II SA/Wa 1312/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-10-24
Skład orzekający: Piotr Borowiecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA w przedmiocie ponownego ustalenia wysokości emerytury funkcjonariusza podlega kognicji sądu administracyjnego, czy też sądu powszechnego?Ratio decidendi
Sprawy dotyczące ustalenia prawa do zaopatrzenia emerytalnego i wysokości świadczeń pieniężnych z tego tytułu, wydawane przez organ emerytalny, należą do właściwości sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych. Od decyzji organu emerytalnego służy odwołanie do właściwego sądu według zasad Kodeksu postępowania cywilnego.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA z dnia [...] czerwca 2017 r. dotyczącą ponownego ustalenia wysokości emerytury. Organ administracyjny w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, wskazując na niewłaściwość sądu administracyjnego i właściwość sądu powszechnego. Sąd administracyjny rozpoznał kwestię dopuszczalności skargi.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Borowiecki po rozpoznaniu w dniu 24 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. W. na decyzję Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...] w przedmiocie ponownego ustalenia wysokości emerytury p o s t a n a w i a: - odrzucić skargę -
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...], Dyrektor Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej także: "Dyrektor ZER MSWiA"), działając na podstawie art. 15c w zw. z art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskiego, Służby Wywiadu Wojskiego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 708 ze zm. - dalej jako: "ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy"), ponownie ustalił W. W. (dalej także: "skarżący" lub "strona skarżąca") wysokość emerytury. W przedmiotowej decyzji zawarte zostało pouczenie, że jeśli strona uważa, że niniejsza decyzja nie jest zgoda z przepisami lub stanem faktycznym, może wnieść odwołanie - za pośrednictwem Dyrektora ZER MSWiA - do Sądu Okręgowego w [...], Wydział Ubezpieczeń Społecznych, w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji.
Pomimo powyższego pouczenia, pismem z dnia 28 lipca 2017 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Dyrektora ZER MSWiA z dnia [...] czerwca 2017 r., wnosząc o uznanie zasadności skargi, anulowanie zaskarżonej decyzji, a także zobowiązanie Dyrektora ZER MSWiA do ponownego rozpatrzenia sprawy, zgodnie z k.p.a., jak również o zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor ZER MSWiA, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o jej odrzucenie z uwagi na fakt, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W uzasadnieniu organ wskazał, że od decyzji Dyrektora ZER MSWiA ustalającej prawo do zaopatrzenia emerytalnego i jego wysokość, a także od decyzji odmawiającej takiego prawa, jak również od ewentualnego niewydania decyzji w terminie, służy odwołanie do sądu powszechnego - Sądu Okręgowego w [...], Wydziału Ubezpieczeń Społecznych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W ocenie Sądu, należy zauważyć na wstępie, iż merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Nie ulega wątpliwości, że skarga jest dopuszczalna wyłącznie wtedy, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i zostanie złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia, uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi.
Stosownie do art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - zwanej dalej "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996, 1579 i 2138 oraz z 2017 r. poz. 935), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, 648, 768 i 935), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
W konsekwencji, uznać należy, że sąd administracyjny zobowiązany jest na stępie do ustalenia charakteru prawnego i skutków prawnych zaskarżonego rozstrzygnięcia organu administracji z punktu widzenia klasyfikacji wymienionych wyżej prawnych form działania administracji, w celu ustalenia, czy mamy do czynienia z aktem lub czynnością zaskarżalną do sądu administracyjnego, czy też inną formą działalności administracji publicznej, która nie podlega kognicji sądu administracyjnego.
Mając na względzie powyższe, należy zauważyć, że w rozpoznawanej sprawie skarżący przedmiotem skargi uczynił decyzję Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...], wydaną w przedmiocie ponownego ustalenia wysokości emerytury.
Powyższa decyzja wydana została na podstawie art. 15c w zw. z art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy.
Wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 32 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy, prawo do zaopatrzenia emerytalnego i wysokość świadczeń pieniężnych z tytułu tego zaopatrzenia ustala w formie decyzji, w stosunku do funkcjonariuszy m.in. Policji, organ emerytalny określony przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych. Postępowanie w sprawie ustalenia prawa do zaopatrzenia emerytalnego wszczyna się na wniosek zainteresowanego (art. 32 ust. 3 tej ustawy). Postępowanie, o którym mowa w ust. 3, powinno być zakończone nie później niż w terminie 60 dni od dnia zgłoszenia wniosku (art. 32 ust. 3a ustawy). Od decyzji, o której mowa w ust. 1, przysługuje zainteresowanemu odwołanie do właściwego sądu, według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego (art. 32 ust. 4 cyt. ustawy). Odwołanie do sądu przysługuje również w przypadku niewydania przez organ emerytalny decyzji w terminie określonym w ust. 3 (art. 32 ust. 5 ustawy).
Wobec powyższego, stwierdzić należy, że sprawa dotycząca uprawnień emerytalnych funkcjonariuszy Policji objęta zaskarżoną decyzją Dyrektora ZER MSWiA z dnia [...] czerwca 2017 r., należy do właściwości sądu powszechnego.
W tym miejscu, warto zwrócić uwagę na treść przepisu art. 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 1822 ze zm. - dalej: "k.p.c."), który stanowi, że sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych są sprawami cywilnymi. Jednocześnie, wskazać trzeba, że sprawami z zakresu ubezpieczeń społecznych, które objęte są właściwością (kognicją) sądów powszechnych, są sprawy, w których wniesiono odwołanie od decyzji organów rentowych dotyczących emerytur i rent (vide: art. 476 § 2 pkt 2 k.p.c.), zaś organami rentowymi są m.in. organy emerytalne resortów spraw wewnętrznych (art. 476 § 4 pkt 3 k.p.c.).
W tej sytuacji, uznać trzeba, iż nie ulega wątpliwości, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania sprawy ze skargi na decyzję Dyrektora ZER MSWiA w przedmiocie ponownego ustalenia wysokości emerytury, a więc skarga - jako niedopuszczalna - podlega odrzuceniu.
Biorąc powyższe pod uwagę , Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło