IV SA/Wa 1416/17

WyrokWSA w Warszawie2017-10-20

Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Anita Wielopolska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, co do której zachowały się w archiwum Instytutu Pamięci Narodowej dokumenty wytworzone przez nią lub przy jej udziale w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa, może uzyskać status działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych?
Ratio decidendi
Nie, osoba, co do której zachowały się w archiwum IPN dokumenty wytworzone przez nią lub przy jej udziale w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa, nie może uzyskać statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. Ustawa o działaczach opozycji antykomunistycznej i osobach represjonowanych z powodów politycznych w art. 4 ust. 2 w sposób jednoznaczny wyklucza takie osoby z kręgu beneficjentów ustawy, a sąd administracyjny nie jest uprawniony do oceny surowości kryteriów ustawowych ani motywów podjęcia współpracy.
Stan faktyczny
Skarżący J. K. złożył wniosek o potwierdzenie statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. Prezes Instytutu Pamięci Narodowej odmówił przyznania statusu, wskazując na odnalezione w archiwum dokumenty świadczące o rejestracji skarżącego jako tajnego współpracownika (TW) organów bezpieczeństwa państwa. Skarżący wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy, argumentując, że jego współpraca była wynikiem szantażu i nie miał zamiaru jej kontynuować. Organ utrzymał w mocy poprzednią decyzję. Skarżący wniósł skargę do WSA, domagając się zmiany decyzji i przyznania mu statusu.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, sędzia WSA Anita Wielopolska, Protokolant spec. Karolina Nawrocka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2017 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej Komisja Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych oddala skargę W rozpoznawanej sprawie wnioskiem z dnia 29 listopada 2016 r. Pan J. K. zwrócił się do Instytutu Pamięci Narodowej o wydanie decyzji administracyjnej w sprawie spełnienia warunków, o których mowa w art. 4 ustawy o działaczach opozycji. Po rozpatrzeniu wniosku Prezes Instytutu Pamięci Narodowej wydał decyzję nr [...] z dnia [...] lutego 2017 r. o odmowie potwierdzenia, że Pan J. K. spełnia warunki, o których mowa w art. 4 ustawy o działaczach opozycji. Pismem z dnia 17 lutego 2017 r. skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją. Wniósł o uznanie go za osobę represjonowaną z powodów politycznych. Według niego zaskarżona decyzja nie uwzględnia warunków, w jakich doszło do umieszczenia go w rejestrze tajnych współpracowników i opiera się jedynie na zapisach Dziennika rejestracyjnego. Fakt wyrażenia przez niego woli współpracy z SB spowodowany był szantażem. Strona opisała okoliczności jakie towarzyszyły jego zwerbowaniu. Po rozpatrzeniu wniosku Prezes Instytutu Pamięci Narodowej wydał decyzję nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. o utrzymaniu w mocy decyzji własnej nr [...] z dnia [...] lutego 2017 r. W uzasadnieniu decyzji organ przywołał treść art. 4 ustawy o działaczach opozycji i wskazał, ze status działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych, zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o działaczach opozycji potwierdza, w drodze decyzji administracyjnej, Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych po stwierdzeniu przez Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, iż osoba ubiegająca się o potwierdzenie statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych spełnia warunki, o których mowa w art. 4. W wyniku przeprowadzonej kwerendy w zasobie archiwalnym Instytutu Pamięci Narodowej odnaleziono zapisy na karcie Mkr-2 z Kartoteki odtworzeniowej WUSW [...] oraz na karcie Mkr-2 z kartoteki odtworzeniowej b. Biura "C" MSW, z których wynika, że teczka pracy Pana J. K. została zniszczona w Wydziale V, a informację włączono do teczki personalnej. W ww. dokumentach znajduje się ponadto informacja, że Pan J. K. został pozyskany do współpracy na zasadzie współodpowiedzialności obywatelskiej/dobrowolności i zarejestrowany w dniu [...] czerwca 1983 r. do numeru [...] przez Wydział [...] WUSW [...] jako TW, wyeliminowany dnia [...] grudnia 1985 r. z powodu odmowy współpracy. Rejestrację Pana J. K. jako tajnego współpracownika potwierdzają zapisy w Dzienniku rejestracyjnym WUSW [...], sygn. akt [...] l t. Z zapisów w Dzienniku wynika, że Pan J. K. został zarejestrowany do numeru [...] przez Wydział V w dniu [...] czerwca 1983 r. jako TW pseudonim "[...]", z ewidencji zdjęty w dniu [...] marca 1986 r., akta zostały złożone w archiwum pod numerem [...]. Natomiast z zapisów w Dzienniku archiwalnym akt działu [...] WUSW [...], IPN [...], t. 1 wynika, że akta dotyczące numeru rejestracyjnego [...] składające się z 1 tomu zostały złożone do archiwum w dniu [...] marca 1986 r. i uzyskały numer [...]. W ostatniej rubryce Dziennika archiwalnego widnieje adnotacja, że akta archiwalne [...] wymienione zostały w protokole brakowania nr [...] w pozycji [...]. Organ wskazał, że w rozumieniu art. 7 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1575 z późno zm.) dokumentami są wszelkie nośniki informacji, niezależnie od formy przechowywania informacji, w tym w szczególności akta, kartoteki, rejestry, pliki komputerowe, pisma, mapy, plany, filmy i inne nośniki obrazu, nośniki dźwięku i wszelkich innych form zapisu, a także kopie, odpisy i inne duplikaty tych nośników informacji. Wychodząc z tej definicji dokumentu należało uznać, że wszelkie zapisy ewidencyjne są również dokumentami w rozumieniu ustawy o IPN. W ocenie organu fakt rejestracji w Dzienniku rejestracyjnym WUSW [...], sygn. akt IPN [...] 1 t. 1, Pana J. K. jako TW [...] do numeru [...] oraz założenie mu teczki pracy, której oryginał został zniszczony oznacza, że dokumenty ewidencyjne zostały wytworzone przy udziale skarżącego w ramach czynności wykonywanych w charakterze tajnego informatora organów bezpieczeństwa państwa. Tym samym zapisy te wypełniają dyspozycję art. 4 pkt 2 ustawy o działaczach opozycji. Ponadto Prezes Instytutu Pamięci Narodowej wskazał, że odnalezione w wyniku kwerendy archiwalnej zapisy ewidencyjne były wynikiem/świadectwem podjętej przez skarżącego współpracy z organami bezpieczeństwa państwa. Kolejne etapy współpracy (podjęcie współpracy, zakończenie) były dokumentowane w zapisach ewidencyjnych. Mimo, że skarżący nie uczestniczył bezpośrednio w ich tworzeniu to można stwierdzić, że współuczestniczył w ich powstaniu przez podjętą decyzję o współpracy z organami bezpieczeństwa. Organ podkreślił, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący potwierdził swoje kontakty z SB. Przyznał, że wobec szantażu wyraził wolę współpracy z SB i podczas przesłuchania podpisał zobowiązanie do zachowania w tajemnicy swoich kontaktów z SB, zaś zeznania podpisał pseudonimem "[...]", Podpisując się pseudonimem skarżący musiał zdawać sobie sprawę, że kontakty z SB nie mają charakteru oficjalnego. Pan J. K. potwierdził również, że trzy razy spotkał się z funkcjonariuszami SB. Skarżący zadatował, że podpisanie zobowiązania do zachowania w tajemnicy kontaktów z SB miało miejsce podczas przesłuchania [...] marca 1983 r., natomiast z zapisów w Dzienniku rejestracyjnym WUSW [...], sygn. akt IPN [...] 1 t wynika, że Pan J. K. został zarejestrowany do numeru [...] jako TW "[...]" w dniu [...] czerwca 1983 r . (na skutek przekształcenia sprawy operacyjnej "[...]" na kategorię TW, o czym świadczą stosowne zapisy w Dzienniku). Odnosząc się do rozbieżności dotyczących daty rejestracji skarżącego jako TW należy wyjaśnić, że organ w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 4 ustawy o działaczach opozycji nie jest zobowiązany badać prawdziwości faktów wynikających ze znajdujących się w Instytucie Pamięci Narodowej dokumentów, a jedynie opisać dokumenty odnalezione w archiwum według kryteriów wymienionych w art. 4 ustawy o działaczach opozycji. Odnosząc się do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy organ wskazał, że przy rozpatrywaniu wniosku nie mógł również wziąć pod uwagę całej działalności skarżącego, ani analizować dowodów w postaci oświadczeń świadków (Pana K. S. i Pana S. B.) przesłanych przez skarżącego, gdyż w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 4 ustawy o działaczach opozycji organ nie prowadzi klasycznego postępowania dowodowego (por. prawomocny wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 października 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 1418/16). Postępowanie prowadzone na podstawie przepisów ustawy o działaczach opozycji nie jest też postępowaniem lustracyjnym prowadzonym w przedmiocie wyjaśnienia sytuacji danej osoby w związku z istniejącym całokształtem materiałów dowodowych potwierdzających bądź przeczących współpracy z organami bezpieczeństwa. Dlatego też nie ma znaczenia, że skarżący poinformował znajomych o swoich kontaktach z SB, gdyż w odróżnieniu od postępowania lustracyjnego organ prowadząc postępowanie na podstawie art. 4 ustawy o działaczach opozycji nie był zobowiązany badać, czy współpraca z organami bezpieczeństwa państwa miała przymiot tajności. Także motywy podjęcia współpracy (np. na skutek zastosowanego szantażu) nie mogą mieć wpływu na podjęcie przez organ decyzji na podstawie ww. ustawy. Decyzja wydawana przez Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej na podstawie art. 5 ust. 1 i art. 4 ustawy o działaczach opozycji ma charakter decyzji deklaratoryjnej. Akt deklaratoryjny jest aktem prawnym, który jedynie potwierdza istniejące prawa i obowiązki jego adresata(ów). Decyzje deklaratoryjne potwierdzają skutki prawne, które wynikają wprost z ustawy. Skutek w postaci przyznania jednostce owych praw wynika więc nie z mocy decyzji, lecz z mocy samych norm ustawowych. Organ wydając ten rodzaj decyzji administracyjnej potwierdza lub odmawia potwierdzenia określonych faktów na podstawie posiadanych w swoim zasobie archiwalnym dokumentów. W sposób prawnie wiążący stwierdza o istnieniu określonego stanu prawnego, w tym przypadku o istnieniu lub nieistnieniu dokumentów spełniających przesłanki wymienione w art. 4 pkt 2 ustawy o działaczach opozycji. Do organu stosującego prawo nie należy ocena, czy zastosowane przez ustawodawcę kryteria nie są zbyt surowe, lub czy nie eliminują z kręgu beneficjentów ustawy osób, które np. tak jak Pan J. K. powołują się na prowadzoną działalność opozycyjną. Ustawodawca nie pozostawił w tym przypadku miejsca na uznanie administracyjne, zaś Prezes Instytutu Pamięci Narodowej ma obowiązek działania tylko i wyłącznie na podstawie przepisów prawa. Prezes Instytutu Pamięci Narodowej jest upoważniony ustawowo jedynie do ustalenia, czy w archiwum zachowały się dokumenty o określonych cechach. Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Pan J. K. Skarżący domaga się w niej zmiany zaskarżonej decyzji i uznanie go za osobę represjonowaną z powodów politycznych. Do skargi została dołączona kopia odwołania od decyzji nr [...] z dnia [...] lutego 2017 r., kopia decyzji Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej nr [...] z [...] marca 2017 r. oraz broszura 15 lat NSZZ Solidarność w regionie [...]. W uzasadnieniu skargi Pan J. K. tak, jak we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, opisał okolicznościach w jakich nastąpiło uznanie go za tajnego współpracownika SB. Ponadto stwierdził, że nie wypiera się tego, iż podpisał zobowiązanie, jednak w jego ocenie dopiero treść zawarta w oświadczeniach i notatkach może być dyskwalifikująca moralnie. Od samego początku nie miał on zamiaru wywiązać się z deklarowanych zobowiązań. Dostrzeżone w uzasadnieniu decyzji o odmowie różnice w przytoczonych datach zdarzeń wynikają z faktu, że miały one miejsce dawno i przy pisaniu odwołania i skarżący posłużył się wydaną przez NSZZ Solidarność w [...] broszurą z okazji 15 rocznicy NSZZ Solidarność w regionie [...]. Wskazał, że do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy załączył pisemne oświadczenia swoich kolegów drukarzy i kolporterów - Pana K. S. i S. B., przed którymi ujawnił fakt podpisania deklaracji o zachowaniu w tajemnicy kontaktów z SB. Ponadto powołał się na przypadek obecnego ambasadora RP w [...] - Pana P., który również podpisał zobowiązanie o współpracy i jej nie podjął. Pan J. K. podkreślił, że całość jego wymuszonych kontaktów z SB dotyczyła spraw NSZZ "Solidarność", przez co jako działacz związkowy w stanie wojennym był kilkakrotnie szykanowany w kilku miejscach pracy poprzez pozbawienie stanowiska, a nawet wypowiedzenie z pracy. Ponadto skarżący wskazał, że na stronie 5 zaskarżonej decyzji organ pomylił jego imię (zamiast J. napisał A.). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalanie, wskazując, że w ocenie Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej zarzuty przedstawione w skardze nie zasługują na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2017.1369 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie zawierała wad o jakich mowa w art. 145 § 1 p.p.s.a., których istnienie mogłoby skutkować koniecznością jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Przedmiotem oceny legalności jest w niniejszej sprawie decyzja wydana na podstawie art. 4 i 5 ust. 1 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych. Organ merytoryczny uznał, że wobec zachowania się w archiwum IPN dokumentów dotyczących zwerbowania skarżącego do współpracy organ nie może potwierdzić jego statusu działacza opozycji antykomunistycznej (art. 4 ust. 2 ww ustawy). W ocenie Sądu celowe jest przypomnienie w jakim celu została uchwalona ustawa o działaczach opozycyjnych. Na wstępie należy zatem przywołać uzasadnienie wniosku o uchwalenie ustawy (Druk nr 2137 Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z 30 stycznia 2014 r.) "Celem ustawy było przyznanie szczególnego statusu działaczom opozycji i osobom represjonowanym z powodów politycznych angażujących się w latach 1956–1989 w działalność antykomunistyczną. Wprowadzane rozwiązania mają być wyrazem docenienia wyjątkowej roli tych osób w procesie odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności" (....) Przewiduje pierwszeństwo w przyznaniu tym osobom pomocy socjalnej oraz stwarza wyraźną podstawę do udzielenia pomocy w zakresie udogodnień komunikacyjnych, świadczeń mieszkaniowych, kulturalnych, zdrowotnych i oświatowych realizowanych przez samorząd terytorialny (...) zagwarantowanie pomocy działaczom opozycji antykomunistycznej i osobom represjonowanym znajdującym się w szczególnie trudnej sytuacji materialne (...). Projektowana ustawa zakłada, że status działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych nie będzie przysługiwał osobie, która była pracownikiem, funkcjonariuszem lub żołnierzem organów bezpieczeństwa państwa, chyba że bez wiedzy przełożonych czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania praw człowieka. Status działacza opozycji lub osoby represjonowanej nie będzie również przysługiwał osobie co do której, zachowały się dokumenty wytworzone przez nią lub przy jej udziale, w ramach czynności wykonywanych przez nią w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa (...)".Należy zatem przyjąć, że celem ustawodawczym była ochrona interesów osób będących działaczami opozycji antykomunistycznych czy osób represjonowanych a nie piętnowanie tych, którzy takimi działaczami nie byli. Ustawa w art. 4 w sposób jasny wskazuje, że status działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych mogą ubiegać się tylko takie osoby które nie były pracownikami, funkcjonariuszami lub żołnierzami organów bezpieczeństwa państwa i co do których nie zachowały się dokumenty w IPN wytworzone przez tę osobę lub przy jej udziale w ramach wykonywanych przez nią charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zbieraniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa (przesłanki muszą być spełnione łącznie). A contrario, gdy tego rodzaju dokumenty zostaną odnalezione (zachowane) nie można osobie ubiegającej się przyznać statusu osoby o jakiej mowa w art. 2 -3 ustawy. Stan faktyczny ustalony przez organ wskazuje, że w IPN odnaleziono dokumenty dot. zwerbowania skarżącego ze służbą bezpieczeństwa. Co prawda część dokumentów nie zachowała się jednakże w wyniku przeprowadzonej kwerendy w zasobie archiwalnym Instytutu Pamięci Narodowej odnaleziono zapisy na karcie Mkr-2 z Kartoteki odtworzeniowej WUSW [...] oraz na karcie Mkr-2 z kartoteki odtworzeniowej b. Biura "C" MSW, z których wynika, że teczka pracy Pana J. K. została zniszczona w Wydziale [...], a informację włączono do teczki personalnej. W ww. dokumentach znajduje się ponadto informacja, że Pan J. K. został pozyskany do współpracy na zasadzie współodpowiedzialności obywatelskiej/dobrowolności i zarejestrowany w dniu [...] czerwca 1983 r. do numeru [...] przez Wydział [...] WUSW [...] jako TW, wyeliminowany dnia [...] grudnia 1985 r. z powodu odmowy współpracy. Rejestrację Pana J. K. jako tajnego współpracownika potwierdzają zapisy w Dzienniku rejestracyjnym WUSW [...], sygn. akt [...] l t. Z zapisów w Dzienniku wynika, że Pan J. K. został zarejestrowany do numeru [...] przez Wydział [...] w dniu [...] czerwca 1983 r. jako TW pseudonim "[...]", z ewidencji zdjęty w dniu [...] marca 1986 r., akta zostały złożone w archiwum pod numerem [...]. Natomiast z zapisów w Dzienniku archiwalnym akt działu [...] WUSW [...], IPN [...], t. 1 wynika, że akta dotyczące numeru rejestracyjnego [...] składające się z 1 tomu zostały złożone do archiwum w dniu [...] marca 1986 r. i uzyskały numer [...]. W ostatniej rubryce Dziennika archiwalnego widnieje adnotacja, że akta archiwalne [...] wymienione zostały w protokole brakowania nr [...] w pozycji [...]. W ocenie organu fakt rejestracji w Dzienniku rejestracyjnym WUSW [...], sygn. akt [...] 1 t. 1, Pana J. K. jako TW [...] do numeru [...] oraz założenie mu teczki pracy, której oryginał został zniszczony oznacza, że dokumenty ewidencyjne zostały wytworzone przy udziale skarżącego w ramach czynności wykonywanych w charakterze tajnego informatora organów bezpieczeństwa państwa. Tym samym zapisy te wypełniają dyspozycję art. 4 pkt 2 ustawy o działaczach opozycji. Sąd podziela tę ocenę przyjmując ją jak własną. Skarżący nie zaprzeczył zresztą aby pod zobowiązaniem nie widniał jego podpis. Ma zatem rację organ wywodząc, że przy badaniu czy istnieją podstawy do uznania statusu osoby represjonowanej organ nie bada prawdziwości faktów wynikających ze znajdujących się w IPN dokumentów. Ustawodawca w sposób jasny wskazał, że sam fakt odnalezienia dokumentów w IPN, o ile spełniają one kryterium "wytworzenia" przez tę osobę lub przy jej udziale w ramach czynności tajnego informatora lub pełnomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organ państwa determinuje wydanie decyzji odmownej. Ustawa nie precyzuje pojęcia "dokumentów". Należy zatem sięgnąć do ustawy z dnia18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz.U. Nr 155, poz. 1016, ze zm.), która reguluje kwestie ewidencjonowania, gromadzenia, przechowywania, opracowywania, zabezpieczenia, udostępniania i publikowania dokumentów organów bezpieczeństwa państwa, wytworzonych oraz gromadzonych od dnia 22 lipca 1944r. do dnia 31 lipca 1990 r. W art. 7 ust. 1 precyzuje na potrzeby ustawy pojęcie "dokumentów". Są nimi m.in: "1) wszelkie nośniki informacji, niezależnie od formy przechowywania informacji, w tym w szczególności: akta, kartoteki, rejestry, pliki komputerowe, pisma, mapy, plany, filmy i inne nośniki obrazu, nośniki dźwięku i wszelkich innych form zapisu, a także kopie, odpisy i inne duplikaty tych nośników informacji; 2) niezbędne do analizy informacji środki pomocnicze, a w szczególności programy na użytek zautomatyzowanego przetwarzania danych. W związku z tym znajdujące się w zasobach IPN kartoteka i fotokopia zobowiązania do współpracy wraz z dokumentem charakterystyki jak słusznie wskazał organ są dokumentami organów bezpieczeństwa państwa a ponieważ dokument "zobowiązanie został wytworzony przy jego udziale, spełnia kryteria o jakich mowa w art. 4 ust. 2 ustawy o działaczach opozycji. Podkreślić należy, że wbrew stanowisku skarżącego, bez znaczenia jest w świetle art. 4 ust. 2 tej ustawy późniejsza czy wcześniejsza postawa skarżącego, stosunek do Państwa, jego zasługi, opinie osób z którymi współpracował. Jak się wskazuje w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pojęciu dokumentu (w myśl art. 7 ustawy o IPN); "odpowiadają nie tylko przekazane przez zobowiązane organy teczki, w tym zarówno teczki osobowe agentury, teczki obiektowe i teczki kontrolne itp., ale również ich inwentarze, zbiory operacyjne i materiały archiwalne, a także sporządzone wykazy przekazanych zbiorów, z uwagi na zawarte w nich oryginalne nazewnictwo, oznaczenia numeryczne, wskazanie dysponenta, od jakiego pochodzą itp. Wykazy te, mimo że sporządzone po 1989 r. odnoszą się do dokumentów wytworzonych przed tą datą, zawierają bowiem treści, których udostępnienie na podstawie art. 1 ustawy odbywa się wyłącznie na gruncie Ustawy o IPN". ( Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lipca 2003 r. II SA 1214/03). W związku z tym, będąc związany treścią art. 4 ustawy o działaczach opozycji, organ zasadnie odmówił skarżącemu przyznania statusu działacza opozycji antykomunistycznej. Sąd badając legalność zaskarżonej decyzji nie stwierdził naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa. Na rozstrzygnięcie sprawy nie mógł mieć także wpływu zarzutu błędnego podania przez organ imienia skarżącego na stronie 5 zaskarżonej decyzji. Jest to oczywista omyłkę pisarska, która nie ma wpływu na ważność decyzji. W rozstrzygnięciu decyzji jak i w innych miejscach uzasadnienia decyzji organ podał bowiem prawidłowe imię skarżącego. W konkluzji powyższych wywodów uznać należy, że obie decyzje zostały wydane zgodnie z prawem. Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło