocie nabycia z mocy prawa własności nieruchomości mają co do zasady charakter deklaratoryjny. Decyzja taka nie wymaga żadnej czynności, którą strona mogłaby lub musiała wykonać dobrowolnie bądź w drodze egzekucji administracyjnej, aby doprowadzić do stanu, który jest zgodny z rozstrzygnięciem w niej zawartym. Nie przyznaje ona także stronie żadnych uprawnień ani nie nakłada na nią żadnych obowiązków. Konsekwencją niewykonalności zaskarżonej decyzji jest niemożność wywołania przez nią niebezpieczeństwa wyrządzenia szkody oraz powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem Sądu ponadto strona skarżąca nie przedstawiła argumentów, które przemawiałyby za istnieniem okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nie można bowiem uznać, że argumentem takim jest powoływana przez skarżącą okoliczność, że Starostwo Powiatowe w S. Wydział Geodezji, Kartografii i Katastru "zaczęło zawiadamiać o zmianach", zwłaszcza, że w żaden sposób nie wskazano o jakie konkretnie zmiany chodzi. Trudno zatem mówić o nieodwracalności skutków wykonania zaskarżonej decyzji. Strona skarżąca w żaden sposób nie wykazała też na jaką konkretnie szkodę może narazić ją wykonanie przedmiotowej decyzji. W świetle powyższego Sąd uznał, że wniosek o wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest bezzasadny i brak jest podstaw do jego uwzględnienia. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 61 § 3 i § 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak w sentencji.