V SA/Wa 3326/16
WyrokWSA w Warszawie2017-11-08
Skład orzekający: Piotr Piszczek, Beata Blankiewicz - Wóltańska, Mirosława Pindelska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy udostępnienie członkom grupy producentów owoców i warzyw sprzętu sfinansowanego z pomocy unijnej do transportu kukurydzy, która nie jest warzywem, stanowi naruszenie warunków pomocy i skutkuje obowiązkiem zwrotu środków?Ratio decidendi
Sąd uznał, że udostępnienie członkom grupy producentów sprzętu sfinansowanego z pomocy unijnej do transportu kukurydzy, która nie jest warzywem, stanowi naruszenie warunków pomocy, ponieważ grupa została uznana ze względu na produkcję owoców i warzyw. W związku z tym, grupa jest zobowiązana do zwrotu otrzymanej pomocy finansowej wraz z odsetkami. Sąd nie podzielił argumentacji skarżącej dotyczącej przedawnienia roszczenia, uznając, że kontrola przeprowadzona przez WIJHARS przerwała bieg terminu przedawnienia.Stan faktyczny
Grupa producentów "C." Sp. z o.o. otrzymała pomoc finansową na zakup sprzętu transportowego. Kontrola wykazała, że sprzęt ten był używany do transportu kukurydzy dla członków grupy, a także do dostarczenia kukurydzy do przetwórni. Kukurydza nie jest warzywem, ze względu na które grupa została wstępnie uznana. Organ uznał to za naruszenie warunków pomocy i nakazał zwrot środków. Skarga do sądu administracyjnego została wniesiona z zarzutami dotyczącymi przedawnienia, błędnego zastosowania przepisów oraz niewłaściwej interpretacji pojęcia udostępnienia inwestycji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Piotr Piszczek (spr.), Sędzia WSA - Beata Blankiewicz - Wóltańska, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Protokolant specjalista - Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2017 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranej pomocy finansowej ze środków unijnych; oddala skargę.
W efekcie wszczętego postępowania Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR we W. decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. – stosownie do treści art. 123 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (Dz. Urz. UE L 157 z 15 czerwca 2011 r. z późn. zm.) w związku z art. 231 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007 (Dz. Urz. UE L 347 z 20 grudnia 2013, str. 671), art. 9 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw oraz rynku chmielu (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 58), art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2007 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2014 r., poz. 1438 z późn. zm.), § 1 ust. 4 rozporządzenia wykonawczego w związku z § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U. z 2013 r., poz. 872), oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23) - ustalił grupie producentów "C." Sp. z o.o. kwotę nienależnie pobranych środków finansowych, uzyskanych na mocy decyzji nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. o przyznaniu pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania wydanej przez Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. w wysokości [...] zł. Kwota do zwrotu wyniosła [...] zł.
W uzasadnieniu wskazano ,że w dniu [...].12 2009 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR we W. wydał decyzję nr [...] przyznającą pomoc finansową "C." Sp. z o.o. w P. na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia w wysokości [...] zł za okres od 01.01.2009 r. do 30.06.2009 r. Kwota pomocy przyznana na podstawie w/w decyzji obejmowała trzy inwestycje:
1) zakup naczep typu "patelnia" z wózkiem "Dolly", 2 sztuki o ładowności 20-25 ton każda;
2) zakup 2 sztuk ciągników siodłowych do naczep typu "patelnia";
3) zakup samochodu ciężarowego o ładowności około 1 tony.
W dniu 10.12.2014 r. do [...] Oddziału Regionalnego ARiMR we W. wpłynął protokół z kontroli "ex-post" nr [...] z dnia [...].09.2014 r. przeprowadzonej przez Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych we W. (WIJHARS) w grupie producentów owoców i warzyw "C." Sp. z o.o. na podstawie przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarzadzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 4515/2008.
W przedmiotowym protokole WIJHARS z dnia [...].09.2014 r. stwierdzono nieprawidłowości polegające na udostępnieniu urządzeń transportowych objętych pomocą finansową dla wstępnie uznanych grup producentów, członkom grupy do transportu kukurydzy. Do wyliczenia kwoty nienależnie wypłaconej, kontrolujący WIJHARS wzięli pod uwagę inwestycje ujęte powyżej w pkt 1 i 2, które zostały wykorzystane niezgodnie z § 1 ust 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 czerwca 2009 r w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw: oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym
planie dochodzenia do uznania (Dz. U. Nr 98. poz. 822), cytowane dalej jako "rozporządzenie wykonawcze" w związku z § 7 ust 1rozporządzenia MRiRW z dnia 12 lipca 2013 r. o takiej samej nazwie (Dz. U. z 2013 r., poz. 872).
Wartość netto poniesionych kosztów niniejszych inwestycji, ustalona została na podstawie 6 faktur VAT stanowiących załączniki nr 72 i 73 do protokołu kontroli "ex-post" nr [...]:
a) faktura VAT nr [...] z dnia [...].06. 2009 r. dotycząca zakupu ciągnika samochodowego siodłowego [...] wartość netto [...] zł.;
b) faktura VAT nr [...] z dnia [...].06.2009 r. dotycząca zakupu ciągnika samochodowego siodłowego [...]- wartość netto [...] zł,
c) faktura VAT nr [...] z dnia [...].06.2009 r. dotycząca zakupu naczepy ciężarowej typ [...], rok produkcji 2008 - wartość netto [...] zł.;
d) faktura VAT nr [...] z dnia [...].06.2009 r. dotycząca zakupu naczepy ciężarowej typ [...], rok produkcji 2008 — wartość netto [...] zł.;
e) faktura VAT nr [...] z dnia [...].06.2009 r. dotycząca zakupu przyczepy (wózka) typu DOLLY typ: [...], rok produkcji 2009 - wartość netto [...] zł;
f) faktura VAT nr [...] z dnia [...].06.2009 r. dotycząca zakupu przyczepy (wózka) typu DOLLY typ: [...], rok produkcji 2009 -wartość netto [...] zł.
Łączna wartość netto zakupionych przez "C." Sp. z o.o. w I półroczu 2009 r. 2 pojazdów: ciągników samochodowych siodłowych [...] w zestawie z naczepą ciężarową typu "patelnia" z wózkiem DOLLY typ: [...] wyniosła [...] zł. Nienależnie przyznana pomoc finansowa ustalona przez kontrolujących WIJHARS wyniosła 75% tej kwoty, czyli [...] zł. z czego zgodnie z art. 49 ust. w/w rozporządzenia Komisji Nr 1580/2007 z dnia 21 grudnia 2007 r. ustanawiającym przepisy wykonawcze do rozporządzeń Rady (WE) nr 2200/96 (WE) nr 2201/96 i (WE) nr 1182/2007 w sektorze owoców i warzyw (Dz. U. L 350 z 31.12.2007 str. 1) - obowiązującym w dniu wydania przedmiotowej decyzji wkład wspólnoty wynosi 50% kwalifikowanych inwestycji, natomiast stosownie do § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 stycznia 2006 r. w sprawie wysokości krajowych środków finansowych przeznaczonych na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U. 2005 r. Nr 16, poz. 122), wkład krajowy wynosi 25% kwalifikowanych kosztów inwestycji. Zatem wkład pomocy finansowej wspólnoty wynosi 50% kwalifikowanych kosztów inwestycji tj. [...] zł.
Kontrolerzy WIJHARS w protokole nr [...] ustalili, iż "C." Sp. z o.o. wystawiła w 2011 r. faktury VAT o numerach [...] z dnia [...].12.2011 r. oraz [...] z dnia [...].12.2011 r. dotyczące sprzedaży przez "C." Sp. z o.o. dla członków Grupy Producenckiej usługi wynajmu kombajnu do zbioru kukurydzy oraz jej transportu środkami transportowymi o numerach rejestracyjnych [...] oraz [...]. Treść w/w faktur wskazuje, że do zbioru i transportu kukurydzy w ilości 1 153.92 tony (faktura VAT nr [...]) oraz w ilości 649,08 tony (faktura VAT nr [...]) wykorzystano kombajn oraz urządzenia transportowe Grupy
Producenckiej.
Podczas kontroli o nr ref. [...] w Zakładach Przetwórstwa Owocowo Warzywnego Z. Sp. z o.o. (obecnie M. Z. Sp. z o.o.) ustalono. że w roku 2011 ,.C." Sp. z o.o. sprzedała i dostarczyła własnym transportem 1 800.52 ton kukurydzy o wartości brutto [...] zł.
Z uwagi na fakt, że wykazana powyżej nieprawidłowość dotyczy inwestycji objętych pomocą finansową w roku 2009, a kontrola obejmowała wypłaty z funduszy EFRG zrealizowane w roku budżetowym 2011/2012, oraz biorąc pod uwagę trudności w pozyskaniu pełnej dokumentacji wykraczającej poza okres kontrolny, nie dokonano pełnej analizy dokumentów dotyczących inwestycji zrealizowanych w roku budżetowym 2009/2010, w tym ustalenia daty i kwoty płatności oraz zastosowanego kursu przeliczenia PLN/EUR. W związku z powyższym kontrolujący WIJHARS potraktowali wykazaną nieprawidłowość jako nieoszacowaną.
Wykazana nieprawidłowość stanowiła w dniu [...].10.2015 r. podstawę dla Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR we W. do wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia kwot nienależnie lub nadmiernie pobranych środków finansowych oraz nałożenia sankcji z tytułu wykorzystania środków transportowych objętych pomocą finansową na mocy decyzji nr [...] z dnia [...].12.2009 r. niezgodnie z ich przeznaczeniem.
W dniu [...].11.2015 r. do [...] OR ARiMR we W. "C." Sp. z o.o. złożyła wyjaśnienia wskazując. iż cyt. "dokumenty przyjęcia kukurydzy przez ZPOiW Z. zostały przygotowane przez pracowników ZPOiW według nieznanych nam standardów i procedur. Najprawdopodobniej na wspomnianych dokumentach oznaczenia numerów rejestracyjnych pojazdów dostarczających kukurydzę zostały omyłkowo przepisane przez pracowników ZPOiW Z. w oparciu o numery pojazdów dostarczających wcześniej groszek zielony. Pracownik "C." Sp. z o.o. bezkrytycznie powielił tę informację i wystawił błędnie fakturę za usługę transportową na rzecz Gospodarstwa Rolnego J.S.". Do wyjaśnień "C." Sp. z o.o. dołączyła kopię faktury korygującej, prostującej zdarzenie gospodarcze. Jednocześnie "C." Sp. z o.o. wskazała, iż "dokumenty źródłowe, które wygenerowały lawinę pomyłek nie są żadnymi zestandaryzowanymi dokumentami wymaganymi w obrocie handlowym. Są to ręcznie wypełniane blankiety, do użytku wewnętrznego, które nie zawsze były nam dostarczane w trakcie naszej współpracy ze ZPOiW Z.. Kilku naszym dostawom np. dostawom marchwi nie towarzyszy wspomniany blankiet, nawet w zmienionej formie, co nie oznacza przecież, że dostaw nie zrealizowano". Ponadto A.S. — prezes zarządu "C." Sp. z o.o. wskazał, iż stwierdzona nieprawidłowość dotyczy kwot wypłaconych poza kontrolowanym rokiem budżetowym czyli 2011/2012.
W dniu [...].12.2015 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR we W. zwrócił się do M. Z. Sp. z o.o. (wcześniej: Zakłady Przetwórstwa Owocowo Warzywnego Z. Sp. z o.o.) z prośbą o potwierdzenie, czy kukurydza w ilości 1800,52 tony została dostarczona do spółki samochodami należącymi do "C." Sp. z o.o. o numerach rejestracyjnych: [...] oraz [...].
W dniu [...] stycznia 2016 r. do [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wpłynęła odpowiedź od spółki M. Z. potwierdzająca zakup kukurydzy od "C." Sp. z o.o. w ilości [...] tony, a także fakt, iż kukurydza ta została dostarczona samochodami o numerach rejestracyjnych: [...] oraz [...], co zostało potwierdzone dokumentami wewnętrznymi M. Z. Sp. z o.o. – kwitami wagowymi.
W dniu [...] lutego 2016 r. do [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wpłynęły wyjaśnienia od "C." Sp. z o.o. wskazujące, iż załączone do protokołu WIJHARS kwity wagowe, na których wpisywane są między innymi numery rejestracyjne pojazdów samochodowych, waga brutto, netto, tara oraz procent odpadu obarczone są dużą różnicą sięgającą 100% w tarze pojazdów, co świadczy o bardzo dużej niedokładności w tworzeniu dokumentacji wewnętrznej. Na potwierdzeni tego faktu, "C." Sp. z o.o. dołączyła dowody rejestracyjne ciągników: [...] oraz [...].
Dyrektor Oddziału regionalnego ARiMR stwierdził, że kontrola "ex-post" przeprowadzona przez WIJHARS w grupie producentów owoców i warzyw "C." Sp. z o.o. wykazywała nieprawidłowość polegającą na udostepnieniu członkom Grupy inwestycji objętych pomocą finansową, a mianowicie samochodów transportowych o numerach rejestracyjnych [...] oraz [...] do przewozu kukurydzy. Fakt wykonania przedmiotowej usługi transportowej został udokumentowany fakturami VAT nr [...] z dnia [...].12.2011 r. oraz nr [...] z dnia [...].12.2011 r. Treść w/w faktur wskazuje, że do zbioru i transportu kukurydzy w ilości [...] tony (faktura VAT nr [...]) oraz w ilości [...] tony (faktura VAT nr [...]) wykorzystano kombajn [...] oraz urządzenia transportowe należące do "C." Sp. z o.o. (o numerach rejestracyjnych: [...] oraz [...]).
Jednocześnie zaznaczył, iż na podstawie decyzji Dyrektora Oddziału regionalnego ARiMR we W. nr [...] z dnia [...].11.2011 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania "C." Sp. z o.o. została zobowiązana do zwrotu pomocy finansowej wraz z odsetkami ze względu na wykorzystanie kombajnu oznaczonego "[...]" do zbioru kukurydzy na działkach na należących do członków grupy "C." Sp. z o.o.
Ponadto podczas kontroli przeprowadzonej przez WIJHARS w Zakładach Przetwórstwa Owocowo Warzywnego Z. Sp. z o.o., ustalono, że w roku 2011 "C." Sp. z o.o. sprzedała i dostarczyła własnym transportem [...] ton kukurydzy o wartości brutto [...] zł. Z uwagi na fakt, że wykazana powyżej nieprawidłowość dotyczy inwestycji objętych pomocą finansową w roku 2009, a kontrola "ex-post" obejmowała wypłaty z funduszy EFRG zrealizowane w roku budżetowym 2011/2012 oraz biorąc pod uwagę trudności w pozyskaniu pełnej dokumentacji kontrolujący WIJHARS nie dokonali pełnej analizy dokumentów i potraktowali wykazaną nieprawidłowość jako nieoszacowaną.
W celu potwierdzenia prawdziwości dokumentu dotyczącego zakupu kukurydzy przez firmę M. Z. Sp. z o.o. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR we W. zwrócił się w dniu [...].12.2015 r. bezpośrednio do w/w spółki z prośbą o informacje na temat dokonanej transakcji, która potwierdziła zakup kukurydzy od "C. Sp. z o.o. w ilości [...] tony, a także fakt, iż kukurydza ta została dostarczona samochodami o numerach rejestracyjnych: [...] i [...] (objętych pomocą finansową na pokrycie kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania), co znalazło odzwierciedlenie w dokumentach wewnętrznych Spółki - kwitach wagowych.
Potwierdzenie dotyczące dokonania transportu kukurydzy w ilości [...] tony samochodami o numerach rejestracyjnych [...] i [...] kontrolerzy WlJHARS stwierdzili jednocześnie w dokumentacji spółki "C." — faktura VAT nr [...] z dnia [...].10.2011 r. dotyczącą sprzedaży kukurydzy przez A.S. do "C." Sp. z o.o. Ilość zawarta na w/w fakturze jest zgodna z ilością zawartą na fakturze VAT nr [...] z dnia [...].12.2011 r. Do faktury nr [...] z dnia [...].10.2011 r. zostały dołączone przykładowe kwity wagowe wystawione przez Zakłady Przetwórstwa Owocowo Warzywnego Z. Sp. z o.o.
Wyjaśnienia złożone przez "C." Sp. z o.o. z dnia [...].11.2015 r. oraz z dnia [...].02.2016 r. nie wykazują podstawowej rzeczy - w jaki sposób kukurydza została dostarczona do Spółki M. Z. jeśli nie przy użyciu środków transportowych należących do "C." Sp. z o.o. Dokumenty wewnętrzne M. Z. Sp. z o.o. (kwity wagowe), a także faktury VAT wystawione przez "C." Sp. z o.o. (faktura VAT nr [...] oraz [...] z dnia
[...].12.2011 r.) uwiarygadniają zaistniałe zdarzenie. Strona nie przedstawiła żadnych dowodów wskazujących, że kukurydza została dostarczona do odbiorcy w inny sposób niż z wykorzystaniem samochodów o numerach rejestracyjnych [...] i [...].
Organ nie zgodził się z twierdzeniem strony, iż na podstawie kwitów wagowych obarczonych niedokładnością w zakresie masy własnej czyli tary, nie można potwierdzić jakoby "C." Sp. z o.o. używała środków transportowych z naruszeniem przepisów wynikających z uzyskania wsparcia finansowego, albowiem na załączonych kwitach wagowych wpisane są między innymi: numery rejestracyjne pojazdów samochodowych, waga brutto, netto, tara oraz procent odpadu. Jednocześnie te same numery rejestracyjne ([...] i [...]) środków transportowych zakupionych z uzyskaniem wsparcia finansowego z ARiMR wskazane na kwitach wagowych występują również na fakturach VAT o numerach: [...] oraz [...] z dnia [...].12.2011 r. Zatem wskazanie tych samych numerów rejestracyjnych na dokumentach sporządzonych przez M. Z. Sp. z o.o. jak i wystawionych przez "C." Sp. z o.o. (dwa niezależne podmioty) uwiarygadnia udostępnienie środków transportowych członkom Grupy do przewozu kukurydzy.
Organ stwierdził, iż przedłożone przez stronę dokumenty nie zawierają żadnych argumentów, które stanowiłoby podstawę do umorzenia wszczętego zawiadomieniem z dnia [...].10.2015 r. postępowania w sprawie ustalenia nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania. Jak już jednak wskazano w treści decyzji ustawodawca przewidział jedynie dwa przypadki, kiedy beneficjent środków może bez negatywnych dla niego konsekwencji udostępnić inwestycje, która uzyskała wsparcie w ramach rynku owoców i warzyw. Taka sytuacja ma miejsce tylko wówczas, gdy z takim podmiotem zawarta jest stosowna umowa określająca okres i warunki wykorzystywania inwestycji przy jednoczesnym wystąpieniu ze strony grupy okresowym brakiem możliwości pełnego wykorzystania inwestycji, bądź też wówczas gdy grupa udostępni inwestycje członkom tej grupy, jeżeli ta inwestycja związana jest ze zbiorem owoców i warzyw,
sprzedawanych przez grupę i wyprodukowanych przez jej członków, w celu dokonania ich zbioru.
Nie ma więc tutaj mowy o takiej sytuacji jak udostępnienie inwestycji członkom grupy do transportu kukurydzy. Kukurydza nie jest bowiem zaliczana do warzyw, ze względu na które decyzją Marszałka Województwa [...] nr [...] z dnia [...].08.2008 r. następnie uznano grupę producentów owoców i warzyw "C." Sp. z o.o. (wcześniej Grupa Producencka "Warzywa [...]"). Kukurydza nie jest również wymieniona w załączniku do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie warunków wstępnego uznawania grup producentów owoców i warzyw (...) tj. "wykazie grup producentów, ze względu na które wnioskuje się o wstępne uznanie" (Dz. U. z 2009 r. nr 5, poz. 27). Podobny wykaz grup produktów, ze względu na które wnioskuje się o wstępne uznanie lub uznanie zamieszczony został w rozporządzeniu z dnia 19 września 2013 r. (Dz. U. z 2013 r. poz. 1178 ze zm.).
W efekcie wniesionego odwołania Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. decyzją z dnia [...] października 2016 r. – stosownie do treści art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 10 ust. 1 i 2 cyt. ustawy o ARiMR z dnia 9 maja 2008 r. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE,EURATOM) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony finansowej Wspólnot Europejskich (Dz. Urz. L. nr 312 z dnia 23 grudnia 1995 r.), poprzez ustalenie kwoty 689 713,50 zł pomimo, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że ewentualnego sankcja uległa przedawnieniu, Organ wskazał, iż zarzucana przez Organ I instancji nieprawidłowość jak słusznie wskazuje to Strona w złożonym odwołaniu, nie posiada charakteru ciągłej lub powtarzającej się. W związku z powyższym bieg terminu przedawnienia w niniejszej sprawie nastąpił wraz z dniem wystąpienia nieprawidłowości.
W powyższym natomiast zakresie, jak wskazano to w uzasadnieniu niniejszego rozstrzygnięcia, podstawą wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności zakończonego wydaniem w dniu [...] lutego 2016 r. decyzji nr [...] było ustalenie dwóch nieprawidłowości, tj.
1. udostępniania członkom grupy przedmiotu inwestycji objętej dofinansowaniem do przewozu produktu;
2. dostarczenia przez C. Sp. z o.o. do M. Z. Sp. z o.o., kukurydzy, która nie jest zaliczona do warzyw ze względu na które decyzją Marszałka Województwa [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r., wstępnie uznano Grupę producentów Owoców i Warzyw "C." Sp. z o.o.
Udostępnienie przedmiotu inwestycji członkom Grupy potwierdzają faktury nr VAT nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. oraz [...] dnia [...] grudnia 2011 r. dotyczące transportu kukurydzy samochodami o nr rejestracyjnych [...] oraz [...].
Sprzedaż natomiast kukurydzy przez Grupę do M. Sp. z o. o. dokumentuje faktura VAT nr [...] z dnia [...] października 2011 r., do której w dniu [...] grudnia 2011 r. wystawiona została korekta faktury VAT nr [...] dotycząca sprzedaży [...] ton kukurydzy. Każda z ww. nieprawidłowości skutkuje sankcją określoną w § 1 ust. 4 ww. rozporządzenia wykonawczego i dla każdej z nich obowiązuje inny końcowy termin czteroletniego okresu przedawnienia liczonego od dnia wystąpienia nieprawidłowości. W przedmiotowej sprawie jednakże, wbrew twierdzeniom Strony zawartym w odwołaniu, termin przedawnienia, bez względu na jego termin początkowy (13 października 2011 r. - tak jak wskazuje Strona w złożonym odwołaniu, 17 października 2011 r. bądź 30 grudnia 2011 r. -zgodnie ze wskazanymi powyżej terminami faktur) nie upłynął.
Prezes ARiMR wskazał, iż w przedmiotowej sprawie nie znajduje zastosowania określona w art 3 ust 1 zdanie czwarte rozporządzenia nr 2988/95 zasada liczenia terminów przedawnienia przewidziana dla programów wieloletnich zgodnie z którą, w przypadku programów wieloletnich okres przedawnienia w każdym przypadku biegnie od momentu ostatecznego zakończenia programu.
Programami wieloletnimi, o których mowa w art. 3 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 2988/95 mogą być programy rozwoju obszarów wiejskich, w ramach których nie jest udzielane wsparcie finansowe dla sektora owoców i warzyw. Programem wieloletnim, którego ostateczne zamknięcie powoduje zakończenie terminu przedawnienia nie jest ostateczne rozliczenie programu dotyczącego pomocy finansowej dla wstępnie uznanych producentów owoców i warzyw, które nota bene jeszcze nie nastąpiło, jak również realizowany w ramach pomocy finansowej dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw plan dochodzenia do uznania.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy mają jednak zastosowanie ogólne zasady dotyczące okresu przedawnienia uregulowane w ww. rozporządzeniu, w tym regulacje dotyczące przerwania okresu przedawnienia, które w niniejszej sprawie nastąpiło w dniu 30 września 2014 r., tj. w dniu doręczenia raportu z czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniach 12 marca 2014 r. do dnia 30 września 2014 r. przez Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno- Spożywczych we W. prokurentowi Grupy, P.P.
Powołując się na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości, a także nawiązując do wyników kontroli przeprowadzonej w siedzibie grupy w dniach 12 marca – 30 września 2014 r. Organ zauważył, iż była to kontrola ex-post krzyżowa w rozumieniu art. 81 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013, a jej zakres obejmował kontrolę prawidłowości wydatkowania środków pochodzących z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji wypłaconych w roku 2012. Zakres kontroli obejmował weryfikację prawidłowości realizacji przez grupę producentów planu dochodzenia do uznania, zatwierdzonego przez marszałka województwa właściwego ze względu na siedzibę grupy producentów, złożonego w Oddziale Regionalnym ARiMR i prawidłowość prowadzenia przez grupę dokumentacji finansowo-księgowej w zakresie realizacji PDU, w tym wykorzystanie inwestycji (maszyn i budowli) będących przedmiotem pomocy finansowej.
Mając na uwadze fakt, iż to właśnie ustalenia przeprowadzonej w dniach 12 marca 2014 r. do dnia 30 września 2014 r kontroli przez WIJHARS we W. stanowiły podstawę wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności, w ocenie Prezesa ARiMR to właśnie ta kontrola doprowadziła do przerwania biegu przedawnienia nieprawidłowości, której dopuściła się grupa producentów, w szczególności ze względu na fakt, iż przeprowadzona została na podstawie przepisów unijnych, tj. art. 81 rozporządzenia nr 1306/2013, jak również odnosi się wprost zarówno do podstaw przyznawania pomocy wstępnie uznanym grupom producentów owoców i warzyw, jak i do przepisów regulujących zasady użytkowania inwestycji sfinansowanych z tej pomocy, a transakcje, których dotyczy podejrzenie wystąpienia nieprawidłowości, są w jej treści określone w wystarczająco dokładny sposób.
Mając na uwadze powyższe, dzień 30 września 2014 r., tj. dzień doręczenia ww. raportu z w kontroli, prokurentowi Grupy P.P. należy uznać za dzień w którym nastąpiło przerwanie biegu 4 letniego terminu przedawnienia liczonego od dnia wystąpienia nieprawidłowości. Od dnia 30 września 2014 r. rozpoczął ponownie bieg 4 letni okres przedawnienia.
Należy zatem jednoznacznie podkreślić, iż w niniejszej sprawie wydanie przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w dniu [...] lutego 2016 r. decyzji nr [...] ustalającej "C." Sp. z o.o. kwotę nienależnie pobranych płatności miało miejsce przed upływem 4 letniego terminu przedawnienia określonego w art. 3 rozporządzenia nr 2988/95.
Podkreślenia ponadto wymaga fakt, iż podstawę rozstrzygnięcia Organu I instancji stanowiły przepisy rozporządzenia wykonawczego. Wskazanie przez Organ I instancji przepisów ww. rozporządzenia związku z § 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. miało wyłącznie na celu wykazanie podstawy do zastosowania właściwej podstawy prawnej, tj. przepisów rozporządzenia wykonawczego.
Nie sposób uznać również zasadności zarzutu Strony dotyczącego naruszenia przez Organ I instancji art. 7 art. 77 5 1 Kpa, albowiem Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy, podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyjaśnił przesłanki, którymi kierował się przy podejmowaniu decyzji o ustaleniu nienależnie pobranych płatności.
Wyjaśnienia złożone przez "C." Sp. z o.o. z dnia [...] listopada 2015 r. oraz z dnia [...] lutego 2016 r., co zostało wskazane w zaskarżonym rozstrzygnięciu, nie wykazują podstawowej rzeczy – w jaki sposób kukurydza została dostarczona do Spółki M. Z. Sp. z o.o. jeśli nie przy użyciu środków transportowych należących do "C." Sp. z o.o. Dokumenty wewnętrzne M. Z. Sp. z o.o. (kwity wagowe), a także faktury VAT wystawione przez "C." Sp. z o.o. (faktura VAT nr [...] oraz [...] z dnia [...] grudnia 2011 r.) potwierdzają zaistniałe zdarzenia. Strona nie przedstawiła żadnych dowodów potwierdzających, że kukurydza została dostarczona do odbiorcy w inny sposób niż z wykorzystywaniem samochodów o numerach rejestracyjnych [...] i [...].
Organ podkreślił, iż zgodnie z art. 75 § 1 Kpa, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny.
Jak wynika z ww. przepisu, dokumentami mogącymi przyczynić się do wyjaśnienia sprawy mogą być również dokumenty wewnętrzne M. Z. Sp. z o.o. (kwity wagowe).
Podkreślenia również wzmaga fakt, iż stosownie do § 1 ust. 1 pkt 3 w związku z § 1 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego, Grupa może udostępnić maszyny i urządzenia do zbioru tylko i wyłącznie swoim członkom i tylko i wyłącznie do zbioru owoców i warzyw, o których mowa w § 1 ust. 1 lit. c rozporządzenia wykonawczego, natomiast przekazanie do użytkowania przedmiotowych maszyn/urządzeń członkom grupy celem transportu kukurydzy, które nie należą do kategorii produktów ze względu na które Grupa została wstępnie uznana, powoduje zastosowanie sankcji określonych w § 1 ust. 4 ww. rozporządzenia wykonawczego.
Chybiony jest również zarzut naruszenia art. 80 Kpa wprowadzający zasadę swobodnej oceny dowodów bowiem Organ I instancji dokonał rzetelnej oceny materiału dowodowego, który został zgromadzony w przedmiotowej sprawie i który legł u podstaw wydania zaskarżonej decyzji. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji nr [...] z dnia [...] lutego 2016 r., odniósł się do każdego dowodu, jaki został dostarczony przez Stronę w przeprowadzonym postępowaniu dowodowym oraz opisał powody, dla których nie mógł dać wiary innym dowodom.
Nadto Organ podkreślił, iż decyzja z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] zawiera wszystkie obligatoryjne elementy określone w art. 107 Kpa, w szczególności nie narusza § 3 cytowanego przepisu, bowiem należycie i wyczerpująco wskazuje okoliczności faktyczne i prawne, którymi kierował się Organ wydając tego rodzaju rozstrzygnięcie.
Prezes ARiMR nadto wskazał, iż zgodnie z art. 148 rozporządzenia nr 543/2011, jeśli zgodnie z niniejszym rozporządzeniem lub rozporządzeniem (WE) nr 1234/2007 mają zostać nałożone sankcje lub kary lub wycofane korzyści lub uznanie, nie są one nakładane lub wycofywane w przypadkach zaistnienia siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności w rozumieniu art. 31 rozporządzenia (WE) nr 73/2009. Przypadek zaistnienia siły wyższej musi jednak zostać zgłoszony – wraz z odpowiednimi dowodami w sposób zgodny z wymogami właściwego organu państwa członkowskiego - temu organowi w ciągu 10 dni roboczych od dnia, w którym zainteresowany podmiot był w stanie to zrobić.
Zgodnie z kolei z art. 31 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003, do celów niniejszego rozporządzenia działania siły wyższej lub okoliczności nadzwyczajne są uznawane przez właściwy organ w przypadkach takich jak:
a) śmierć rolnika;
b) długookresowa niezdolność rolnika do pracy;
c) poważna klęska żywiołowa w dużym stopniu dotykająca grunty rolne gospodarstwa;
d) wypadek powodujący zniszczenie w gospodarstwie budynków dla zwierząt gospodarskich;
e) choroba epizootyczna dotykająca wszystkie zwierzęta gospodarskie rolnika lub części tych zwierząt.
W sprawie Grupy nie wystąpiły żadne okoliczności wskazane w ww. przepisach prawa.
Stosownie do art. 6 Kpa, w toku postępowania w sprawie pomocy finansowej dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw, Organ działa na podstawie przepisów prawa. Jeżeli zatem wskazane przepisy prawa nie przewidują żadnych wyjątków, poza powyżej wspomnianym, związanym z uwzględnieniem kategorii siły wyższej w sprawach ustalania kwot nienależnie pobranych płatności, to brak jest możliwości wychodzenia przez Organ administracji poza granice obowiązującego prawa.
Biorąc powyższe pod uwagę Organ stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki umożliwiające odstąpienie ze strony ARiMR od dochodzenia zwrotu części pobranych środków finansowych, a Grupa zobowiązana jest do zwrotu części otrzymanej pomocy finansowej w kwocie [...] zł.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł pełnomocnik "C." Sp. z o.o., który zaskarżył decyzje Prezesa ARiMR w całości żądając:
a) uchylenia decyzji organów obu instancji;
b) zarządzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W skardze zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci:
1. błędnego zastosowania art. 3 ust. 1 akapit trzeci rozporządzenia Rady (WE, EUROATOM) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony finansowej wspólnot europejskich poprzez przyjęcie, że doręczenie Skarżącej protokołu z kontroli Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych we W. w dniu 30 września 2014 r. dokonało przerwania biegu przedawnienia sankcji z tytułu nieprawidłowości pomimo, że:
a) Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno — Spożywczych nie jest organem właściwym w rozumieniu w/w przepisu do wydawania aktów dotyczących dochodzenia lub postępowania w sprawie nieprawidłowości;
b) protokół z kontroli Wojewódzkiego Inspektoratu jakości Handlowej Artykułów Rolno — Spożywczych nie jest aktem wydanym w śledztwie lub postępowaniu dotyczącym nieprawidłowości, tylko protokołem z kontroli transakcji finansowanych z funduszy EFRG;
2. błędnego zastosowania § 1 ust. 1 pkt 3) rozporządzenia wykonawczego poprzez przyjęcie, że zarzucane nieprawidłowości polegające na wykonaniu usługi transportu oraz zbioru kukurydzy oraz dostarczenia kukurydzy do M. Z. Sp. z o.o. stanowi niezgodne z prawem udostępnienie inwestycji objętej dofinansowaniem pomimo, że:
a) Skarżąca przewoziła kukurydzę zakupioną od członków grupy, zatem stanowiącą jej własność i na tej podstawie zarzucana nieprawidłowość nie stanowi niezgodnego z prawem udostępnienia inwestycji podmiotom trzecim;
b) wykonanie na rzecz członków Skarżącej usługi transportu oraz zbioru kukurydzy, następnie odkupionej przez Skarżącą nie stanowi udostępnienia podmiotowi trzeciemu inwestycji objętej dofinansowaniem tylko jedynie może stanowić wykorzystanie inwestycji niezgodnie z przeznaczeniem;
3. błędnego zastosowania § 7 ust. 2 i w konsekwencji nie zastosowania § 1 ust. 4- pkt 2 lit. a) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r., w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U. z 2013 r., poz. 872), tj. przyjęcia, że przepisy w/w rozporządzenia nie powinny mieć zastosowania w przedmiotowej sprawie w całości i tym samym nałożenia 100 % zwrotu pomocy zgodnie z przepisami poprzednio obowiązującego rozporządzenia, pomimo że zgodnie z w/w § 7 ust. 2 nowe rozporządzenie nie ma zastosowania do nieprawidłowości wykorzystania inwestycji niezgodnie z przeznaczeniem, natomiast wymieniona zasada nie obowiązuje do innych nieprawidłowości do których należy stosować przepisy obowiązujące w dniu orzekania.
Ad. 1 Skarżący zanegował fakt przyjęcia przez Organ II instancji tezy, że doręczony Skarżącej w dniu 30 września 2014 r. protokół z kontroli Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych we W., zwany dalej: "WIJHARS" stanowi akt administracyjny dotyczący śledztwa lub postępowania w sprawie nieprawidłowości.
Stanowisko organu – zdaniem Skarżącego - w tym zakresie jest błędne:
Po pierwsze, WIJHARS nie prowadził postępowania w zakresie nieprawidłowości, a tylko w takim przypadku zawiadomienie o kontroli lub protokół z kontroli może stanowić akt przerywający bieg przedawnienia. Zadaniem WIJHARS było przeprowadzenie kontroli transakcji finansowanych z Europejskiego Funduszu Rolnego Gwarancji, zgodnie z tytułem V, rozdziałem lll rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1306/2013.
Po drugie, WIJHARS nie jest organem właściwym w rozumieniu art. 3 ust. 1 akapit trzeci rozporządzenia 2988/95 do przeprowadzenia postępowania dotyczącego nieprawidłowości.
Po trzecie, kontrola WIJHARS wskazywała jedynie na możliwość zachodzenia
nieprawidłowości.
Po czwarte, orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, na które powołuje się Organ w treści decyzji, tj. wyrok ETS z dnia 24 czerwca 2004 r., C-278/02, powołany również w wyroku WSA w Warszawie z dnia 13 grudnia 2013 r., V SA/Wa 1330/ 13, odnosi się do sytuacji, kiedy zawiadomienie o kontroli celnej zostało doręczone w postępowaniu wyjaśniającym prowadzonym na potrzeby wyjaśnienia, czy nie zachodzą wskazane w tym zawiadomieniu nieprawidłowości, cyt. (w/w wyrok WSA w Warszawie): "W orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości UE przyjmuje się, że art. 3 ust 1 akapit trzeci rozporządzenia nr 2988/95 należy interpretować w ten sposób, że zawiadomienie zainteresowanego przedsiębiorstwa o przeprowadzeniu kontroli celnej stanowi akt dotyczący śledztwa lub postępowania w sprawie nieprawidłowości, który przerywa bieg terminu przedawnienia wskazanego w art. 3 ust 1 akapit pierwszy tego rozporządzenia jedynie wówczas, gdy transakcje, których dotyczy podejrzenie wstąpienia nieprawidłowości, są w tym akcie określone w wystarczająco dokładny sposób (patrz: wyrok ETS z dnia 24 czerwca 2004 r., sygn. akt 0278/02; LEX nr 195672). W niniejszej sprawie, pismem z dnia 31 października 2008 r. Prezes ARR zawiadomił Skarżącą o postępowaniu wyjaśniającym prowadzonym m.in. w sprawie udokumentowania wprowadzenia produktu do swobodnego obrotu na podstawie deklaracji celnej o numerze druku [...]. Wobec tego przyjąć należy, iż z tą datą nastąpiło przerwanie biegu okresu przedawnienia. Oznacza to, iż postępowanie w sprawie nieprawidłowości zostało wszczęte przed upływem czteroletniego terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 3 ust 1 rozporządzenia nr 2988/95".
Zgodnie z powyższym powoływanie się przez Organ na wskazane powyżej orzecznictwo ETS jest nieprawidłowe, ponieważ zawiadomienie o którym mowa w tym wyroku dotyczyło postępowania wyjaśniającego prowadzonego co do konkretnych i zarzucanych nieprawidłowości. Natomiast protokół z kontroli WIJHARS wskazywał na nieprawidłowości, jednakże nie dotyczył postępowania prowadzonego co do wykrytych nieprawidłowości.
Konkludując Skarżący wskazał, że protokół z kontroli WIJHARS nawet jeżeli stanowił podstawę do wszczęcia postępowania o ustalenie nienależnie pobranych środków, nie stanowi aktu organu przerywającego bieg przedawnienia, ponieważ nie został wydany na potrzeby jakiegokolwiek postępowania, jak również WIJHARS nie posiada kompetencji do prowadzenia postępowania w przedmiocie nieprawidłowości w systemie w systemie pomocowym na rynku owoców i warzyw, na tej podstawie nie jest to właściwy organ w rozumieniu art. 3 ust. 1 akapit trzeci rozporządzenia nr 2988/95.
Ad. 2 Organ ll instancji w uzasadnieniu decyzji stwierdził, że nieprawidłowości jakie zarzuca Skarżącej to niezgodne z prawem udostępnienie członkom grupy inwestycji objętej dofinansowaniem do przewozu kukurydzy oraz dostarczenie kukurydzy do zakładu M. Z. Sp. z o.o.
W ocenie Skarżącego zarzuty wysuwane przez organ w treści decyzji nie zasługują na uwzględnienie.
Skarżący podkreślił, iż Organ w treści decyzji pomija kilka istotnych okoliczności:
Po pierwsze, całość przewożonej kukurydzy została zakupiona przez Skarżącą, która to okoliczność wynika z faktury VAT nr [...] z dnia [...] października 2011 r. oraz z kwitów wagowych gdzie dostawcą kukurydzy była spółka "C." Sp. z o.o.
Po drugie, nie stanowi bezprawnego udostępnienia inwestycji w rozumieniu w § 1 ust. 1 pkt 3) rozporządzenia wykonawczego, przewiezienie produktów nie wchodzących do kategorii "warzyw", które zostały zakupione przez Skarżącą, ponieważ może to jedynie stanowić wykorzystanie inwestycji niezgodnie z przeznaczeniem.
Po trzecie, powyższe potwierdza, iż kwestia rozliczenia kosztów zbioru oraz przewozu kukurydzy, która następnie została zakupiona przez Skarżącą jest irrelewantna z punktu widzenia § 1 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia wykonawczego, albowiem towar ten został zebrany oraz przewieziony na potrzeby Skarżącej, z czego członkowie grupy nie odnieśli żadnych korzyści. Sam fakt poniesienia przez członków grupy kosztów przewozu i rozliczony na fakturze nie oznacza, że Skarżąca udostępniła swoim członkom w sposób bezprawny objęte dofinansowaniem inwestycje. Wskazana przez Organ usługa transportowa kukurydzy była jednolitą częścią umowy sprzedaży, ponieważ towar sprzedany przez członków musiałby zostać przez nich przewieziony do miejsca wskazanego przez kupującego, tj. Skarżąca. Skarżąca mogłaby rozliczyć ten transport w dwojaki sposób, odliczając go od ceny sprzedaży lub rozliczając go jako usługę transportową. Na tej podstawie przewiezienie własnego towaru nie może zostać uznane jako niezgodne z prawem udostępnienie.
Po czwarte, druga z podniesionych przez organ nieprawidłowości w postaci przewiezienia produktów co do których grupa nie została uznana, nie ma znaczenia prawnego na podstawie przepisów rozporządzenia wykonawczego, ponieważ zgodnie z tym rozporządzeniem wykorzystanie inwestycji niezgodnie z przeznaczeniem nie zostało obarczone żadną sankcją.
Po piąte, Skarżąca nie udostępniła kombajnu oraz ciągników siodłowych członkom grupy poprzez fizyczne przeniesienie władztwa nad nimi, albowiem transport oraz zbiór kukurydzy dokonała we własnym zakresie za pomocą swoich pracowników.
Konkludując Skarżący podkreślił, iż postawione przez Organy I oraz II instancji zarzuty nie stanowią nieprawidłowości w rozumieniu § 1 ust 1 pkt 3) rozporządzenia wykonawczego.
Ad. 3 Skarżący podniósł, że rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r., w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U. 2013 r.,poz. 872), zwane dalej "rozporządzeniem z dnia 12 lipca 2013 r.", uchyliło przepisy rozporządzenia wykonawczego. Ustawodawca w § 7 ust. 2 rozporządzenia z dnia 12 lipca 2013 r. derogował jednie przepisy tegoż rozporządzenia w stosunku do nieprawidłowości polegających na wykorzystaniu inwestycji niezgodnie z przeznaczeniem, które miały miejsce przed dniem jego wejścia w życie.
Zatem w przedmiotowej sprawie powinna mieć zastosowanie zasada orzekania na podstawie przepisów obowiązujących w dniu wydawania decyzji, pomimo okoliczności, że zarzucana Skarżącej nieprawidłowość powstała przed wejściem w życie rozporządzenia z dnia 12 lipca 2013 r. Skarżący podkreślił, że ustawodawca w nowym rozporządzeniu nie wprowadził reguł intertemporalnych odnoszących się do nieprawidłowości w postaci udostępnienia inwestycji podmiotom trzecim.
Brzmienie § 1 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 12 lipca 2013 r. jest analogiczne do brzmienia § 1 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia wykonawczego i wprowadza identyczny zakaz udostępniania inwestycji podmiotom trzecim. Jednakże gruntownej zmianie uległa sankcja tytułem złamania tegoż zakazu. Zgodnie z § 1 ust. 4 pkt 2) rozporządzenia wykonawczego, grupa w przypadku naruszenia zakazu nieudostępniania inwestycji powinna zwrócić 100 % pomocy finansowej. Natomiast
w § 1 ust. 4 pkt 2) lit. a) rozporządzenia z dnia 12 lipca 2013 r. grupa zwraca kwotę
pomocy obliczoną proporcjonalnie w zależności od upływu okresu od dnia nabycia inwestycji.
Zgodnie z powyższym, Organy I oraz ll instancji stosując przepisy rozporządzenia wykonawczego w sposób błędny przyjęły, że Skarżąca rzekomo powinna zwrócić 100 % wypłaconej kwoty pomocy, pomimo że przy zastosowaniu rozporządzenia z dnia 12 lipca 2013 r. kwota ta powinna wynieść 60 % wypłaconej pomocy finansowej.
W odpowiedzi na skargę przeze ARiMR wniósł o jej oddalenie podnosząc argumenty zbieżne z motywami zaskarżonych decyzji.
.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Za zasadny – w ocenie Sądu – należy uznać jedynie zarzut sformowany w p-kcie 2 skargi, kiedy wskazuje się na błędne zastosowanie § 1 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia wykonawczego poprzez przyjęcie, że zarzucone nieprawidłowości polegające na wykonaniu usługi transportu (...) i dostarczenia kukurydzy do M. Z. Sp. z o.o., stanowi niezgodne z prawem udostępnienie inwestycji objętej dofinansowaniem".
Sąd zwraca w tym kontekście uwagę, że Skarżąca przewoziła do M. Z. Sp. z o.o. kukurydzę stanowiącą jej własność. Taki transport nie stanowi udostępniania podmiotowi trzeciemu inwestycji objętej dofinansowaniem w rozumieniu § 1ust. 4 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego, albowiem to Skarżąca samowolnie wykorzystała inwestycję objętą dofinansowaniem; nie stanowi ta sytuacja niezgodnego z prawem udostępniania inwestycji osobom trzecim.
Interpretując zapis § 1 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego w powyższym stanie faktycznym (kiedy kukurydza stanowiąca własność skarżącej została dostarczona do M. Z. Sp. z o.o.) wskazać trzeba, że takie naruszenie prawa nie zostało przez ustawodawcę obarczone żadną sankcją.
Ewidentnie natomiast sankcją objęta została usługa transportu kukurydzy udokumentowana fakturami VAT: [...] świadczonej na rzecz gospodarstwa rolnego A.S. i [...] wykonanej na rzecz gospodarstwa rolnego J.S. W obu przypadkach usługę zrealizowano pojazdami [...] i [...], przy czym określono jej wartość wskazując konkretne terminy uiszczenia należności przez rolników za usługi transportowe.
Oczywiście – zgodnie z § 1 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego – grupa mogła udostępnić inwestycję swoim członkom, jeżeli byłoby to związane ze zbiorem owoców i warzyw, o których mowa w § 1 ust. 1 pkt 1 lit. c, a kukurydza jest zbożem.
Tak więc zgodnie z § 1 ust. 4 rozporządzenia wykonawczego grupa zwraca kwotę w wysokości 100% pomocy finansowej przyznanej na inwestycję, zwiększoną o odsetki ustawowe liczone od udostępnienia jej innemu podmiotowi do dnia zwrotu przyznanej pomocy finansowej.
W ocenie Sądu błędna jest interpretacja obu rozporządzeń idącą w kierunku wykazania, że sankcja "powinna wynieść 60% wypłaconej pomocy finansowej".
Zgodnie bowiem z treścią § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, jeżeli przed upływem okresu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1-3, inwestycja będzie wykorzystywana niezgodnie z przeznaczeniem, grupa zwraca kwotę pomocy finansowej przyznanej na inwestycję w wysokości określonej w § 1 ust. 4 pkt 2, chyba że wykorzystanie inwestycji niezgodnie z przeznaczeniem nastąpiło przed dniem wejścia w życie rozporządzenia. W konsekwencji w niniejszej sprawie zastosowanie znajdują przepisy rozporządzenia wykonawczego Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 czerwca 2009 r.
Zgodnie z § 1 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia wykonawczego grupa zobowiązuje się do niezbywania i nieudostępniania innemu podmiotowi inwestycji objętej dofinasowaniem przed upływem 5 lat od dnia nabycia narzędzia, maszyny, urządzenia lub samochodu ciężarowego lub 10 lat od dnia nabycia lub oddania do użytku budynku lub budowli.
Natomiast stosownie do § 1 ust. 4 ww. rozporządzenia wykonawczego, jeżeli zbycie przez grupę producentów narzędzi, maszyn, urządzeń lub samochodów ciężarowych nastąpi przed upływem 5 lat od dnia ich nabycia oraz jeżeli zbycie budynków i budowli nastąpi przed upływem 10 lat od dnia ich nabycia lub oddania do użytku, lub inwestycja zostanie udostępniona w przypadkach innych niż udostępnianie:
1. innemu podmiotowi na podstawie umowy określającej okres i warunki wykorzystywania inwestycji przez ten podmiot, jeżeli w wyniku wystąpienia zjawisk atmosferycznych, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 27 stycznia 2009 r. w sprawie określenia przypadków, w których spadek wartości produkcji sprzedanej wystąpił z przyczyn niezależnych od wstępnie uznanej grupy producentów owoców i warzyw lub organizacji producentów owoców i warzyw, oraz sposobu potwierdzenia tego spadku (Dz. U. Nr 27, poz.166) wystąpił okresowy brak możliwości pełnego wykorzystania inwestycji:
- odpowiadającej specyfice zbioru i działań wykonywanych po jego dokonaniu w odniesieniu do owoców i warzyw ujętych w grupie lub grupach produktów dla których grupa została wstępnie uznana,
- dostosowanej do wielkości produkcji owoców i warzyw sprzedanych przez grupę i wyprodukowanych przez jej członków, nieprzekraczającej wielkości planowanej na ostatni rok realizacji zatwierdzonego planu dochodzenia do uznania;
2. członkom tej grupy, jeżeli przedmiotowa inwestycja jest związana ze zbiorem owoców i warzyw, ujętych w grupie lub grupach produktów, dla których grupa została wstępnie uznana. w celu dokonania ich zbioru, w zakresie odpowiadającym wielkości produkcji owoców i warzyw sprzedanych prz ez grupę i wyprodukowanych przez jej członków, nieprzekraczającej wielkości planowanej na ostatni rok realizacji zatwierdzonego planu dochodzenia do uznania,
- grupa zwraca kwotę w wysokości 100% pomocy finansowej przyznanej na inwestycję, zwiększona o odsetki ustawowe liczone od dnia zbycia tej inwestycji lub udostępnienia innemu podmiotowi do dnia zwrotu przyznanej pomocy finansowej.
Wobec powyższego Sąd zauważa, iż grupa w okresie 5 lat od dnia nabycia narzędzia, maszyny, urządzenia lub samochodu ciężarowego oraz w okresie 10 lat od dnia nabycia lub oddania do użytku budynku lub budowli, nie może zbyć przedmiotu inwestycji ani udostępnić inwestycji objętej dofinansowaniem, bez konsekwencji w postaci zwrotu otrzymanych płatności.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy mamy do czynienia z sytuacją, w której Grupa w ramach realizacji planu dochodzenia do uznania, na podstawie decyzji nr [...] dnia [...] grudnia 2009 r. przyznającej Grupie pomoc finansową za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 30 czerwca 2009 r. uzyskała pomoc finansową na realizację m.in. następujących inwestycji polegających na zakupie:
1) ciągnika samochodowego siodłowego [...] — wartość [...] zł. - 2 szt. (faktury VAT nr [...] oraz [...] z dnia [...] czerwca 2009 r.),
2) naczepy ciężarowej typ [...] - wartość [...] zł. - 2 szt. (faktury VAT nr [...] oraz [...] z dnia [...] czerwca 2009 r.),
3) przyczepy (wózka) typu Dolly - wartość [...] zł. - 2 szt. (faktury VAT nr [...] oraz [...] z dnia [...] czerwca 2009 r.),
4) samochodu ciężarowego - wartość [...] zł. (faktura VAT [...] z dnia [...] czerwca 2009 r.).
Przeprowadzona w siedzibie Grupy od 12 marca 2014 r. do dnia 30 września 2014 r. kontrola przez WIJHARS we W. wykazała nieprawidłowości polegające na udostępnieniu urządzeń transportowych objętych pomocą finansową dla wstępnie uznanych grup producentów, członkom grupy do transportu kukurydzy. Kontrolerzy WlJHARS w protokole nr [...] ustalili, iż "C.'" Sp. z o.o. wystawiła w 2011 r, faktury VAT o numerach [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. oraz [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. dotyczące sprzedaży przez "C." Sp. z o.o. dla członków Grupy usługi wynajmu kombajnu do zbioru kukurydzy oraz jej transportu środkami transportowymi o numerach rejestracyjnych [...] oraz [...]. Treść ww. faktur wskazuje, że do zbioru i transportu kukurydzy w ilości [...] tony (faktura VAT nr [...]) oraz w ilości [...] tony (faktura VAT nr [...]) wykorzystano kombajn oraz urządzenia transportowe Grupy.
Ponadto, podczas kontroli przeprowadzonej przez Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych we W. o nr. ref. [...] w Zakładach Przetwórstwa Owocowo Warzywnego Z. Sp. z o.o. (obecnie M. Z. Sp. z o.o.) ustalono, że w roku 2011 "C." Sp. z o.o. sprzedała i dostarczyła własnym transportem [...] ton kukurydzy o wartości brutto [...] zł.
Podkreślenia jednocześnie wymaga fakt, iż podstawą wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności zakończonego wydaniem w dniu [...] lutego 2016 r decyzji nr [...] było ustalenie dwóch nieprawidłowości, tj. udostępnienia członkom grupy przedmiotu inwestycji objętej dofinansowaniem do przewozu produktu (kukurydzy), który nie jest zaliczany do warzyw ze względu na które decyzją Marszałka Województwa [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. wstępnie uznano Grupę Producentów Owoców i Warzyw "C." Sp. z o.o. Udostępnienie przedmiotu inwestycji członkom Grupy potwierdzają faktury nr VAT nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. oraz [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. dotyczące transportu kukurydzy samochodami o nr rejestracyjnych [...] oraz [...].
Powyższe nie pozostaje bez wpływu na ustalenia w przedmiocie udostepnienia przedmiotu inwestycji członkom Grupy do transportu kukurydzy, która nie jest produktem wymienionym w załączniku do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie warunków wstępnego uznawania grup producentów owoców i warzyw uznawania organizacji producentów owoców i warzyw oraz warunków i wymagań, jakie powinny spełniać plany dochodzenia do uznania (Dz. U. Nr 5, poz. 27).
Mając na uwadze powyższe Sąd zwraca uwagę, iż stosownie do § 1 ust. 1 pkt 3, w związku z 5 1 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego, Grupa może udostępnić maszyny i urządzenia do zbioru tylko i wyłącznie swoim członkom, i tylko i wyłącznie do zbioru owoców i warzyw, o których mowa w § 1 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia wykonawczego, natomiast przekazanie do użytkowania przedmiotowych maszyn/urządzeń członkom grupy celem transportu kukurydzy, które nie należą do kategorii produktów, ze względu na które Grupa została wstępnie uznana powoduje, zastosowanie sankcji określonych w § 1 ust. 4 ww. rozporządzenia wykonawczego.
Uwzględniając powyższe, Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR zasadnie zobowiązał Grupę do zwrotu nienależnie pobranych środków finansowych przyznanych na podstawie decyzji nr [...] dnia [...] lutego 2016 r. o przyznaniu pomocy finansowej dla wstępnie uznanej grupy producentów owoców i warzyw z tytułu zakupu:
1) ciągnika samochodowego siodłowego [...] — wartość [...] zł - 2 szt. (faktury VAT nr [...] oraz [...] z dnia [...] czerwca 2009 r.),
2) naczepy ciężarowej typ [...] — wartość [...] zł — 2 szt. (faktury VAT nr [...] oraz [...] dnia [...] czerwca 2009 r.),
3) przyczepy (wózka) typu Dolly - wartość [...] zł . - 2 szt. (faktury VAT nr [...] oraz [...] dnia [...] czerwca 2009 r.),
([...] zł x 2 szt.) + ([...] zł. x 2 szt. ) + ([...] zł x 2 szt.) = [...] zł. x 75 % - [...] zł.
Sąd nie podziela zarzutu podniesionego w pkt 1skargi i podkreśla w tym zakresie ponownie, co następuje:
Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony finansowej Wspólnot Europejskich (Dz. Urz. L. nr 312 z dnia 23 grudnia 1995 r.), poprzez ustalenie kwoty 689 713,50 zł. pomimo, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że ewentualna sankcja uległa przedawnieniu należy wskazać, iż zarzucana nieprawidłowość, nie posiada charakteru ciągłej lub powtarzającej się. W związku z powyższym bieg terminu przedawnienia w niniejszej sprawie nastąpił wraz z dniem wystąpienia nieprawidłowości.
W powyższym natomiast zakresie, jak wskazano to w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, podstawą wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności zakończonego wydaniem w dniu [...] lutego 2016 r. decyzji nr [...] było ustalenie dwóch nieprawidłowości, tj. udostępnienie członkom grupy przedmiotu inwestycji objętej dofinansowaniem do przewozu produktu (kukurydzy) oraz dostarczenie przez "C." Sp. z o. o do M. Z. Sp.z o.o. kukurydzy, która nie jest zaliczana do warzyw.
Udostępnienie przedmiotu inwestycji członkom Grupy potwierdzają faktury nr VAT z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] oraz [...], dotyczące transportu kukurydzy samochodami o nr rejestracyjnych [...] oraz [...].
Każda z ww. nieprawidłowości skutkuje sankcją określoną w § 1 ust 4 ww. rozporządzenia wykonawczego i dla każdej z nich obowiązuje inny końcowy termin
czteroletniego okresu przedawnienia liczonego od dnia wystąpienia nieprawidłowości. W przedmiotowej sprawie - jednakże wbrew twierdzeniom Strony - termin przedawnienia, bez względu na jego termin początkowy (30 grudnia 2011 r. -
zgodnie ze wskazanymi powyżej terminami faktur) nie upłynął.
Wskazać należy, iż w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania określona w art. 3 ust 1 zdanie czwarte rozporządzenia nr 2988/95 zasada liczenia terminów przedawnienia przewidziana dla programów wieloletnich, zgodnie z którą, w przypadku programów wieloletnich okres przedawnienia w każdym przypadku biegnie od momentu ostatecznego zakończenia programu. Programami wieloletnimi, o których mowa w art. 3 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 2988/95 mogą być programy rozwoju obszarów wiejskich, w ramach których nie jest udzielane wsparcie finansowe dla sektora owoców i warzyw. Programem wieloletnim, którego ostateczne zamknięcie powoduje zakończenie terminu przedawnienia nie jest ostateczne rozliczenie programu dotyczącego pomocy finansowej dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw, które nota bene jeszcze nie nastąpiło, jak również realizowany w ramach pomocy finansowej dla wstępnie uznanych grup producentów
owoców i warzyw, plan dochodzenia do uznania.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy mają zastosowanie ogólne zasady dotyczące okresu przedawnienia uregulowane w ww. rozporządzeniu, w tym regulacje dotyczące przerwania okresu przedawnienia, które w niniejszej sprawie nastąpiło w dniu 30 września 2014 r., tj. w dniu doręczenia raportu z czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniach 12 marca 2014 r. do dnia 30 września 2014 r. przez Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych we W. prokurentowi Grupy P.P.
W odniesieniu do treści protokołu z kontroli Sąd wskazuje, iż w podczas badania dokumentacji udostępnionej w Delegaturze CBA we W. stwierdzono, że "C." sp. z o.o. wystawiła w 2011 r. faktury VAT o numerach [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. oraz [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. dotyczące sprzedaży przez "C." sp. z o.o. dla członków grupy producenckiej usługi wynajmu kombajnu do zbioru kukurydzy oraz jej transportu środkami transportowymi o nr. rej. [...] oraz [...]. Treść ww. faktur wskazuje, że do zbioru i transportu kukurydzy wykorzystano kombajn oraz urządzenia transportowe grupy producenckiej. W raporcie z kontroli podkreśla się, iż kukurydza nie jest zaliczana do warzyw, ze względu na które utworzono i wstępnie uznano grupę producentów owoców i warzyw "C." sp. z o.o., nie jest również rośliną wymienioną w Załączniku do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie warunków wstępnego uznawania grup producentów owoców i warzyw (...), tj. w "Wykazie grup produktów, ze względu na które wnioskuje się o wstępne uznanie".
W ocenie Sądu pomocne może być – w ocenie tego zarzutu - orzecznictwo powołane w zaskarżonej decyzji w wyroku z dnia 11czerwca 2015 r., sygn. akt. C- 52/14 Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wskazał, iż art. 3 ust 1 akapit trzeci rozporządzenia nr 2988/95 należy interpretować w taki sposób, że pojęcie "właściwego organu" w rozumieniu tego przepisu oznacza organ mający zgodnie z prawem krajowym uprawnienie do wydawania aktów stanowiących czynność odnoszącą się do dochodzenia lub postępowania w sprawie nieprawidłowości, przy czym organ ten nie musi być tożsamy z organem, który jest uprawniony do przydzielania subwencji lub odzyskiwania kwot pobranych nienależnie że szkoda dla interesów finansowych Unii. Natomiast w wyroku z dnia 24 czerwca 2004 r., sygn. akt
C-278/02 Trybunał podkreślił, iż art. 3 ust. 1 akapit trzeci rozporządzenia nr 2988/95 należy interpretować w ten sposób, iż zawiadomienie zainteresowanego przedsiębiorstwa o przeprowadzeniu kontroli stanowi akt dotyczący śledztwa lub postępowania w sprawie nieprawidłowości, który przerywa bieg terminu przedawnienia wskazanego w art. 3 ust. 1 akapit pierwszy tego rozporządzenia jedynie wówczas, gdy transakcje, których dotyczy podejrzenie wystąpienia nieprawidłowości, są w tym akcie określone w wystarczająco dokładny sposób.
Mając na uwadze powyższe w odniesieniu do kontroli przeprowadzonej w siedzibie grupy w dniach 12 marca - 30 września 2014 r. przez WIJHARS we W. zauważyć należy, iż była to kontrola ex-post krzyżowa w rozumieniu art. 81 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013, a jej zakres obejmował kontrolę prawidłowości wydatkowania środków pochodzących z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji wypłaconych w roku 2012 r. Zakres kontroli obejmował weryfikację prawidłowości realizacji przez grupę producentów planu dochodzenia do uznania, zatwierdzonego przez marszałka województwa właściwego ze względu na siedzibę grupy producentów, złożonego w Oddziale Regionalnym ARiMR i prawidłowość prowadzenia przez grupę dokumentacji finansowo-księgowej w zakresie realizacji PDU, w tym wykorzystanie inwestycji (maszyn i budowli) będących przedmiotem pomocy finansowej.
Mając na uwadze fakt, iż to właśnie ustalenia przeprowadzonej w dniach 12 marca 2014 r do dnia 30 września 2014 r. kontroli stanowiły podstawę wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności, w ocenie Sądu to właśnie ww. kontrola doprowadziła do przerwania biegu przedawnienia nieprawidłowości, której dopuściła się grupa producentów, w szczególności ze względu na fakt, iż przeprowadzona została na podstawie przepisów unijnych, tj. art. 81 rozporządzenia nr 1306/2013, jak również odnosi się wprost zarówno do podstaw przyznawania pomocy wstępnie uznanym grupom producentów owoców i warzyw, jak i do przepisów regulujących zasady użytkowania inwestycji sfinansowanych z tej pomocy, a transakcje, których dotyczy podejrzenie wystąpienia nieprawidłowości, są w jej treści określone w wystarczająco dokładny sposób.
Mając na uwadze powyższe, dzień 30 września 2014 r., tj. dzień doręczenia ww. raportu z ww. kontroli. prokurentowi Grupy, P.P. należy uznać za dzień w którym nastąpiło przerwanie biegu 4 letniego terminu przedawnienia liczonego od dnia wystąpienia nieprawidłowości (grudzień 2011 r.). Od dnia 30 września 2014 r. rozpoczął ponownie bieg 4 letni okres przedawnienia. Należy zatem jednoznacznie podkreślić, iż w niniejszej sprawie wydanie przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w dniu [...] lutego 2016 r decyzji nr [...] ustalającej kwotę nienależnie pobranych płatności miało miejsce przed upływem 4 letniego terminu przedawnienia określonego w art. 3 rozporządzenia nr 2988/95.
Sąd – ex officio – rozważył także zastosowanie w sprawie zasady proporcjonalności widząc dysproporcje między kwotą przypadającą do zwrotu a wielkościami wyszczególnionymi w fakturach nr [...] i [...] w zakresie łącznej kwoty za transport kukurydzy. Ostatecznie za pominięciem tej dyrektywy przeważył fakt, iż naruszenie przyjętych zobowiązań w zakresie dysponowania sprzętem nie było odosobnione gdyż na odstawie decyzji Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r. Skarżąca została także zobowiązana do zwrotu pomocy finansowej ze względu na wykorzystywanie kombajnu oznaczonego "[...]"do zbioru kukurydzy na działkach nie będących własnością członków Grupy – zob. oświadczenie złożone a rozprawie w dniu 8 listopada 2017 r. przez Prezesa.
W tej więc sytuacji – stosownie do treści art. 151 p.p.s.a. – należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło