II SAB/Kr 187/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie: WSA Magda Froncisz WSA Mirosław Bator (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 października 2017 r. sprawy ze skargi M. K. na bezczynność Dyrektora [...] Parku Narodowego w Z. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej z wniosku z dnia [...] lipca 2017 r. skargę oddala. Pismem z dnia 22 sierpnia 2017 r. M. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Babiogórskiego Parku Narodowego w Zawoi w przedmiocie nieudostępnienia informacji publicznej zgodnie z treścią wniosku z dnia 21 lipca 2017 r., zarzucając naruszenie przepisów art. 13 ust. 1 i ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1764, zwanej dalej: "u.d.i.p."), przez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem. Skarżąca wniosła o: 1/ zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty zwrotu akt organowi, 2/ stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3/ zasądzenie od organu kosztów postępowania w łącznej kwocie 602,20 zł według załączonego spisu kosztów, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego w kwocie 480 złotych, stosownie do przepisu § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. W uzasadnieniu skargi Skarżąca wskazała, że w dniu 21 lipca 2017 r. złożyła do organu wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie obejmującym udzielenie odpowiedzi na pytanie czy organ, w latach 2014-2016 zawierał umowy z podmiotami zewnętrznymi o świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej, w tym zastępstwa procesowego. W wypadku odpowiedzi pozytywnej, wniosła o przesłanie kopii tych umów. Podała, że wniosek został wniesiony za pomocą platformy ePUAP i został prawidłowo doręczony organowi w tymże dniu, co potwierdza wydruk z Urzędowego Poświadczenie Przedłożenia. Skarżąca, powołując się na ugruntowane orzecznictwo podniosła, że doręczenie tą drogą wniosku organowi należy uznać za skuteczne, albowiem tak wygenerowane poświadczenie doręczenia stanowi dowód na realną możliwość zapoznania się adresata z treścią pisma [..] doręczenia dokonywane za pomocą ePUAP uważa się za dokonane przez podmiot publiczny lub do podmiotu publicznego, który utworzył na ePUAP elektroniczną skrzynkę podawczą. Poświadczenie doręczenia jest zatem niezaprzeczalnym urzędowym poświadczeniem odbioru. Dalej podkreśliła, że żądana informacja stanowi informację publiczną, a organ jako podmiot sektora finansów publicznych jest obowiązany do jej udostępnia. Wskazała, że umowy zawierane pomiędzy organem samorządu terytorialnego (wójtem) a podmiotem świadczącym na rzecz wójta samej gminy obsługę prawną stanowią informację publiczną i analogiczna sytuacja ma miejsce w przypadku jednostek organizacyjnych Skarbu Państwa (staniones fisci), czy też samorządu, gdyż te rodzaje podmiotów gospodarują majątkiem publicznym i wydatkują środki publiczne. Cytując przepisy mające zastosowanie w sprawie, tj. art. 13 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. skarżąca stwierdziła, że organ w przepisanym terminie nie udostępnił żądanej informacji, nie zawiadomił też o zaistnieniu okoliczności z art. 13 ust. 2 u.d.i.p., jak też nie wydał decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej w trybie art. 16 u.d.i.p., więc złożony wniosek nie spotkał się z jakąkolwiek reakcją organu. Odnotowała, że wniesienie do sądu administracyjnego skargi w przedmiocie bezczynności organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej nie jest uzależnione od wcześniejszego wezwania właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa. Wobec tego uznała, że nie ulega wątpliwości, iż organ pozostaje bezczynny w przedmiocie udostępnienia żądanej informacji publicznej, stąd skarga była konieczna i zasadna. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu podał, że udzielono skarżącej odpowiedzi w piśmie z dnia 28 lipca 2017 r., pismo to dołączono do odpowiedzi na skargę. Organ stwierdził, że odpowiedzi udzielono niezwłocznie, a tym samym nie może być mowy o jakiejkolwiek bezczynności organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej: P.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Bezczynność w prowadzeniu postępowania przez organ administracji publicznej, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. ma miejsce, gdy w prawnie ustalonym terminie organ administracji nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie kończy go wydaniem w terminie stosownego aktu, lub nie podjął wymaganej czynności. Dla skuteczności skargi nie ma znaczenia, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność w prowadzeniu postępowania została spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu (patrz analogicznie dla instytucji przewlekłości postępowania - T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, str. 86). Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Przy czym należy dodać, że Sąd ocenia skargę na bezczynność na moment jej wniesienia, niemniej zobowiązany jest również uwzględnić wszelkie okoliczności zaistniałe od tego zdarzenia prawnego do chwili orzekania. W przedmiotowej sprawie skarżąca wniosła do Dyrektora Babiogórskiego Parku Narodowego pismo z żądaniem udostępnienia informacji publicznej w zakresie obejmującym udzielenie odpowiedzi na pytanie czy organ, w latach 2014-2016 zawierał umowy z podmiotami zewnętrznymi o świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej, w tym zastępstwa procesowego. W wypadku odpowiedzi pozytywnej, wniosła o przesłanie kopii tych umów. Podała, że wniosek został wniesiony za pomocą platformy ePUAP. Bez wątpienia wniosek skarżącej z dnia 21 lipca 2017 r. został skutecznie doręczony adresatowi. Należy przede wszystkim mieć na uwadze, że postępowanie w przedmiocie udzielenia informacji publicznej jest postępowaniem odformalizowanym, a ustawa o dostępie do informacji publicznej nie wskazuje jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku (poza utrwaleniem go w formie pisemnej). Nie budzi również żadnych wątpliwości, że za wniosek pisemny uznać trzeba także przesłane zapytanie pocztą elektroniczną (e-mail) - i to nawet, gdy do jego autoryzacji nie zostanie użyty podpis elektroniczny (por. wyrok NSA z dnia 16 marca 2009 r., I OSK 1277/08 - dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl - dalej: CBOSA). Nadto w orzecznictwie zgodnie wskazuje się, że do obowiązków organu administracji publicznej oraz innych podmiotów zobligowanych do udzielenia informacji publicznej należy taka konfiguracja poczty elektronicznej oraz takie zorganizowanie obsługi technicznej oficjalnej poczty elektronicznej - aby zapewnić bezproblemowy i niezwłoczny odbiór przesyłanych na ten adres podań, wobec prawnej dopuszczalności ich wnoszenia także drogą elektroniczną (por. postanowienie NSA z dnia 10 września 2015 r., I OSK 1968/15; postanowienie NSA z dnia 3 listopada 2015 r., I OSK 1940/15 - CBOSA). Ponadto, organ powinien zapewnić takie funkcjonowanie przepływu wiadomości w systemie wewnętrznym, aby zagwarantować sobie możliwość odbioru wiadomości znajdujących się na obsługującym go serwerze. Jeżeli zatem podmiot skarżący udowodni, że wniosek został wysłany drogą elektroniczną, to ciężar dowodu, że wniosek nie został doręczony na serwer odbiorcy obciąża organ administracji (podmiot zobowiązany do udzielania informacji publicznej), na którego adres poczty elektronicznej skierowany został wniosek. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęto, że wydruk z poczty elektronicznej nadawcy stanowi dostateczny dowód, że wiadomość zawierająca wniosek została wysłana (por. wyrok NSA z dnia 16 września 2016 r., I OSK 1924/16). W niniejszej sprawie organ nie kwestionował, że otrzymał wniosek skarżącej przesłany drogą elektroniczną. Co więcej Dyrektor Babiogórskiego Parku Narodowego pismem z dnia 28 lipca 2017 r. odpowiedział skarżącej, że w latach 2014 – 2016 zawierał umowy z podmiotami zewnętrznymi na świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej. Do powyższej odpowiedzi załączono częściowo zanonimizowane kserokopie umów. Na wstępie wyraźnie zaznaczono, że wniosek o udzielenie wskazanych informacji skarżąca złożył w trybie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępnie do informacji publicznej. Ustawa ta w sposób kompleksowy reguluje kwestie dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Pojęcie natomiast informacji publicznej zdefiniowane zostało w art. 1 ust. 1 i art. 6 tejże ustawy. Zgodnie z powołanymi przepisami informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6. Dokonując interpretacji tego pojęcia należy odwołać się do regulacji art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej stanowiącej, iż (ust. 1.) obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. (ust. 2) Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu. (ust. 3) Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa. (ust. 5) Tryb udzielania informacji, o których mowa w ust. 1 i 2, określają ustawy, a w odniesieniu do Sejmu i Senatu ich regulaminach. Uwzględniając powyższe można stwierdzić, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących zadania publiczne oczywiście w zakresie tych zadań. Informacja publiczna dotyczy sfery faktów, stanowi ją treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej oraz podmioty niebędące organami administracji, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane. Mając powyższe na uwadze nie ulega wątpliwości, że informacje, o które zwróciła się do organu skarżąca stanowią informację publiczną i ich udostępnianie poddane zastało reżimowi u. d. i p. W niniejszej sprawie organ odpowiedział na wniosek skarżącej udzielając jej żądanej informacji, przy czym niektóre dokumenty zostały zanonimizowane. Zaznaczyć należy, że w przypadku, gdy podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej otrzymuje wniosek w trybie art. 10 ust. 1 u.d.i.p., treść tego wniosku – zakres żądanych w nim informacji – jest dla niego wiążący i zarazem wyznacza granice, w jakich ma udzielić informacji. Powyższe ma szczególne znaczenie w sytuacji nieprecyzyjnego sformułowania żądania przez wnioskodawcę. Podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej nie musi wówczas udostępniać tych informacji, które nie zostały jasno we wniosku wskazane. W razie wątpliwości interpretacyjnych, gdy podmiot obowiązany odczyta zakres wniosku w inny sposób, niż było to intencją wnioskodawcy – nie sposób zarzucić temu podmiotowi bezczynności w udostępnianiu informacji publicznej. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Organ udostępnił kserokopie umów, ale niektóre informacje zostały zanonimizowane. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że anonimizację udostępnianych materiałów uznać należy za uzasadnioną formę ograniczenia prawa dostępu do informacji publicznej w rozumieniu art. 5 u.d.i.p., ponieważ jej postać i istota mieszczą się w zakresie pojęcia "ograniczenie" użytego w odniesieniu do prawa do informacji w art. 5 u.d.i.p. Konieczność dokonania anonimizacji nie może być jednak utożsamiana z odmową udzielenia informacji publicznej z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych. Przewidziane w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. ograniczenie prawa do informacji publicznej nie oznacza bezwzględnego zakazu udostępnienia informacji zawierających tzw. dane wrażliwe. Anonimizacja danych osobowych przez wzgląd na ich ochronę gwarantowaną ustawą o ochronie danych osobowych i prywatność jednostki jest dopuszczalna, a w sytuacji, gdy informacja udostępniana jest na wniosek, zanonimizowanie danych co do zasady nie wymaga wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, jak i udostępnienie zanonimizowanej informacji nie uzasadnia zarzutu bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej (por. wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SAB/Wr 190/15). Konkludując stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie skarga na bezczynność Dyrektora Babiogórskiego Parku Narodowego jest nieuzasadniona. Zarzut bezczynności względem wniosku informacyjnego może odnieść zamierzony skutek wówczas, gdy organ dysponuje żądaną informacją publiczną, lecz jej nie udostępnia. Taka sytuacja nie miała jednak miejsca w niniejszej sprawie. Organ udzielił skarżącej odpowiedzi na wniosek z dnia 21 lipca 2017 r. w ustawowym terminie. Odpowiedź ta wyczerpuje treść wniosku i czyni zadość przepisom ustawy o dostępie do informacji publicznej. Mając na względzie wszystko powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.