II SAB/Bd 88/17
WyrokWSA w Bydgoszczy2017-10-24
Skład orzekający: Renata Owczarzak, Joanna Brzezińska, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny pozostawał w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej badań noworodków pod kątem wrodzonej obniżonej odporności?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organ nie pozostawał w bezczynności, ponieważ udzielił odpowiedzi na wniosek skarżących w ustawowym terminie. Organ wskazał również, gdzie skarżący mogą uzyskać informacje dotyczące badań noworodków pod kątem wrodzonej obniżonej odporności, podkreślając, że nie jest organem dysponującym takimi informacjami.Stan faktyczny
Skarżący M. F. i A. F. wnieśli skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej badań noworodków pod kątem wrodzonej obniżonej odporności. Zarzucili organowi, że nie udzielił pełnej informacji publicznej, a także przymusza do szczepień, co ich zdaniem jest sprzeczne z Konwencją o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, wskazując, że udzielił odpowiedzi na wniosek w ustawowym terminie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Renata Owczarzak Sędziowie sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant starszy sekretarz sądowy Elżbieta Brandt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2017 r. sprawy ze skargi M. F. i A. F. na bezczynność Państwowego [...] Inspektora Sanitarnego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.
M. F. i A. F. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] polegającą na nieudzieleniu pełnej informacji publicznej zgodnie z żądanym w pkt 6 zakresem wniosku – dotyczącym badania wrodzonej obniżonej odporności u dzieci.
Skarżący zarzucili, że przymusowe szczepienia są sprzeczne z Konwencją o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, której Polska jest sygnatariuszem. Stanowisko takie zajmuje Europejski Trybunał Praw Człowieka w kwestii obowiązku szczepień wskazując, że przymus stanowi naruszenie art. 8 Konwencji. Zdaniem skarżących władza publiczna nie może ingerować w korzystanie z tego prawa z wyjątkiem przypadków zgodnie z prawem i koniecznych w demokratycznym społeczeństwie z uwagi na bezpieczeństwo państwowe, publiczne, dobrobyt gospodarczy kraju, ochronę porządku i zapobieganie przestępstwom, ochronę zdrowia i moralności lub praw i wolności innych osób. Trybunał uważa, że obowiązkowe szczepienia jako przymusowe zabiegi medyczne oznaczają ingerencje w prawo do poszanowania życia prywatnego, gwarantowanego przez art. 8 ust. 1 Konwencji (Matter v. Słowacja wyrok z dnia 5 lipca 1999r., niepubl, Salvetti vs. Włochy 42197/98 z 2002r.).
Zdaniem skarżących z powyższego wynika, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] przymusza do szczepień (upomnienie z dnia [...] 2017r.), a nie potrafi udzielić pełnej informacji publicznej o jaką wniesiono w piśmie z [...] 2017r.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] wniósł o oddalenie skargi jako niezasadnej. Odpowiedź na wniosek skarżących złożony w dniu [...] 2017r. zastała bowiem udzielona zgodnie z żądaniem [...] 2017r., w ustawowym terminie. Organ nie pozostawał zatem w bezczynności. Odnosząc się do zakresu skargi czyli nieudzielania odpowiedzi na pytanie oznaczone we wniosku skarżących cyfrą 6 organ wskazał, że udzielił odpowiedzi wskazującej, że na pytania dotyczące świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych można uzyskać informację bezpośrednio od lekarza, do którego wnioskodawcy zapisali dziecko. Na pytania dotyczące szczepień ochronnych można uzyskać informacje podczas korzystania z konsultacji w Wojewódzkim Konsultacyjnym Punkcie Szczepień w [...] lub w poradni konsultacyjnej do spraw szczepień ochronnych w [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarg podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017r., poz. 1369, dalej: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1–4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Rozstrzygając daną sprawę, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami skargi i wnioskami skargi, lecz ocenia ją w całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych danej sprawy, o czym stanowi art. 134 § 1 p.p.s.a.
W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest zarzucana bezczynność organu związana z udostępnieniem informacji publicznej.
Jak wynika z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 1764), dalej jako: "u.d.i.p.", każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych tym aktem prawnym. Stosownie zaś do treści art. 2 ust. 1 u.d.i.p., prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5, który wprowadza w tym zakresie pewne ograniczenia związane z ochroną informacji niejawnych oraz innych tajemnic ustawowo chronionych, a także ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy.
W myśl art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, a w szczególności:
1) organy władzy publicznej;
2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych;
3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa;
4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego;
5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Przepisy powołanej ustawy nakładają na podmioty dysponujące informacjami publicznymi obowiązek ich udostępnienia bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). W przypadku, gdy informacja publiczna nie może zostać udostępniona w czternastodniowym terminie, należy powiadomić wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni się informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2).
W stanie faktycznym sprawy niesporne pozostaje, że państwowy powiatowy inspektor sanitarny jest organem zobowiązanym do udostępnienia będącej w jego posiadaniu informacji publicznej, jak również to, że w drodze pisma z dnia [...] 2017r. organ udzielił skarżącym odpowiedzi na ich wniosek o udostępnienie informacji publicznej. W związku z jednoznacznym zakresem skargi dotyczy ona wyłącznie bezczynności PPIS w I. rozumianej jako niewłaściwa odpowiedź (brak odpowiedzi) na jedno 6 pytanie ujęte we wniosku.
Z analizy akt sprawy wynika, że skarżący odrębnymi wnioskami z [...] 2017r. o tożsamej treści wystąpili o udostępnienie informacji publicznej w zakresie problematyki szczepień ochronnych obejmującej udzielenie informacji w zakresie: "1) ile zostało odnotowanych Niepożądanych Odczynów Poszczepiennych dotyczących szczepień przeciwko: błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu Haemophilus Influenze (inwazyjnemu zakażeniu Haemophilus Influenze typu B), wirusowemu zapaleniu wątroby, odrze, śwince i różyczce? 2) ile zostało odnotowanych niepożądanych odczynów poszczepiennych po oddaniu szczepionki Tetraxim? 3) jaki charakter miały odnotowane Niepożądane Odczyny Poszczepienne? (proszę o odpowiedź z podziałem na ilość i rodzaje – w zakresie pytania 1 oraz 2) 4) czy zostały odnotowane przypadki śmiertelne? 5) w jaki sposób i przez kogo jest ustalana aktualna sytuacja epidemiologiczna na terytorium Polski, w oparciu o którą jest opracowywany Program Szczepień Ochronnych na dany rok? 6) czy w Polsce przeprowadza się badania nowo narodzonych dzieci w celu stwierdzenia czy dziecko narodziło się z wrodzona obniżoną odpornością? Stwierdzenie wrodzonego niedoboru odporności stanowi przeciwwskazanie do szczepienia 7) z jakiej statystyki wynikają dane, którymi Państwo dysponują? 8) od którego roku dane te są gromadzone? 9) czy w innych krajach Unii Europejskiej szczepienia, do których Państwo wzywacie mają charakter obowiązkowy? 10) czy w związku z przystąpieniem Polski do UE w roku 2004 i obowiązującą w ramach UE zasadą swobody przepływu osób odnotowaliście Państwo epidemie chorób, co do których w krajach UE szczepienia są dobrowolne? 11) Czy wystosowując pismo przymuszające do szczepienia jesteście Państwo świadomi ilości powikłań poszczepiennych nieodnotowanych, (...)? 12) czy jest Państwu znane orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w kwestii obowiązku szczepień wskazujące, że przymus stanowi naruszenie art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności ? 13) czy jest Państwu wiadomo, czy w związku z działalnością Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] została skierowana już skarga do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka?".
Wnioski te wpłynęły do organu [...] 2017r. Pismem z dnia [...] 2017r. organ odniósł się do wniosków skarżących.
Analiza powyższych pism organu, w ocenie Sądu, dowodzi bezspornie, że skarżący otrzymali odpowiedzi na złożone wnioski o udostępnienie informacji publicznej. Kwestię odrębną stanowi wprawdzie merytoryczna strona tych odpowiedzi, którą skarżący kwestionują w skardze jedynie wobec pytania 6, co nie zmienia faktu, iż organ udzielił odpowiedzi na wnioski skarżących w terminie ustawowym, tj. w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku przez skarżących, udostępniając im posiadaną informację publiczną. Ponadto uwagę zwraca fakt, że skarżący nie wskazali okresu, za który wnosili o udostępnienie danych. Mimo braku tego sprecyzowania organ wskazał skarżącym stronę internetową Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego, na której zamieszczone są dane dotyczące liczby i rodzaju niepożądanych odczynów szczepiennych. Organ podał także informacje dotyczące niepożądanych odczytów poszczepiennych, na podstawie prowadzonego w tym zakresie rejestru oraz odniósł się do pozostałych żądań
W tej sytuacji, w ocenie Sądu należało stwierdzić, że organ nie pozostał bezczynny w sprawie, gdyż udzielił odpowiedzi na wniesione przez skarżących żądanie udostępnienia informacji publicznej w terminie ustawowym i udostępnił im posiadaną informację publiczną, odsyłając przy tym w zakresie żądań objętych pkt 1-3 wniosku do strony internetowej Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego, na której zamieszczone są dane dotyczące liczby i rodzaju niepożądanych odczynów szczepiennych, przyjmując wobec braku sprecyzowania zakresu wniosków w tym względzie, iż były to dane, o które strony wnosiły. Ponadto organ wskazał zakres działania powiatowego inspektora sanitarnego oraz odniósł się do pozostałych pytań, które częściowo nie dotyczyły będącej w jego posiadaniu informacji publicznej.
Tak też należy ocenić ujęte w pkt 6 wniosków skarżących pytanie dotyczące nie żadnej konkretnej istniejącej i będącej w posiadaniu tego organu informacji publicznej , w rozumieniu art. 6 u.d.i.p. lecz pytania dotyczącego przeprowadzania w Polsce badań nowo narodzonych dzieci w kierunku stwierdzenia wrodzonej obniżonej odporności. Nie wynika z akt sprawy, z powszechnie obowiązujących przepisów prawa, ani nie wywodzą skarżący iżby Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] był organem dysponującym informacjami o charakterze informacji publicznej dotyczącymi tego ogólnego pytania w zakresie badań nowonarodzonych dzieci. Jednocześnie organ wskazał wnioskodawcom gdzie mogą uzyskać odpowiedź na to pytanie.
Mając powyższe na uwadze należało uznać, że podniesiony przez skarżących zarzut bezczynności organu w sprawie był nieuzasadniony.
Z tych względów Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło