II SAB/Op 126/17

WyrokWSA w Opolu2017-11-09

Skład orzekający: Ewa Janowska, Jerzy Krupiński, Daria Sachanbińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego w Opolu dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 20 lipca 2017 r., i czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, stwierdzając jednocześnie, że organ dopuścił się bezczynności, jednakże bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Organ udostępnił żądaną informację publiczną po wniesieniu skargi, co uczyniło dalsze postępowanie w zakresie zobowiązania do wydania aktu bezprzedmiotowym. Sąd uznał, że brak było podstaw do stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, biorąc pod uwagę, że organ podjął działania po otrzymaniu skargi i nie wykazał ewidentnego lekceważenia wniosku.
Stan faktyczny
Skarżąca M. K. wniosła skargę na bezczynność Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego (WORD) w Opolu w przedmiocie nieudostępnienia informacji publicznej dotyczącej umów z podmiotami zewnętrznymi na obsługę prawną w latach 2014-2016. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej przez brak reakcji organu na jej wniosek złożony 20 lipca 2017 r. Organ w odpowiedzi na skargę twierdził, że udzielił odpowiedzi na wniosek w dniu 21 lipca 2017 r., jednakże skarżąca kwestionowała skuteczne doręczenie tej odpowiedzi. Ostatecznie organ przesłał żądaną informację listem poleconym w dniu 12 września 2017 r.
Rozstrzygnięcie
1) umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, 2) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, 3) stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 4) zasądza od Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w Opolu na rzecz skarżącej M. K. kwotę 602,20 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Janowska – spr. Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Krupiński Sędzia WSA Daria Sachanbińska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 listopada 2017 r. sprawy ze skargi M. K. na bezczynność Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w Opolu w przedmiocie informacji publicznej 1) umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, 2) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, 3) stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 4) zasądza od Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w Opolu na rzecz skarżącej M. K. kwotę 602,20 (sześćset dwa 20/100) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skarżąca M. K., reprezentowana przez adwokata Ł. K., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na bezczynność Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w Opolu (dalej: organ lub WORD) w przedmiocie nieudostępnienia informacji publicznej, zgodnie z treścią wniosku z dnia 20 lipca 2017 r., zarzucając naruszenie przepisów art. 13 ust. 1 i ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1764 - dalej: ustawa), przez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem. Skarżąca wniosła o: - zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty zwrotu akt organowi, - stwierdzenie, iż bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, - zasądzenie od organu kosztów postępowania w łącznej kwocie 602,20 zł, według załączonego spisu kosztów, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego w kwocie 480 złotych, stosownie do przepisu § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że w dniu 20 lipca 2017 r. złożyła do organu wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie obejmującym udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy organ w latach 2014-2016 zawierał umowy z podmiotami zewnętrznymi o świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej, w tym zastępstwa procesowego. W wypadku odpowiedzi pozytywnej, wniosła o przesłanie kopii tych umów. Podała, że wniosek został wniesiony za pomocą platformy ePUAP i został prawidłowo doręczony organowi w tymże dniu, czego dowodzi Urzędowe Poświadczenie Przedłożenia. Nadto oświadczyła, że rezygnuje z doręczania pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej, zgodnie z art. 39¹ Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżąca powołując się na ugruntowane orzecznictwo podniosła, że doręczenie tą drogą wniosku organowi należy uznać za skuteczne, ponieważ: "należy przyjąć, że tak wygenerowane poświadczenie doręczenia stanowi dowód na realną możliwość zapoznania się adresata z treścią pisma [..] doręczenia dokonywane za pomocą ePUAP uważa się za dokonane przez podmiot publiczny lub do podmiotu publicznego, który utworzył na ePUAP elektroniczną skrzynkę podawczą. Poświadczenie doręczenia jest zatem niezaprzeczalnym urzędowym poświadczeniem odbioru." Dalej podkreśliła, że żądana informacja stanowi informację publiczną, a organ jako podmiot sektora finansów publicznych jest obowiązany do jej udostępnienia. Wskazała, że umowy zawierane pomiędzy organem samorządu terytorialnego (wójtem) a podmiotem świadczącym na rzecz wójta samej gminy obsługę prawną stanowią informację publiczną i analogiczna sytuacja ma miejsce w przypadku jednostek organizacyjnych Skarbu Państwa (staniones fisci), czy też samorządu (stationes communi), gdyż te rodzaje podmiotów gospodarują majątkiem publicznym i wydatkują środki publiczne. Cytując przepisy mające zastosowanie w sprawie, tj. art. 13 ust. 1 i ust. 2 ustawy, skarżąca stwierdziła, że organ w przepisanym terminie nie udostępnił żądanej informacji, nie zawiadomił też o zaistnieniu okoliczności z art. 13 ust. 2 ustawy, jak też nie wydał decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej w trybie art. 16 cyt. ustawy, więc złożony wniosek nie spotkał się z jakąkolwiek reakcją organu. Odnotowała, że wniesienie do sądu administracyjnego skargi w przedmiocie bezczynności organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej nie jest uzależnione od wcześniejszego wezwania właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa. Wobec tego uznała, że nie ulega wątpliwości, iż organ pozostaje bezczynny w przedmiocie udostępnienia żądanej informacji publicznej. Dodatkowo wskazała, iż po myśli przepisu art. 25 § 2 P.p.s.a. zdolność sądową mają również samorządowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Potwierdził, że w dniu 20 lipca 2017 r. otrzymał od skarżącej wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie odpowiedzi na pytanie o świadczenie obsługi prawnej w latach 2014-2016 przez podmioty zewnętrzne oraz koszty zastępstwa procesowego. Zaprzeczył, aby nie dopełnił obowiązków wynikających z art. 13 ust. 1 ustawy, a tym samym, aby organ był bezczynny, ponieważ w dniu 21 lipca 2017 r. została wysłana do skarżącej korespondencja zawierająca odpowiedź na przedmiotowy wniosek wraz z załącznikami w postaci kopii umów. Organ zaznaczył, że przesyłka została wysłana zgodnie z wnioskiem skarżącej, za pośrednictwem Poczty Polskiej, co zostało odnotowane zarówno na kopii przesyłki, jak i w książce korespondencji organu. Organ nadmienił, że nie znalazł podstaw ani przeszkód w uchyleniu się od obowiązku udostępnienia żądanej informacji publicznej, bowiem wyłonienie obsługi prawnej odbyło się w trybie ustawy o zamówieniach publicznych oraz zapytania ofertowego. Jednocześnie organ poinformował, że w dniu 12 września 2017 r. dokonał ponownej wysyłki pisma, tym razem w formie listu poleconego, odebranego przez skarżącą w dniu 19 września 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066, z późn. zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.), zwanej P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność w przypadkach określonych w pkt 1-4 P.p.s.a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 9 P.p.s.a. Sąd bada także bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Uwzględniając skargę na bezczynność Sąd orzeka na podstawie art. 149 § 1 zwanej P.p.s.a., zgodnie z którym: zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2) oraz stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności (pkt 3). Stosownie do art. 149 § 1a P.p.s.a. sąd jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Natomiast w myśl art. 149 § 2 P.p.s.a. sąd, w przypadku o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub o przyznaniu od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. Dodać jeszcze trzeba, że na zasadzie art. 119 pkt 4 oraz art. 120 P.p.s.a., jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Oznacza to, że w przypadku tego rodzaju skarg, skierowanie ich do rozpoznania w powyższym trybie nie jest uzależnione od wniosku strony. Na takiej właśnie podstawie została rozpoznana przez Sąd złożona w niniejszej sprawie skarga na bezczynność Dyrektora Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w Opolu w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Przy czym Sąd ocenia skargę na bezczynność na moment jej wniesienia, lecz zobowiązany jest również uwzględnić wszelkie okoliczności zaistniałe od tego zdarzenia prawnego do chwili orzekania. Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest bezczynność Dyrektora Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w Opolu, polegająca na nierozpoznaniu wniosku skarżącej z dnia 20 lipca 2017 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie obejmującym udzielenie odpowiedzi na pytanie czy, organ w latach 2014-2016 zawierał umowy z podmiotami zewnętrznymi o świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej, w tym zastępstwa procesowego. Przez bezczynność należy rozumieć sytuację, w której dany podmiot, mimo ciążącego na nim obowiązku, w terminie ustalonym przez obowiązujące przepisy nie podjął jakichkolwiek czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, lecz nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu lub nie podjął właściwej czynności. Wniesienie skargi na tak rozumianą bezczynność jest uzasadnione nie tylko w razie niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu, mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie ocenił, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu. Bezczynność na gruncie ustawy polega na tym, że organ lub inny podmiot zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, nie podejmuje takiej czynności, ani nie wydaje decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej. Jedynie w przypadku, gdy żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej, załatwienie sprawy może nastąpić poprzez pisemne poinformowanie wnioskodawcy o przyczynach uzasadniających nieudostępnienie informacji. Kontrolując niniejszą skargę na bezczynność Sąd uznał, że zasługuje ona na uwzględnienie na dzień jej wniesienia, jednakże przed wydaniem orzeczenia zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania w sprawie bezczynności. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej podlega ocenie z punktu widzenia przesłanek podmiotowych i przedmiotowych. Oznacza to, że udostępnienie informacji objętej wnioskiem może nastąpić wówczas, gdy podmiot, do którego zostało skierowane żądanie należy do katalogu podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej określonych w art. 4 ust. 1 i 2 ustawy oraz, że jest on w posiadaniu informacji, które mają charakter publiczny w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. W przedmiotowej sprawie nie jest sporne to, czy WORD w Opolu jest podmiotem wykonującym zadania publiczne oraz czy jest podmiotem będącym w posiadaniu informacji publicznych w rozumieniu art. 6 ustawy. Dostrzec przyjdzie, że żadna ze stron postępowania przed Sądem nie kwestionuje kwestii podmiotowości i przedmiotowości żądanej informacji. Ustawa o dostępie do informacji publicznej statuuje w art. 1 ust. 1, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Tę ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1 ustawy, który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych, czyniąc to również w sposób otwarty, czemu służy zwrot "w szczególności". Z art. 6 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy wynika, że informacją publiczną jest m.in. informacja o zasadach funkcjonowania podmiotów wykonujących zadania publiczne. Doktryna oraz orzecznictwo sądowe przyjmuje szerokie rozumienie pojęcia "informacja publiczna". Za taką uznaje się każdą informację wytworzoną przez władze publiczne, przez osoby pełniące funkcje publiczne oraz inne podmioty, które wykonują funkcje i zadania publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, jak również informację odnoszącą się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone. Pojęcie informacji publicznej odnosi się zatem do wszelkich faktów dotyczących spraw publicznych i tych, które odnoszą się do publicznej sfery działalności. W świetle powołanych przepisów uprawnione jest twierdzenie, że informacje odnoszące się do umów zawieranych pomiędzy organem WORD a podmiotem świadczącym na jego rzecz obsługę prawną stanowią informację publiczną. Skoro z powyższych wywodów wynika, że żądana we wniosku skarżącej informacja stanowi informację publiczną, a Dyrektor WORD jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, to tym samym powinien on odnieść się do przedmiotowego wniosku skarżącej w trybie określonym w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zgodnie z art. 13 ust. 1 i 2 ustawy udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 ustawy (w zakresie terminu udostępnienia) oraz w art. 14 ust. 1 ustawy (w zakresie sposobu udostępnienia). W związku z tym, iż ustawa o dostępie do informacji publicznej nie przewiduje żadnej szczególnej formy udzielenia informacji publicznej, udostępnienie informacji następuje w drodze czynności materialno-technicznej. Forma decyzji przewidziana została w art. 16 ust. 1 ustawy jedynie dla odmowy udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenia postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 ustawy, a więc gdy zachodzą określone w tym przepisie przesłanki do umorzenia postępowania. Powyższe oznacza, że w wypadku, gdy dany podmiot będąc właściwym i zobowiązanym do zareagowania na wniosek o udostępnienie informacji publicznej w sposób przewidziany przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej, wbrew tym przepisom ani nie udostępni w nakazanym terminie w drodze czynności materialno-technicznej żądanej informacji, ani też nie wyda stosownej decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji publicznej bądź o umorzeniu postępowania, to tym samym zaistnieje sytuacja kwalifikowana jako bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej. Z akt sprawy wynika, że skarżąca domagała się udzielenie informacji w zakresie udzielenia odpowiedzi na pytanie czy, organ w latach 2014-2016 zawierał umowy z podmiotami zewnętrznymi o świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej, w tym zastępstwa procesowego. Dyrektor WORD w odpowiedzi na skargę wskazał, że, że niezwłocznie po otrzymaniu przedmiotowego wniosku skarżącej przesłał listem zwykłym za pośrednictwem Poczty Polskiej żądane dane. Kwestią sporną w sprawie było zatem rozstrzygnięcie, czy odpowiedź organu z dnia 21 lipca 2017 r. została skutecznie doręczona adresatowi. Zauważyć należy, iż Dyrektor WORD przedłożył do akt sprawy odpis karty z książki korespondencji organu, z którego wynika, że przedmiotowa odpowiedź została wysłana w dniu 21 lipca 2017 r. Poza tym załączył oświadczenia pracowników WORD, że przesyłka priorytetowa w formie listu zwykłego została wyekspediowana do skarżącej w dniu 21 lipca 2017 r. W myśl art. 39 K.p.a. organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. Powyższy przepis ma charakter gwarancyjny i wymaga, aby czynność doręczenia została w odpowiedni sposób udokumentowana. Dysponowanie przez organ pokwitowaniem odbioru decyzji i wszelkiej innej korespondencji ma istotne znaczenie, zwłaszcza gdy adresat, tak jak w niniejszej sprawie, kwestionuje fakt jej doręczenia. Przy czym to organ, a nie adresata, obciąża wadliwość w dokonaniu doręczenia lub w ogóle brak wykonania takiej czynności. W odpowiedzi na skargę podniesiono, że pismo organu z dnia 21 lipca 2017 r. zawierające żądaną przez skarżącą informację nie zostało dostarczone przesyłką za potwierdzeniem nadania. W aktach sprawy brak jest pokwitowania odbioru ww. pisma Dyrektora WORD, zaś organ nie przedstawił żadnego innego wiarygodnego dowodu potwierdzającego ten fakt. Za taki dowód nie można uznać przesłanej do Sądu notatki pracowników WORD z dnia 26 września 2017 r., albowiem oświadczenia te nie mogą zastąpić dowodu nadania pisma w postaci datownika operatora pocztowego. Przesyłki przesyłane listami zwykłymi nie są rejestrowane, więc nie ma możliwości ustalenia daty nadania. Natomiast, lektura akt sprawy wskazuje i potwierdza to strona przeciwna, że żądaną informację udzielono skarżącej pismem datowanym na dzień 12 września 2017 r., doręczonym w dniu 19 września 2017 r. (karta 21 akt sądowych) listem poleconym na adres skarżącej, zgodnie z jej wnioskiem. Powyższe ustalenia pozwalają na stwierdzenie, że w chwili wnoszenia do Sądu przedmiotowej skargi, czyli najpóźniej w dniu 7 września 2017 r., Dyrektor WORD był w bezczynności. W tym stanie faktycznym i prawnym przyjąć należy, że WORD w dniu 12 września 2017 r. przesyłając skarżącej listem poleconym żądaną informację, dopiero wówczas zrealizował wniosek skarżącej z 20 lipca 2017 r. Oznacza to, że bezczynność Dyrektora w przedmiocie rozpatrzenia ww. wniosku skarżącej została usunięta przez organ, przy czym bezczynność ta ustała już po wniesieniu skargi do Sądu. W związku z tym należało przyjąć, że do dnia wniesienia skargi Dyrektor WORD pozostawał w bezczynności w zakresie udostępnienia informacji określonej we wniosku skarżącej. Podkreślić przy tym należy, że udostępnienie informacji publicznej po wniesieniu skargi na bezczynność czyni zbędnym konieczność orzeczenia o zobowiązaniu ww. Dyrektora do rozpoznania żądania skarżącej ujętego we wniosku z dnia 20 lipca 2017 r. Odpadnięcie głównej przesłanki (bezczynność organu), w okresie pomiędzy wpływem skargi do Sądu na bezczynność a rozpoznaniem przez organ wniosku (żądania) skarżącej, uniemożliwiło Sądowi zobowiązanie organu do podjęcia czynności udostępnienia informacji, która co prawda z przekroczeniem ustawowego terminu, ale została dokonana. Skoro więc postępowanie w tym przedmiocie okazało się bezprzedmiotowe, należało je umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie 1 sentencji wyroku. Gdy postępowanie przed sądem, po wniesieniu skargi na bezczynność organu, stało się bezprzedmiotowe i to z uwagi na podjęte przez organ czynności, wówczas Sąd powinien orzec o umorzeniu postępowania, a nie o oddaleniu skargi (por. wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 812/08, CBOSA). Zważyć przy tym należy, że udzielenie w toku postępowania sądowego po wniesieniu skargi, przez organ żądanej informacji, nie zwalniało wojewódzkiego sądu administracyjnego z obowiązku rozpoznania skargi wniesionej na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w zakresie orzeczenia, czy bezczynność postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.) . W niniejszej sprawie, Sąd działając na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a., stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Sąd nie stwierdził bowiem, by Dyrektor pozostawał bierny, a ocenę tę Sąd formułuje biorąc pod uwagę z jednej strony datę wpływu do organu wniosku skarżącej o udostępnienie określonej informacji, czyli 20 lipca 2017 r., z drugiej zaś strony - dzień, w którym Dyrektor przekazał skarżącej żądane informacje, tj. 12 września 2017 r. Zdaniem Sądu, rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak też w sytuacji ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Dokonując w tym kontekście oceny postępowania, Sąd wziął pod uwagę fakt, że organ ten po otrzymaniu skargi z zachowaniem terminu określonego w art. 13 ust. 1 ustawy, udzielił odpowiedzi na wniosek skarżącej, pozostając w przekonaniu o prawidłowości podjętych działań i trafności dokonanej wykładni przepisów prawa. Orzeczenie o kosztach postępowania Sąd oparł na przepisach art. 201 § 1 w zw. z art. 54 § 3 P.p.s.a. Zasadą jest, iż zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu w razie uwzględnienia skargi - art. 200 P.p.s.a. Na równi z sytuacją uwzględnienia skargi ustawodawca potraktował umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. z uwagi na jego bezprzedmiotowość wskutek podjęcia czynności przez organ w trybie autokontroli - art. 54 § 3 P.p.s.a. W ocenie Sądu, dokonanie przez organ - pomiędzy wniesieniem skargi na bezczynność a jej rozpoznaniem przez Sąd - czynności materialno-technicznej, której niewykonanie podniesiono w skardze na bezczynność, stanowi faktyczne "uwzględnienie" skargi przez organ, a zatem uzasadnia zwrot skarżącej kosztów postępowania na podstawie przedłożonego spisu kosztów, tj.: wpisu sądowego od skargi - 100 zł, zastępstwa procesowego - 480 zł, opłaty od pełnomocnictwa - 17 zł oraz nadania skargi listem poleconym za potwierdzeniem odbioru w kwocie 5,20 zł, na podstawie art. 205 § 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło