I SA/Wa 1212/17

WyrokWSA w Warszawie2017-11-10

Skład orzekający: Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Iwona Kosińska, Dariusz Pirogowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta powinien zostać ukarany grzywną za niewykonanie wyroku sądu administracyjnego, a jeśli tak, to czy jego bezczynność stanowiła rażące naruszenie prawa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przesłanki do wymierzenia grzywny za niewykonanie wyroku zostały spełnione, ponieważ organ nie wykonał wyroku w wyznaczonym terminie, mimo pisemnego wezwania. Jednakże, sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, biorąc pod uwagę krótki okres od upływu terminu do złożenia skargi oraz brak uzasadnionej obawy dalszego braku działania organu. W związku z tym, sąd wymierzył grzywnę, ale oddalił skargę w zakresie uznania bezczynności za rażące naruszenie prawa i zasądził zwrot kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na niewykonanie przez Prezydenta miasta wyroku sądu administracyjnego z dnia 20 października 2016 r., który zobowiązywał organ do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość. Pomimo upływu terminu i wezwania do wykonania wyroku, organ nie wydał decyzji. Skarżący domagali się wymierzenia grzywny i zasądzenia od organu połowy nałożonej grzywny. Prezydent w odpowiedzi wniósł o oddalenie skargi, wskazując na przyczyny niedotrzymania terminu.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny wymierzył Prezydentowi grzywnę, stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oddalił skargę w pozostałym zakresie i zasądził od Prezydenta na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie WSA Iwona Kosińska (spr.) WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant referent Marcin Sieradzki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2017 r. sprawy ze skargi M. F., M. F., J. D., A. F., A. F. i E. T. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 października 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 618/16 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości [...] złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Prezydenta [...] solidarnie na rzecz M. F., M. F., J. D., A. F., A. F. i E. T. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 24 maja 2017 r. M. F., M. F., J. D., A. F., A. F. i E. T. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 października 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 618/16. W uzasadnieniu skargi wskazali, że pomimo upływu terminu do wykonania wyroku, organ nie wydał decyzji w kwestii odszkodowania za nieruchomość [...]. Jednocześnie podnieśli, że bezskuteczne pozostało pismo skarżących z dnia 15 maja 2017 r. wzywające organ do wykonania tego wyroku. W związku z powyższym skarżący wnieśli o wymierzenie organowi grzywny za niewykonanie wyroku oraz o przyznanie od organu na rzecz skarżących sumy pieniężnej w wysokości połowy nałożonej na organ grzywny. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o oddalenie skargi wskazując, że pełnomocnik stron pismem z dnia 10 sierpnia 2017 r. został poinformowany o przyczynach niedotrzymania terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny ocenia zatem wydany akt zarówno pod względem jego zgodności z prawem materialnym, jak i zgodności z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. W przypadku skargi o wymierzenie organowi grzywny z powodu jego bezczynności, sąd dokonuje oceny jej zasadności według stanu faktycznego istniejącego w dniu wydania orzeczenia sądowego. Stosownie do art. 154 § 1 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o po-stępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2017 r. Dz. U. poz. 1369, ze zm.), w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa, sąd wymierza do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Z treści przywołanego przepisu wynikają dwie przesłanki, które łącznie muszą być spełnione, aby sąd mógł organowi administracji wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ ten musi pozostawać w bezczynności po wyroku. Po drugie, wymierzenie grzywny jest możliwe po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania prawomocnego wyroku. Jak wynika z akt sprawy obie te przesłanki zostały spełnione w rozpoznawanej sprawie. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 154 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi. Jak wynika z akt sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 października 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 618/16, zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku skarżących w terminie 4 miesięcy od daty doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Skarżący w dniu 15 maja 2017 r. wezwali Prezydenta [...] do wykonania powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wezwanie pozostało bezskuteczne, a organ do dnia rozpatrzenia skargi nie wykonał wyroku i nie rozpoznał wniosku skarżących o przyznanie odszkodowania. Wobec tego Sąd uznał, że ustawowe przesłanki, o których mowa w art. 154 § 1 i 6 powołanej wyżej ustawy, w rozpatrywanej sprawie zostały spełnione, a zatem skarga o wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny jest zasadna. Biorąc pod uwagę okres niewykonywania przez organ prawomocnego wyroku, Sąd za najbardziej adekwatną, a jednocześnie mieszczącą się w granicach określonych przepisem art. 154 § 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wysokość grzywny uznał kwotę [...] złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonym w art. 154 § 6 powołanej ustawy. Zgodnie z art. 154 § 2 powołanej powyżej ustawy Sąd ma obowiązek orzec, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu obecna bezczynność organu, która wystąpiła po wyroku z 20 października 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 618/16, nie ma jeszcze charakteru rażącego naruszenia prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13). Sytuacja taka nie zaszła w przedmiotowej sprawie. W ocenie Sądu bezczynność organu po wydaniu wyroku z dnia 20 października 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 618/16 nie ma jeszcze charakteru rażącego naruszenia prawa. Podkreślić należy, że organ otrzymał w dniu 11 stycznia 2017 r. prawomocny wyrok Sądu z dnia 20 października 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 618/16 wraz z aktami administracyjnymi, a zatem termin na wykonanie tego wyroku upłynął w dniu 11 maja 2017 r., natomiast skarżący ze skargą na niewykonanie wyroku wystąpili pismem z dnia 24 maja 2017 r., a więc dwanaście dni po upływie terminu na wykonanie tego wyroku. Jednocześnie Sąd nie dostrzega obecnie potrzeby wymierzenia organowi dodatkowej sankcji, w postaci zasądzenia na rzecz skarżących sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ocenie Sądu jest to środek o charakterze dyscyplinująco-represyjnym, który winien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu, to jest wówczas, gdy brak jest obiektywnie weryfikowalnych okoliczności, które ten stan rzeczy mogłyby tłumaczyć, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez nałożenia tej sankcji organ sprawy nadal nie załatwi. Taka zaś sytuacja, w ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie jeszcze nie zachodzi. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 2 w związku z art. 154 § 6 oraz na podstawie art. 154 § 7 w związku z art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów sądowych Sąd orzekł na podstawie art. 200 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło